Kinh tế thế giới đối mặt với những thách thức mới hậu xung đột Nga-Ukraine

Minh Anh
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Hiện những tác động kinh tế sâu sắc và có khả năng gây hậu quả to lớn đã được cảm nhận ở nơi rất xa chiến trường về mặt địa lý.
Giá xăng ở California (Mỹ) tăng mạnh do ảnh hưởng từ xung đột Nga-Ukraine. (Nguồn: Los Angeles Times)
Giá xăng ở California (Mỹ) tăng mạnh do ảnh hưởng từ xung đột Nga-Ukraine. (Nguồn: Los Angeles Times)

Khi xung đột Nga-Ukraine vẫn tiếp diễn phức tạp với sự can dự của Mỹ và các nước châu Âu, một số người đã suy đoán, cuộc chiến này có thể đánh dấu một bước ngoặt trong lịch sử toàn cầu hóa. Xung đột và thiếu lòng tin, cắt giảm đầu tư, thương mại, dẫn đến quyết định đoạn tuyệt khỏi sự phụ thuộc lẫn nhau trên trường quốc tế.

Những người khác coi nỗ lực của Nga hiện nay trong việc mở các kênh thương mại với Ấn Độ và Trung Quốc là dấu hiệu của một trật tự đa cực mới. Nhưng còn quá sớm để đưa ra những tiên lượng như vậy.

Tồi tệ hơn cả đại dịch Covid-19

Thực tại, nhiều nơi trên khắp thế giới, bên cạnh những phục hồi không đồng đều hậu đại dịch Covid-19 là giá hàng hóa tăng đột biến, từ lúa mì tới năng lượng; thị trường tài chính đảo lộn, chính sách tiền tệ thắt chặt… Đại dịch đã để lại cho nền kinh tế toàn cầu hai điểm dễ bị tổn thương chính là lạm phát cao và thị trường tài chính hỗn loạn. Dư chấn từ xung đột Nga - Ukraine dễ dàng làm trầm trọng cả hai vấn đề trên.

Đối với tương lai bất định của nền kinh tế thế giới, không chỉ Nga đang phải nỗ lực hết mình để lách các lệnh trừng phạt, mà nhiều nền kinh tế khác cũng vô tình bị kéo vào thế bế tắc với các khoản nợ là hệ lụy từ cuộc chiến này.

Chủ thể tham chiến là Nga đang quay cuồng trước các lệnh trừng phạt kinh tế kịch tính. Mặc dù vẫn còn những giao dịch thương mại về năng lượng nhưng Moscow đã bị cắt khỏi hệ thống tài chính toàn cầu. Tỷ giá hối đoái của đồng Ruble về danh nghĩa có thể đã phục hồi về mức trước chiến tranh, nhưng giá trị thị trường thực tế của đồng tiền này là điều mà bất kỳ ai cũng đoán được. Không còn thị trường tự do bằng đồng Ruble hoặc tài sản tài chính mang tên nước Nga.

Điện Kremlin sẽ gặp may nếu số lượng hợp đồng chỉ giảm 10% trong năm nay. Nhưng việc các công ty phương Tây rút khỏi Nga thực tế đã gây ra cú sốc lớn. Ngay cả khi đạt được một lệnh ngừng bắn thì triển vọng phát triển lâu dài của Nga vẫn bị đánh giá là “thực sự đen tối”.

Ở phía bên kia, nền kinh tế Ukraine đã giảm tới 16% trong quý đầu tiên của năm 2022 so với cùng kỳ năm ngoái và dự báo có thể giảm 40% vào cuối năm nay.

Ngoài hai bên tham chiến, châu Âu sẽ phải tiếp nhận dòng người tị nạn khổng lồ. Liên minh châu Âu (EU) cũng sẽ phải đối phó với sự không chắc chắn đáng kể liên quan đến cả nguồn cung năng lượng và giá cả. Giá xăng dầu vào cuối năm qua đã dao động tới 70% trong một ngày. Các nhà kinh tế ước tính, nếu lượng khí đốt nhập khẩu của Đức bị cắt hoàn toàn, thì nền kinh tế nước này có thể giảm từ 2 đến 4%. Đó sẽ là cuộc suy thoái lớn hơn cả quy mô của cuộc khủng hoảng Covid-19.

