Khi âm nhạc trở thành điểm đến: Sự hồi sinh của những quán bar nghe nhạc

Tuệ Minh
Trong thời đại âm nhạc có thể được phát bất cứ lúc nào chỉ bằng một cú chạm màn hình, ngày càng có nhiều người tìm đến những không gian dành riêng để nghe nhạc. Không phải để nhảy, cũng không đơn thuần để trò chuyện hay thưởng thức đồ uống, mà là để ngồi lại, lắng nghe trọn vẹn một bản nhạc, một album trên hệ thống âm thanh chất lượng cao.
Theo dõi Baoquocte.vn trên

Từ những quán cà phê jazz nhỏ bé ở Tokyo đến các không gian âm thanh tại London, New York, Berlin hay Jakarta, mô hình listening bar (quán bar nghe nhạc) đang trở thành một xu hướng văn hóa đô thị. Đằng sau những chiếc loa lớn, đĩa vinyl và ánh đèn dịu, xu hướng này phản ánh nhu cầu tìm lại sự tập trung, trải nghiệm trực tiếp và kết nối với âm nhạc theo cách chậm rãi hơn.

Khi âm nhạc trở thành điểm đến: Sự hồi sinh của những quán bar nghe nhạc
Trên và dưới: Meikyoku Kissa Lion, một quán cà phê nhạc cổ điển ở quận Shibuya, Tokyo, được thành lập năm 1926. (Ảnh của Lee Chapman, từ sách ảnh “Một thế kỷ trong âm thanh”)

Từ truyền thống Nhật Bản đến xu hướng toàn cầu

Listening bar bắt nguồn từ Nhật Bản, nơi những quán cà phê âm nhạc, hay ongaku kissa, xuất hiện từ những năm 1920. Khi những bản thu âm cổ điển và jazz nhập khẩu còn đắt đỏ, các quán này trở thành nơi công chúng có thể thưởng thức âm nhạc trên các hệ thống âm thanh chất lượng cao.

Từ những quán cà phê phát nhạc cổ điển ban đầu, mô hình dần mở rộng sang jazz, rock và nhiều thể loại khác. Vào cuối những năm 1960, các quán bar nhạc rock xuất hiện, chơi nhạc lớn, phục vụ đồ uống có cồn và mở cửa đến khuya. Sau khi bong bóng kinh tế Nhật Bản sụp đổ vào đầu những năm 1990, các quán bar phát nhiều thể loại nhạc khác nhau tiếp tục phát triển, phần lớn được mở bởi những người muốn biến tình yêu âm nhạc thành công việc lâu dài.

Một trong những địa điểm tiêu biểu là Meikyoku Kissa Lion ở Tokyo, được thành lập năm 1926. Gần một thế kỷ sau, quán vẫn duy trì không gian thưởng thức âm nhạc cổ điển với những chiếc loa lớn, cách bố trí chỗ ngồi hướng về hệ thống âm thanh, tạo nên bầu không khí gần như một buổi hòa nhạc thu nhỏ.

Khác với những quán bar thông thường, nhiều jazz kissa đặt việc nghe nhạc ở vị trí trung tâm. Khách có thể ngồi hàng giờ với một tách cà phê, trà hoặc đồ uống, và nghe trọn vẹn một mặt đĩa LP. Ở một số nơi, việc nói chuyện được hạn chế tối đa, thậm chí bị cấm, nhằm đảm bảo sự tập trung của người nghe.

Người chủ thường tự lựa chọn và sắp xếp các bản thu âm, xây dựng một hành trình âm thanh từ nghệ sĩ, thể loại đến những sắc thái cảm xúc khác nhau. Có quán phát trọn vẹn một album, có quán lựa chọn nhạc theo chủ đề, trong khi những nơi khác quyết định bản nhạc tiếp theo dựa trên bầu không khí của khách trong phòng.

Từ những năm 2010, mô hình này bắt đầu lan rộng ra ngoài Nhật Bản. Brilliant Corners ở London được thành lập năm 2013, trong khi Spiritland mở cửa năm 2014, góp phần đưa văn hóa nghe nhạc với hệ thống âm thanh chất lượng cao đến với một bộ phận công chúng rộng hơn tại Anh.

