Karoshi: Nỗi ám ảnh của người Nhật (kỳ I)

Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Karoshi là một từ trong tiếng Nhật, nói về những cái chết do đau tim, đột quỵ hay tự tử, mà nguyên nhân là do làm việc quá sức.
TIN LIÊN QUAN
karoshi noi am anh cua nguoi nhat ky i Nhật Bản quyết kích kinh tế bằng biện pháp táo bạo
karoshi noi am anh cua nguoi nhat ky i Nhật Bản sẽ cải tổ nội các vào đầu tháng Tám

Văn hóa làm việc ngoài giờ

Ở phương Tây, có nhiều cuốn sách hướng dẫn bạn làm thế nào để làm việc hiệu quả hơn, do đó bạn có thể dành nhiều thời gian hơn cho gia đình hay làm những điều bạn yêu thích.

Trong khi đó, ở Nhật Bản, thậm chí không có một thuật ngữ nào để chỉ sự "cân bằng công việc và cuộc sống" mặc dù có thuật ngữ karoshi để chỉ những cái chết "do làm việc quá sức". Đó được xem như một kết quả tất yếu của văn hóa làm việc không quản mệt mỏi và thường kéo dài hơn 60 giờ mỗi tuần của người Nhật.

Tại đây, mỗi năm có hàng trăm, thậm chí hàng nghìn người chết do làm việc quá sức. Kiyotaka Serizawa là một trong số đó. Tháng 7/2015, chàng thanh niên Serizawa, 34 tuổi, chết sau khi làm việc 90 giờ/tuần tại một công ty bảo trì các tòa nhà chung cư.

karoshi noi am anh cua nguoi nhat ky i
Lực lượng lao động Nhật Bản đang lão hóa. (Nguồn: Independent)

"Các đồng nghiệp của con tôi nói với tôi rằng, họ ngạc nhiên khi thấy con tôi làm việc quá nhiều”, ông Kiyoshi Serizawa, cha của Iyotaka Serizawa cho biết trong một cuộc phỏng vấn.

Nhật Bản có nền văn hóa làm việc chăm chỉ, cống hiến hết mình cho các ông chủ của họ. Đó được xem như là một chuẩn mực của xã hội.

Truyền thống làm việc ngoài giờ bắt đầu vào những năm 70 của thế kỷ trước, khi mức lương của người lao động Nhật Bản tương đối thấp và họ muốn tối đa hóa thu nhập của mình. Đến những năm bùng nổ kinh tế vào thập niên 80 của thế kỷ trước, khi Nhật Bản trở thành nền kinh tế lớn thứ hai trên thế giới, văn hóa làm việc nhiều giờ trong tuần vẫn được duy trì.

Khi xảy ra khủng hoảng kinh tế - tài chính vào cuối những năm 90, các công ty bắt đầu tái cơ cấu. Khi đó, các nhân viên ở lại làm việc ngoài giờ để cố gắng đảm bảo rằng họ không bị sa thải.

Ép buộc hay tự nguyện?

"Trong một môi trường làm việc như ở Nhật Bản, làm thêm giờ luôn luôn tồn tại. Nó gần như là một phần của lịch làm việc. Không ai ép buộc họ nhưng người lao động cảm thấy như thể đó là bắt buộc" - Koji Morioka, Giáo sư danh dự tại Đại học Kansai, đồng thời là thành viên của một ủy ban gồm các chuyên gia tư vấn cho chính phủ về cách chống karoshi cho biết.

Mặc dù tuần làm việc cơ bản là 40 giờ, nhiều người lao động cố tỏ ra vui vẻ với việc làm thêm giờ vì sợ bị đánh giá về tinh thần, thái độ làm việc. Điều này đã dẫn đến khái niệm "làm thêm dịch vụ", mà "dịch vụ" ở đây đồng nghĩa với từ miễn phí, nghĩa là làm việc ngoài giờ không lương.

karoshi noi am anh cua nguoi nhat ky i
Số phụ nữ Nhật gặp các vấn đề sức khỏe liên quan đến làm việc quá sức đang tăng lên. (Nguồn: Independent)

Lịch trình làm việc dày đặc đã dẫn đến hiện tượng karoshi. Số liệu của Bộ Lao động Nhật Bản cho thấy, vào năm ngoái, có 189 trường hợp tử vong do karoshi, mặc dù các chuyên gia cho rằng con số thực tế là hàng ngàn.

Karoshi từ lâu đã được coi là một vấn đề của nam giới nhưng nhiều người cho rằng phụ nữ Nhật Bản cũng đang gặp vấn đề tương tự. "Điều đặc biệt là những người chết vì karoshi đang rất trẻ, thường ở độ tuổi 20" - Hiroshi Kawahito, một luật sư và là tổng thư ký của Ủy ban quốc gia bảo vệ các nạn nhân karoshi cho biết.

