Gặp bác sĩ Tôn Thất Tùng ở tuổi 50

“Giáo sư (GS) Tôn Thất Tùng được mọi người biết và coi là cha đẻ của phương pháp cắt gan (Hepatectomie réglée). Ông thích đối thoại, không thích thiên kiến, có kiến thức vững vàng về văn hóa Việt và Pháp. Ông luôn nói thẳng và không hề sợ hãi khi bật ra những câu hài hước nghiệt ngã với các vị quan liêu” – đó là nhận định của bác sĩ M. Krivine khi phác thảo nhân cách của bậc thầy môn phẫu thuật Việt Nam.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
gap bac si ton that tung o tuoi 50 Nhiều bác sĩ, y tá tham gia hiến máu tình nguyện đầu Xuân
gap bac si ton that tung o tuoi 50 Bác sĩ suýt bị kỷ luật và chuyện người xưa
gap bac si ton that tung o tuoi 50
Giáo sư Tôn Thất Tùng là một người cha gần gũi, giản dị và hiền hậu.(Nguồn PhunuVietnam)

Năm 1962, khi tôi phụ trách tạp chí Việt Nam tiến bước (tiếng Pháp, Anh, Quốc tế ngữ), đến phỏng vấn GS Tôn Thất Tùng (lúc ấy là Giám đốc Bệnh viện Việt Đức). Bài viết bằng tiếng Pháp rất hay, gợi lại khung cảnh một bệnh viện được cải tạo sau ngày Giải phóng Thủ đô (1954) và phong thái sinh động của GS. Tùng năm ông ở tuổi 50. Xin trích dịch và tóm tắt bài báo đó như sau:

Hãy làm quen với GS. Tôn Thất Tùng

Theo con đường rộng rải nhựa, tôi đi qua những bệnh nhân ngồi nghỉ trên ghế đá bên những luống hoa. Một cô y tá dẫn tôi dọc theo một hành lang dài đến phòng GS. Tôn Thất Tùng. Phòng giản dị, một chiếc bàn làm việc lớn, bốn chiếc ghế bành quanh một chiếc bàn tròn, khoảng một chục bình thủy tinh đựng gan người ngâm trong cồn, trên tường treo vài tấm ảnh, trong đó có ảnh GS. Herbst của Trường đại học Leipzig đề tặng. Trước mặt tôi là một người đàn ông áo khoác trắng, thân hình cân đối, rất năng động, rất thanh niên, mặc dầu tóc đã điểm sương bên thái dương. GS. Tùng nói ngay với tôi: “Điều gì cần nói, tôi đã nói hết cho các báo. Tôi còn gì để nói với anh!”… Tuy nói vậy, nhưng không khí trao đổi chẳng mấy chốc trở nên thân mật. Tôi đề nghị ông nói về hoạt động y tế của ông. Ông đáp: “Trước hết, ta hãy nhớ lại hoàn cảnh đất nước ta vào năm 1954, khi ta tiếp quản

Thủ đô. 80 năm Pháp đô hộ kèm theo 9 năm chiến tranh khiến ta kiệt quệ. Không còn một bệnh viện nào ra hồn, nói chi đến trung tâm nghiên cứu. Số bác sĩ phẫu thuật của ta ít ỏi, lại lạc hậu so với nền phẫu thuật thế giới đã có những bước nhảy vọt từ sau Thế chiến II. Cần phải đuổi kịp thế giới trong điều kiện gian nan”.

Chính theo hướng đó mà các bác sĩ phẫu thuật miền Bắc, đặc biệt là GS. Tôn Thất Tùng ra sức hoạt động nghiên cứu. Những tác phẩm khoa học mới nhất được gửi từ Liên Xô, Đức, Trung Quốc, Pháp, Anh, Mỹ sang. Nhiều nhà phẫu thuật trứ danh được mời tới Hà Nội, trong khi một số chuyên gia Việt Nam được cử đi học bổ túc ở Mátxcơva, Berlin, Bucarest… GS. Tùng cũng đi nghiên cứu nhiều chuyến ở Đông Âu, Ấn Độ, Trung Quốc…

gap bac si ton that tung o tuoi 50
GS Tôn Thất Tùng hướng dẫn học trò trong một giờ giảng giải phẫu.(Nguồn: bacsinoitru)