Nước Đức giàu có, nên ngay cả trong trường hợp suy thoái nghiêm trọng, vẫn còn có các nguồn lực khác để đối phó. Các nước láng giềng Đông Âu thì ở vị trí khó khăn hơn. Họ có thu nhập thấp hơn, lại đang phải hấp thụ phần lớn người tị nạn và quan trọng là họ đã phụ thuộc quá nhiều vào Nga, cả về thương mại và năng lượng.

Châu Âu đã cam kết phá vỡ sự phụ thuộc vào dầu và khí đốt nhập khẩu từ Nga. Tuy nhiên, trong trung hạn, cuộc khủng hoảng hy vọng sẽ đẩy nhanh việc chuyển đổi sang năng lượng tái tạo và loại bỏ thương mại toàn cầu về nhiên liệu hóa thạch. Nhưng trong ngắn hạn, thách thức không phải là việc phi hạt nhân hóa mà là tìm kiếm các nguồn cung cấp mới.

Cần một chuỗi cung ứng để đánh bại một chuỗi cung ứng, nên ngay cả khi EU thành công trong việc giảm tiêu thụ nhiên liệu hóa thạch, thì điều đó lại kéo theo nhu cầu nhập khẩu các loại nguyên liệu thiết yếu khác để phục vụ mục tiêu cắt giảm lượng khí thải tham vọng, như lithium, đất hiếm và các nguyên liệu khác…

Trong khi đó, để ổn định kinh tế, mục tiêu mà cả Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) và Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) đang tập trung là ngăn chặn tình trạng lạm phát tăng vọt ở mọi ngóc ngách của nền kinh tế. Bên cạnh sự bất ổn của chuỗi cung ứng toàn cầu do Covid-19 gây ra, trong cả trung và dài hạn, lạm phát vẫn đang nhích dần lên, bởi vậy, xu hướng tăng lãi suất là không thể tránh khỏi.

Vấn đề là, trong nhiều năm lãi suất thấp hoặc bằng không và với nợ ở mức cao lịch sử, bất kỳ sự gia tăng lãi suất nào của các ngân hàng trung ương lớn đều là quyết định vô cùng nhạy cảm với toàn thế giới.

Kịch bản lạc quan nhất

Đối với tất cả căng thẳng mà thế giới đang phải đối mặt, dù khó khăn nhưng ít nhất châu Âu và Mỹ còn tiềm lực để chống đỡ, như họ đã từng làm để vượt qua đại dịch Covid-19. Nhưng ở phần còn lại của thế giới, ở các thị trường mới nổi và các quốc gia có thu nhập thấp, đặc biệt là những nước có các khoản nợ lớn tính bằng USD hoặc Euro, thì sự đánh đổi sẽ khó khăn hơn nhiều.

Ba kịch bản được giới phân tích đưa ra đều có thể tác động mạnh đến tăng trưởng, lạm phát và chính sách tiền tệ.

kịch bản lạc quan, nếu xung đột kết thúc nhanh, sẽ giúp ngăn chặn một vòng xoáy tăng giá nữa trên các thị trường hàng hóa, giữ cho đà phục hồi của các nền kinh tế hàng đầu như Mỹ, EU đi đúng hướng.

Theo kịch bản này, nguồn cung dầu và khí đốt không bị gián đoạn, giá cả ổn định ở mức hiện tại. Các điều kiện tài chính thắt chặt nhưng không có sự sụt giảm liên tục trên thị trường toàn cầu. Các ngân hàng trung ương sẽ chỉ phải điều chỉnh một phần kế hoạch chứ không phải thay thế hoàn toàn.

