Giáo dục tại nhà: Những mảnh ghép còn thiếu và lối đi nào cho Việt Nam?

Nguyệt Cầm
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Những năm gần đây, homeschooling (hình thức giáo dục tại nhà) dần trở nên thịnh hành, đặc biệt từ khi thế giới chịu ảnh hưởng từ dịch Covid-19. Tuy vậy, vẫn tồn tại những mảnh ghép còn thiếu khi mô hình này hoạt động tại Việt Nam.

Thay vì theo học tại trường học và chương trình học truyền thống, với homeschooling, phụ huynh đóng vai trò chính trong việc xây dựng nội dung giáo dục cho con em mình.

Hình thức homeschooling được cho là có hiệu quả hơn so với chương trình phổ thông truyền thống do nội dung học sẽ được thiết kế phù hợp với thiên hướng của mỗi trẻ em. Hình thức này cũng chú trọng phát triển kỹ năng mềm và trải nghiệm thực tế, đồng thời giúp tăng cường sự gắn kết gia đình.

Homeschooling: Những mảnh ghép còn thiếu và lối đi nào cho Việt Nam?
Homeschooling phổ biến nhất tại Mỹ và các nước phát triển như Anh, Canada, Australia, New Zealand và một số quốc gia khác. (Nguồn: Shutterstock)

Xu thế thịnh hành thời Covid

Homeschooling không còn là một hiện tượng tại Mỹ. Theo ThinkImpact, hình thức này giữ mức tăng ổn định từ 2-8% về số lượng trẻ em tham gia mỗi năm trên thế giới. Đáng chú ý, do nhiều trường học phải đóng cửa vì dịch Covid-19, giáo dục tại gia được nhiều phụ huynh lựa chọn hơn bao giờ hết.

Hiện nay, homeschooling phổ biến nhất tại Mỹ và các nước phát triển như Anh, Canada, Australia, New Zealand và một số quốc gia khác.

Theo dữ liệu của Viện nghiên cứu Giáo dục tại gia tại Mỹ (NHERI), số trẻ em Mỹ được giáo dục tại nhà trong năm học 2020-2021 đã chạm ngưỡng 5 triệu người, tăng gần gấp đôi so với năm trước đó. Dữ liệu cũng cho thấy, học sinh theo hình thức homeschooling tại Mỹ đạt kết quả tốt hơn học sinh phổ thông trong kì thi tốt nghiệp và xét tuyển đại học.

Hiện nay, homeschooling phổ biến nhất tại Mỹ và các nước phát triển như Anh, Canada, Australia, New Zealand và một số quốc gia khác.

Tại Mỹ, bằng giáo dục tại gia có giá trị tương đương với bằng tốt nghiệp phổ thông truyền thống và được các trường đại học, cao đẳng chấp nhận. Để có tấm bằng homeschooling hợp pháp, phụ huynh cần theo dõi quá trình học tập của con và đảm bảo con đáp ứng đủ yêu cầu tốt nghiệp phổ thông mà bang yêu cầu.

Tuy nhiên, theo The Harvard Gazette, Giáo sư Đại học Luật Harvard Elizabeth Bartholet cảnh báo, thực trạng homeschooling tại Mỹ đang tồn tại lỗ hổng pháp lý lớn liên quan tới việc thiếu quy định, thiếu giám sát từ chính quyền dẫn tới nguy cơ gia tăng ngược đãi trẻ em.

Một số nước châu Âu cũng có cơ chế quản lý việc homeschooling chặt chẽ hơn. Tại Đan Mạch, sẽ có điều tra định kỳ mỗi năm đối với các trẻ được giáo dục tại gia thực hiện bởi trường công lập địa phương.

Tại Pháp và Italy, để con có thể theo hệ homeschooling, cha mẹ cần sự xác nhận từ chính quyền địa phương. Tại Estonia và Slovenia, trẻ em học theo hình thức giáo dục này cần vượt qua các bài kiềm tra hàng năm. Nếu kết quả không đạt, các em phải quay lại trường công lập.

Những mảnh ghép còn thiếu...