“Năm 1958 - GS. Tùng nói - tôi đã chuẩn bị để thử mổ tim. Mãi đến trường hợp bác nông dân Quang, tôi mới quyết định. Bác bị hẹp lỗ van hai lá, lại có tuổi. Tôi phân vân mãi. Một thầy thuốc không thể đùa với cuộc sống của bệnh nhân dù để thực nghiệm khoa học. Tôi đem vấn đề ra bàn ở cuộc họp nhóm chuyên gia phẫu thuật. Thú thật là tôi run lắm khi cầm dao mổ, một sinh mạng ở trong 10 ngón tay tôi. Thế rồi, giữa hai nhịp tim đập, tôi đút được ngón tay trỏ vào trong van hai lá, tôi biết là sẽ thành công… Như vậy, năm đó, tiếp sau Mỹ, Việt Nam đã mổ tim thành công. Từ đó đến nay (1962), các nhà phẫu thuật đã mổ tim cho 300 trường hợp, rất ít tử vong. Ta đang nghiên cứu tiến tới mổ tim ngoài cơ thể”.

GS. Tùng đặc biệt nhấn mạnh về mổ gan, một lĩnh vực rất mới trên thế giới. Vậy mà ngay từ 1960, mặc dù vật chất thiếu thốn, mổ gan đã phát triển ở Hà Nội. Năm 1939, thời Pháp thuộc, BS. Tùng làm việc ở Bệnh viện Bảo hộ (Phủ Doãn) Hà Nội, đã trình bày về hệ thống mạch máu trong gan, ngày nay là một vấn đề nghiên cứu trọng điểm.

Ông giải thích cho tôi (một dân ngoại đạo): Thực ra, cắt gan được biết đến từ lâu, nhưng người ta không nắm được cấu trúc hệ thống mạch máu của gan, vì vậy, mổ gan hay gây xuất huyết. Năm 1952, nhiều nhà phẫu thuật Pháp trứ danh đã tìm cách hệ thống hóa nó và cắt gan có quy trình, tìm được cách ngăn chặn xuất huyết bằng cách thắt những mạch máu ngoài gan. Các bác sĩ Việt ngược lại, chủ trương là có thể và cần thắt những mạch máu không phải ở ngoài gan mà ở ngay trong gan để tránh nhiều tai biến bất ngờ. Họ đã thực hiện được một phương pháp mổ gan khác. Thực tế tỏ rõ quan niệm ấy chính xác. Trong 2 năm, Bệnh viện Việt Đức đã tiến hành 93 ca cắt gan có quy trình thành công, tử vong 18%. Bệnh viện M. ở New York, những năm 1952-1960, mổ 53 ca với 28% tử vong. Thời gian mổ trung bình ở Mỹ là 4 tiếng, ở Hà Nội là 2 tiếng. Phương pháp Tôn Thất Tùng hơn hẳn và bắt đầu được áp dụng bởi một số nhà phẫu thuật Đức, Ý, Đan Mạch...

Từ biệt GS. Tùng, trên đường về, tôi không thôi ngẫm nghĩ về câu nói cuối cùng của ông: “Bệnh nhân điều trị ở đây được bảo đảm cuộc sống như ở bất cứ bệnh viện nào tại Berlin, Mátxcơva hay London” - Vũ Cận (tạp chí Le Vietnam en marche).

gap bac si ton that tung o tuoi 50 Chuyện Huyền Trân công chúa

Tôi sinh ra và lớn lên ở phố Hàng Gai - Hà Nội. Thời Pháp thuộc, đi xa chỉ có xe kéo và tàu điện. ...

gap bac si ton that tung o tuoi 50 Năm mới chúc bạn bớt “Thân làm tội đời”

Ngày Tết, chúc nhau tăng: tăng phúc, tăng thọ, tăng lực, tăng danh... Tôi thì xin chúc bạn “giảm bớt thân làm tội đời”. 

gap bac si ton that tung o tuoi 50 Hôn nhân hay không?

"...Em tin là đàn ông, đàn bà không bao giờ nên sống cái gì cũng dính với nhau, vì những người yêu nhau, quá chú ...

Hữu Ngọc

Đọc thêm

An Giang chuẩn bị đón đoàn ICOMOS thẩm định hồ sơ Di sản thế giới Óc Eo - Ba Thê

An Giang chuẩn bị đón đoàn ICOMOS thẩm định hồ sơ Di sản thế giới Óc Eo - Ba Thê

Đoàn chuyên gia Hội đồng Di tích và Di chỉ quốc tế đến khảo sát, thẩm định hồ sơ đề cử Khu di tích khảo cổ Óc Eo - Ba ...
Việt Nam-Ai Cập thúc đẩy kết nối kinh tế, thương mại và chuỗi cung ứng qua Biển Đỏ

Việt Nam-Ai Cập thúc đẩy kết nối kinh tế, thương mại và chuỗi cung ứng qua Biển Đỏ

