Gặp bác sĩ Tôn Thất Tùng ở tuổi 50

“Giáo sư (GS) Tôn Thất Tùng được mọi người biết và coi là cha đẻ của phương pháp cắt gan (Hepatectomie réglée). Ông thích đối thoại, không thích thiên kiến, có kiến thức vững vàng về văn hóa Việt và Pháp. Ông luôn nói thẳng và không hề sợ hãi khi bật ra những câu hài hước nghiệt ngã với các vị quan liêu” – đó là nhận định của bác sĩ M. Krivine khi phác thảo nhân cách của bậc thầy môn phẫu thuật Việt Nam.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
gap bac si ton that tung o tuoi 50 Nhiều bác sĩ, y tá tham gia hiến máu tình nguyện đầu Xuân
gap bac si ton that tung o tuoi 50 Bác sĩ suýt bị kỷ luật và chuyện người xưa
gap bac si ton that tung o tuoi 50
Giáo sư Tôn Thất Tùng là một người cha gần gũi, giản dị và hiền hậu.(Nguồn PhunuVietnam)

Năm 1962, khi tôi phụ trách tạp chí Việt Nam tiến bước (tiếng Pháp, Anh, Quốc tế ngữ), đến phỏng vấn GS Tôn Thất Tùng (lúc ấy là Giám đốc Bệnh viện Việt Đức). Bài viết bằng tiếng Pháp rất hay, gợi lại khung cảnh một bệnh viện được cải tạo sau ngày Giải phóng Thủ đô (1954) và phong thái sinh động của GS. Tùng năm ông ở tuổi 50. Xin trích dịch và tóm tắt bài báo đó như sau:

Hãy làm quen với GS. Tôn Thất Tùng

Theo con đường rộng rải nhựa, tôi đi qua những bệnh nhân ngồi nghỉ trên ghế đá bên những luống hoa. Một cô y tá dẫn tôi dọc theo một hành lang dài đến phòng GS. Tôn Thất Tùng. Phòng giản dị, một chiếc bàn làm việc lớn, bốn chiếc ghế bành quanh một chiếc bàn tròn, khoảng một chục bình thủy tinh đựng gan người ngâm trong cồn, trên tường treo vài tấm ảnh, trong đó có ảnh GS. Herbst của Trường đại học Leipzig đề tặng. Trước mặt tôi là một người đàn ông áo khoác trắng, thân hình cân đối, rất năng động, rất thanh niên, mặc dầu tóc đã điểm sương bên thái dương. GS. Tùng nói ngay với tôi: “Điều gì cần nói, tôi đã nói hết cho các báo. Tôi còn gì để nói với anh!”… Tuy nói vậy, nhưng không khí trao đổi chẳng mấy chốc trở nên thân mật. Tôi đề nghị ông nói về hoạt động y tế của ông. Ông đáp: “Trước hết, ta hãy nhớ lại hoàn cảnh đất nước ta vào năm 1954, khi ta tiếp quản

Thủ đô. 80 năm Pháp đô hộ kèm theo 9 năm chiến tranh khiến ta kiệt quệ. Không còn một bệnh viện nào ra hồn, nói chi đến trung tâm nghiên cứu. Số bác sĩ phẫu thuật của ta ít ỏi, lại lạc hậu so với nền phẫu thuật thế giới đã có những bước nhảy vọt từ sau Thế chiến II. Cần phải đuổi kịp thế giới trong điều kiện gian nan”.

Chính theo hướng đó mà các bác sĩ phẫu thuật miền Bắc, đặc biệt là GS. Tôn Thất Tùng ra sức hoạt động nghiên cứu. Những tác phẩm khoa học mới nhất được gửi từ Liên Xô, Đức, Trung Quốc, Pháp, Anh, Mỹ sang. Nhiều nhà phẫu thuật trứ danh được mời tới Hà Nội, trong khi một số chuyên gia Việt Nam được cử đi học bổ túc ở Mátxcơva, Berlin, Bucarest… GS. Tùng cũng đi nghiên cứu nhiều chuyến ở Đông Âu, Ấn Độ, Trung Quốc…

gap bac si ton that tung o tuoi 50
GS Tôn Thất Tùng hướng dẫn học trò trong một giờ giảng giải phẫu.(Nguồn: bacsinoitru)

