Hai góc nhìn về văn của người trẻ

Các cuộc tranh luận về tính văn chương trong những sáng tác của các cây bút trẻ vẫn chưa đến hồi kết...
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
hai goc nhin ve van cua nguoi tre Văn học Hàn Quốc vẫn “lặng lẽ” tại Việt Nam
hai goc nhin ve van cua nguoi tre Chủ nhân Nobel Văn học 2016 đồng ý nhận giải thưởng

Phái bi quan thường bày tỏ sự phiền lòng của mình vì những nội dung hời hợt, lối viết non tay của các tác phẩm văn chương, từ đó gây nên nhiều hệ lụy, đặc biệt là sự ảo vọng về nghề viết văn vốn nhiều nhọc nhằn và đầy chông gai cùng con chữ. Còn phái lạc quan thì luôn khẳng định thái độ ủng hộ người trẻ dám viết, dám thể hiện những khúc mắc đời tư, những cảm xúc vui buồn giận hờn của một “thế hệ khác lạ” đang sống trong xã hội công nghiệp luôn biến chuyển không ngừng bởi công nghệ và tri thức.

Tuy nhiên, đâu đó vẫn có những ý kiến dung hòa giữa hai quan điểm trên và cho phép chúng ta có những giải pháp để không làm tổn thương cả người sáng tác lẫn người người đọc.

Công nhận những cách định nghĩa khác

Việc chúng ta đòi hỏi một tác phẩm văn học của người trẻ phải có nhiều tính văn chương hơn thay vì những câu chữ vu vơ không đầu không cuối và không ghi đậm dấu ấn cá nhân, cho thấy sự “dán nhãn” của những mặc định khi định nghĩa về văn chương. Cần nhiều tính văn chương hơn nữa, nhưng chính xác như thế nào là “tính văn chương”?

Khi cùng bàn luận một chủ đề nào đó, việc xác định rõ những khái niệm là rất quan trọng. Rất có thể, đối với đội ngũ sáng tác trẻ và độc giả yêu thích họ, tính văn chương được định nghĩa một cách giản đơn là những triết lý tản mạn về cuộc sống, là những cách hiểu, cách cảm, cách ứng xử của thanh niên thời nay trước thế thái nhân tình, nhất là trong tình cảm lứa đôi, hạnh phúc gia đình.

hai goc nhin ve van cua nguoi tre

Một số cuốn sách thành công về mặt thị trường trong thời gian qua. (Nguồn: Tuổi Trẻ)

Văn chương của người trẻ là phải thấy trong đó hình ảnh của chính người trẻ. Ở đó, văn chương được xem là những trang đời gắn liền với nhịp sống của thanh niên hiện nay với nhiều tâm tư loay hoay về hành trình khẳng định bản thể, với những ngổn ngang giữa hoài bão tương lai và thực tế trần trụi hiện tại. Như vậy, dù muốn dù không, giới nghiên cứu văn học và những độc giả có phần kén đọc phải chấp nhận sự tồn tại của một dòng/nhánh văn học đại chúng với những cách định nghĩa mới về văn chương.

Tôn trọng sự đa dạng là một thái độ cần và nên có trong trường hợp này. Nó không chỉ giúp mở rộng biên độ của cách hiểu về văn chương như một bức tranh đa sắc màu, mà còn giúp tránh làm ảnh hưởng đến tâm lý hào hứng sáng tác của những người viết trẻ.

Cần một lối viết có trách nhiệm

Hiện nay, nhiều bạn trẻ thường xem các sách bán chạy trên thị trường là đích đến của việc đọc. Không khó để thấy cảnh tượng độc giả chen chúc nhau xin chữ ký của tác giả chẳng khác gì “fan cuồng” xin chữ ký của ngôi sao âm nhạc, điện ảnh. Điều này cho thấy bối cảnh của văn hóa đọc đã và đang thay đổi từng giờ trong sự tác động của văn hóa xã hội đương đại.

