Gặp bác sĩ Tôn Thất Tùng ở tuổi 50

“Giáo sư (GS) Tôn Thất Tùng được mọi người biết và coi là cha đẻ của phương pháp cắt gan (Hepatectomie réglée). Ông thích đối thoại, không thích thiên kiến, có kiến thức vững vàng về văn hóa Việt và Pháp. Ông luôn nói thẳng và không hề sợ hãi khi bật ra những câu hài hước nghiệt ngã với các vị quan liêu” – đó là nhận định của bác sĩ M. Krivine khi phác thảo nhân cách của bậc thầy môn phẫu thuật Việt Nam.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
gap bac si ton that tung o tuoi 50 Nhiều bác sĩ, y tá tham gia hiến máu tình nguyện đầu Xuân
gap bac si ton that tung o tuoi 50 Bác sĩ suýt bị kỷ luật và chuyện người xưa
gap bac si ton that tung o tuoi 50
Giáo sư Tôn Thất Tùng là một người cha gần gũi, giản dị và hiền hậu.(Nguồn PhunuVietnam)

Năm 1962, khi tôi phụ trách tạp chí Việt Nam tiến bước (tiếng Pháp, Anh, Quốc tế ngữ), đến phỏng vấn GS Tôn Thất Tùng (lúc ấy là Giám đốc Bệnh viện Việt Đức). Bài viết bằng tiếng Pháp rất hay, gợi lại khung cảnh một bệnh viện được cải tạo sau ngày Giải phóng Thủ đô (1954) và phong thái sinh động của GS. Tùng năm ông ở tuổi 50. Xin trích dịch và tóm tắt bài báo đó như sau:

Hãy làm quen với GS. Tôn Thất Tùng

Theo con đường rộng rải nhựa, tôi đi qua những bệnh nhân ngồi nghỉ trên ghế đá bên những luống hoa. Một cô y tá dẫn tôi dọc theo một hành lang dài đến phòng GS. Tôn Thất Tùng. Phòng giản dị, một chiếc bàn làm việc lớn, bốn chiếc ghế bành quanh một chiếc bàn tròn, khoảng một chục bình thủy tinh đựng gan người ngâm trong cồn, trên tường treo vài tấm ảnh, trong đó có ảnh GS. Herbst của Trường đại học Leipzig đề tặng. Trước mặt tôi là một người đàn ông áo khoác trắng, thân hình cân đối, rất năng động, rất thanh niên, mặc dầu tóc đã điểm sương bên thái dương. GS. Tùng nói ngay với tôi: “Điều gì cần nói, tôi đã nói hết cho các báo. Tôi còn gì để nói với anh!”… Tuy nói vậy, nhưng không khí trao đổi chẳng mấy chốc trở nên thân mật. Tôi đề nghị ông nói về hoạt động y tế của ông. Ông đáp: “Trước hết, ta hãy nhớ lại hoàn cảnh đất nước ta vào năm 1954, khi ta tiếp quản

Thủ đô. 80 năm Pháp đô hộ kèm theo 9 năm chiến tranh khiến ta kiệt quệ. Không còn một bệnh viện nào ra hồn, nói chi đến trung tâm nghiên cứu. Số bác sĩ phẫu thuật của ta ít ỏi, lại lạc hậu so với nền phẫu thuật thế giới đã có những bước nhảy vọt từ sau Thế chiến II. Cần phải đuổi kịp thế giới trong điều kiện gian nan”.

Chính theo hướng đó mà các bác sĩ phẫu thuật miền Bắc, đặc biệt là GS. Tôn Thất Tùng ra sức hoạt động nghiên cứu. Những tác phẩm khoa học mới nhất được gửi từ Liên Xô, Đức, Trung Quốc, Pháp, Anh, Mỹ sang. Nhiều nhà phẫu thuật trứ danh được mời tới Hà Nội, trong khi một số chuyên gia Việt Nam được cử đi học bổ túc ở Mátxcơva, Berlin, Bucarest… GS. Tùng cũng đi nghiên cứu nhiều chuyến ở Đông Âu, Ấn Độ, Trung Quốc…

gap bac si ton that tung o tuoi 50
GS Tôn Thất Tùng hướng dẫn học trò trong một giờ giảng giải phẫu.(Nguồn: bacsinoitru)

“Năm 1958 - GS. Tùng nói - tôi đã chuẩn bị để thử mổ tim. Mãi đến trường hợp bác nông dân Quang, tôi mới quyết định. Bác bị hẹp lỗ van hai lá, lại có tuổi. Tôi phân vân mãi. Một thầy thuốc không thể đùa với cuộc sống của bệnh nhân dù để thực nghiệm khoa học. Tôi đem vấn đề ra bàn ở cuộc họp nhóm chuyên gia phẫu thuật. Thú thật là tôi run lắm khi cầm dao mổ, một sinh mạng ở trong 10 ngón tay tôi. Thế rồi, giữa hai nhịp tim đập, tôi đút được ngón tay trỏ vào trong van hai lá, tôi biết là sẽ thành công… Như vậy, năm đó, tiếp sau Mỹ, Việt Nam đã mổ tim thành công. Từ đó đến nay (1962), các nhà phẫu thuật đã mổ tim cho 300 trường hợp, rất ít tử vong. Ta đang nghiên cứu tiến tới mổ tim ngoài cơ thể”.

