Hai “điều lạ” trong chiến dịch tấn công căn cứ liên quân Mỹ của Iran

Phan Quân
Theo dõi TGVN trên
Bình luận quốc tế
TGVN. Việc hai căn cứ liên quân Mỹ tại Iraq, Erbil và Ain al-Asad, trúng tên lửa đạn đạo Iran sớm 8/1 có nhiều ý nghĩa hơn là hành động đáp trả đơn thuần. Bình luận của Thế giới & Việt Nam.
hai dieu la trong chien dich tan cong can cu lien quan my cua iran
Iran đã bắn nhiều tên lửa đạn đạo vào hai căn cứ liên quân Mỹ tại Iraq ngày 7/1 - Ảnh minh họa. (Nguồn: Getty Images)
hai dieu la trong chien dich tan cong can cu lien quan my cua iran

Đối đầu Mỹ - Iran: Hệ luỵ không tránh khỏi

TGVN. Đối đầu Mỹ - Iran vừa leo thang lên tầng nấc mới, một tiền lệ mới từ cả Mỹ và Iran. Liệu đã phải ...

Theo Reuters, quan chức Mỹ giấu tên cho hay hiện chưa có thông tin về tình hình thương vong hay thiệt hại do vụ tấn công này. Song người phát ngôn của lực lượng Đức, Bundeswehr cho biết 115 binh sỹ của nước này tại Erbil đều bình an.

Phát biểu sau vụ tấn công, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) đã hối thúc Washington rút khỏi khu vực “để tránh mất mát, không gây nguy hiểm cho sinh mạng binh sỹ… vụ tấn công tên lửa hôm nay chỉ là bước đầu tiên”. Trên mạng Twitter, Ngoại trưởng Iran Mohammad Javad Zarif khẳng định: “Iran đã thực hiện và hoàn tất các biện pháp tương xứng về tự vệ theo Điều 51 của Hiến chương Liên hợp quốc... Chúng tôi không tìm cách leo thang hay chiến tranh, song sẽ tự bảo vệ mình trước bất kỳ hành động gây hấn nào".

Về phía Mỹ, Tổng thống Donald Trump đã tiến hành họp khẩn với Ngoại trưởng Mike Pompeo và Bộ trưởng Quốc phòng Mark Esper. Viết trên Twitter, ông Trump cho biết “mọi chuyện đều ổn”, Lầu Năm góc đang đánh giá thiệt hại; khẳng định sức mạnh quân sự Mỹ và sẽ đưa ra tuyên bố chính thức tối ngày 8/1 (theo giờ Việt Nam).

Theo dõi diễn biến chiến dịch tấn công bằng tên lửa của Iran vào căn cứ liên quân Mỹ, có thể thấy hai điểm đáng ngờ sau.

Nước cờ lạ

Nghi vấn đầu tiên nằm ở cách thức tấn công của Iran. Tehran đã chọn phương án bắn tên lửa đạn đạo tầm ngắn và tầm trung sang căn cứ liên quân Mỹ tại Iraq. Trên thực tế, Iran hoàn toàn có thể “mượn tay” Lực lượng Huy động Nhân dân (PMF) để tấn công liên quân Mỹ tại Iraq, như vụ bắn tên lửa Katyusha vào Đại sứ quán Mỹ tại Iraq 3 ngày trước. Lựa chọn của Tehran khi đó có thể là cách gửi thông điệp tới Washington.

Thứ nhất, đó là khẳng định thể hiện sức mạnh quốc phòng và khả năng tác chiến của Iran. Các tên lửa đạn đạo tầm ngắn và tầm trung được sử dụng là thành quả của các kỹ sư quốc phòng hàng đầu Iran, phát triển dựa trên thiết kế và nguyên liệu từ Liên Xô, Trung Quốc và Triều Tiên.