Kawahito có người thân là một nhà báo 30 tuổi đã chết vì đau tim. Anh cho biết, không hiếm các trường hợp những người đang ở độ tuổi 30 chết vì đau tim do làm việc quá sức trong khoảng thời gian dài.

Khi một người được xác nhận là chết do karoshi, gia đình của nạn được hưởng bồi thường thông qua một hệ thống trợ cấp cho người lao động. Số lượng các đơn yêu cầu bồi thường vì những cái chết liên quan đến karoshi tăng lên mức cao kỷ lục: 2.310 trường hợp trong năm 2015, theo số liệu của chính phủ Nhật Bản.

Tuy nhiên, theo anh Kawahito, chưa đến 1/3 các đơn được chấp thuận.

Cái chết được báo trước

Cái chết của Kiyotaka Serizawa đã chính thức được xác nhận là do karoshi vào tháng 7 vừa rồi. Anh là người giám sát xây dựng tại ba địa điểm khác nhau ở phía Đông Bắc của Tokyo.

Với công việc quá áp lực, Kiyotaka đã cố gắng thôi việc một năm trước khi anh qua đời, nhưng ông chủ của Kiyotaka đã từ chối đơn xin nghỉ việc của anh. Bởi thế, anh vẫn tiếp tục công việc của mình.

Đôi khi, trên đường lái xe qua lại giữa các văn phòng, anh dừng lại nghỉ tại nhà của bố mẹ. "Con tôi thường nằm trên ghế và ngủ rất sâu, đến nỗi thỉnh thoảng tôi phải kiểm tra xem tim nó còn đập hay không", mẹ anh - bà Mitsuko Serizawa nói.

Lần cuối cùng bà Mitsuko nhìn thấy con trai mình là tháng 7 năm ngoái, khi anh đến lấy đồ nhờ mẹ giặt hộ vì anh quá bận rộn. Anh đã lưu lại nhà mẹ 10 phút và xem một số video về những chú mèo dễ thương trên điện thoại của mình.

Nhưng sau đó, vào ngày 26/7, Kiyotaka Serizawa bỗng dưng mất tích. Ba tuần sau đó, thi thể của Kiyotaka được tìm thấy trong xe ô tô của anh ở tỉnh Nagano, không xa nơi gia đình anh vẫn thường cắm trại trong các ngày lễ. Kiyotaka đã đốt than trong xe của mình và chết vì ngộ độc khí carbon monoxide.

(còn nữa)...

Đón đọc kỳ II vào 7h00 ngày 4/8.

karoshi noi am anh cua nguoi nhat ky i Nhật Bản xuất khẩu dịch vụ chăm sóc sức khỏe sang châu Á

Hè năm nay, Nhật Bản sẽ khởi động một dự án hỗ trợ các nước châu Á khác trong công tác chăm sóc sức khỏe ...

karoshi noi am anh cua nguoi nhat ky i Nhật Bản: Hoài cổ mà vẫn hiện đại

Nhật Bản là một quốc gia đặc biệt. Nhiều chính trị gia, khách du lịch đến nơi đây đều thừa nhận: Để làm được như ...

karoshi noi am anh cua nguoi nhat ky i Geisha thời hiện đại

Là nét văn hóa truyền thống độc đáo của Nhật Bản hàng trăm năm qua, những cô gái Geisha và cuộc sống của họ ngày ...

 

Hà Nguyên (theo Independent)

Đọc thêm

XSMN 13/8, kết quả xổ số miền Nam hôm nay thứ 7 ngày 13/8/2022. xổ số hôm nay 13/8

XSMN 13/8, kết quả xổ số miền Nam hôm nay thứ 7 ngày 13/8/2022. xổ số hôm nay 13/8

Baoquocte.vn. XSMN 13/8. xổ số hôm nay 13/8. SXMN 13/8. kết quả xổ số miền Nam hôm nay thứ 7 ngày 13/8/2022. xổ số hôm nay ngày 13 tháng 8. XSMN ...
Ngắm Hiền Thục trẻ trung, năng động cùng phong cách như tuổi teen

Ngắm Hiền Thục trẻ trung, năng động cùng phong cách như tuổi teen

Baoquocte.vn. Diện váy ngắn khoe chân thon khi đi bên con gái, ca sĩ Hiền Thục được nhiều người khen ngợi phong cách trẻ trung ở tuổi 41.
XSMT 13/8, kết quả xổ số miền Trung hôm nay thứ 7 ngày 13/8/2022. SXMT 13/8/2022