Thực tế, Việt Nam hiện vẫn chưa chấp nhận học bạ và chứng chỉ tại gia. Việc lựa chọn giáo dục tại gia đồng nghĩa với trẻ sẽ bị tách khỏi nền giáo dục truyền thống và chỉ còn lựa chọn đi theo hệ homeschooling nước ngoài rồi apply du học.

Những phụ huynh Việt Nam chọn cho con hình thức giáo dục tại gia sẽ phải nghiên cứu rất kỹ về tiềm năng của con để lên kế hoạch đường dài trong 12 năm để đảm bảo đầu ra là việc du học. Họ cần lựa chọn cho con một giáo trình học phù hợp, dành thời gian kèm cặp, tự phát triển các hoạt động thực tế khoa học, lịch sử; cùng với đó là giáo dục kỹ năng mềm, nếp sống hằng ngày.

Khoan nói đến may rủi trong chuyện được nhận vào trường đại học nước ngoài, việc homeschooling không được hợp pháp hóa ở Việt Nam cũng dẫn tới những lỗ hổng dễ nhận thấy trong mô hình này.

Mục tiêu đảm bảo đầu ra tại các trường nước ngoài, cùng với việc tài liệu homeschooling ở Việt Nam còn hạn chế, dẫn tới hầu hết các gia đình chọn những chương trình giáo dục tại gia có tiếng tại Mỹ như Abeka để cho con theo học từ nhỏ.

Tuy nhiên, từ góc độ lịch sử, giáo dục tại gia là hình thức giáo dục dành cho các gia đình có hoàn cảnh, theo tôn giáo khác với số đông trong khu vực. Các gia đình này chọn hình thức giáo dục riêng để con không bị phân biệt tại trường học; trong đó, cha mẹ đóng vai trò giáo dục chính.

Hình thức giáo dục này đạt hiệu quả tốt nhất khi có sự kết nối với gia đình và bối cảnh sở tại. Khi học giáo trình mượn từ nước ngoài, trẻ em Việt sẽ gặp khó khăn với những bộ môn Ngữ Văn, Lịch Sử do không hiểu bối cảnh nước Mỹ. Bài thi chuẩn hóa môn Ngữ Văn tại Mỹ đòi hỏi học sinh phải hiểu tác phẩm văn xuôi, điều này là rất khó khi trẻ không có sự cập nhật các sự kiện đang diễn ra tại Mỹ để liên hệ.

Hơn nữa, khi học theo chương trình thiếu sự chuyển đổi linh hoạt với văn hóa bản địa, trẻ em sẽ phần nào thiếu vốn kiến thức về xã hội so với các bạn cùng lứa. Vẫn còn những phụ huynh có xu hướng “sính ngoại”, chỉ tập trung cho các em học chương trình tiếng Anh bản xứ mà lơ là giáo dục tiếng bản địa.

Một điều cần lưu ý khác là sự kết hợp homeschooling với giáo dục phổ thông Việt Nam một cách thiếu cân bằng. Có phụ huynh muốn con vừa theo học chương trình tự giáo dục nước ngoài để thông thạo ngoại ngữ, vừa đảm bảo học tập trên lớp. Điều này dẫn tới quá tải, đi ngược lại với tư tưởng giáo dục tại gia - đó là đảm bảo khối lượng học kiến thức vừa đủ để có thời gian phát triển kỹ năng.

Homeschooling: Những mảnh ghép còn thiếu và lối đi nào cho Việt Nam?
Homeschooling cũng có thể đi chệch hướng, gây tốn kém thời gian và tiền bạc. (Nguồn: Vietcetera)

... và lối đi nào cho Việt Nam?

Homeschooling là bước chuyển cấp thiết của thời đại. Tuy vậy, trên phương diện toàn cầu, nó vẫn cần cải thiện những khuyết điểm vốn có.

Nhiều nhà giáo dục đã dấy lên lo ngại homeschooling có nguy cơ khiến khả năng hòa nhập cộng đồng giảm, trẻ ít có cơ hội phát triển mối quan hệ với bạn bè. Homeschooling cũng có thể đi chệch hướng, gây tốn kém thời gian và tiền bạc.