“Năm 1958 - GS. Tùng nói - tôi đã chuẩn bị để thử mổ tim. Mãi đến trường hợp bác nông dân Quang, tôi mới quyết định. Bác bị hẹp lỗ van hai lá, lại có tuổi. Tôi phân vân mãi. Một thầy thuốc không thể đùa với cuộc sống của bệnh nhân dù để thực nghiệm khoa học. Tôi đem vấn đề ra bàn ở cuộc họp nhóm chuyên gia phẫu thuật. Thú thật là tôi run lắm khi cầm dao mổ, một sinh mạng ở trong 10 ngón tay tôi. Thế rồi, giữa hai nhịp tim đập, tôi đút được ngón tay trỏ vào trong van hai lá, tôi biết là sẽ thành công… Như vậy, năm đó, tiếp sau Mỹ, Việt Nam đã mổ tim thành công. Từ đó đến nay (1962), các nhà phẫu thuật đã mổ tim cho 300 trường hợp, rất ít tử vong. Ta đang nghiên cứu tiến tới mổ tim ngoài cơ thể”.

GS. Tùng đặc biệt nhấn mạnh về mổ gan, một lĩnh vực rất mới trên thế giới. Vậy mà ngay từ 1960, mặc dù vật chất thiếu thốn, mổ gan đã phát triển ở Hà Nội. Năm 1939, thời Pháp thuộc, BS. Tùng làm việc ở Bệnh viện Bảo hộ (Phủ Doãn) Hà Nội, đã trình bày về hệ thống mạch máu trong gan, ngày nay là một vấn đề nghiên cứu trọng điểm.

Ông giải thích cho tôi (một dân ngoại đạo): Thực ra, cắt gan được biết đến từ lâu, nhưng người ta không nắm được cấu trúc hệ thống mạch máu của gan, vì vậy, mổ gan hay gây xuất huyết. Năm 1952, nhiều nhà phẫu thuật Pháp trứ danh đã tìm cách hệ thống hóa nó và cắt gan có quy trình, tìm được cách ngăn chặn xuất huyết bằng cách thắt những mạch máu ngoài gan. Các bác sĩ Việt ngược lại, chủ trương là có thể và cần thắt những mạch máu không phải ở ngoài gan mà ở ngay trong gan để tránh nhiều tai biến bất ngờ. Họ đã thực hiện được một phương pháp mổ gan khác. Thực tế tỏ rõ quan niệm ấy chính xác. Trong 2 năm, Bệnh viện Việt Đức đã tiến hành 93 ca cắt gan có quy trình thành công, tử vong 18%. Bệnh viện M. ở New York, những năm 1952-1960, mổ 53 ca với 28% tử vong. Thời gian mổ trung bình ở Mỹ là 4 tiếng, ở Hà Nội là 2 tiếng. Phương pháp Tôn Thất Tùng hơn hẳn và bắt đầu được áp dụng bởi một số nhà phẫu thuật Đức, Ý, Đan Mạch...

Từ biệt GS. Tùng, trên đường về, tôi không thôi ngẫm nghĩ về câu nói cuối cùng của ông: “Bệnh nhân điều trị ở đây được bảo đảm cuộc sống như ở bất cứ bệnh viện nào tại Berlin, Mátxcơva hay London” - Vũ Cận (tạp chí Le Vietnam en marche).

gap bac si ton that tung o tuoi 50 Chuyện Huyền Trân công chúa

Tôi sinh ra và lớn lên ở phố Hàng Gai - Hà Nội. Thời Pháp thuộc, đi xa chỉ có xe kéo và tàu điện. ...

gap bac si ton that tung o tuoi 50 Năm mới chúc bạn bớt “Thân làm tội đời”

Ngày Tết, chúc nhau tăng: tăng phúc, tăng thọ, tăng lực, tăng danh... Tôi thì xin chúc bạn “giảm bớt thân làm tội đời”. 

gap bac si ton that tung o tuoi 50 Hôn nhân hay không?

"...Em tin là đàn ông, đàn bà không bao giờ nên sống cái gì cũng dính với nhau, vì những người yêu nhau, quá chú ...