Thứ hai, hành động này nhằm thể hiện thái độ phản kháng của Iran đối với động thái gần đây của Mỹ tại khu vực, cụ thể là vụ sát hại Thiếu tướng IRGC Qasem Soleimani.

Tuy nhiên, sự lựa chọn này cũng bộc lộ khác biệt giữa phe chủ chiến và phe chủ hòa tại Iran trong phản ứng với Mỹ. Tuyên bố của IRGC, lực lượng thực hiện vụ tấn công cho thấy thái độ kiên quyết chống Mỹ. Trong khi đó, phát ngôn của Ngoại trưởng Iran Mohammad Javad Zarif mềm mỏng hơn, khẳng định đây là hành động tự vệ, bám sát vào luật pháp quốc tế khi trích dẫn điều 51 Hiến chương Liên hợp quốc về thực hiện “quyền tự vệ cá nhân hoặc tập thể…cho đến khi Hội đồng Bảo an có biện pháp cần thiết để duy trì hòa bình và an ninh quốc tế”.

Qua những lời này, ông Zarif muốn thể hiện tinh thần hòa hiếu của Iran, đồng thời kéo Hội đồng Bảo an vào cuộc, giải quyết căng thẳng hiện nay. Trong 5 thành viên thường trực của Hội đồng Bảo an, Nga và Trung Quốc ủng hộ Iran, còn Anh và Pháp chủ trương hạ nhiệt căng thẳng, nối lại Kế hoạch Hành động chung Toàn diện (JCPOA). Thực tế này sẽ khiến Mỹ “yếu thế” khi cần thông qua nghị quyết lên án hay cấm vận Iran. Khi chiến tranh nổ ra, trách nhiệm “duy trì hòa bình và an ninh quốc tế” có thể tạo điều kiện để Nga can thiệp quân sự tại Iraq; đây là điều Mỹ không hề mong muốn.

hai dieu la trong chien dich tan cong can cu lien quan my cua iran
Sau khi căn cứ liên quân Mỹ tại Iraq bị tấn công ngày 7/1, Tổng thống Donald Trump đã không thể hiện thái độ giận dữ thường thấy. (Nguồn: Reuters)

Lựa chọn và tính toán

Tuy nhiên, phản ứng của Tổng thống Mỹ Donald Trump đối với sự kiện này mới là điều đáng bàn hơn cả. Khác với thái độ giận dữ thường thấy, ông tỏ ra tương đối bình thản. Vấn đề đáng chú ý khác là sức mạnh hệ thống phòng thủ tên lửa Patriot của Mỹ - Iran được cho là đã phóng hơn 20 tên lửa đạn đạo về phía Mỹ, 12 quả trúng đích; một phần trong số đó đã được Patriot đánh chặn kịp thời. Thống kê ban đầu cho thấy phía Mỹ không chịu thiệt hại về người; lực lượng an ninh Iraq được cho chịu thiệt hại, song không đáng kể. Kết quả này có thể phản ánh hai điều sau:

Thứ nhất, Tổng thống Donald Trump và Lầu Năm góc đã chuẩn bị đối phó hành động đáp trả từ Iran. Quan chức tại căn cứ Ain al-Assad cho biết lực lượng tại đây luôn sẵn sàng triển khai khi có cảnh báo sớm về tên lửa, giảm thiểu tối đa thiệt hại.

Thứ hai, cuộc tấn công của Iran là lý do hoàn hảo để Mỹ gia tăng hiện diện quân sự tại Iraq. Hệ thống phòng thủ tên lửa Patriot có thể đã đánh chặn chọn lọc; các tên lửa lọt lưới không gây thiệt hại đáng kể. Khi ấy, Tổng thống Donald Trump có thể vin vào cuộc tấn công này để kêu gọi Quốc hội mở rộng hiện diện tại Iraq, tăng cường chống Iran. Trước khi cuộc tấn công diễn ra, phát biểu ngày 7/1, ông chủ Nhà Trắng đã khẳng định hiện chưa phải thời điểm thích hợp để rút quân khỏi Iraq và nhấn mạnh sẽ “tuân thủ luật pháp quốc tế” nếu tấn công Iran, trái ngược với những gì ông từng nêu sau khi tiêu diệt tướng Qasem Soleimani ngày 3/1.