XSMT 13/8, kết quả xổ số miền Trung hôm nay thứ 7 ngày 13/8/2022. SXMT 13/8/2022

Baoquocte.vn. XSMT 13/8. xổ số hôm nay 13/8. trực tiếp kết quả xổ số miền Trung 13/8/2022. xổ số hôm nay ngày 13 tháng 8. xổ số miền Trung thứ 7. ...
Topmax trao cơ hội vàng cho những chiến binh kinh doanh thực chiến

Topmax trao cơ hội vàng cho những chiến binh kinh doanh thực chiến

Baoquocte.vn. Học viện TMĐT Topmax là nơi chuyên đào tạo kinh doanh thực chiến trên sàn thương mại điện tử với đội ngũ chuyên gia là những người đã có kinh ...
Pháp kêu gọi duy trì kênh đối thoại với Nga, quan ngại về tình hình nhà máy Zaporizhzhia

Pháp kêu gọi duy trì kênh đối thoại với Nga, quan ngại về tình hình nhà máy Zaporizhzhia

Baoquocte.vn. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Pháp Anne-Claire Legendre khẳng định, Paris kêu gọi duy trì kênh đối thoại với Nga cho đến khi một cuộc đàm phán diễn ra.
Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai (11-12/8): Hà Nội, Bắc Bộ có mưa to cục bộ; Nam Trung Bộ, Tây Nguyên, Nam Bộ ngày nắng

Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai (11-12/8): Hà Nội, Bắc Bộ có mưa to cục bộ; Nam Trung Bộ, Tây Nguyên, Nam Bộ ngày nắng

Baoquocte.vn. Dự báo thời tiết Bắc Bộ mưa rào và dông rải rác, cục bộ có mưa to, nguy cơ xảy ra ngập úng cục bộ; Nam Trung Bộ, Tây Nguyên, ...
Nga chế tạo tên lửa chống máy bay không người lái hạng nhẹ

Nga chế tạo tên lửa chống máy bay không người lái hạng nhẹ

Baoquocte.vn. Nga đã bắt đầu chế tạo tên lửa chống máy bay không người lái hạng nhẹ thay cho các hệ thống tên lửa phòng không tầm ngắn hiện có giá ...
Hai tàu ngũ cốc rời cảng Ukraine, sẽ dừng chân tại Thổ Nhĩ Kỳ và Iran

Hai tàu ngũ cốc rời cảng Ukraine, sẽ dừng chân tại Thổ Nhĩ Kỳ và Iran

Baoquocte.vn. Ngày 12/8, Bộ Quốc phòng Thổ Nhĩ Kỳ cho hay, có thêm 2 tàu chở ngũ cốc đã rời các cảng của Ukraine.
Giới khoa học Australia chứng minh hiệu quả của việc đeo khẩu trang trước biến thể Omicron

Giới khoa học Australia chứng minh hiệu quả của việc đeo khẩu trang trước biến thể Omicron

Baoquocte.vn. Nhóm nhà nghiên cứu y tế của Australia công bố mô hình mới cho thấy hiệu quả của đeo khẩu trang đối với biến thể Omicron của virus SARS-CoV-2.
Hoạt động ý nghĩa hướng về cộng đồng tại tỉnh Preah Sihanouk trong lễ Vu Lan

Hoạt động ý nghĩa hướng về cộng đồng tại tỉnh Preah Sihanouk trong lễ Vu Lan

Baoquocte.vn. Các món quà tuy nhỏ, nhưng gửi gắm nhiều tình cảm, sự sẻ chia giúp bà con nghèo bớt đi một chút nhọc nhằn trong mùa lễ Vu Lan.
Cần thông cảm với khó khăn của ngành giáo dục

Cần thông cảm với khó khăn của ngành giáo dục

Baoquocte.vn. Cần thông cảm với khó khăn của ngành giáo dục bởi Bộ trưởng GD&ĐT không có thẩm quyền quyết định lương giáo viên...
Ngành giáo dục nỗ lực vượt khó khăn, đổi mới sáng tạo

Ngành giáo dục nỗ lực vượt khó khăn, đổi mới sáng tạo

Baoquocte.vn. Ngành giáo dục xác định chủ đề năm học 2022-2023 là 'đoàn kết, nỗ lực vượt khó khăn, đổi mới sáng tạo, củng cố, nâng cao chất lượng...'
Hầu hết giáo viên mầm non ngoài công lập không có thu nhập từ 3 tháng trở lên

Hầu hết giáo viên mầm non ngoài công lập không có thu nhập từ 3 tháng trở lên

Baoquocte.vn. Trên 100.000 cán bộ, giáo viên, nhân viên trong cơ sở giáo dục mầm non ngoài công lập không có thu nhập từ 3 tháng trở lên.
Giáo viên khó khăn vì dịch Covid-19 được hỗ trợ mức cao nhất bao nhiêu?