Tuy vậy, các gia đình có con theo homeschooling không cần quá lo lắng, bởi một số cơ sở giáo dục đại học quốc tế tại Việt Nam đã bắt đầu nhận sinh viên có chứng chỉ của các tổ chức giáo dục tại gia Mỹ.

Những bậc cha mẹ muốn đầu tư nền giáo dục tại gia xứng đáng cho con tại Việt Nam cũng có thể tham khảo nguồn tài liệu, kinh nghiệm chia sẻ trên các hội nhóm hoặc mạng Internet. Luôn có những người đi trước giúp định hướng tốt trong lĩnh vực này, bởi nó không còn quá mới tại Việt Nam.

Trong tương lai, hy vọng sẽ có những nhà giáo dục phát triển chương trình học tại gia hiệu quả trên nền tảng những giá trị Việt Nam để nền giáo dục tại gia Việt Nam không còn là “vay mượn” thuần túy từ nước ngoài.

Giáo viên là một trong những yếu tố then chốt làm nên thành công của giáo dục

Giáo viên là một trong những yếu tố then chốt làm nên thành công của giáo dục

Tại Hội nghị tổng kết ngành giáo dục, GS.TS Nguyễn Văn Minh, Hiệu trưởng ĐHSP Hà Nội cho rằng, giáo viên là một trong những ...

TS. Nguyễn Thị Ngọc Minh: 'Giáo viên thời dạy học online như một cái máy… sẽ hết thời'

TS. Nguyễn Thị Ngọc Minh: 'Giáo viên thời dạy học online như một cái máy… sẽ hết thời'

TS. Nguyễn Thị Ngọc Minh (giảng viên Đại học Sư phạm Hà Nội) nhận định, công nghệ đã buộc mỗi giáo viên phải trở nên ...

Đọc thêm

Nga tự bào chữa, nhắc nhở phương Tây 'càng gửi vũ khí tới Ukraine thì xung đột càng kéo dài'

Nga tự bào chữa, nhắc nhở phương Tây 'càng gửi vũ khí tới Ukraine thì xung đột càng kéo dài'

Baoquocte.vn. Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov lặp lại lời nhắc nhở từng nhiều lần đưa ra về việc phương Tây tiếp tục cung cấp vũ khí cho Ukraine.
Chuyển nhượng cầu thủ Ngoại hạng Anh: Raphinha là tân binh của Chelsea; MU đón 2 tuyển thủ Hà Lan; Newcastle ký Botman 5 năm

Chuyển nhượng cầu thủ Ngoại hạng Anh: Raphinha là tân binh của Chelsea; MU đón 2 tuyển thủ Hà Lan; Newcastle ký Botman 5 năm

Baoquocte.vn. Những tin tức chuyển nhượng cầu thủ Ngoại hạng Anh diễn ra trong 24 giờ qua được cập nhật thường xuyên trên Báo Thế giới và Việt Nam.
Ấn Độ định hướng ngoại giao ‘đa liên kết’ để ‘tự chủ chiến lược’

Ấn Độ định hướng ngoại giao ‘đa liên kết’ để ‘tự chủ chiến lược’

Baoquocte.vn. Hàng loạt hoạt động đối ngoại của Ấn Độ những tháng qua là bước triển khai mạnh mẽ chiến lược ngoại giao của Thủ tướng Modi theo hướng “đa liên ...
'No' đòn trừng phạt, ‘đùa’ trên thị trường năng lượng… Nga bắt đầu trả giá?

'No' đòn trừng phạt, ‘đùa’ trên thị trường năng lượng… Nga bắt đầu trả giá?