DJ kiêm chủ hãng thu âm người Nhật Bản sống tại London, Kay Suzuki, là một trong những người góp phần thành lập Brilliant Corners. Anh nhớ lại rằng vào thời điểm đó, ở Anh, nhiều người vẫn hướng đến việc chơi nhạc càng lớn càng tốt. Brilliant Corners ra đời từ mong muốn tạo ra một không gian dành cho những người yêu âm thanh, với hệ thống loa chất lượng cao và trải nghiệm nghe nhạc khác biệt.

Paul Noble, đồng sáng lập Spiritland, lại lấy cảm hứng trực tiếp từ các quán bar nghe nhạc ở Tokyo. Spiritland kết hợp hệ thống âm thanh chuyên biệt, bộ sưu tập đĩa, thực đơn đồ uống và không gian được thiết kế theo hướng thư giãn, tạo nên trải nghiệm vừa thưởng thức âm nhạc vừa giao lưu.

Khi được đưa ra thế giới, listening bar không nhất thiết phải giữ nguyên những quy tắc nghiêm ngặt của Nhật Bản. Theo Suzuki, ở Nhật Bản, khách đến quán chủ yếu để nghe nhạc hơn là giao lưu, trong khi nhiều địa điểm ở nước ngoài lại tập trung vào hệ thống loa lớn, đĩa vinyl và không khí thoải mái, tạo điều kiện để trò chuyện nhiều hơn.

Những mô hình tương tự đang xuất hiện ở nhiều thành phố, với các tên gọi và phong cách khác nhau như Tokyo Record Bar và Kissa Kissa ở New York, Unkompress ở Berlin, Son of a Pitch ở Jakarta hay Gramocone ở đảo Ko Lanta, Thái Lan. Spiritland cũng đang vận hành một không gian tạm thời tại Trung tâm Barbican ở London đến tháng 7/2027, cho thấy sức hút ngày càng lớn của mô hình này.

Khi âm nhạc trở thành điểm đến: Sự hồi sinh của những quán bar nghe nhạc
Trên và dưới: Paul Noble đồng sáng lập quán bar nghe nhạc Spiritland ở London vào năm 2014, lấy cảm hứng từ những quán bar đĩa nhạc mà anh từng ghé thăm ở Tokyo. (Ảnh của Charlie Mackay)

Khi thế hệ trẻ tìm kiếm một cách giải trí khác

Sự phát triển của listening bar diễn ra trong bối cảnh một bộ phận công chúng, đặc biệt là giới trẻ, có xu hướng tìm kiếm những hình thức giải trí ít ồn ào, mang tính trải nghiệm và sâu sắc hơn.

Những không gian với ánh sáng dịu, ghế sofa, bộ sưu tập đĩa vinyl và âm nhạc được lựa chọn cẩn thận tạo ra một cách giao lưu khác so với các câu lạc bộ đêm truyền thống. Khách có thể thưởng thức đồ uống, nghe nhạc và gặp gỡ bạn bè mà không bị cuốn vào bầu không khí quá ồn ào.

Tại Tokyo, Jazz Kissa Masako là một ví dụ cho thấy văn hóa nghe nhạc có thể được duy trì qua nhiều thế hệ. Quán được mở năm 1953 bởi Masako Okuda và hoạt động cho đến khi bà qua đời vào năm 1984. Sau đó, người bạn đời Nobuyoshi Fukushima tiếp tục duy trì quán. Địa điểm ban đầu bị phá bỏ trong quá trình tái phát triển năm 2009, nhưng đến năm 2020, Moeko Hayashi, một nhân viên bán thời gian trước đây, đã mở lại Masako.

Hayashi tiếp quản khoảng 2.000 đĩa nhạc và hệ thống loa JBL lớn của quán. Khách được yêu cầu giữ im lặng, gọi ít nhất một đồ uống trong mỗi 90 phút và chỉ chụp ảnh từ chỗ ngồi của mình. Những người nói lớn hơn tiếng thì thầm có thể được nhân viên nhắc nhở.