Giáo viên khó khăn vì dịch Covid-19 được hỗ trợ mức cao nhất bao nhiêu?

Baoquocte.vn. Giáo viên mầm non, tiểu học trường tư gặp khó khăn do Covid-19 được hỗ trợ từ 2,2 - 3,7 triệu đồng tùy đối tượng.
Học viện Phụ nữ Việt Nam tiên phong trong kỷ nguyên giảng đường an toàn

Học viện Phụ nữ Việt Nam tiên phong trong kỷ nguyên giảng đường an toàn

Baoquocte.vn. Luôn đặt sức khỏe hô hấp của cán bộ, giảng viên, nhân sự và các em sinh viên ở vị trí trung tâm, vừa qua, Học viện Phụ nữ Việt Nam đã lựa chọn tập ...
Kiểm định đầu vào công chức từ 2024 có gì mới?

Kiểm định đầu vào công chức từ 2024 có gì mới?

Baoquocte.vn. Theo dự thảo, Bộ Nội vụ đề xuất việc kiểm định chất lượng đầu vào công chức được thực hiện bằng hình thức thi trắc nghiệm trên máy vi tính.
Giới khoa học Australia chứng minh hiệu quả của việc đeo khẩu trang trước biến thể Omicron

Giới khoa học Australia chứng minh hiệu quả của việc đeo khẩu trang trước biến thể Omicron

Baoquocte.vn. Nhóm nhà nghiên cứu y tế của Australia công bố mô hình mới cho thấy hiệu quả của đeo khẩu trang đối với biến thể Omicron của virus SARS-CoV-2.
Covid-19 ngày 11/8: Gần 2.400 ca mắc mới, hơn 6.400 người khỏi bệnh, không có trường hợp tử vong

Covid-19 ngày 11/8: Gần 2.400 ca mắc mới, hơn 6.400 người khỏi bệnh, không có trường hợp tử vong

Baoquocte.vn. Theo bản tin phòng chống dịch ngày 11/8 của Bộ Y tế, có 2.367 ca Covid-19 mới, số ca khỏi gấp gần 3 lần số mắc mới, không có ca nào tử vong.
Covid-19 ngày 10/8: 2.010 ca mắc mới, 1 F0 tử vong; 5.271 bệnh nhân được chữa khỏi

Covid-19 ngày 10/8: 2.010 ca mắc mới, 1 F0 tử vong; 5.271 bệnh nhân được chữa khỏi

Baoquocte.vn. Bản tin phòng chống dịch Covid-19 ngày 10/8 của Bộ Y tế cho biết có 2.010 ca mới, gần 5.300 bệnh nhân khỏi và 1 trường hợp tử vong tại Tây Ninh.
Covid-19 ngày 9/8: Số mắc mới tăng lên 2.340 ca; hơn 9.500 ca khỏi bệnh; 103 bệnh nhân đang thở ô xy

Covid-19 ngày 9/8: Số mắc mới tăng lên 2.340 ca; hơn 9.500 ca khỏi bệnh; 103 bệnh nhân đang thở ô xy

Baoquocte.vn. Bản tin phòng chống dịch Covid-19 ngày 9/8 của Bộ Y tế cho biết có 2.340 ca mới; hơn 9.500 bệnh nhân khỏi và tiếp tục không có F0 tử vong.
Covid-19 ngày 8/8: Hơn 1.700 ca mắc mới và 9.223 ca khỏi bệnh; 78 bệnh nhân đang thở ô xy

Covid-19 ngày 8/8: Hơn 1.700 ca mắc mới và 9.223 ca khỏi bệnh; 78 bệnh nhân đang thở ô xy

Baoquocte.vn. Bản tin phòng chống dịch Covid-19 ngày 8/8 của Bộ Y tế cho biết có 1.705 ca mới, gần 9.300 ca khỏi và tiếp tục không có bệnh nhân tử vong.
Tiêm vaccine ngừa Covid-19 an toàn và quan trọng đối với trẻ em

Tiêm vaccine ngừa Covid-19 an toàn và quan trọng đối với trẻ em

Baoquocte.vn. Các nhà nghiên cứu từ Australia đã hoàn thành nghiên cứu về nguy cơ viêm cơ tim liên quan đến tiêm vaccine ngừa Covid-19 ở thanh thiếu niên.
Phiên bản di động