IS ở Caribbean

Trinidad và Tobago là quốc gia có tỷ lệ tuyển mộ thành viên cho tổ chức Nhà nước Hồi giáo (IS) tự xưng cao nhất tại Tây bán cầu. Vì sao lại như vậy?
TIN LIÊN QUAN
is o caribbean “Gậy ông đập lưng ông” với truyền thông IS
is o caribbean Australia để ngỏ khả năng tăng cường chống IS

“Khi tôi 20 tuổi, tôi đón nhận tôn giáo của chân lý - Hồi giáo”, Abu Sa’d at-Trinidad, một chiến binh ngoại quốc của IS, kể lại việc anh ta từ bỏ đức tin Thiên Chúa giáo vốn là truyền thống gia đình của mình như thế nào. Kinh khủng hơn, Abu Sa’d at-Trinidad còn thúc giục những người Hồi giáo ở Trinidad và Tobago (T&T) phát động thánh chiến chống lại người dân ở đất nước mình: “Hãy làm cho những kẻ không có niềm tin khiếp sợ trong chính ngôi nhà của chúng và làm cho máu chảy tràn các đường phố của chúng”.

is o caribbean

Trung tâm tuyển mộ của IS

Trong hơn một năm rưỡi nay, Raqqa - một thành trì của IS ở Syria, phải chịu không kích liên tục của máy bay Mỹ, Pháp và Nga. Những tháng gần đây, liên minh chống IS do Mỹ đứng đầu đã tiêu diệt hơn 10.000 chiến binh IS, bao gồm cả những nhân vật chủ chốt trong bộ máy lãnh đạo của tổ chức này, đáng chú ý nhất là người phát ngôn kiêm chiến lược gia cao cấp Abu Muhammad al-Adnani. Theo ước tính của các quan chức Mỹ, đến cuối năm 2016, IS đã mất khoảng 45% lãnh thổ tại Syria và 20% tại Iraq kể từ khi trỗi dậy vào mùa Hè 2014. Đồng thời, dòng chiến binh ngoại quốc đổ tới lãnh địa giảm đáng kể, từ đỉnh điểm 2.000 người băng qua biên giới Thổ Nhĩ Kỳ - Syria mỗi tháng hồi cuối năm 2014 xuống còn 50 hiện nay. Nhưng vẫn có những kẻ thực hiện cả hành trình dài 6.000 dặm gian nan từ Trinidad tới Syria.

T&T, nằm ở phía Nam vùng biển Caribbean, là đất nước gắn liền với ca khúc nổi tiếng Calypso và các lễ hội đường phố. Tuy nhiên, trong bài viết gần đây trên một tạp chí nghiên cứu về xung đột và chủ nghĩa khủng bố, tác giả John McCoy và W. Andy Knight cho biết khoảng 89-125 người T&T, còn gọi là Trinidadian hay Trinis, đã gia nhập IS. Roodal Moonilal, nghị sĩ đối lập tại T&T, cho rằng con số còn cao hơn nhiều vì theo một tài liệu mà ngành an ninh chuyển cho ông, hơn 400 người đã ra đi kể từ năm 2013. Đến nay, Trinidad với dân số 1,3 triệu, bao gồm 104.000 người Hồi giáo, được cho là trung tâm tuyển mộ lớn nhất của IS ở Tây Bán cầu - nơi chỉ mất khoảng bốn tiếng rưỡi bay từ thủ đô Washington của nước Mỹ.

An ninh bất ổn

Trong bài viết vào năm 1986 về Saint Lucia, một đảo ở vùng Caribbean phía Bắc Trinidad, tiểu thuyết gia người Anh Martin Amis mô tả nơi này “vừa đẹp vừa vô hại  ngay cả ở nơi rậm rạp và rừng rú nhất”. Điều ấy hoàn toàn khác xa Trinidad hiện nay - nơi chỉ cần rời khỏi các điểm du lịch như bãi biển Maracas và sân bóng bầu dục Queen’s Park, bạn sẽ cảm nhận được ngay sự sắc lạnh và đầy hăm dọa trên đường phố, đặc biệt sau khi trời tối.

Bộ Ngoại giao Mỹ đánh giá tình hình an ninh và tội phạm ở Trinidad là “đáng ngại” với 420 vụ giết người trong năm 2015. Riêng 6 tháng đầu năm 2016, số vụ giết người tại Trinidad là 227, tăng 15% so với 196 vụ cùng kỳ năm 2015. Đến tháng 11/2016, con số này lên tới 400.