Một số cây bút trẻ nắm bắt được tâm lý của độc giả trẻ và đã xây dựng hình ảnh người sáng tác như thể một phong cách sống, đại diện của thái độ sống. Đây không khác gì một con dao hai lưỡi đối với người viết lẫn người đọc. Bởi vì, để chịu được sự thử thách của thời gian, để tác phẩm đứng lâu trong lòng độc giả thì còn là câu chuyện dài.

hai goc nhin ve van cua nguoi tre

Độc giả đến dự một buổi ra mắt sách của tác giả trẻ Hamlet Trương và Iris Cao. (Nguồn: Thanh Niên)

Một cách công bằng, những người viết trẻ cũng cần ý thức hơn nữa về những sản phẩm của mình thông qua những phản hồi của cả độc giả lẫn các nhà nghiên cứu văn học. Không thể cứ mãi dựa dẫm mãi vào hai chữ “giải trí” để tự cho phép mình cái quyền làm nhạt nhòa dần những giá trị cốt lõi của văn chương như giá trị thẫm mỹ, giá trị nhận thức… Nếu cứ giữ mãi “một màu” như hiện tại, các tác phẩm văn chương trẻ sẽ làm hạ thấp dần phông nền của văn hóa đại chúng vốn đã chịu nhiều ý kiến phản hồi từ dư luận.

Nhiều biên tập viên các đơn vị xuất bản đã không ngại ngần chia sẻ với nhau trong những lúc trà dư tửu hậu về những khó khăn khi biên tập các tác phẩm của các cây bút trẻ. Tràn lan những lỗi câu từ, những lỗi diễn đạt là chuyện thường ngày ở huyện khi các biên tập viên này được giao biên tập một đầu sách của tác giả trẻ.

Rõ ràng, không chỉ là sáng tạo, là phù hợp, là chiều lòng theo thị hiếu số đông, những cây bút trẻ còn cần xác định cho mình một lối viết có trách nhiệm hơn để người đọc cảm thấy hài lòng khi cầm trên tay một ấn phẩm văn chương mà họ chờ đợi. Sự tôn trọng người đọc không chỉ đơn thuần là chiều theo số đông mà còn phải nâng tầm đại chúng.

hai goc nhin ve van cua nguoi tre Nhà văn Mỹ Paul Beatty đoạt giải Man Booker 2016

Cuốn tiểu thuyết “The Sellout” của nhà văn Mỹ Paul Beatty, câu chuyện chua cay và châm biếm về chủng tộc và giai cấp ở ...

hai goc nhin ve van cua nguoi tre 10 nhà văn đoạt giải Nobel Văn học gần nhất

Giải thưởng Nobel Văn học 2016 đã thuộc về nhà thơ, nhà văn, huyền thoại âm nhạc nổi tiếng người Mỹ Bob Dylan.

hai goc nhin ve van cua nguoi tre Không gian văn học Nga giữa lòng Hà Nội

Ngày 6/9, tại Hà Nội đã diễn ra lễ ra mắt “Góc văn học Nga”, gồm các sách dành cho thiếu nhi và góc dành ...

Trần Xuân Tiến (Phòng Quản lý Khoa học - Trường Đại hoc Văn Hiến)

Đọc thêm

Việt Nam và Slovenia mở rộng dư địa hợp tác song phương

Việt Nam và Slovenia mở rộng dư địa hợp tác song phương

Ngày 8/10, Đại sứ Việt Nam tại Áo kiêm nhiệm Slovenia Vũ Lê Thái Hoàng đã chào xã giao và làm việc với Bộ trưởng Ngoại giao Slovenia Tone Kajzer.
Hà Nội có 292 công trình, dự án đăng ký triển khai trong năm 2026, tổng vốn gần 385.000 tỷ đồng

Hà Nội có 292 công trình, dự án đăng ký triển khai trong năm 2026, tổng vốn gần 385.000 tỷ đồng

Chào mừng kỷ niệm 72 năm Ngày Giải phóng Thủ đô, Hà Nội tổ chức khánh thành, khởi công và triển khai nhiều công trình, dự án trọng điểm.
Dự báo thời tiết hôm nay và ngày mai (10/10): Bắc Bộ mưa rào rải rác; Trung Bộ mưa lớn cục bộ; Nam Bộ đêm có nơi mưa to

Dự báo thời tiết hôm nay và ngày mai (10/10): Bắc Bộ mưa rào rải rác; Trung Bộ mưa lớn cục bộ; Nam Bộ đêm có nơi mưa to