Baoquocte.vn. Bất chấp nhiều lần phủ nhận chính thức thì những nỗ lực chung của thế giới dân chủ vẫn đang gây ra thiệt hại ngày càng lớn cho nền kinh ...
Kỷ niệm 40 năm UNCLOS: thúc đẩy hợp tác biển ở Đông Nam Á

Kỷ niệm 40 năm UNCLOS: thúc đẩy hợp tác biển ở Đông Nam Á

Baoquocte.vn. Sáng ngày 29/6, tại Hà Nội, Đối thoại Biển lần thứ 8 với chủ đề 'Kỷ niệm 40 năm UNCLOS: thúc đẩy hợp tác biển ở Đông Nam Á' đã ...
Quảng Ninh phát triển trong trạng thái bình thường mới, tăng trưởng kinh tế giữ vững hai con số

Quảng Ninh phát triển trong trạng thái bình thường mới, tăng trưởng kinh tế giữ vững hai con số

Baoquocte.vn. Tăng trưởng kinh tế Quảng Ninh 6 tháng đầu năm 2022 ước đạt 10,66% - đứng thứ 4 trong vùng Đồng bằng sông Hồng.
Lịch âm 30/6, âm lịch hôm nay Thứ Năm ngày 30/6/2022 ngày tốt hay xấu? Lịch vạn niên 30/6/2022

Lịch âm 30/6, âm lịch hôm nay Thứ Năm ngày 30/6/2022 ngày tốt hay xấu? Lịch vạn niên 30/6/2022

Baoquocte.vn. Lịch âm 30/6. âm lịch hôm nay 30/6. Xem âm lịch hôm nay ngày 30/6/2022 tốt hay xấu? Lịch vạn niên ngày 30 tháng 6 năm 2022 hôm nay.
Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp ngày 30/6/2022: Tuổi Tỵ chú ý tài chính cá nhân

Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp ngày 30/6/2022: Tuổi Tỵ chú ý tài chính cá nhân

Baoquocte.vn. Tử vi hôm nay ngày 30/6/2022 của 12 con giáp - tuổi Tý, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, tài lộc...
Khi ca sĩ Lâm Khánh Chi diện mẫu váy đầm giống các hoa hậu Việt

Khi ca sĩ Lâm Khánh Chi diện mẫu váy đầm giống các hoa hậu Việt

Baoquocte.vn. Gần đây, ca sĩ Lâm Khánh Chi thường chọn mặc các mẫu váy giống Hoa hậu Đỗ Thị Hà, Thùy Tiên, Đỗ Mỹ Linh để khoe dáng khi đi sự ...
Giao thương trực tuyến sản phẩm công nghiệp hỗ trợ Việt Nam – Nhật Bản

Giao thương trực tuyến sản phẩm công nghiệp hỗ trợ Việt Nam – Nhật Bản

Baoquocte.vn. Từ ngày 5-6/7 sẽ diễn ra Hội nghị giao thương trực tuyến sản phẩm công nghiệp hỗ trợ Việt Nam - Nhật Bản 2022.
Dự báo thời tiết: Áp thấp nhiệt đới trên Biển Đông có khả năng mạnh thành bão

Dự báo thời tiết: Áp thấp nhiệt đới trên Biển Đông có khả năng mạnh thành bão

Baoquocte.vn. Hồi 7h ngày 29/6, vị trí tâm áp thấp nhiệt đới ở vào khoảng 16,2 độ Vĩ Bắc; 116,1 độ Kinh Đông, cách quần đảo Hoàng Sa khoảng 500km.
Văn khấn mùng 1 tháng 6 Âm lịch 2022, bài cúng gia tiên và thần linh theo truyền thống Việt Nam

Văn khấn mùng 1 tháng 6 Âm lịch 2022, bài cúng gia tiên và thần linh theo truyền thống Việt Nam

Baoquocte.vn. Văn khấn mùng 1 tháng 6 Âm lịch với ước nguyện cầu xin cho gia đạo luôn được bình an, khỏe mạnh, gặp nhiều may mắn trong công việc và cuộc sống.
Covid-19 ngày 28/6: 9.505 ca khỏi bệnh, nhiều gấp 13 lần số mắc mới

Covid-19 ngày 28/6: 9.505 ca khỏi bệnh, nhiều gấp 13 lần số mắc mới

Baoquocte.vn. Bản tin phòng chống dịch Covid-19 của Bộ Y tế ngày 28/6 có 769 ca mắc mới, hơn 9.500 người khỏi bệnh, gấp 13 lần số mắc mới; có 3 F0 tử vong.
Đau khớp gối ở người trẻ