Hiện tại, tái cử là ưu tiên số 1 của Tổng thống và ông tin rằng tăng cường hiện diện truyền thông, thu hút cử tri qua quyết định thể hiện sự cứng rắn trong vấn đề lợi ích quốc gia sẽ giúp ông xây dựng hình ảnh tốt trước bầu cử. Trong bối cảnh Mỹ khó rút hoàn toàn khỏi Trung Đông, ông Trump có thể thay đổi chính sách, đưa quân trở lại, củng cố hiện diện khu vực. Cuộc tấn công của Iran sẽ tạo điều kiện cho ông phô diễn sức mạnh quân sự nhằm “tự vệ”, thể hiện vai trò Tổng Tư lệnh, thỏa mãn phe diều hâu Cộng hòa mà không vướng rắc rối với đảng Dân chủ.

Trong bối cảnh ấy, khả năng nổ ra chiến tranh giữa Mỹ và Iran là không nhiều: Xung đột cục bộ với Iran sẽ tác động tiêu cực tới hành trình tranh cử của ông Trump; hoạt động quân sự của phe chủ chiến tại Iran luôn bị giới hạn bởi phe chủ hòa và hướng tới đe dọa, buộc Mỹ rời Trung Đông hơn là mở rộng xung đột. Khi ấy, hai bên có thể duy trì căng thẳng cho đến khi đạt mục đích của mình: Với ông Trump là tái cử, với Iran là thể hiện sức mạnh, vị thế. Thế giới có thể chứng kiến thêm nhiều vụ việc tương tự từ hai bên và Trung Đông tiếp tục là “lò lửa” trong năm 2020.

hai dieu la trong chien dich tan cong can cu lien quan my cua iran Cập nhật: Iran phóng hơn 20 tên lửa vào căn cứ Mỹ, IRGC hối thúc Washington rút quân

TGVN. Ngày 8/1, Tân Hoa xã dẫn nguồn tin an ninh của Iraq cho biết, căn cứ không quân Ayn al-Asad ở khu vực al-Baghdadi, cách ...

hai dieu la trong chien dich tan cong can cu lien quan my cua iran Ngoại trưởng Iran cáo buộc Mỹ từ chối cấp thị thực để tham dự phiên họp LHQ

TGVN. Hãng thông tấn bán chính thức ISNA của Iran ngày 7/1 đưa tin, Ngoại trưởng nước này Mohammad Javad Zarif đã lên tiếng cáo ...

hai dieu la trong chien dich tan cong can cu lien quan my cua iran Iran phóng tên lửa đạn đạo 2 cơ sở Mỹ tại Iraq, Lầu Năm góc 'biện hộ' về vụ sát hại Tướng Soleimani

TGVN. Ngày 8/1, truyền thông dẫn lời quan chức Mỹ cho biết, các tên lửa đạn đạo đã được phóng từ bên trong Iran, nhằm ...

Phan Quân

Có thể bạn quan tâm

Đọc thêm

Năm quốc tế về xóa bỏ lao động trẻ em 2021: Xã hội này không có chỗ cho lao động trẻ em tồn tại

Năm quốc tế về xóa bỏ lao động trẻ em 2021: Xã hội này không có chỗ cho lao động trẻ em tồn tại

Tỷ lệ lao động trẻ em trên toàn cầu đã giảm 38% trong thập kỷ qua, tuy nhiên vẫn còn 152 triệu trẻ em hiện đang tham gia hình thức ...
Cập nhật Covid-19 ngày 16/1: Hơn 94,3 triệu ca toàn cầu; Châu Âu chia rẽ về chứng nhận tiêm vaccine; quốc gia Đông Nam Á có số ca mắc mới kỷ lục