GS. Tùng đặc biệt nhấn mạnh về mổ gan, một lĩnh vực rất mới trên thế giới. Vậy mà ngay từ 1960, mặc dù vật chất thiếu thốn, mổ gan đã phát triển ở Hà Nội. Năm 1939, thời Pháp thuộc, BS. Tùng làm việc ở Bệnh viện Bảo hộ (Phủ Doãn) Hà Nội, đã trình bày về hệ thống mạch máu trong gan, ngày nay là một vấn đề nghiên cứu trọng điểm.

Ông giải thích cho tôi (một dân ngoại đạo): Thực ra, cắt gan được biết đến từ lâu, nhưng người ta không nắm được cấu trúc hệ thống mạch máu của gan, vì vậy, mổ gan hay gây xuất huyết. Năm 1952, nhiều nhà phẫu thuật Pháp trứ danh đã tìm cách hệ thống hóa nó và cắt gan có quy trình, tìm được cách ngăn chặn xuất huyết bằng cách thắt những mạch máu ngoài gan. Các bác sĩ Việt ngược lại, chủ trương là có thể và cần thắt những mạch máu không phải ở ngoài gan mà ở ngay trong gan để tránh nhiều tai biến bất ngờ. Họ đã thực hiện được một phương pháp mổ gan khác. Thực tế tỏ rõ quan niệm ấy chính xác. Trong 2 năm, Bệnh viện Việt Đức đã tiến hành 93 ca cắt gan có quy trình thành công, tử vong 18%. Bệnh viện M. ở New York, những năm 1952-1960, mổ 53 ca với 28% tử vong. Thời gian mổ trung bình ở Mỹ là 4 tiếng, ở Hà Nội là 2 tiếng. Phương pháp Tôn Thất Tùng hơn hẳn và bắt đầu được áp dụng bởi một số nhà phẫu thuật Đức, Ý, Đan Mạch...

Từ biệt GS. Tùng, trên đường về, tôi không thôi ngẫm nghĩ về câu nói cuối cùng của ông: “Bệnh nhân điều trị ở đây được bảo đảm cuộc sống như ở bất cứ bệnh viện nào tại Berlin, Mátxcơva hay London” - Vũ Cận (tạp chí Le Vietnam en marche).

gap bac si ton that tung o tuoi 50 Chuyện Huyền Trân công chúa

Tôi sinh ra và lớn lên ở phố Hàng Gai - Hà Nội. Thời Pháp thuộc, đi xa chỉ có xe kéo và tàu điện. ...

gap bac si ton that tung o tuoi 50 Năm mới chúc bạn bớt “Thân làm tội đời”

Ngày Tết, chúc nhau tăng: tăng phúc, tăng thọ, tăng lực, tăng danh... Tôi thì xin chúc bạn “giảm bớt thân làm tội đời”. 

gap bac si ton that tung o tuoi 50 Hôn nhân hay không?

"...Em tin là đàn ông, đàn bà không bao giờ nên sống cái gì cũng dính với nhau, vì những người yêu nhau, quá chú ...

Hữu Ngọc

Đọc thêm

Thủ tướng Đức sắp có chuyến thăm Trung Quốc, kinh tế và an ninh sẽ là trọng tâm

Thủ tướng Đức sắp có chuyến thăm Trung Quốc, kinh tế và an ninh sẽ là trọng tâm

Thủ tướng Đức Friedrich Merz sẽ thăm Trung Quốc vào tuần tới, tiến hành hội đàm với Chủ tịch Tập Cận Bình, ngay sau các hoạt động mừng Tết Nguyên ...
Đáp trả ông Obama, Tổng thống Trump chỉ đạo công bố hồ sơ về UFO và sinh vật ngoài Trái đất

Đáp trả ông Obama, Tổng thống Trump chỉ đạo công bố hồ sơ về UFO và sinh vật ngoài Trái đất

Tổng thống Trump đã yêu cầu các cơ quan liên bang rà soát và công bố hồ sơ liên quan UFO và khả năng tồn tại sự sống ngoài Trái ...
Giá vàng hôm nay 21/2/2026 trong chu kỳ tăng giá mới, nhu cầu trú ẩn an toàn trở lại, vàng đang hướng tới mốc 6.000 USD ngay trong năm nay?