Đau khớp gối ở người trẻ

Baoquocte.vn. Đau đầu gối là triệu chứng thường gặp và cũng là nguyên nhân khiến người bệnh khó chịu, gặp nhiều khó khăn trong đi lại, sinh hoạt.
Các địa phương từ Quảng Ninh-Khánh Hòa chuẩn bị ứng phó với vùng áp thấp trên Biển Đông

Các địa phương từ Quảng Ninh-Khánh Hòa chuẩn bị ứng phó với vùng áp thấp trên Biển Đông

Baoquocte.vn. Các tỉnh, thành ven biển từ Quảng Ninh đến Khánh Hòa theo dõi chặt diễn biến của vùng áp thấp và thông báo cho các phương tiện trên biển.
Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai (28-29/6): Hà Nội nắng nóng cục bộ; Bắc Bộ mưa lớn kéo dài và phức tạp; Trung Bộ nắng nóng đặc biệt gay gắt

Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai (28-29/6): Hà Nội nắng nóng cục bộ; Bắc Bộ mưa lớn kéo dài và phức tạp; Trung Bộ nắng nóng đặc biệt gay gắt

Baoquocte.vn. Dự báo thời tiết Bắc Bộ chiều tối 29/6 mưa vừa mưa to đến rất to và có dông; Trung Bộ nắng nóng đặc biệt gay gắt; Tây Nguyên, Nam Bộ ngày nắng.
Triệu chứng của người nhiễm biến thể Omicron BA.5

Triệu chứng của người nhiễm biến thể Omicron BA.5

Baoquocte.vn. Dòng virus BA.5 thuộc biến thể Omicron chủ yếu tác động tới đường hô hấp trên, khiến người bệnh sốt, ớn lạnh, mất khứu giác, ho, nghẹt mũi, sổ mũi…
Những lưu ý khi dùng retinol trị nám, chống lão hóa mà chị em ‘rần rần’ săn đón

Những lưu ý khi dùng retinol trị nám, chống lão hóa mà chị em ‘rần rần’ săn đón

Baoquocte.vn. Các loại kem chứa retinol thời gian qua được chị em ‘rần rần’ săn đón với khả năng cải thiện làn da đáng kể.
Biến thể Omicron BA.5 đã xâm nhập Việt Nam nguy hiểm tới mức nào?

Biến thể Omicron BA.5 đã xâm nhập Việt Nam nguy hiểm tới mức nào?

Baoquocte.vn. Cùng với biến thể Omicron BA.4, Omicron BA.5 được đánh giá có khả năng lây lan nhanh, sẽ sớm thống trị nhiều khu vực trên thế giới.
Bí quyết sống thọ cho con người từ cá sấu, rùa

Bí quyết sống thọ cho con người từ cá sấu, rùa

Baoquocte.vn. Các chuyên gia hy vọng, nghiên cứu cá sấu, kỳ nhông và rùa có thể tìm ra bí mật giúp con người sống thọ đến 150 tuổi.
WHO: Bệnh đậu mùa khỉ chưa phải là tình trạng khẩn cấp y tế toàn cầu

WHO: Bệnh đậu mùa khỉ chưa phải là tình trạng khẩn cấp y tế toàn cầu

Baoquocte.vn. Ở thời điểm hiện tại, bệnh đậu mùa khỉ chưa cấu thành tình trạng khẩn cấp về sức khỏe cộng đồng toàn cầu (PHEIC) - mức độ cảnh báo cao nhất của WHO.
Chăm sóc sức khỏe cộng đồng bằng các sản phẩm có nguồn gốc từ thảo dược

Chăm sóc sức khỏe cộng đồng bằng các sản phẩm có nguồn gốc từ thảo dược

Baoquocte.vn. Việt Nam cần đẩy mạnh nghiên cứu ứng dụng trong lĩnh vực Thực phẩm chức năng, phát triển thêm nhiều sản phẩm mới chất lượng tốt, chuẩn hóa quy trình sản xuất sản phẩm an ...
Phiên bản di động