Từ năm 2011, Chính phủ T&T đã tuyên bố tình trạng khẩn cấp - phản ứng trước làn sóng tội phạm bạo lực có liên quan đến buôn bán ma túy và các cảnh báo về âm mưu ám sát nhằm vào Thủ tướng khi đó là Kamla Persad-Bissessar và những thành viên cao cấp trong Chính phủ. Abu Sa’d at-Trinidadi cùng một số kẻ khác bị bắt giam vì tình nghi liên can đến âm mưu này.

Theo nhận xét của Harold Trinkunas thuộc Viện Brookings, Trinidad là “quốc gia duy nhất ở Tây Bán cầu có một vụ nổi dậy Hồi giáo trên thực tế”. Ông Trinkunas nhắc tới vụ nhóm Hồi giáo da đen Jamaat al Muslimeen  tràn vào Nghị viện ở thủ đô Port of Spain và tìm cách lật đổ Chính phủ, bắn Thủ tướng Arthur Robinson và bắt các thành viên nội các làm con tin hồi tháng 7/1990. Cũng khoảng thời gian ấy, nhóm tay súng Hồi giáo khác - Muslimeen đã xông vào phòng thu của đài truyền hình duy nhất tại nước này. Thủ lĩnh nhóm là Yasin Abu Bakr xuất hiện trên truyền hình và tuyên bố rằng Chính phủ đã bị lật đổ. Sáu ngày sau, nhóm Muslimeen đầu hàng và Chính phủ giành lại quyền kiểm soát.

is o caribbean
Phiến quân IS tại một trại huấn luyện của tổ chức này. (Nguồn: Longwarjournal)

Sao lại có chuyện này?

Để hiểu tại sao T&T là nơi thuận lợi để tư tưởng Hồi giáo cực đoan phát triển hơn so với phần còn lại của vùng Caribbean, hãy nhìn về lịch sử Hồi giáo ở nước Cộng hòa này. Bối cảnh làm cho Hồi giáo ở T&T bị chia rẽ là do có hai luồng Hồi giáo:Hồi giáo Ấn Độ của cư dân Đông Ấn, những người đầu tiên đến Trinidad vào giữa thế kỷ XIX như là những nô lệ theo giao kèo, và Hồi giáo của nhóm Jamaat al Muslimeen với những thành viên hầu hết là người da đen, trong đó, nhiều người trước đây là tín đồ Thiên Chúa giáo. Hai nhóm này không có xu hướng hợp nhất và vẫn còn ít có quan hệ hôn phối. Nhưng cả hai nhóm lại khác hẳn Hồi giáo Salafi mà chuyên gia về tội phạm Daurius Figueira cho rằng đã thâm nhập vào T&T. Figueira, vốn là tín đồ Hồi giáo, quy kết sự lớn mạnh của phong trào Salafism ở T&T là do trào lưu ly giáo Saudi. Dấu hiệu dễ thấy nhất của sự thâm nhập này là trang phục áo trùm hijab. Trước khi các nhà truyền giáo Saudi tới, phụ nữ Hồi giáo ở Trinidad không mặc đồ này, nhưng giờ đây, nó tương đối thịnh hành. Ông Figueira phân biệt nhóm Jamaat al Muslimeen với nhóm chiến binh Salafi, những kẻ mà ông cho là rất cảm tình với IS. “IS không liên quan gì đến nhóm Muslimeen bởi vì nhóm này không vượt qua bài kiểm tra của IS để trở thành một tổ chức thánh chiến Salafi”, Figueira nói.

Theo nhà xã hội học Cynthia Mahabir, nhóm Muslimeen, từ sau năm 1990, đã tự chuyển hóa từ phong trào xã hội duy tâm - “hội những người cách mạng của thánh Allah” - thành tổ chức tội phạm, hay “những kẻ ngoài vòng pháp luật của Allah”, có liên quan đến những vụ án mạng kiểu băng đảng, buôn bán ma túy và vũ khí, rửa tiền, tống tiền, bắt cóc và tham nhũng chính trị.

Liệu ở T&T có các nhà tuyển dụng làm việc cho IS không? Theo tin tức địa phương, có các đầu mối tuyển người tại Rio Claro  (phía Đông Nam) và Chaguanas  (miền Trung). Tuy nhiên, ông Fuad, lãnh đạo đảng Tầm nhìn quốc gia mới, thì cho rằng IS chỉ “có những trợ giúp viên” ở Syria.