Cập nhật Covid-19 ngày 16/1: Hơn 94,3 triệu ca toàn cầu; Châu Âu chia rẽ về chứng nhận tiêm vaccine; quốc gia Đông Nam Á có số ca mắc mới kỷ lục

Toàn cầu ghi nhận 94.312.195 ca nhiễm Covid-19, trong đó có 2.017.843 bệnh nhân tử vong và 67.344.342 ca bình phục.
5 lời khuyên dành cho nhà đầu tư mới trên thị trường chứng khoán

5 lời khuyên dành cho nhà đầu tư mới trên thị trường chứng khoán

Báo TG&VN liên tục cập nhật tin tức và nhận định của các chuyên gia về thị trường chứng khoán nóng nhất, mới nhất đầu và cuối phiên giao dịch ...
Ra quân V-League 2021 tái ngộ khán giả Việt, HLV Kiatisuk nói gì?

Ra quân V-League 2021 tái ngộ khán giả Việt, HLV Kiatisuk nói gì?

HLV Kiatisuk của CLB HA Gia Lai cho biết, trận đầu tiên tái ngộ khán giả Việt ở giải V-League chắc chắn sẽ không phải là trận đấu dễ dàng.
Dự báo kinh tế thế giới 2021: Covid-19 chưa chắc được kiểm soát, quá trình hồi phục còn dài

Dự báo kinh tế thế giới 2021: Covid-19 chưa chắc được kiểm soát, quá trình hồi phục còn dài

Dự báo quá trình phục hồi kinh tế thế giới còn kéo dài, đại dịch Covid-19 chưa chắc chắn có thể kiểm soát, mạng 5G tiếp tục phát triển mạnh...
Khai mạc trọng thể Hội nghị lần thứ 15 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XII

Khai mạc trọng thể Hội nghị lần thứ 15 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XII

Hội nghị lần thứ 15 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XII (Hội nghị Trung ương 15) đã chính thức khai mạc.
Covid-19: Virus SARS-CoV-2 gây bệnh nhiều nhất ở Mỹ là chủng mới?

Covid-19: Virus SARS-CoV-2 gây bệnh nhiều nhất ở Mỹ là chủng mới?

Newsweek đưa tin, các nhà khoa học đã xác định được một chủng virus SARS-CoV-2 mới gây bệnh Covid-19 được xem là trội hơn cả tại Mỹ.
Ông Mekdad mới được thăng chức Ngoại trưởng Syria, EU đã lập tức 'sờ gáy'

Ông Mekdad mới được thăng chức Ngoại trưởng Syria, EU đã lập tức 'sờ gáy'

EU bổ sung Ngoại trưởng Syria Faisal Mekdad vào danh sách đen các lệnh trừng phạt nhằm vào chính quyền của Tổng thống Bashar al-Assad.
Ô tô điện Tesla phát hiện 'ma' ở nghĩa trang, chủ xe dựng tóc gáy

Ô tô điện Tesla phát hiện 'ma' ở nghĩa trang, chủ xe dựng tóc gáy

Hệ thống cảm biến của ô tô điện Tesla hiển thị một hình người trong khu vực nghĩa trang nhưng chủ xe phát hiện bên ngoài không có bất kỳ ...
Phục vụ Đại hội Đảng: Kế hoạch phân luồng giao thông, lịch và thông tin các tuyến đường tạm cấm

Phục vụ Đại hội Đảng: Kế hoạch phân luồng giao thông, lịch và thông tin các tuyến đường tạm cấm

Công an Hà Nội vừa công bố thời gian, các tuyến đường tạm cấm và kế hoạch phân luồng giao thông cho các phương tiện phục vụ Đại hội Đảng.
Cập nhật Covid-19 ngày 16/1: Hơn 94,3 triệu ca toàn cầu; Châu Âu chia rẽ về chứng nhận tiêm vaccine; quốc gia Đông Nam Á có số ca mắc mới kỷ lục

