Gặp bác sĩ Tôn Thất Tùng ở tuổi 50

“Giáo sư (GS) Tôn Thất Tùng được mọi người biết và coi là cha đẻ của phương pháp cắt gan (Hepatectomie réglée). Ông thích đối thoại, không thích thiên kiến, có kiến thức vững vàng về văn hóa Việt và Pháp. Ông luôn nói thẳng và không hề sợ hãi khi bật ra những câu hài hước nghiệt ngã với các vị quan liêu” – đó là nhận định của bác sĩ M. Krivine khi phác thảo nhân cách của bậc thầy môn phẫu thuật Việt Nam.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
gap bac si ton that tung o tuoi 50 Nhiều bác sĩ, y tá tham gia hiến máu tình nguyện đầu Xuân
gap bac si ton that tung o tuoi 50 Bác sĩ suýt bị kỷ luật và chuyện người xưa
gap bac si ton that tung o tuoi 50
Giáo sư Tôn Thất Tùng là một người cha gần gũi, giản dị và hiền hậu.(Nguồn PhunuVietnam)

Năm 1962, khi tôi phụ trách tạp chí Việt Nam tiến bước (tiếng Pháp, Anh, Quốc tế ngữ), đến phỏng vấn GS Tôn Thất Tùng (lúc ấy là Giám đốc Bệnh viện Việt Đức). Bài viết bằng tiếng Pháp rất hay, gợi lại khung cảnh một bệnh viện được cải tạo sau ngày Giải phóng Thủ đô (1954) và phong thái sinh động của GS. Tùng năm ông ở tuổi 50. Xin trích dịch và tóm tắt bài báo đó như sau:

Hãy làm quen với GS. Tôn Thất Tùng

Theo con đường rộng rải nhựa, tôi đi qua những bệnh nhân ngồi nghỉ trên ghế đá bên những luống hoa. Một cô y tá dẫn tôi dọc theo một hành lang dài đến phòng GS. Tôn Thất Tùng. Phòng giản dị, một chiếc bàn làm việc lớn, bốn chiếc ghế bành quanh một chiếc bàn tròn, khoảng một chục bình thủy tinh đựng gan người ngâm trong cồn, trên tường treo vài tấm ảnh, trong đó có ảnh GS. Herbst của Trường đại học Leipzig đề tặng. Trước mặt tôi là một người đàn ông áo khoác trắng, thân hình cân đối, rất năng động, rất thanh niên, mặc dầu tóc đã điểm sương bên thái dương. GS. Tùng nói ngay với tôi: “Điều gì cần nói, tôi đã nói hết cho các báo. Tôi còn gì để nói với anh!”… Tuy nói vậy, nhưng không khí trao đổi chẳng mấy chốc trở nên thân mật. Tôi đề nghị ông nói về hoạt động y tế của ông. Ông đáp: “Trước hết, ta hãy nhớ lại hoàn cảnh đất nước ta vào năm 1954, khi ta tiếp quản

Thủ đô. 80 năm Pháp đô hộ kèm theo 9 năm chiến tranh khiến ta kiệt quệ. Không còn một bệnh viện nào ra hồn, nói chi đến trung tâm nghiên cứu. Số bác sĩ phẫu thuật của ta ít ỏi, lại lạc hậu so với nền phẫu thuật thế giới đã có những bước nhảy vọt từ sau Thế chiến II. Cần phải đuổi kịp thế giới trong điều kiện gian nan”.

Chính theo hướng đó mà các bác sĩ phẫu thuật miền Bắc, đặc biệt là GS. Tôn Thất Tùng ra sức hoạt động nghiên cứu. Những tác phẩm khoa học mới nhất được gửi từ Liên Xô, Đức, Trung Quốc, Pháp, Anh, Mỹ sang. Nhiều nhà phẫu thuật trứ danh được mời tới Hà Nội, trong khi một số chuyên gia Việt Nam được cử đi học bổ túc ở Mátxcơva, Berlin, Bucarest… GS. Tùng cũng đi nghiên cứu nhiều chuyến ở Đông Âu, Ấn Độ, Trung Quốc…

gap bac si ton that tung o tuoi 50
GS Tôn Thất Tùng hướng dẫn học trò trong một giờ giảng giải phẫu.(Nguồn: bacsinoitru)