Bộ sưu tập đĩa của quán tiếp tục được mở rộng. Các nhân viên cũng tham gia lựa chọn nhạc, mang những bản thu âm yêu thích của mình đến và cùng xây dựng danh sách phát. Hayashi có quan điểm rộng về jazz, đồng thời tìm những đĩa mà nhân viên yêu cầu.

Quán thu hút ngày càng nhiều khách trẻ, phần lớn biết đến địa điểm này qua mạng xã hội hoặc YouTube. Một số khách nước ngoài sau khi đến Masako đã trở về quê hương và mở quán ongaku kissa riêng, tiếp tục giới thiệu mô hình này.

Hayashi thậm chí đã mở thêm Parfun, một địa điểm khác cách Masako chưa đến 5 phút đi bộ, để đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng.

Khi âm nhạc trở thành điểm đến: Sự hồi sinh của những quán bar nghe nhạc
Trên: Moeko Hayashi đã mở lại quán Jazz Kissa Masako ở khu Shimokitazawa, Tokyo vào năm 2020. Dưới: Quán cà phê, được mở cửa lần đầu vào năm 1953, vẫn phát những đĩa nhạc từ bộ sưu tập ban đầu gồm khoảng 2.000 đĩa trên hệ thống loa JBL tại địa điểm cũ. (Ảnh của Lee Chapman, từ cuốn sách ảnh “A Century in Sound”)

Sự trở lại của trải nghiệm analog trong thời đại thuật toán

Một trong những lý do khiến listening bar được chú ý là sự tương phản với cách âm nhạc đang được tiêu thụ trên các nền tảng số.

Các dịch vụ phát nhạc trực tuyến giúp người dùng tiếp cận hàng triệu bản nhạc, cá nhân hóa danh sách phát và khám phá nghệ sĩ mới thông qua các thuật toán. Nhưng chính sự tiện lợi đó cũng khiến âm nhạc dễ trở thành một phần của những hoạt động khác: làm việc, lái xe, tập luyện, lướt mạng hoặc di chuyển.

Listening bar đưa âm nhạc trở lại vị trí trung tâm thông qua trải nghiệm vật lý. Khách phải đến một địa điểm, ngồi xuống, nghe những gì người chủ quán hoặc người tuyển chọn âm nhạc lựa chọn. Họ không thể dễ dàng chuyển sang bản nhạc khác chỉ vì vài giây đầu chưa đủ hấp dẫn, cũng không nhất thiết biết trước những gì sẽ được phát tiếp theo.

Việc nghe một album trọn vẹn, thưởng thức những đoạn chuyển giữa các bản nhạc hay nhận ra một chi tiết nhỏ trong âm thanh có thể trở thành trải nghiệm mà các nền tảng số khó tái tạo hoàn toàn trong cùng một bối cảnh.

Nick Dwyer, đạo diễn loạt phim tài liệu sáu phần A Century in Sound nghiên cứu về sự phát triển của ongaku kissa, cho rằng mọi người đang nhận ra rằng các công ty công nghệ và thuật toán đã làm thay đổi cách thưởng thức âm nhạc. Họ muốn ra ngoài, nghe nhạc theo cách truyền thống, với con người tuyển chọn danh sách phát.

Tại Masako, Hayashi cũng nhận thấy ngày càng nhiều khách hàng không lấy điện thoại ra sử dụng, hoặc chỉ để điện thoại trên bàn. Điều đó cho thấy listening bar không chỉ là nơi thưởng thức âm thanh mà còn trở thành một không gian để tạm rời xa công nghệ.