Một nguồn tin ẩn danh cho biết, dân Trinis, gồm cả một cộng đồng Hồi giáo từ Diego Martin - thị trấn nhỏ phía Bắc Port of Spain, tìm đến Syria kể từ khi cuộc nội chiến bùng nổ. Nguồn tin cho rằng một số người đã được huấn luyện quân sự tại Trinidad trước khi ra đi.

Mùa Hè năm 1498, khi Christopher Columbus đến bờ biển Trinidad, ông hẳn rất ấn tượng với sự trù phú của T&T, khí hậu nhiệt đới, cây trái đơm hoa, những dòng sông và thác nước. Còn với những du khách nước ngoài đến đảo bằng đường hàng không như ngày nay, Trinidad hấp dẫn họ bởi nền văn hóa phong phú và các lễ hội đường phố sôi động. Nhưng với nhiều người dân Trinidad, đất nước này đang bị hủy hoại bởi tỷ lệ tội phạm cao, thất nghiệp gia tăng, nghèo đói và tham nhũng. Điều này có thể lý giải tại sao Hồi giáo với lời kêu gọi chấm dứt tham nhũng, áp bức và quay lại một xã hội công bằng, đơn giản hơn, lại hấp dẫn nhiều người mà với họ, hạnh phúc ở Trinidad đã bị tước đoạt.

Tại sao nhiều người có thể rời bỏ Trinidad để gia nhập IS? Theo nghị sỹ đối lập Roodal Moonilal, câu trả lời là họ được phép làm vậy. Không ai ngăn cản họ. IS không bị cấm đoán ở T&T, nghĩa là họ có thể đi và rèn luyện với IS trong 2-3 năm và trở lại làm công dân bình thường ở T&T.

Gary Griffith, Bộ trưởng An ninh quốc gia từ tháng 9/2013 đến tháng 2/2015, cho rằng: “mối lo ngại không phải là các chiến binh từ T&T vượt biên - họ được tự do ra đi, nếu họ muốn - mà là bảo đảm rằng họ không quay trở lại”. Ông Griffith nhấn mạnh: “Không nên cho phép họ tái nhập… Nếu họ biết rằng đó là tấm vé một chiều tới địa ngục thì sẽ có tác dụng ngăn chặn”.  Ông Griffith từng đề xuất thiết lập một đơn vị tình báo chống khủng bố để theo dõi nguy cơ khủng bố nhưng không được Chính phủ xem xét.

Chính phủ T&T hiện nay cũng chưa có nhiều hành động để ngăn chặn sự lan rộng của Hồi giáo Salafi trong nước. Các chuyên gia tin rằng đây mới là thách thức an ninh lớn nhất mà nước này phải đối mặt chứ không phải mạng lưới tuyển người của IS.

is o caribbean Thổ Nhĩ Kỳ tiêu diệt 51 tay súng IS ở Bắc Syria

Ngày 4/2, quân đội Thổ Nhĩ Kỳ cho biết đã tấn công 59 mục tiêu của tổ chức Nhà nước Hồi giáo (IS) tự xưng ...

is o caribbean Philippines tiêu diệt 15 phần tử ủng hộ IS

Ngày 29/1, Tổng tham mưu trưởng các lực lượng vũ trang Philippines, Tướng Eduardo Ano đã cho biết thông tin trên.

is o caribbean IS tồn tại nhờ nguồn tiền từ sản xuất và buôn bán ma túy

Đây là tuyên bố của Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov đưa ra ngày 21/1, tại Diễn đàn chống ma túy quốc tế, đang diễn ra ...

Xuân Hồng
(theo The Atlantic)

Có thể bạn quan tâm

Đọc thêm

Ngắm những 'dải lụa vàng' ở Mù Cang Chải - cảnh tượng mỗi năm chỉ có một lần

Ngắm những 'dải lụa vàng' ở Mù Cang Chải - cảnh tượng mỗi năm chỉ có một lần

Cứ vào trung tuần tháng 9 - đầu tháng 10 hàng năm, khách du lịch lại nườm nượp rủ nhau đi khám phá 'mùa vàng' ở Mù Cang Chải.
Tỷ giá USD hôm nay 22/9: USD tăng vọt trở lại, chứng khoán thế giới vào guồng bán tháo

Tỷ giá USD hôm nay 22/9: USD tăng vọt trở lại, chứng khoán thế giới vào guồng bán tháo

Tỷ giá USD trên thị trường quốc tế ngày 22/9 tăng vọt trở lại trong bối cảnh chứng khoán thế giới bị bán tháo.
Sự nổi lên của Trung Quốc ở Trung Đông