Kịch bản thứ hai, nếu xung đột kéo dài, phương Tây có phản ứng cứng rắn hơn và đã bắt đầu “mạnh tay” với hoạt động xuất khẩu dầu khí của Nga, điều này có thể làm trầm trọng thêm cú sốc năng lượng và là một đòn giáng mạnh vào thị trường toàn cầu. Từ đó có thể khiến ECB và Fed phải cân nhắc sớm việc tăng lãi suất, bởi nếu giá dầu lên 120 USD/thùng, lạm phát ở EU rất có thể tiến gần 4% vào cuối năm; đối với Mỹ sẽ là 9% trong ngắn hạn và ở mức gần 6% vào cuối năm. Suy thoái ở châu Âu sẽ khiến bất ổn tài chính tiếp diễn và kinh tế thế giới trở nên mong manh hơn.

Còn nếu kịch bản xấu nhất xảy ra - dòng khí đốt đến châu Âu bị cắt, mọi thứ sẽ tồi tệ hơn nhiều so với những kịch bản trên - cú sốc tăng trưởng sẽ rất lớn. Và để tránh rơi vào vòng xoáy suy thoái, ngay cả các nền kinh tế mạnh như Mỹ và EU đều sẽ phải thắt chặt mạnh mẽ các điều kiện tài chính kể cả trong một nền kinh tế yếu kém.

Liên hợp quốc hạ dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu vì xung đột Nga-Ukraine

Liên hợp quốc hạ dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu vì xung đột Nga-Ukraine

Theo báo cáo Triển vọng và Tình hình Kinh tế Thế giới (WESP) mới nhất của Liên hợp quốc (LHQ), kinh tế toàn cầu dự ...

Giữa xung đột với Ukraine, Nga để ngỏ khả năng tổ chức thượng đỉnh với hai quốc gia này

Giữa xung đột với Ukraine, Nga để ngỏ khả năng tổ chức thượng đỉnh với hai quốc gia này

Trả lời phỏng vấn hãng tin TASS mới đây, Thứ trưởng Ngoại giao Nga Andrey Rudenko cho biết, Moscow không loại trừ khả năng tổ ...

Bài viết cùng chủ đề

Căng thẳng Nga-Ukraine

Đọc thêm

XSMB 28/6, trực tiếp kết quả xổ số miền Bắc hôm nay thứ 3 ngày 28/6/2022. dự đoán XSMB

XSMB 28/6, trực tiếp kết quả xổ số miền Bắc hôm nay thứ 3 ngày 28/6/2022. dự đoán XSMB

Baoquocte.vn. XSMB 28/6. trực tiếp xổ số miền Bắc 28/6/2022. kết quả xổ số miền Bắc hôm nay. xổ số hôm nay 28/6. xổ số miền Bắc thứ 3. xo so ...
Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp ngày 28/6/2022: Tuổi Mùi kiếm tiền dễ

Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp ngày 28/6/2022: Tuổi Mùi kiếm tiền dễ

Baoquocte.vn. Tử vi hôm nay ngày 28/6/2022 của 12 con giáp - tuổi Tý, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, tài lộc...
Lịch âm 28/6, âm lịch hôm nay Thứ Ba ngày 28/6/2022 ngày tốt hay xấu? Lịch vạn niên 28/6/2022

Lịch âm 28/6, âm lịch hôm nay Thứ Ba ngày 28/6/2022 ngày tốt hay xấu? Lịch vạn niên 28/6/2022

Baoquocte.vn. Lịch âm 28/6. âm lịch hôm nay 28/6. Xem âm lịch hôm nay ngày 28/6/2022 tốt hay xấu? Lịch vạn niên ngày 28 tháng 6 năm 2022 hôm nay.
XSMN 28/6, trực tiếp kết quả xổ số miền Nam hôm nay thứ 3 ngày 28/6/2022. xổ số hôm nay

XSMN 28/6, trực tiếp kết quả xổ số miền Nam hôm nay thứ 3 ngày 28/6/2022. xổ số hôm nay