Khi âm nhạc trở thành điểm đến: Sự hồi sinh của những quán bar nghe nhạc
Trên: Silencio, một quán bar đĩa nhạc gần Kichijoji ở phía tây Tokyo, phục vụ rượu gin thủ công và phát đủ thể loại nhạc từ free jazz đến nhạc Brazil. Dưới: Những tấm áp phích phim cổ điển được treo trên tường của Jazz Kissa Eigakan ở khu Hakusan của Tokyo. Tên của quán có nghĩa là “rạp chiếu phim”. (Ảnh của Lee Chapman, từ cuốn sách ảnh “A Century in Sound”)

Một văn hóa cần được gìn giữ

Dù listening bar đang phát triển ở nhiều thành phố trên thế giới, tương lai của những quán ongaku kissa truyền thống tại Nhật Bản vẫn chưa hoàn toàn chắc chắn.

Chi phí sinh hoạt, giá thuê mặt bằng, sự thay đổi trong thói quen tiêu dùng và vấn đề kế thừa đang tạo ra những thách thức. Nhiều quán được duy trì bởi các chủ sở hữu lớn tuổi, những người đã dành hàng chục năm để xây dựng bộ sưu tập đĩa và hệ thống âm thanh, nhưng việc tìm người kế thừa không hề dễ dàng.

Theo trang jazzkissa.jp, khi ra mắt năm 2016, trang web này đã liệt kê khoảng 600 địa điểm trên khắp Nhật Bản. Đến năm 2023, 95 địa điểm đã đóng cửa, trong khi 54 địa điểm mới đã được mở. Tái phát triển đô thị và việc thiếu người kế thừa khi chủ sở hữu già đi là những nguyên nhân khiến nhiều quán không thể tiếp tục hoạt động.

Nhưng cũng chính trong những thách thức đó, thế hệ mới đang tìm cách duy trì văn hóa nghe nhạc. Những quán mới được mở, những bộ sưu tập đĩa được bổ sung liên tục, những người trẻ đến từ nước ngoài tìm hiểu và mang mô hình này về quê hương. Listening bar không chỉ là một hình thức kinh doanh, mà còn là sự tiếp nối của một truyền thống thưởng thức âm nhạc.

Có lẽ, điều khiến những quán bar nghe nhạc trở nên hấp dẫn trong thời đại ngày nay không nằm ở việc chúng có bao nhiêu đĩa vinyl, những chiếc loa lớn đến mức nào hay hệ thống âm thanh đắt tiền ra sao. Đó là khả năng tạo ra một khoảng thời gian mà con người không cần phải làm nhiều việc cùng lúc, không cần liên tục tìm kiếm nội dung mới, mà chỉ cần ngồi lại và lắng nghe.

Trong một thế giới ngày càng nhiều âm thanh, đôi khi điều xa xỉ nhất không phải là được nghe thêm một bản nhạc mới, mà là có đủ thời gian và không gian để thực sự lắng nghe một bản nhạc quen thuộc.

Hơn 300 khán giả tham dự Hòa nhạc nghệ thuật dân tộc Việt Nam ở Fukuoka, Nhật Bản

Ngày 10/10, chương trình Hòa nhạc nghệ thuật dân tộc Việt Nam - Công diễn tại Fukuoka năm 2026 đã diễn ra tại Trung tâm ...

Sân chơi lớn cho nghệ thuật độc tấu, hòa tấu nhạc cụ dân tộc

Cuộc thi Độc tấu và Hòa tấu nhạc cụ dân tộc toàn quốc 2026 quy tụ gần 800 nghệ sĩ, diễn viên đến từ 33 ...

(Theo Nikkei Asia)

Đọc thêm

Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI: Mục tiêu để các quyết sách của Quốc hội sớm đi vào cuộc sống hiệu quả nhất

Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI: Mục tiêu để các quyết sách của Quốc hội sớm đi vào cuộc sống hiệu quả nhất

Mục tiêu là các quyết sách của Quốc hội sớm đi vào cuộc sống hiệu quả nhất, góp phần thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển kinh tế ...
13 ngày nghỉ làm việc, hưởng nguyên lương từ năm 2027

13 ngày nghỉ làm việc, hưởng nguyên lương từ năm 2027

Quốc hội thông qua luật bổ sung ngày 27/7 và 24/11 là ngày nghỉ hưởng nguyên lương. Từ năm 2027, người lao động sẽ có 13 ngày nghỉ mỗi năm.
Khi âm nhạc trở thành điểm đến: Sự hồi sinh của những quán bar nghe nhạc

Khi âm nhạc trở thành điểm đến: Sự hồi sinh của những quán bar nghe nhạc

Trong thời đại âm nhạc có thể được phát bất cứ lúc nào chỉ bằng một cú chạm màn hình, ngày càng có nhiều người tìm đến những không gian ...
Tổng thống Nga Putin nói gì về khủng hoảng năng lượng tại châu Âu?