“Năm 1958 - GS. Tùng nói - tôi đã chuẩn bị để thử mổ tim. Mãi đến trường hợp bác nông dân Quang, tôi mới quyết định. Bác bị hẹp lỗ van hai lá, lại có tuổi. Tôi phân vân mãi. Một thầy thuốc không thể đùa với cuộc sống của bệnh nhân dù để thực nghiệm khoa học. Tôi đem vấn đề ra bàn ở cuộc họp nhóm chuyên gia phẫu thuật. Thú thật là tôi run lắm khi cầm dao mổ, một sinh mạng ở trong 10 ngón tay tôi. Thế rồi, giữa hai nhịp tim đập, tôi đút được ngón tay trỏ vào trong van hai lá, tôi biết là sẽ thành công… Như vậy, năm đó, tiếp sau Mỹ, Việt Nam đã mổ tim thành công. Từ đó đến nay (1962), các nhà phẫu thuật đã mổ tim cho 300 trường hợp, rất ít tử vong. Ta đang nghiên cứu tiến tới mổ tim ngoài cơ thể”.

GS. Tùng đặc biệt nhấn mạnh về mổ gan, một lĩnh vực rất mới trên thế giới. Vậy mà ngay từ 1960, mặc dù vật chất thiếu thốn, mổ gan đã phát triển ở Hà Nội. Năm 1939, thời Pháp thuộc, BS. Tùng làm việc ở Bệnh viện Bảo hộ (Phủ Doãn) Hà Nội, đã trình bày về hệ thống mạch máu trong gan, ngày nay là một vấn đề nghiên cứu trọng điểm.

Ông giải thích cho tôi (một dân ngoại đạo): Thực ra, cắt gan được biết đến từ lâu, nhưng người ta không nắm được cấu trúc hệ thống mạch máu của gan, vì vậy, mổ gan hay gây xuất huyết. Năm 1952, nhiều nhà phẫu thuật Pháp trứ danh đã tìm cách hệ thống hóa nó và cắt gan có quy trình, tìm được cách ngăn chặn xuất huyết bằng cách thắt những mạch máu ngoài gan. Các bác sĩ Việt ngược lại, chủ trương là có thể và cần thắt những mạch máu không phải ở ngoài gan mà ở ngay trong gan để tránh nhiều tai biến bất ngờ. Họ đã thực hiện được một phương pháp mổ gan khác. Thực tế tỏ rõ quan niệm ấy chính xác. Trong 2 năm, Bệnh viện Việt Đức đã tiến hành 93 ca cắt gan có quy trình thành công, tử vong 18%. Bệnh viện M. ở New York, những năm 1952-1960, mổ 53 ca với 28% tử vong. Thời gian mổ trung bình ở Mỹ là 4 tiếng, ở Hà Nội là 2 tiếng. Phương pháp Tôn Thất Tùng hơn hẳn và bắt đầu được áp dụng bởi một số nhà phẫu thuật Đức, Ý, Đan Mạch...

Từ biệt GS. Tùng, trên đường về, tôi không thôi ngẫm nghĩ về câu nói cuối cùng của ông: “Bệnh nhân điều trị ở đây được bảo đảm cuộc sống như ở bất cứ bệnh viện nào tại Berlin, Mátxcơva hay London” - Vũ Cận (tạp chí Le Vietnam en marche).

gap bac si ton that tung o tuoi 50 Chuyện Huyền Trân công chúa

Tôi sinh ra và lớn lên ở phố Hàng Gai - Hà Nội. Thời Pháp thuộc, đi xa chỉ có xe kéo và tàu điện. ...

gap bac si ton that tung o tuoi 50 Năm mới chúc bạn bớt “Thân làm tội đời”

Ngày Tết, chúc nhau tăng: tăng phúc, tăng thọ, tăng lực, tăng danh... Tôi thì xin chúc bạn “giảm bớt thân làm tội đời”. 

gap bac si ton that tung o tuoi 50 Hôn nhân hay không?

"...Em tin là đàn ông, đàn bà không bao giờ nên sống cái gì cũng dính với nhau, vì những người yêu nhau, quá chú ...

Hữu Ngọc

Đọc thêm

Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Sáu ngày 13/3/2026: Song Tử sự nghiệp may mắn

Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Sáu ngày 13/3/2026: Song Tử sự nghiệp may mắn

Tử vi hôm nay 13/3/2026 của 12 cung hoàng đạo – Ma Kết, Bảo Bình, Song Ngư, Bạch Dương, Kim Ngưu, Song Tử, Cự Giải, Sư Tử, Xử Nữ, Thiên ...
Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 13/3/2026, Lịch vạn niên ngày 13 tháng 3 năm 2026

Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 13/3/2026, Lịch vạn niên ngày 13 tháng 3 năm 2026

Lịch âm 13/3. Lịch âm hôm nay 13/3/2026? Âm lịch hôm nay 13/3. Lịch vạn niên 13/3/2026. Ngày hôm nay tốt hay xấu? Xem ngày giờ, hướng tốt xấu...
Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp hôm nay ngày 13/3/2026: Tuổi Sửu buôn bán có lộc

Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp hôm nay ngày 13/3/2026: Tuổi Sửu buôn bán có lộc

Xem tử vi 13/3 - tử vi 12 con giáp hôm nay 13/3/2026 - Tý, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, ...
Đại sứ Phạm Thanh Bình trao đổi chuyên đề tại Đại học Nhân dân Trung Quốc

Đại sứ Phạm Thanh Bình trao đổi chuyên đề tại Đại học Nhân dân Trung Quốc

Đại sứ Việt Nam tại Trung Quốc Phạm Thanh Bình đã tham dự và trao đổi chuyên đề tại Hội thảo học thuật mang tên “Câu chuyện Đại sứ”.
Salad First: Khi ăn rau trở thành điểm khởi đầu cho lối sống khỏe

Salad First: Khi ăn rau trở thành điểm khởi đầu cho lối sống khỏe

Trong bữa ăn hằng ngày của người Việt, rau củ thường được xem là món phụ và không quan trọng bằng các thực phẩm khác như thịt, cá… Nếp nghĩ ...
Đại sứ quán Việt Nam tại Trung Quốc gặp gỡ báo chí năm 2026

Đại sứ quán Việt Nam tại Trung Quốc gặp gỡ báo chí năm 2026

Ngày 12/3, Đại sứ quán Việt Nam tại Trung Quốc đã tổ chức Chương trình gặp gỡ báo chí với sự tham dự của đại diện lãnh đạo các cơ ...
Việt Nam thúc đẩy hợp tác du lịch với Thái Lan

Việt Nam thúc đẩy hợp tác du lịch với Thái Lan

Hiệp hội Du lịch Việt Nam vừa tổ chức hội nghị giao lưu với Hiệp hội Khách sạn Thái Lan vào ngày 12/3 nhằm tăng cường kết nối doanh nghiệp.
Phú Quốc tiếp tục lọt danh sách 10 hòn đảo đẹp nhất châu Á

Phú Quốc tiếp tục lọt danh sách 10 hòn đảo đẹp nhất châu Á

DestinAsian chính thức công bố danh sách 10 hòn đảo đẹp nhất châu Á năm 2026 trong khuôn khổ giải thưởng Readers’ Choice Awards do độc giả bình chọn
Du lịch nội địa Trung Quốc lập kỷ lục mới trong năm 2025

Du lịch nội địa Trung Quốc lập kỷ lục mới trong năm 2025

Lượng khách du lịch nội địa tại Trung Quốc đạt mức cao kỷ lục trong năm 2025 và dịp Tết Nguyên đán 2026.
Lũng Mi - Điểm đến lý tưởng để du khách săn mây

Lũng Mi - Điểm đến lý tưởng để du khách săn mây

Thôn Lũng Mi, nằm giữa đại ngàn xứ Thanh, nổi bật với cảnh quan thiên nhiên tuyệt đẹp, là điểm đến lý tưởng cho du khách muốn 'săn' mây.
TP.HCM khởi động lại tour trực thăng ngắm thành phố từ trên cao

TP.HCM khởi động lại tour trực thăng ngắm thành phố từ trên cao

Sau thời gian tạm dừng, sáng 6/3 các doanh nghiệp lữ hành tại TP.HCM ký kết hợp tác khai thác lại tour bay trực thăng ngắm thành phố từ trên cao. Đây được xem là ...
Sẽ có 244 sự kiện, hoạt động du lịch, văn hóa và thể thao trong Năm Du lịch quốc gia - Gia Lai 2026

Sẽ có 244 sự kiện, hoạt động du lịch, văn hóa và thể thao trong Năm Du lịch quốc gia - Gia Lai 2026

Bộ Ngoại giao và UBND tỉnh Gia Lai chủ trì tổ chức họp báo quốc tế cung cấp thông tin về Năm Du lịch quốc gia - Gia Lai 2026.
Vì sao 'Cảm ơn người đã thức cùng tôi' trở thành phim âm nhạc ăn khách nhất lịch sử phòng vé Việt?

Vì sao 'Cảm ơn người đã thức cùng tôi' trở thành phim âm nhạc ăn khách nhất lịch sử phòng vé Việt?