Cập nhật Covid-19 ngày 16/1: Hơn 94,3 triệu ca toàn cầu; Châu Âu chia rẽ về chứng nhận tiêm vaccine; quốc gia Đông Nam Á có số ca mắc mới kỷ lục

Toàn cầu ghi nhận 94.312.195 ca nhiễm Covid-19, trong đó có 2.017.843 bệnh nhân tử vong và 67.344.342 ca bình phục.
Ông Mekdad mới được thăng chức Ngoại trưởng Syria, EU đã lập tức 'sờ gáy'

Ông Mekdad mới được thăng chức Ngoại trưởng Syria, EU đã lập tức 'sờ gáy'

EU bổ sung Ngoại trưởng Syria Faisal Mekdad vào danh sách đen các lệnh trừng phạt nhằm vào chính quyền của Tổng thống Bashar al-Assad.
Nga phản pháo động thái của Mỹ liên quan Cuba

Nga phản pháo động thái của Mỹ liên quan Cuba

Bộ Ngoại giao Nga đã chỉ trích quyết định của Mỹ đưa Cuba trở lại 'danh sách các quốc gia bảo trợ khủng bố'.
Chẳng còn gì níu kéo, Nga xác nhận rút khỏi Hiệp ước Bầu trời Mở, Đức nuối tiếc

Chẳng còn gì níu kéo, Nga xác nhận rút khỏi Hiệp ước Bầu trời Mở, Đức nuối tiếc

Bộ Ngoại giao Nga thông báo, nước này sẽ bắt đầu thủ tục rút khỏi Hiệp ước Bầu trời Mở.
Lễ nhậm chức Tổng thống Mỹ: Thời điểm ra đi của ông Trump, Phó tướng ngỏ ý giúp đỡ bà Harris, 25.000 vệ binh được điều động

Lễ nhậm chức Tổng thống Mỹ: Thời điểm ra đi của ông Trump, Phó tướng ngỏ ý giúp đỡ bà Harris, 25.000 vệ binh được điều động

Hiện đương kim Tổng thống Mỹ Donald Trump có kế hoạch rời khỏi thủ đô vào sáng 20/1 - ngày diễn ra lễ nhậm chức của ông Joe Biden.
Tin thế giới 15/1: Mỹ chọc giận Trung Quốc; Bắc Kinh cảnh báo về cái giá đắt; New Delhi - 'đừng siêu cường nào làm tổn thương Ấn Độ'

Tin thế giới 15/1: Mỹ chọc giận Trung Quốc; Bắc Kinh cảnh báo về cái giá đắt; New Delhi - 'đừng siêu cường nào làm tổn thương Ấn Độ'

Hậu bầu cử Mỹ 2020, căng thẳng Mỹ-Trung Quốc, lễ duyệt binh Triều Tiên, tuyên bố cứng rắn của Ấn Độ... là một số tin thế giới nổi bật 24 giờ qua.
Tương lai vũ khí hạt nhân Mỹ dưới thời ông Joe Biden

Tương lai vũ khí hạt nhân Mỹ dưới thời ông Joe Biden

Tương lai của vũ khí hạt nhân, thứ được coi là vũ khí chiến lược, “bảo vật” của xứ cờ hoa, sẽ đi về đâu dưới thời Tổng thống Mỹ đắc cử Joe Biden?
Qatar 'mạnh tay' chi hàng tỷ USD hiện đại hóa quân đội

Qatar 'mạnh tay' chi hàng tỷ USD hiện đại hóa quân đội

Qatar đang triển khai một trong những chiến lược trang bị vũ khí tham vọng nhất tại khu vực Trung Đông trị giá hàng tỷ USD để tăng cường an ninh quốc gia
Không riêng Việt Nam, Uruguay cũng vững vàng vượt qua thách thức Covid-19