Việt Nam tăng cường kết nối kinh tế với tỉnh Biển Đỏ của Ai Cập, thúc đẩy thương mại, logistics, đầu tư và chuỗi cung ứng song phương.
Thí điểm thực hiện việc đánh giá, chấm điểm về công tác xây dựng pháp luật

Thí điểm thực hiện việc đánh giá, chấm điểm về công tác xây dựng pháp luật

Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu đã ký Quyết định số 1205/QĐ-TTg phê duyệt Đề án thí điểm thực hiện việc đánh giá, chấm điểm (KPI) về công tác xây ...
Biển Azov dậy sóng, Nga tố Ukraine tập kích tàu chở dầu

Biển Azov dậy sóng, Nga tố Ukraine tập kích tàu chở dầu

Nga tố UAV Ukraine tập kích tàu chở dầu trên Biển Azov, trong khi Moscow không kích Kiev cùng ba cảng lớn ở vùng Odessa.
Vấp phải phản ứng dữ dội, Meta vội 'khai tử' tính năng này chỉ sau vài ngày ra mắt

Vấp phải phản ứng dữ dội, Meta vội 'khai tử' tính năng này chỉ sau vài ngày ra mắt

Meta dừng tính năng AI tạo ảnh từ Instagram chỉ sau vài ngày ra mắt do vấp phản ứng dữ dội về quyền riêng tư và cơ chế kích hoạt ...
Phim mới của Châu Tinh Trì thu gần 30 triệu USD trong ngày đầu ra mắt

Phim mới của Châu Tinh Trì thu gần 30 triệu USD trong ngày đầu ra mắt

Bộ phim "Đội bóng đá nữ Kungfu" của đạo diễn Châu Tinh Trì có màn khởi đầu ấn tượng khi đạt 200 triệu NDT ngay trong ngày đầu công chiếu ...
Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam chia sẻ mất mát trong vụ tai nạn tại Phú Quốc, tăng cường các giải pháp bảo đảm an toàn cho khách du lịch

Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam chia sẻ mất mát trong vụ tai nạn tại Phú Quốc, tăng cường các giải pháp bảo đảm an toàn cho khách du lịch

Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam chia buồn sâu sắc tới gia đình các nạn nhân, gửi lời thăm hỏi tới những người bị thương và mong các nạn nhân sớm bình phục.
Mùa du lịch biển sôi động: Trang bị kỹ năng để tránh rủi ro trên tàu, canô

Mùa du lịch biển sôi động: Trang bị kỹ năng để tránh rủi ro trên tàu, canô

Mùa du lịch biển vào cao điểm, chuyên gia khuyến cáo du khách cần trang bị kỹ năng an toàn khi đi tàu, canô để phòng ngừa sự cố.
Việt Nam-Trung Quốc nối lại đường bay thẳng Nha Trang-Côn Minh

Việt Nam-Trung Quốc nối lại đường bay thẳng Nha Trang-Côn Minh

Đường bay chở khách giữa thành phố Côn Minh (Trung Quốc) và thành phố Nha Trang (Việt Nam) đã chính thức được khôi phục.
Cồn Cỏ - điểm đến độc đáo, níu giữ du khách tại Quảng Trị

Cồn Cỏ - điểm đến độc đáo, níu giữ du khách tại Quảng Trị

Với vẻ đẹp thiên nhiên hoang sơ và nhiều trải nghiệm thú vị, Đặc khu Cồn Cỏ là điểm đến không thể bỏ qua khi đến Quảng Trị.
Khám phá ‘miền đất dưới gió’ Sabah

Khám phá ‘miền đất dưới gió’ Sabah

Từ đỉnh Kinabalu đến biển Sulu và rừng mưa Borneo, Sabah hấp dẫn du khách bằng vẻ đẹp nguyên sơ cùng cách làm du lịch được định hướng chặt chẽ.
VITA AWARDS 2026 tôn vinh những đại diện tiêu biểu của du lịch Việt Nam

VITA AWARDS 2026 tôn vinh những đại diện tiêu biểu của du lịch Việt Nam

Hiệp hội Du lịch Việt Nam phối hợp với UBND tỉnh Ninh Bình tổ chức Lễ trao Giải thưởng VITA AWARDS 2026, vinh danh 106 giải thưởng thuộc 9 hạng mục.
Sân khấu thực cảnh: Sứ giả của những vùng đất

Sân khấu thực cảnh: Sứ giả của những vùng đất

Những chương trình thực cảnh liên tiếp ra đời trong vài năm gần đây cho thấy một tín hiệu đáng mừng của công nghiệp văn hóa Việt Nam.
Nâng cao vai trò Việt Nam trong hợp tác văn hóa - xã hội ASEAN