Hữu Ngọc

Đọc thêm

Vietnam Foodexpo 2026: Tạo bệ phóng giúp ngành công nghiệp thực phẩm Việt Nam vươn xa

Vietnam Foodexpo 2026: Tạo bệ phóng giúp ngành công nghiệp thực phẩm Việt Nam vươn xa

Triển lãm quốc tế ngành công nghiệp thực phẩm Việt Nam 2026 (Vietnam Foodexpo) diễn ra từ ngày 11-14/11 tại TP. Hồ Chí Minh.
Đại sứ Vũ Thanh Huyền tiếp trực tuyến Đại sứ Sri Lanka tại Ethiopia

Đại sứ Vũ Thanh Huyền tiếp trực tuyến Đại sứ Sri Lanka tại Ethiopia

Ngày 10/11, Đại sứ Vũ Thanh Huyền đã có cuộc gặp trực tuyến với Đại sứ Sri Lanka tại Ethiopia, Djibouti và Somalia.
Thứ trưởng Lê Thị Thu Hằng tiếp Đoàn Hội đồng Kinh doanh Anh - ASEAN và Mạng lưới Hữu nghị Việt Nam - Anh

Thứ trưởng Lê Thị Thu Hằng tiếp Đoàn Hội đồng Kinh doanh Anh - ASEAN và Mạng lưới Hữu nghị Việt Nam - Anh

Ngày 10/11, Thứ trưởng Lê Thị Thu Hằng đã tiếp Chủ tịch Hội đồng Kinh doanh Anh - ASEAN (UKABC) và Chủ tịch Mạng lưới Hữu nghị Việt Nam - ...
Hàn Quốc-Ukraine tìm cách bình thường hóa quan hệ sau bất đồng

Hàn Quốc-Ukraine tìm cách bình thường hóa quan hệ sau bất đồng

Các ngoại trưởng Hàn Quốc và Ukraine đã thảo luận các bước hướng tới 'bình thường hóa hoàn toàn' quan hệ song phương sau căng thẳng gần đây.
Italy mạnh tay chi thêm 7,28 tỷ Euro cho tiêm kích F-35

Italy mạnh tay chi thêm 7,28 tỷ Euro cho tiêm kích F-35

Italy đề xuất bổ sung 7,28 tỷ Euro cho chương trình tiêm kích F-35, nâng tổng ngân sách lên 20,8 tỷ Euro trong bối cảnh châu Âu tăng cường đầu ...
Xung đột Mỹ-Iran: Qatar nhận phản hồi tích cực từ hai phía, Tehran kỳ vọng Trung Quốc đóng vai trò lớn hơn

Xung đột Mỹ-Iran: Qatar nhận phản hồi tích cực từ hai phía, Tehran kỳ vọng Trung Quốc đóng vai trò lớn hơn

Theo Chủ tịch Quốc hội Iran, Trung Quốc có thể đóng vai trò quan trọng trong chấm dứt xung đột và giải quyết tình trạng hiện nay giữa Mỹ và ...
Bộ chỉ số mới đo lường thành công của ngành du lịch - Không còn chỉ đếm số lượng du khách

Bộ chỉ số mới đo lường thành công của ngành du lịch - Không còn chỉ đếm số lượng du khách

Hội đồng Du lịch và Lữ hành Thế giới (WTTC) vừa công bố bộ chỉ số mới, đánh giá ngành du lịch dựa trên quy mô kinh tế, hiệu quả môi trường và cơ hội ...
Hôn má, cởi giày và đúng giờ: Quy tắc xã giao khi đi du lịch châu Âu

Hôn má, cởi giày và đúng giờ: Quy tắc xã giao khi đi du lịch châu Âu

Điều được coi là lịch sự ở quốc gia châu Âu này có thể là thiếu lịch sự ở quốc gia khác.
Đồng Nai xây dựng đề án trình UNESCO công nhận Vườn quốc gia Cát Tiên là Di sản thiên nhiên thế giới

Đồng Nai xây dựng đề án trình UNESCO công nhận Vườn quốc gia Cát Tiên là Di sản thiên nhiên thế giới

Nhiệm vụ trọng tâm trước mắt của TP. Đồng Nai là xây dựng đề án trình UNESCO công nhận Vườn quốc gia Cát Tiên là Di sản thiên nhiên thế giới.
Sắc màu thủ phủ sầu riêng Philippines

Sắc màu thủ phủ sầu riêng Philippines

Được mệnh danh là thủ phủ sầu riêng của Philippines, thành phố Davao hấp dẫn du khách bởi văn hóa đa dạng, ẩm thực phong phú và thiên nhiên hoang dã.
Mở lối cho thị trường biểu diễn Việt

Mở lối cho thị trường biểu diễn Việt

Sức hút từ những concert quốc tế cho thấy tiềm năng và sức mua ngày càng lớn của khán giả Việt.
Cảnh sắc mùa Thu và trải nghiệm bản địa nâng sức hút du lịch Việt Nam

Cảnh sắc mùa Thu và trải nghiệm bản địa nâng sức hút du lịch Việt Nam

Lonely Planet xếp Việt Nam ở vị trí thứ tư trong danh sách 15 điểm đến có xu hướng du lịch nổi bật mùa Thu năm 2026.
Đưa văn hóa Việt đến với người dân Perth