Giá vàng hôm nay 21/2/2026 trong chu kỳ tăng giá mới, nhu cầu trú ẩn an toàn trở lại, vàng đang hướng tới mốc 6.000 USD ngay trong năm nay?

Giá vàng hôm nay 21/2/2026 trong chu kỳ tăng giá lớn, nhu cầu trú ẩn an toàn trở lại, vàng đang hướng tới mốc 6.000 USD ngay trong năm nay?
Điện mừng Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IX Đảng Lao động Triều Tiên

Điện mừng Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IX Đảng Lao động Triều Tiên

Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam đã gửi điện mừng đến Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IX, Đảng Lao động Triều Tiên.
Nhà khoa học Việt Nam đầu tiên giành giải thưởng Sáng tạo châu Á Hitachi

Nhà khoa học Việt Nam đầu tiên giành giải thưởng Sáng tạo châu Á Hitachi

PGS.TS Hoàng Trang là nhà khoa học Việt Nam đầu tiên được vinh danh tại giải thưởng Sáng tạo châu Á 2025 ở lĩnh vực Điện, điện tử và vi ...
Huyền thoại opera thế giới José van Dam qua đời ở tuổi 85

Huyền thoại opera thế giới José van Dam qua đời ở tuổi 85

José van Dam không chỉ là một giọng ca đoạt nhiều giải thưởng cao quý mà còn được giới mộ điệu tôn vinh là một trong những tượng đài lớn ...
Hơn 170.000 lượt hành khách qua sân bay Tân Sơn Nhất ngày mùng 4 Tết Bính Ngọ 2026

Hơn 170.000 lượt hành khách qua sân bay Tân Sơn Nhất ngày mùng 4 Tết Bính Ngọ 2026

Ngày 20/2 (tức mùng 4 Tết Bính Ngọ 2026), Cảng hàng không quốc tế Tân Sơn Nhất dự kiến đón hơn 170.000 lượt hành khách, mức cao nhất kể từ đầu mùa cao điểm Tết.
Khám phá những làng cổ bình yên ven Hà Nội dịp Tết Nguyên đán

Khám phá những làng cổ bình yên ven Hà Nội dịp Tết Nguyên đán

Những ngôi làng cổ ven Hà Nội, với vẻ đẹp 'ngủ quên' giữa nhịp sống hiện đại, trở thành điểm đến lý tưởng cho du khách tìm kiếm không gian yên bình, hoài niệm.
Huyền tích ngựa trắng: Khám phá tiềm năng du lịch tâm linh sông Lam

Huyền tích ngựa trắng: Khám phá tiềm năng du lịch tâm linh sông Lam

Đền Bạch Mã bên dòng sông Lam không chỉ là công trình kiến trúc đặc sắc mà còn là biểu tượng tâm linh và lịch sử của người dân Nghệ An.
Lễ hội Chùa Hương 2026 tổ chức trong bối cảnh mới, hướng tới phát triển bền vững

Lễ hội Chùa Hương 2026 tổ chức trong bối cảnh mới, hướng tới phát triển bền vững

Chủ tịch UBND TP. Hà Nội đã tới thăm, chúc Tết và làm việc với Đảng ủy, chính quyền xã Hương Sơn và Ban tổ chức Lễ hội Du lịch Chùa Hương 2026.
Tạp chí du lịch của Anh: Thứ hạng bất ngờ của Cầu Vàng Đà Nẵng trong danh sách 19 cây cầu đẹp nhất thế giới

Tạp chí du lịch của Anh: Thứ hạng bất ngờ của Cầu Vàng Đà Nẵng trong danh sách 19 cây cầu đẹp nhất thế giới

Tạp chí du lịch của Anh: Thứ hạng bất ngờ của Cầu Vàng Đà Nẵng trong danh sách 19 cây cầu đẹp nhất thế giới
Lễ hội du lịch chùa Hương năm 2026: An toàn - thân thiện - chất lượng

Lễ hội du lịch chùa Hương năm 2026: An toàn - thân thiện - chất lượng

Lễ hội du lịch chùa Hương năm 2026 diễn ra với nhiều điểm mới từ phương thức phục vụ đến không gian cảnh quan.
Rộn ràng nhịp vó phương Đông

Rộn ràng nhịp vó phương Đông

Mỗi độ Xuân về, hình ảnh con ngựa trở lại trong ký ức văn hóa phương Đông như biểu tượng của sự vận động, bền bỉ và khát vọng vươn xa.
Bộ sách 'Vui học tiếng Việt': Thêm một nhịp cầu gìn giữ tiếng mẹ đẻ nơi xa xứ