Thông tin dự báo thời tiết các khu vực trong đêm hôm nay và ngày mai (10/10) từ Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia.
Việt Nam đẩy mạnh quảng bá văn hóa và hợp tác xuất bản tại Hội sách quốc tế Frankfurt 2026

Việt Nam đẩy mạnh quảng bá văn hóa và hợp tác xuất bản tại Hội sách quốc tế Frankfurt 2026

Từ ngày 7-11/10, Việt Nam tham gia Hội sách quốc tế Frankfurt lần thứ 78 tại Đức với nhiều hoạt động giới thiệu sách, quảng bá văn hóa và thúc ...
Khánh Hoà giữ vững mạch tăng trưởng 2 con số, tạo dư địa thuận lợi cho năm 2027

Khánh Hoà giữ vững mạch tăng trưởng 2 con số, tạo dư địa thuận lợi cho năm 2027

9 tháng năm 2026, kinh tế tỉnh Khánh Hoà tiếp tục duy trì đà tăng trưởng tích cực với GRDP ước tăng 11,21%.
Phú Thọ chủ động hội nhập kinh tế quốc tế: Động lực để vươn xa

Phú Thọ chủ động hội nhập kinh tế quốc tế: Động lực để vươn xa

Phú Thọ đang từng bước mở rộng không gian hợp tác quốc tế, kết nối thị trường và nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế.
Điều gì đưa Việt Nam vào danh sách 20 quốc gia được yêu thích nhất thế giới?

Điều gì đưa Việt Nam vào danh sách 20 quốc gia được yêu thích nhất thế giới?

Việt Nam đứng thứ 10 trong danh sách 20 quốc gia được yêu thích nhất thế giới năm 2026 do độc giả Tạp chí du lịch Condé Nast Traveler (Mỹ) bình chọn.
Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam trở thành khu du lịch cấp thành phố

Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam trở thành khu du lịch cấp thành phố

UBND thành phố Hà Nội vừa công nhận Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam là khu du lịch cấp thành phố, ghi nhận những giá trị nổi bật.
Tăng sức cạnh tranh, nâng chất lượng du lịch Việt

Tăng sức cạnh tranh, nâng chất lượng du lịch Việt

Hiệp hội Du lịch Việt Nam xây dựng Chương trình hành động giai đoạn 2026–2030 nhằm triển khai Nghị quyết số 26-NQ/TW ngày 22/8/2026 của Bộ Chính trị.
Bí kíp để du lịch Việt Nam 'níu chân khách': Tiếp cận đồng bộ, phối hợp chặt chẽ

Bí kíp để du lịch Việt Nam 'níu chân khách': Tiếp cận đồng bộ, phối hợp chặt chẽ

Ngành du lịch Việt Nam vẫn cần duy trì cách tiếp cận đồng bộ và có sự phối hợp chặt chẽ để hiện thực hóa các mục tiêu đã đề ra.
Thành cổ Acre ở Israel trở thành không gian của nghệ thuật đương đại

Thành cổ Acre ở Israel trở thành không gian của nghệ thuật đương đại

Thành cổ Acre những ngày qua trở nên sôi động khi hàng trăm nghệ sĩ quốc tế và Israel mang đến các loại hình nghệ thuật trình diễn.
Kinh tế Morocco: Doanh thu du lịch đạt hơn 8,8 tỷ Euro, xuất khẩu nông sản sang EU đạt 2,66 tỷ Euro

Kinh tế Morocco: Doanh thu du lịch đạt hơn 8,8 tỷ Euro, xuất khẩu nông sản sang EU đạt 2,66 tỷ Euro

Dưới đây là một số nét nổi bật của nền kinh tế Morocco trong các lĩnh vực du lịch và xuất khẩu.
Đưa âm nhạc Việt đến gần bạn bè quốc tế

Đưa âm nhạc Việt đến gần bạn bè quốc tế

Tại Cuộc thi và Festival Guitar quốc tế Berlin lần thứ 20, âm nhạc Việt Nam hiện diện qua những sáng tác của Giáo sư, Nghệ sĩ Đặng Ngọc Long.
Chắp cánh những thước phim từ giảng đường