Không riêng Việt Nam, Uruguay cũng vững vàng vượt qua thách thức Covid-19

Bất chấp thách thức từ đại dịch Covid-19, Uruguay là một trong số ít quốc gia chứng tỏ được 'sức bền' trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe và nền kinh tế.
Bảo vệ không phận, Thụy Sỹ đưa F/A-18 vào trực chiến

Bảo vệ không phận, Thụy Sỹ đưa F/A-18 vào trực chiến

Sau khi bị chỉ trích vì không có khả năng duy trì trạng thái sẵn sàng hoạt động, Thụy Sỹ đã công bố khả năng phản ứng nhanh 24/7 của hai chiếc F-18.
Một năm biến động của Hoàng gia Anh

Một năm biến động của Hoàng gia Anh

Năm 2020 với sự xuất hiện của đại dịch Covid-19 không chỉ gây ảnh hưởng cho toàn thế giới mà đến bản thân Hoàng gia Anh cũng chịu nhiều biến động.
Giải mã Gurkha - lực lượng đánh thuê thiện chiến nhất thế giới

Giải mã Gurkha - lực lượng đánh thuê thiện chiến nhất thế giới

Lực lượng Gurkha sống và chiến đấu theo phương châm 'thà hy sinh chứ không hèn nhát'.
Trung Quốc và Ấn Độ khó đạt được thỏa thuận về vấn đề biên giới

Trung Quốc và Ấn Độ khó đạt được thỏa thuận về vấn đề biên giới

Sau 8 tháng, cuộc đối đầu biên giới giữa binh sĩ Ấn Độ và Trung Quốc trên dãy Himalaya vẫn chưa được giải quyết.
Chiến lược Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương sẽ được hiện thực hóa thế nào dưới thời ông Biden?

Chiến lược Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương sẽ được hiện thực hóa thế nào dưới thời ông Biden?

Châu Á đang chờ xem Mỹ sẽ định hình và hiện thực hóa chiến lược Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương thế nào dưới chính quyền ông Joe Biden.
Dự báo thế giới 2021: Sẽ có Hội nghị thượng đỉnh Moon-Kim lần thứ 4?

Dự báo thế giới 2021: Sẽ có Hội nghị thượng đỉnh Moon-Kim lần thứ 4?

Ý tưởng về cuộc gặp thượng đỉnh Moon-Kim, được các thành viên DP đưa ra ngay sau diễn văn chào năm mới ngày 11/1 vừa qua của Tổng thống Moon Jae-in.
Đằng sau việc Quyền Bộ trưởng An ninh Nội địa từ chức trước thềm Lễ nhậm chức Tổng thống Mỹ

Đằng sau việc Quyền Bộ trưởng An ninh Nội địa từ chức trước thềm Lễ nhậm chức Tổng thống Mỹ

Quyền Bộ trưởng An ninh Nội địa Mỹ Chad Wolf bất ngờ từ chức trong bối cảnh nguy cơ bạo lực sẽ leo thang tại lễ nhậm chức sắp tới của ông Biden.
The Diplomat: Tăng trưởng kinh tế nhanh thúc đẩy tiêu thụ năng lượng xanh tại Việt Nam

The Diplomat: Tăng trưởng kinh tế nhanh thúc đẩy tiêu thụ năng lượng xanh tại Việt Nam

Theo bài viết ngày 12/1 trên trang The Diplomat, kinh tế Việt Nam tăng trưởng nhanh là động lực thúc đẩy tiêu thụ năng lượng xanh ở nước này.
Trợ lý Giám đốc IMF ca ngợi thành tích chống đại dịch Covid-19 của Việt Nam

Trợ lý Giám đốc IMF ca ngợi thành tích chống đại dịch Covid-19 của Việt Nam

Việt Nam đã cho thấy cách ứng phó hiệu quả với đại dịch Covid-19 ngay cả khi chưa có vaccine ngừa bệnh.
Phiên bản di động