Sự nổi lên của Trung Quốc ở Trung Đông

Theo tờ Le Monde, Trung Quốc đang tăng cường hiện diện mạnh mẽ ở Trung Đông với chiến thuật khác với các cường quốc khác như Mỹ, Nga.
Gặp ứng cử viên thẩm phán Tòa án Tối cao Mỹ, ông Trump sẽ sớm đề cử người thay thế bà Ginsburg

Gặp ứng cử viên thẩm phán Tòa án Tối cao Mỹ, ông Trump sẽ sớm đề cử người thay thế bà Ginsburg

Tổng thống Mỹ Donald Trump đã gặp bà Amy Coney Barrett, ứng cử viên tiềm năng cho vị trí thẩm phán Tòa án Tối cao tại Nhà Trắng.
Cập nhật 7h ngày 22/9: Covid-19 'âm thầm' chờ bùng phát ở Mỹ, Anh nguy cấp, WHO đàm phán vaccine với Trung Quốc

Cập nhật 7h ngày 22/9: Covid-19 'âm thầm' chờ bùng phát ở Mỹ, Anh nguy cấp, WHO đàm phán vaccine với Trung Quốc

Toàn cầu ghi nhận 31.455.908 ca nhiễm Covid-19, trong đó có 968.286 ca tử vong và 23.069.026 bệnh nhân bình phục.
Căng thẳng Mỹ-Iran: Đích đến cuối cùng

Căng thẳng Mỹ-Iran: Đích đến cuối cùng

Mỹ đẩy nhanh việc tái áp đặt trừng phạt Iran không mới, nhưng động thái lần này của chính quyền ông Donald Trump vẫn ẩn chứa nhiều điểm thú vị.
Covid-19 ở Việt Nam sáng 22/9: 20 ngày không ca mắc mới, cơ bản kiểm soát tốt các ổ dịch

Covid-19 ở Việt Nam sáng 22/9: 20 ngày không ca mắc mới, cơ bản kiểm soát tốt các ổ dịch

20 ngày, Việt Nam không ghi nhận ca mắc Covid-19 ở cộng đồng. Hiện có gần 24.000 người đang cách ly chống dịch.
Dự báo thời tiết ngày và đêm nay (22/9): Cả nước có mây, mưa dông rải rác; Bắc Bộ chịu ảnh hưởng của không khí lạnh và có nơi mưa rất to

Dự báo thời tiết ngày và đêm nay (22/9): Cả nước có mây, mưa dông rải rác; Bắc Bộ chịu ảnh hưởng của không khí lạnh và có nơi mưa rất to

Dự báo thời tiết Hà Nội, ngày hôm nay (22/9) có lúc có mưa rào và dông, trong mưa dông có khả năng xảy ra lốc, sét, mưa đá và ...
Chuyển nhượng cầu thủ hôm nay 22/9: Suarez không đến Juventus; Man Utd 'tiến vững chắc' vụ Telles; Leeds ‘ngắm’ máy chạy của Man Utd

Chuyển nhượng cầu thủ hôm nay 22/9: Suarez không đến Juventus; Man Utd 'tiến vững chắc' vụ Telles; Leeds ‘ngắm’ máy chạy của Man Utd

Thông tin chuyển nhượng cầu thủ nhanh nhất trên báo Thế giới và Việt Nam.
Giá vàng hôm nay 22/9: Thế giới bị ‘thổi bay’ 23,2 USD/lượng, trong nước giao dịch ảm đạm, thị trường 'hóng' kết luận của Chủ tịch Fed

Giá vàng hôm nay 22/9: Thế giới bị ‘thổi bay’ 23,2 USD/lượng, trong nước giao dịch ảm đạm, thị trường 'hóng' kết luận của Chủ tịch Fed

Giới chuyên gia nhận định, đại dịch Covid-19 và những thông tin mới từ Fed là những nhân tố chi phối giá vàng thời điểm này.
Gặp ứng cử viên thẩm phán Tòa án Tối cao Mỹ, ông Trump sẽ sớm đề cử người thay thế bà Ginsburg

Gặp ứng cử viên thẩm phán Tòa án Tối cao Mỹ, ông Trump sẽ sớm đề cử người thay thế bà Ginsburg

Tổng thống Mỹ Donald Trump đã gặp bà Amy Coney Barrett, ứng cử viên tiềm năng cho vị trí thẩm phán Tòa án Tối cao tại Nhà Trắng.
Cập nhật 7h ngày 22/9: Covid-19 'âm thầm' chờ bùng phát ở Mỹ, Anh nguy cấp, WHO đàm phán vaccine với Trung Quốc

Cập nhật 7h ngày 22/9: Covid-19 'âm thầm' chờ bùng phát ở Mỹ, Anh nguy cấp, WHO đàm phán vaccine với Trung Quốc

Toàn cầu ghi nhận 31.455.908 ca nhiễm Covid-19, trong đó có 968.286 ca tử vong và 23.069.026 bệnh nhân bình phục.
Tin thế giới 21/9: Cuộc đua 'rực lửa' sau cái chết của thẩm phán Mỹ; Trận chiến không vấy máu ở Iran; Điều gì khiến quân đội Nga phát điên?