Bộ sách 'Vui học tiếng Việt': Thêm một nhịp cầu gìn giữ tiếng mẹ đẻ nơi xa xứ

Bộ sách Vui học tiếng Việt – tài liệu học tập mới hướng tới trẻ em và người học tiếng Việt ở nước ngoài, góp phần bồi đắp bản sắc văn hóa Việt Nam.
Thưởng thức 11 tác phẩm điện ảnh Pháp chiếu miễn phí dịp Tết Bính Ngọ 2026

Thưởng thức 11 tác phẩm điện ảnh Pháp chiếu miễn phí dịp Tết Bính Ngọ 2026

Chương trình chiếu phim Tết 2026 nhằm mang điện ảnh Pháp đến gần hơn với khán giả Việt thông qua hình thức xem phim trực tuyến.
Thiền sư Ajahn Brahm và lời hứa quay lại Việt Nam

Thiền sư Ajahn Brahm và lời hứa quay lại Việt Nam

“Đây là những đứa con của tôi”, thiền sư Ajahn Brahm nói như vậy tại đường sách TP. Hồ Chí Minh chiều 4/2, khiến cả khán đài lặng đi trong một khoảnh khắc.
Nghị quyết 80 và vị thế mới của văn hóa

Nghị quyết 80 và vị thế mới của văn hóa

Việc Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 80 về phát triển văn hóa Việt Nam trong giai đoạn mới là dấu mốc tư duy có ý nghĩa đặc biệt.
Lần đầu tiên vũ kịch nổi tiếng 'Khổng Tước' của nghệ sĩ Dương Lệ Bình đến Việt Nam

Lần đầu tiên vũ kịch nổi tiếng 'Khổng Tước' của nghệ sĩ Dương Lệ Bình đến Việt Nam

Nghệ sĩ múa nổi tiếng Dương Lệ Bình bày tỏ niềm hạnh phúc khi được đưa vũ kịch “Khổng Tước” đến với khán giả Việt Nam, khẳng định đây là một mối lương duyên.
Hương vị Tết muôn sắc của các dân tộc Việt Nam

Hương vị Tết muôn sắc của các dân tộc Việt Nam

Tết Nguyên đán từ lâu là dịp lễ thiêng liêng trong đời sống tinh thần người Việt. Tuy nhiên, ở các bản làng vùng cao, Tây Nguyên hay Nam Bộ.
Khám phá những làng cổ bình yên ven Hà Nội dịp Tết Nguyên đán

Khám phá những làng cổ bình yên ven Hà Nội dịp Tết Nguyên đán

Những ngôi làng cổ ven Hà Nội, với vẻ đẹp 'ngủ quên' giữa nhịp sống hiện đại, trở thành điểm đến lý tưởng cho du khách tìm kiếm không gian yên bình, hoài niệm.
Khám phá một số làng nghề Hà Nội dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026

Khám phá một số làng nghề Hà Nội dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026

Du khách có thể ghé thăm quan trải nghiệm một số làng nghề như: Làng hương Quảng Phú Cầu, làng nón Chuông, làng thêu Quất Động, làng lụa Vạn Phúc…
Tản mạn về mâm cơm Tết người Việt

Tản mạn về mâm cơm Tết người Việt

Mâm cơm Tết vẫn giữ vai trò thiết yếu trong đời sống văn hóa người Việt nhưng đồng thời cũng mang sự biến đổi để hòa nhịp với xu hướng và thực tế mỗi thời ...
Quần thể di tích Thổ Hà và Nhà ngục Kon Tum được vinh danh Di tích quốc gia đặc biệt

Quần thể di tích Thổ Hà và Nhà ngục Kon Tum được vinh danh Di tích quốc gia đặc biệt

Cụ thể là Quần thể đình, chùa, từ chỉ Thổ Hà (phường Vân Hà, tỉnh Bắc Ninh) và Di tích lịch sử Nhà ngục Kon Tum (phường Kon Tum, tỉnh Quảng Ngãi).
Đặc sắc nghi lễ truyền thống cung đình 'Tống cựu nghinh tân' tại Ngày Tìm hiểu Việt Nam 2026

Đặc sắc nghi lễ truyền thống cung đình 'Tống cựu nghinh tân' tại Ngày Tìm hiểu Việt Nam 2026

Sáng 10/2, đúng ngày 23 tháng Chạp (ngày lễ ông Công, ông Táo), Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long - Hà Nội tổ chức hoạt động 'Tống cựu nghinh tân'.
Phiên bản di động