Baoquocte.vn. XSMN 28/6. xổ số hôm nay ngày 28 tháng 6. trực tiếp kết quả xổ số miền Nam hôm nay 28/6/2022. xổ số hôm nay 28/6. XSMN thứ 3. SXMN ...
Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Ba ngày 28/6/2022: Bọ Cạp gặp được người yêu

Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Ba ngày 28/6/2022: Bọ Cạp gặp được người yêu

Baoquocte.vn. Tử vi hôm nay 28/6/2022 của 12 cung hoàng đạo - Ma Kết, Bảo Bình, Song Ngư, Bạch Dương, Kim Ngưu, Song Tử, Cự Giải, Sư Tử, Xử Nữ, Thiên ...
XSMT 28/6, trực tiếp kết quả xổ số miền Trung hôm nay thứ 3 ngày 28/6/2022. SXMT 28/6

XSMT 28/6, trực tiếp kết quả xổ số miền Trung hôm nay thứ 3 ngày 28/6/2022. SXMT 28/6

Baoquocte.vn. XSMT 28/6. xổ số hôm nay 28/6/2022. trực tiếp xổ số miền Trung 28/6/2022. kết quả xổ số miền Trung hôm nay. xổ số miền Trung thứ 3. SXMT 28/6
Việt Nam coi trọng quan hệ hữu nghị và hợp tác với Turkmenistan

Việt Nam coi trọng quan hệ hữu nghị và hợp tác với Turkmenistan

Baoquocte.vn. Ngày 27/6, Thứ trưởng Thường trực Bộ Ngoại giao Nguyễn Minh Vũ đã tiếp Thứ trưởng Ngoại giao Turkmenistan Vepa Hajiev.
Thủ tướng Phạm Minh Chính tiếp Bộ trưởng Ngoại giao Australia Penny Wong

Thủ tướng Phạm Minh Chính tiếp Bộ trưởng Ngoại giao Australia Penny Wong

Baoquocte.vn. Thủ tướng Phạm Minh Chính đề nghị Australia tạo điều kiện hơn nữa cho hàng hóa tiếp cận thị trường của nhau, kể cả các mặt hàng nông thủy sản ...
Việt Nam luôn coi trọng, không ngừng củng cố và phát triển quan hệ với Australia

Việt Nam luôn coi trọng, không ngừng củng cố và phát triển quan hệ với Australia

Baoquocte.vn. Tiếp Bộ trưởng Ngoại giao Australia, Chủ tịch nước khẳng định Việt Nam luôn coi trọng, không ngừng củng cố và phát triển quan hệ với Australia.
Chủ tịch Quốc hội Việt Nam-Hungary ký Thoả thuận hợp tác mới giữa hai Quốc hội

Chủ tịch Quốc hội Việt Nam-Hungary ký Thoả thuận hợp tác mới giữa hai Quốc hội

Baoquocte.vn. Quốc hội Việt Nam và Hungary cam kết thúc đẩy hợp tác Quốc hội nhằm tăng cường quan hệ Đối tác toàn diện và hợp tác nhiều mặt giữa Việt ...
Xuất khẩu ngày 24-26/6: Hoa Kỳ giữ 'ngôi vương' về nhập khẩu thủy sản từ Việt Nam; thách thức gia tăng, ngành điều hạ mục tiêu

Xuất khẩu ngày 24-26/6: Hoa Kỳ giữ 'ngôi vương' về nhập khẩu thủy sản từ Việt Nam; thách thức gia tăng, ngành điều hạ mục tiêu

Baoquocte.vn. Báo TG&VN điểm lại những tin nổi bật về hoạt động xuất nhập khẩu trong bản tin xuất khẩu ngày 24-26/6.
Sôi động Tuần lễ hàng và ẩm thực Việt Nam tại Anh

Sôi động Tuần lễ hàng và ẩm thực Việt Nam tại Anh

Baoquocte.vn. Ngày 26/6 đã diễn ra chương trình 'Tuần lễ hàng và ẩm thực Việt Nam tại Anh năm 2022' tại Siêu thị Longdan, cách London khoảng 45km về phía Nam.
Giá cà phê hôm nay 27/6: Sụt giảm liên tiếp do áp lực nguồn cung; Đề án canh cây cà phê giai đoạn 2021-2025 có gì?