Tin thế giới 21/9: Cuộc đua 'rực lửa' sau cái chết của thẩm phán Mỹ; Trận chiến không vấy máu ở Iran; Điều gì khiến quân đội Nga phát điên?

Diễn biến mới tác động tới bầu cử Mỹ 2020, Mỹ-Iran, Nga-Anh, tình hình Belarus, Covid-19 là một số tin thế giới nổi bật 24 giờ qua.
Không quân Trung Quốc lấy đảo Guam của Mỹ làm mục tiêu tấn công giả định?

Không quân Trung Quốc lấy đảo Guam của Mỹ làm mục tiêu tấn công giả định?

Trung Quốc công bố video cho thấy các máy bay ném bom H-6 đang thực hiện một cuộc tấn công mô phỏng vào nơi dường như là đảo Guam.
Căng thẳng Mỹ-Iran: Đích đến cuối cùng

Căng thẳng Mỹ-Iran: Đích đến cuối cùng

Mỹ đẩy nhanh việc tái áp đặt trừng phạt Iran không mới, nhưng động thái lần này của chính quyền ông Donald Trump vẫn ẩn chứa nhiều điểm thú vị.
Mỹ gay gắt, châu Âu đổi giọng về Trung Quốc

Mỹ gay gắt, châu Âu đổi giọng về Trung Quốc

Thượng đỉnh trực tuyến EU-Trung Quốc tối 14/9 và phát biểu của Ngoại trưởng Mỹ ngày 15/9 cho thấy điều chỉnh trong cách Mỹ và EU tiếp cận Trung Quốc. Bình luận.
Israel bình thường hóa quan hệ với UAE và Bahrain: Người vui, kẻ buồn

Israel bình thường hóa quan hệ với UAE và Bahrain: Người vui, kẻ buồn

Thỏa thuận bình thường hóa quan hệ của Israel-Bahrain, Israel-UAE và ký kết ngày 15/9 tại Washington đã đi vào lịch, song lại khiến Palestine phiền lòng.
Quan hệ Nga-Belarus : Đỡ người, giúp mình

Quan hệ Nga-Belarus : Đỡ người, giúp mình

Cuộc gặp cấp cao giữa hai Tổng thống Nga-Belarus cho thấy kế sách vượt khó và thoát hiểm của Tổng thống Lukashenko trong khủng hoảng. Bình luận của TG&VN.
Sự nổi lên của Trung Quốc ở Trung Đông

Sự nổi lên của Trung Quốc ở Trung Đông

Theo tờ Le Monde, Trung Quốc đang tăng cường hiện diện mạnh mẽ ở Trung Đông với chiến thuật khác với các cường quốc khác như Mỹ, Nga.
Bầu cử Mỹ: Nếu không tái đắc cử, Covid-19 không phải là lý do duy nhất để Tổng thống Trump đổ lỗi

Bầu cử Mỹ: Nếu không tái đắc cử, Covid-19 không phải là lý do duy nhất để Tổng thống Trump đổ lỗi

Covid-19 là một tiếng sét bất thình lình không mong muốn đến với Tổng thống Trump trong những giai đoạn quan trọng của bầu cử Mỹ.
Tân Thủ tướng Nhật Bản sẽ giải 'bài toán quan hệ' như thế nào?

Tân Thủ tướng Nhật Bản sẽ giải 'bài toán quan hệ' như thế nào?

Tân Thủ tướng Nhật Bản Suga Yoshihide sẽ giải 'bài toán quan hệ' với các đối tác chủ chốt như thế nào trong tương lai?
Ấn Độ-Australia: Dẹp bỏ oán giận cũ, xích lại gần nhau hơn

Ấn Độ-Australia: Dẹp bỏ oán giận cũ, xích lại gần nhau hơn

Quan hệ Ấn Độ-Australia trở nên sâu sắc hơn bao giờ hết, đúng vào thời điểm cả hai nước đều cần tới mối quan hệ này...
Phiên bản di động