Nâng cao vai trò Việt Nam trong hợp tác văn hóa - xã hội ASEAN

Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịvừa ban hành Chương trình hành động thực hiện Kế hoạch chiến lược Cộng đồng Văn hóa - Xã hội ASEAN tại Việt Nam.
Lãnh địa của kỷ nguyên số

Lãnh địa của kỷ nguyên số

Cuốn sách ‘Chủ nghĩa phong kiến công nghệ’ của Yanis Varoufakis đặt ra câu hỏi lớn về quyền lực, tự do và tương lai của con người trong kỷ nguyên số.
Nhà thơ Hữu Thỉnh ra mắt tiểu thuyết ‘Thép dưới cỏ’

Nhà thơ Hữu Thỉnh ra mắt tiểu thuyết ‘Thép dưới cỏ’

Nhà thơ Hữu Thỉnh vừa ra mắt độc giả tiểu thuyết đầu tay có tên ‘Thép dưới cỏ’ viết về sự kiện Tà Mây - Làng Vây của binh chủng Tăng - Thiết giáp.
Ẩm thực gây ấn tượng đặc biệt tại Festival văn hoá 'Rực rỡ Việt Nam'

Ẩm thực gây ấn tượng đặc biệt tại Festival văn hoá 'Rực rỡ Việt Nam'

Sự kiện Festival văn hoá "Rực rỡ Việt Nam" diễn ra từ 26-28/6 tại Czech thu hút sự tham gia của đông đảo cộng đồng người Việt và bạn bè quốc tế.
Khai mạc Những ngày phim Belarus tại Việt Nam năm 2026

Khai mạc Những ngày phim Belarus tại Việt Nam năm 2026

Cục Điện ảnh phối hợp với Hãng phim Quốc gia Belarus (Belarusfilm) tổ chức lễ khai mạc Những ngày phim Belarus tại Việt Nam năm 2026.
An Giang chuẩn bị đón đoàn ICOMOS thẩm định hồ sơ Di sản thế giới Óc Eo - Ba Thê

An Giang chuẩn bị đón đoàn ICOMOS thẩm định hồ sơ Di sản thế giới Óc Eo - Ba Thê

Đoàn chuyên gia Hội đồng Di tích và Di chỉ quốc tế đến khảo sát, thẩm định hồ sơ đề cử Khu di tích khảo cổ Óc Eo - Ba Thê trình UNESCO ghi danh ...
Khẩn trương hoàn thiện Đề án phát triển sản phẩm tàu du lịch Huế - Phong Nha

Khẩn trương hoàn thiện Đề án phát triển sản phẩm tàu du lịch Huế - Phong Nha

Quảng Trị đang phối hợp với Tổng Công ty Đường sắt Việt Nam khẩn trương hoàn thiện Đề án phát triển sản phẩm tàu du lịch Huế - Phong Nha.
Ra mắt Câu lạc bộ Di sản Văn hóa tiếng Việt

Ra mắt Câu lạc bộ Di sản Văn hóa tiếng Việt

Quỹ Hỗ trợ Bảo tồn Di sản Văn hóa Việt Nam vừa công bố quyết định thành lập Câu lạc bộ Di sản Văn hóa tiếng Việt.
Summer Camp Re:Craft 2026: Kết nối sinh viên với di sản làng nghề Hà Nội

Summer Camp Re:Craft 2026: Kết nối sinh viên với di sản làng nghề Hà Nội

Trong khuôn khổ Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026, Xưởng Thiết kế mùa Hè "Summer Camp Re:Craft 2026 – Làng nghề tái sinh" đã chính thức khởi động.
Lộ diện đô thị Byzantine gần như nguyên vẹn giữa sa mạc Ai Cập

Lộ diện đô thị Byzantine gần như nguyên vẹn giữa sa mạc Ai Cập

Các nhà khảo cổ phát hiện đô thị Byzantine gần như nguyên vẹn tại Ai Cập, hé lộ nhiều dấu tích quý giá về đời sống cách đây 1.600 năm.
Đà Nẵng tăng nguồn lực bảo tồn và phát huy nghệ thuật Bài Chòi

Đà Nẵng tăng nguồn lực bảo tồn và phát huy nghệ thuật Bài Chòi

HĐND TP. Đà Nẵng vừa thông qua nghị quyết hỗ trợ bảo tồn và phát huy giá trị Di sản văn hóa phi vật thể nghệ thuật Bài Chòi giai đoạn 2026-2030.
Phiên bản di động