Tổng thống Nga Putin nói gì về khủng hoảng năng lượng tại châu Âu?

Tổng thống Nga Putin nói rằng, năng lượng giá rẻ từ Nga từng đảm bảo sự thịnh vượng cho châu Âu, chính quyết định của EU dẫn đến sự sụt ...
Phu nhân Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm gặp gỡ thân tình Phu nhân Tổng thống Azerbaijan tại Hà Nội

Phu nhân Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm gặp gỡ thân tình Phu nhân Tổng thống Azerbaijan tại Hà Nội

Hai Phu nhân có cuộc gặp thân tình, thưởng trà, nghe ca trù và thưởng lãm áo dài truyền thống Việt Nam tại ngôi nhà di sản, 87 Mã Mây, ...
Miss Charm 2026: 44 người đẹp quốc tế hội tụ tại Việt Nam, sẵn sàng tranh vương miện

Miss Charm 2026: 44 người đẹp quốc tế hội tụ tại Việt Nam, sẵn sàng tranh vương miện

44 người đẹp đến từ 4 châu lục chính thức bước vào cuộc đua giành vương miện Miss Charm 2026 tại Việt Nam.
PNTRIP với khát vọng kết nối và hành trình kiến tạo giá trị

PNTRIP với khát vọng kết nối và hành trình kiến tạo giá trị

Công ty TNHH Du lịch và Thương mại quốc tế Phương Nam - PNTRIP ra đời vào ngày 8/3/2011.
Khám phá sắc màu văn hóa và du lịch của vùng đất quê hương Khổng Tử

Khám phá sắc màu văn hóa và du lịch của vùng đất quê hương Khổng Tử

Chiều 18/11, Trung tâm Văn hóa Trung Quốc tại Hà Nội cùng Sở Văn hóa và Du lịch tỉnh Sơn Đông tổ chức chương trình giới thiệu văn hóa và du lịch tỉnh Sơn Đông.
Khám phá sự kỳ diệu của Việt Nam cùng Marriott International

Khám phá sự kỳ diệu của Việt Nam cùng Marriott International

Từ Thủ đô Hà Nội bên hồ thơ mộng đến những bãi biển ngập nắng của Phú Quốc, Việt Nam là vùng đất hội tụ những sắc thái tương phản đầy cuốn hút, nơi những ...
Công bố Travel Awards 2026, tìm kiếm những đại diện tiêu biểu tạo nên diện mạo mới cho du lịch Việt Nam

Công bố Travel Awards 2026, tìm kiếm những đại diện tiêu biểu tạo nên diện mạo mới cho du lịch Việt Nam

Chiều 17/11, Báo VnExpress và Công ty CP Dịch vụ trực tuyến FPT (FPT Online) chính thức công bố Giải thưởng Du lịch - Travel Awards 2026.
Giữ chân du khách bằng bản sắc riêng

Giữ chân du khách bằng bản sắc riêng

Để du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn cũng cần những mô hình nhỏ đủ sức giữ chân du khách bằng bản sắc riêng để níu chân du khách.
Cần Thơ sôi động chuỗi sự kiện văn hóa, du lịch những tháng cuối năm

Cần Thơ sôi động chuỗi sự kiện văn hóa, du lịch những tháng cuối năm

TP. Cần Thơ đang chuẩn bị chuỗi hoạt động quy mô lớn trong những tháng cuối năm 2026.
Nghịch lý thời AI

Nghịch lý thời AI

Một nghịch lý mới của thời đại công nghệ, nơi ranh giới giữa sáng tạo thật và sản phẩm nhân tạo ngày càng khó nhận diện.
HANIFF VIII quy tụ 11 thành viên Ban Giám khảo trong nước và quốc tế