Giá cà phê hôm nay 27/6: Sụt giảm liên tiếp do áp lực nguồn cung; Đề án canh cây cà phê giai đoạn 2021-2025 có gì?

Baoquocte.vn. Giá cà phê hai sàn kỳ hạn đảo chiều sụt giảm sau áp lực từ báo cáo nguồn cung dồi dào của USDA. Đề án canh cây cà phê giai đoạn 2021-2025 có gì?
Giá tiêu hôm nay 27/6, giảm mạnh, tiêu gặp nhiều áp lực, giới đầu cơ bán cắt lỗ, tương lai vẫn ảm đạm

Giá tiêu hôm nay 27/6, giảm mạnh, tiêu gặp nhiều áp lực, giới đầu cơ bán cắt lỗ, tương lai vẫn ảm đạm

Baoquocte.vn. Giá tiêu hôm nay tại thị trường trong nước ổn định ở một số địa phương, giao dịch từ 69.500 – 72.500 đ/kg.
Bình Định đưa nông sản lên sàn thương mại điện tử

Bình Định đưa nông sản lên sàn thương mại điện tử

Baoquocte.vn. Từ 24/6-3/7 đã diễn ra Hội nghị tập huấn và Kết nối thương mại điện tử cho doanh nghiệp Bình Định và các tỉnh miền Trung.
Đảm bảo nguồn cung, từng bước nâng mức dự trữ xăng dầu quốc gia

Đảm bảo nguồn cung, từng bước nâng mức dự trữ xăng dầu quốc gia

Baoquocte.vn. Mức dự trữ xăng dầu quốc gia sẽ được tính toán để từ nay đến năm 2025 nâng lên gấp 4 lần so với hiện nay, nhằm đảm bảo nguồn cung xăng dầu trong các ...
Bất động sản mới nhất: Thị trường cuối năm có thanh lọc, chưa rõ màu hồng hay xám, thanh tra dự án ở Hải Dương, lấn chiếm đất bị phạt bao nhiêu tiền?

Bất động sản mới nhất: Thị trường cuối năm có thanh lọc, chưa rõ màu hồng hay xám, thanh tra dự án ở Hải Dương, lấn chiếm đất bị phạt bao nhiêu tiền?

Baoquocte.vn. Hiệu quả từ việc kiểm soát tín dụng vào địa ốc, quy định xử phạt về hành vi lấn chiếm đất đai… là những tin bất động sản (BĐS) mới nhất.
Áp thuế cao với người sở hữu nhiều nhà đất, đầu cơ, chậm sử dụng đất

Áp thuế cao với người sở hữu nhiều nhà đất, đầu cơ, chậm sử dụng đất

Baoquocte.vn. Nghị quyết Hội nghị 5 Trung ương Đảng yêu cầu quy định mức thuế cao hơn đối với người sử dụng nhiều diện tích đất, nhiều nhà ở.
Tập đoàn Hoàng Quân đặt mục tiêu tăng doanh thu gấp 4 lần vào năm 2022

Tập đoàn Hoàng Quân đặt mục tiêu tăng doanh thu gấp 4 lần vào năm 2022

Baoquocte.vn. Công ty Cổ phần Tư vấn - Thương mại - Dịch vụ Địa ốc Hoàng Quân (HoSE: HQC) vừa tổ chức cuộc họp Đại hội đồng cổ đông (ĐHĐCĐ) thường niên năm 2022, với nhiều ...
Đất Xanh Group: Đẩy mạnh huy động nguồn vốn hướng tới đạt mục tiêu tăng trưởng bền vững

Đất Xanh Group: Đẩy mạnh huy động nguồn vốn hướng tới đạt mục tiêu tăng trưởng bền vững