Đưa văn hóa Việt đến với người dân Perth

Gần 4.000 lượt người đã đến quảng trường Forrest Place, trung tâm thành phố Perth để tham dự Ngày Văn hóa Việt Nam 2026 – “Sắc màu quê hương”.
Chuyên gia Israel bật mí cách xây dựng sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên số

Chuyên gia Israel bật mí cách xây dựng sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên số

Israel từ một quốc gia nhỏ đã xây dựng vị thế hàng đầu về an ninh mạng nhờ sự kết nối giữa chính sách, doanh nghiệp, giáo dục và đổi mới sáng tạo.
Miền đất hứa của điện ảnh Việt

Miền đất hứa của điện ảnh Việt

Giữa những bom tấn phòng vé và phim nghệ thuật là một vùng trung gian giống như miền đất hứa chưa được khai thác đầy đủ...
Cơ hội đưa tranh của tài năng trẻ Việt Nam đến triển lãm tại Paris, Pháp

Cơ hội đưa tranh của tài năng trẻ Việt Nam đến triển lãm tại Paris, Pháp

Cuộc thi Vẽ tranh quốc tế Triển lãm Bảo tàng Louvre Pháp IAP lần thứ 4 mở ra cơ hội cho các tài năng hội họa trẻ Việt Nam vươn ra quốc tế.
Đậm đà hương vị cà phê Colombia giữa lòng Hà Nội

Đậm đà hương vị cà phê Colombia giữa lòng Hà Nội

Chương trình trải nghiệm cà phê Colombia tại Hà Nội mang đến cơ hội khám phá những tầng hương vị đặc trưng tới từ quốc gia Nam Mỹ.
Tổ chức Ngày Văn hóa Việt Nam gắn với Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc

Tổ chức Ngày Văn hóa Việt Nam gắn với Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc

Chính phủ yêu cầu tổ chức Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11) gắn với Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc (18/11).
Gần 2.500 vận động viên quốc tế tham gia đường chạy quảng bá di sản Hà Nội

Gần 2.500 vận động viên quốc tế tham gia đường chạy quảng bá di sản Hà Nội

Standard Chartered Marathon Di sản Hà Nội 2026 khép lại ngày 8/11, thu hút hàng vạn vận động viên trong nước và quốc tế.
Đường chạy qua những di sản của Hà Nội

Đường chạy qua những di sản của Hà Nội

Giải chạy Standard Chartered Marathon Di sản Hà Nội 2026 diễn ra từ ngày 6-8/11, dự kiến thu hút hàng chục nghìn vận động viên trong nước và quốc tế.
An Giang đẩy nhanh hoàn thiện hồ sơ đề cử di sản Óc Eo - Ba Thê

An Giang đẩy nhanh hoàn thiện hồ sơ đề cử di sản Óc Eo - Ba Thê

An Giang đang khẩn trương hoàn thiện các nội dung trong hồ sơ đề cử Khu di tích khảo cổ Óc Eo - Ba Thê trình UNESCO công nhận là Di sản thế giới.
Ma nhai núi Non Nước và Văn bia Phố Hiến được ghi danh là di sản tư liệu khu vực Châu Á – Thái Bình Dương

Ma nhai núi Non Nước và Văn bia Phố Hiến được ghi danh là di sản tư liệu khu vực Châu Á – Thái Bình Dương

Hai hồ sơ “Ma nhai núi Non Nước” (Ninh Bình) và “Văn bia Phố Hiến” (Hưng Yên) đã được ghi danh vào Danh mục Ký ức thế giới khu vực châu Á – Thái Bình ...
Nghĩa tình cách mạng qua những trang sử Quảng Châu (Trung Quốc)

Nghĩa tình cách mạng qua những trang sử Quảng Châu (Trung Quốc)

Hơn 100 tư liệu tại Bảo tàng Hồ Chí Minh tái hiện hành trình hoạt động cách mạng của những người Việt Nam từng sát cánh cùng quân và dân Trung Quốc.
Cần Thơ hiện thực hóa Nghị quyết 80 bằng những lễ hội mang bản sắc riêng

Cần Thơ hiện thực hóa Nghị quyết 80 bằng những lễ hội mang bản sắc riêng

Từ các lễ hội truyền thống, Cần Thơ đang khai thác những lớp trầm tích văn hóa của vùng đất Tây Đô để tạo nên sản phẩm du lịch đặc trưng.
Phiên bản di động