HANIFF VIII quy tụ 11 thành viên Ban Giám khảo trong nước và quốc tế

Liên hoan Phim quốc tế Hà Nội lần thứ VIII (HANIFF VIII) quy tụ 11 chuyên gia, nhà làm phim và nghệ sĩ điện ảnh Việt Nam, quốc tế tham gia các Ban Giám khảo.
Trải nghiệm văn hoá Việt Nam tại Cairo

Trải nghiệm văn hoá Việt Nam tại Cairo

Đại sứ quán Việt Nam tại Ai Cập đã trang trọng tổ chức "Ngày văn hóa Việt Nam tại Cairo", hướng tới kỷ niệm Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11/2026).
Đưa văn hóa Việt đến với người dân Perth

Đưa văn hóa Việt đến với người dân Perth

Gần 4.000 lượt người đã đến quảng trường Forrest Place, trung tâm thành phố Perth để tham dự Ngày Văn hóa Việt Nam 2026 – “Sắc màu quê hương”.
Chuyên gia Israel bật mí cách xây dựng sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên số

Chuyên gia Israel bật mí cách xây dựng sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên số

Israel từ một quốc gia nhỏ đã xây dựng vị thế hàng đầu về an ninh mạng nhờ sự kết nối giữa chính sách, doanh nghiệp, giáo dục và đổi mới sáng tạo.
Miền đất hứa của điện ảnh Việt

Miền đất hứa của điện ảnh Việt

Giữa những bom tấn phòng vé và phim nghệ thuật là một vùng trung gian giống như miền đất hứa chưa được khai thác đầy đủ...
Lắng nghe sắc màu dân ca Trung Quốc giữa lòng Hà Nội

Lắng nghe sắc màu dân ca Trung Quốc giữa lòng Hà Nội

Sáng 13/11, chương trình giao lưu hợp xướng dân ca Trung Quốc tại Hà Nội mang đến những tiết mục đặc sắc, góp phần kết nối văn hóa Việt-Trung.
Làm giàu kho tàng di sản tư liệu Việt Nam

Làm giàu kho tàng di sản tư liệu Việt Nam

Ma nhai trên núi Non Nước (Ninh Bình) và Văn bia Phố Hiến (Hưng Yên) được ghi danh vào Danh mục Di sản tư liệu khu vực châu Á – Thái Bình Dương.
Dấu ấn nhà văn hóa Lê Hồng Dương trong gìn giữ hồn quê Kinh Bắc

Dấu ấn nhà văn hóa Lê Hồng Dương trong gìn giữ hồn quê Kinh Bắc

Nhà văn hóa Lê Hồng Dương đã có nhiều đóng góp nổi bật trong xây dựng nền tảng văn hóa địa phương, đặc biệt là xứ Kinh Bắc.
Triển lãm ảnh 'Từ di sản đến ngoại giao văn hóa': Kết nối Văn Miếu - Quốc Tử Giám với bạn bè quốc tế

Triển lãm ảnh 'Từ di sản đến ngoại giao văn hóa': Kết nối Văn Miếu - Quốc Tử Giám với bạn bè quốc tế

Thông tấn xã Việt Nam (TTXVN) phối hợp với Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám tổ chức khai mạc triển lãm ảnh.
Gần 2.500 vận động viên quốc tế tham gia đường chạy quảng bá di sản Hà Nội

Gần 2.500 vận động viên quốc tế tham gia đường chạy quảng bá di sản Hà Nội

Standard Chartered Marathon Di sản Hà Nội 2026 khép lại ngày 8/11, thu hút hàng vạn vận động viên trong nước và quốc tế.
Đường chạy qua những di sản của Hà Nội

Đường chạy qua những di sản của Hà Nội

Giải chạy Standard Chartered Marathon Di sản Hà Nội 2026 diễn ra từ ngày 6-8/11, dự kiến thu hút hàng chục nghìn vận động viên trong nước và quốc tế.
Phiên bản di động