Baoquocte.vn. Tập đoàn Đất Xanh đã xây dựng tiềm lực, sẵn sàng cất cánh với các trụ cột tạo nên hệ sinh thái khép kín trong lĩnh vực bất động sản.
Bất động sản mới nhất: Nhà đầu tư như ‘ngồi trên lửa’ vì giá đất giảm, siết quản lý hoạt động môi giới, điều chỉnh quy hoạch không chạy theo lợi nhuận

Bất động sản mới nhất: Nhà đầu tư như ‘ngồi trên lửa’ vì giá đất giảm, siết quản lý hoạt động môi giới, điều chỉnh quy hoạch không chạy theo lợi nhuận

Baoquocte.vn. Bài học sau thanh tra quy hoạch tại Hà Nội, hoạt động môi giới còn nhiều bất cập, đất Đắk Nông giảm giá… là những tin bất động sản (BĐS) mới nhất.
Bất động sản mới nhất: Thị trường đạt đỉnh của sự tăng nóng, giá đột ngột giảm tốc, tháo chạy khỏi chung cư ở khu vực từng đắt khách nhất Hà Nội

Bất động sản mới nhất: Thị trường đạt đỉnh của sự tăng nóng, giá đột ngột giảm tốc, tháo chạy khỏi chung cư ở khu vực từng đắt khách nhất Hà Nội

Baoquocte.vn. Thị trường xuất hiện dấu hiệu giảm tốc, tháo chạy khỏi các chung cư thuộc tuyến 'nhồi' cao ốc ở Hà Nội… là những tin bất động sản (BĐS) mới nhất.
Chính sách tiền tệ trong vòng xoáy lạm phát sẽ như thế nào?

Chính sách tiền tệ trong vòng xoáy lạm phát sẽ như thế nào?

Baoquocte.vn. Ngân hàng Nhà nước sẽ điều chỉnh chính sách tiền tệ ra sao trong vòng xoáy lạm phát?
Bitcoin xuyên thủng mốc 19.000 USD, ghi nhận thêm kỷ lục buồn, nhà đầu tư thận trọng 'bắt đáy'

Bitcoin xuyên thủng mốc 19.000 USD, ghi nhận thêm kỷ lục buồn, nhà đầu tư thận trọng 'bắt đáy'

Baoquocte.vn. Ngày 18/6, Bitcoin ghi nhận thêm kỷ lục buồn trong năm nay khi giá tiền điện tử này rơi xuống dưới mốc 20.000 USD.
Lạm phát tăng 'nóng', ngân hàng 'đua' tăng lãi suất

Lạm phát tăng 'nóng', ngân hàng 'đua' tăng lãi suất

Baoquocte.vn. Tháng 6/2022, nhiều ngân hàng tiếp tục tăng lãi suất huy động, với biên độ phổ biến 0,1 - 0,5%/năm, thậm chí có nhà băng tăng đến 0,8%.
Dragon Capital: Chứng khoán Việt Nam là một lựa chọn tốt, cổ phiếu đang ở mức rẻ

Dragon Capital: Chứng khoán Việt Nam là một lựa chọn tốt, cổ phiếu đang ở mức rẻ

Baoquocte.vn. Định giá cổ phiếu tại thị trường chứng khoán Việt Nam hiện đang ở mức rẻ và thu nhập trên mỗi cổ phiếu sẽ tăng trưởng trên 20% vào năm 2022.
Thị trường được 'làm sạch', chứng khoán Việt Nam sẽ được nâng hạng như thế nào?

Thị trường được 'làm sạch', chứng khoán Việt Nam sẽ được nâng hạng như thế nào?

Baoquocte.vn. Thị trường chứng khoán Việt Nam vẫn đang nhận được sự hỗ trợ tích cực từ các yếu tố nền tảng của kinh tế vĩ mô và các yếu tố nội tại của thị trường.
Lãi suất ngân hàng nào cao nhất tháng 6/2022?

Lãi suất ngân hàng nào cao nhất tháng 6/2022?

Baoquocte.vn. 7%/năm là mức lãi suất ngân hàng được niêm yết cao nhất hiện nay.
Phiên bản di động