Trong bối cảnh điện ảnh Việt ít khi thử sức với nhạc kịch, 'Cảm ơn người đã thức cùng tôi' của đạo diễn Chung Chí Công xuất hiện như một nỗ lực quý giá.
Ra mắt sách phác thảo chân dung và hồi ức các nhà ngoại giao nữ Việt Nam

Ra mắt sách phác thảo chân dung và hồi ức các nhà ngoại giao nữ Việt Nam

Mạng lưới các nhà ngoại giao nữ Việt Nam cùng Học viện Ngoại giao tổ chức Lễ ra mắt cuốn sách “Các nhà ngoại giao nữ Việt Nam: Phác thảo chân dung và hồi ức”.
Mang sách ngoại văn tuyển chọn đến độc giả Việt Nam

Mang sách ngoại văn tuyển chọn đến độc giả Việt Nam

Nhằm đáp ứng nhu cầu của độc giả, Boston Corner chính thức ra mắt vào ngày 7/3 đánh dấu sự xuất hiện của một không gian tri thức quốc tế dành cho độc giả Việt.
Giải thưởng Sách Quốc gia lần thứ VIII vinh danh nhiều tác phẩm có giá trị văn hóa và học thuật

Giải thưởng Sách Quốc gia lần thứ VIII vinh danh nhiều tác phẩm có giá trị văn hóa và học thuật

Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch phối hợp Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, Hội Xuất bản Việt Nam tổ chức Lễ trao Giải thưởng Sách Quốc gia lần thứ VIII.
Hành trình truyền cảm hứng của tác giả Gen Z Lê Nhật Nam

Hành trình truyền cảm hứng của tác giả Gen Z Lê Nhật Nam

Khi các tác giả trẻ Việt Nam bắt đầu tìm được tiếng nói riêng trong không gian xuất bản và sáng tạo nội dung, Lê Nhật Nam nổi lên như một gương mặt tiêu biểu.
'Khổng Tước' mê hoặc khán giả Hà Nội trong đêm công diễn đầu tiên

'Khổng Tước' mê hoặc khán giả Hà Nội trong đêm công diễn đầu tiên

Vở múa “Khổng Tước – The Peacock Hanoi 2026” do nghệ sĩ múa nổi tiếng Trung Quốc Dương Lệ Bình dàn dựng và biểu diễn đã có đêm công diễn đầu tiên đầy cảm xúc.
Áo dài Fashion Week 2026: Tôn vinh di sản Việt trên sân khấu thời trang quốc tế

Áo dài Fashion Week 2026: Tôn vinh di sản Việt trên sân khấu thời trang quốc tế

Áo dài Fashion Week 2026 (ADFW26) thu hút gần 200 người mẫu quốc tế chuyên nghiệp, thanh thiếu niên gốc Việt tham gia casting cho chương trình.
Thử nghiệm giải pháp quản lý lễ hội bằng công nghệ UAV tại Chùa Hương

Thử nghiệm giải pháp quản lý lễ hội bằng công nghệ UAV tại Chùa Hương

Việc thực nghiệm thiết bị bay không người lái (UAV) nhằm nghiên cứu khả năng ứng dụng công nghệ trong công tác quản lý và tổ chức lễ hội tại Chùa Hương.
Lan tỏa thông điệp bầu cử Quốc hội qua nghệ thuật truyền thống

Lan tỏa thông điệp bầu cử Quốc hội qua nghệ thuật truyền thống

Nhà hát Nghệ thuật truyền thống TP. Đà Nẵng đang tổ chức nhiều chuyến lưu diễn tại các địa phương nhằm tuyên truyền về cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI.
Phó Thủ tướng Mai Văn Chính dự Ngày hội 'Sắc xuân trên mọi miền Tổ quốc' năm 2026

Phó Thủ tướng Mai Văn Chính dự Ngày hội 'Sắc xuân trên mọi miền Tổ quốc' năm 2026

Phó Thủ tướng Mai Văn Chính nhấn mạnh vai trò của văn hóa như sức mạnh nội sinh, nền tảng tinh thần và động lực phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.
Quần thể Tam Chúc đón nhận Bằng xếp hạng Di tích quốc gia đặc biệt

Quần thể Tam Chúc đón nhận Bằng xếp hạng Di tích quốc gia đặc biệt

Tối 28/2, diễn ra Lễ công bố Quyết định và đón nhận Bằng xếp hạng Di tích quốc gia đặc biệt đối với danh lam thắng cảnh và khảo cổ Quần thể Tam Chúc.
Khai hội Xuân Yên Tử 2026: Mùa hội đầu tiên của Di sản văn hoá thế giới

Khai hội Xuân Yên Tử 2026: Mùa hội đầu tiên của Di sản văn hoá thế giới

Xuân Yên Tử 2026 là mùa lễ hội đầu tiên khi Quần thể di tích và danh thắng Yên Tử - Vĩnh Nghiêm - Côn Sơn, Kiếp Bạc được ghi danh là Di sản văn ...
Phiên bản di động