Chắp cánh những thước phim từ giảng đường

Từ giảng đường đến màn ảnh rộng, những thước phim sinh viên cần được chắp cánh bằng môi trường sáng tạo, sự đồng hành của người làm nghề.
'Danh thiếp văn hóa': Cầu nối mới cho hợp tác văn hóa và giáo dục Việt Nam - Nga

'Danh thiếp văn hóa': Cầu nối mới cho hợp tác văn hóa và giáo dục Việt Nam - Nga

Hội thảo quốc tế "‘Thẻ danh thiếp văn hóa’ - Công cụ trong chính sách văn hóa và giáo dục quốc tế" được tổ chức tại Trung tâm Khoa học và Văn hóa Nga.
Điện ảnh Việt Nam mở rộng hiện diện tại Liên hoan phim quốc tế Busan

Điện ảnh Việt Nam mở rộng hiện diện tại Liên hoan phim quốc tế Busan

Điện ảnh Việt Nam góp mặt với 5 tác phẩm, được lựa chọn ở 4 hạng mục tại Liên hoan phim quốc tế Busan (BIFF) lần thứ 31 diễn ra từ ngày 6-15/10 tại Hàn ...
‘Bản lĩnh CEO’: Câu chuyện từ khủng hoảng đến thương vụ 1,65 tỷ USD

‘Bản lĩnh CEO’: Câu chuyện từ khủng hoảng đến thương vụ 1,65 tỷ USD

Cuốn sách ‘Bản lĩnh CEO’ của tác giả Ben Horowitz tập trung vào những bài toán nan giải mà người đứng đầu phải trực tiếp đối diện trong quá trình điều hành.
Hà Nội qua những khuôn mặt và ký ức

Hà Nội qua những khuôn mặt và ký ức

Từ những trang viết, Hà Nội hiện lên với nhiều diện mạo được lưu giữ trong ký ức, nếp sống và tình cảm của nhiều thế hệ người dân.
Khai hội văn hóa dân tộc Mông lần thứ IV tại tỉnh Điện Biên

Khai hội văn hóa dân tộc Mông lần thứ IV tại tỉnh Điện Biên

Ngày hội Văn hóa dân tộc Mông lần thứ IV năm 2026 khai mạc các hoạt động văn hóa, triển lãm, thể thao và du lịch tại Điện Biên, quy tụ đại diện 11 tỉnh.
Đánh thức những dấu tích lịch sử về hệ thống phòng thủ ven biển Đà Nẵng

Đánh thức những dấu tích lịch sử về hệ thống phòng thủ ven biển Đà Nẵng

Phát hiện mới về khảo cổ đang mở thêm những lớp tư liệu về một không gian lịch sử nằm dưới chân Hải Vân, trong hệ thống phòng thủ ven biển Đà Nẵng.
Xây dựng hồ sơ đề nghị UNESCO cùng kỷ niệm 700 năm ngày sinh Đại danh y, Thiền sư Tuệ Tĩnh

Xây dựng hồ sơ đề nghị UNESCO cùng kỷ niệm 700 năm ngày sinh Đại danh y, Thiền sư Tuệ Tĩnh

TP. Hải Phòng đang triển khai xây dựng hồ sơ khoa học đề nghị UNESCO cùng kỷ niệm 700 năm ngày sinh Đại danh y, Thiền sư Tuệ Tĩnh (1330-2030).
Công nghệ số trong bảo tồn di sản: ‘Bảo hiểm’ cho ký ức

Công nghệ số trong bảo tồn di sản: ‘Bảo hiểm’ cho ký ức

Di sản văn hóa có thể biến mất bất cứ lúc nào và công nghệ số đang dần trở thành một lớp bảo vệ mới cho những lớp ký ức ấy.
Hà Nội phát động hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam

Hà Nội phát động hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam

UBND TP. Hà Nội tổ chức Lễ phát động hưởng ứng “Ngày Văn hóa Việt Nam” năm 2026 tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam.
Để ngoại giao di sản đánh thức nguồn lực văn hóa phát triển

Để ngoại giao di sản đánh thức nguồn lực văn hóa phát triển

Để ngoại giao di sản tạo ra hợp tác thực chất, Việt Nam cần chuyển từ tư duy tổ chức hoạt động quảng bá đơn lẻ sang xây dựng cơ chế hợp tác dài hạn.
Phiên bản di động