Kinh tế thế giới năm 2023 còn tệ hơn?

Minh Anh
Trong một kịch bản cực đoan, nếu tất cả các yếu tố bất lợi xảy ra cùng lúc, sản lượng kinh tế toàn cầu sẽ bốc hơi khoảng 5.000 tỷ USD, theo dự báo của Bloomberg Economics.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Trước khi bước sang năm 2023, một loạt yếu tố từng mang lại tăng trưởng trong nhiều thập kỷ qua lần lượt biến mất. (Nguồn: Chinadaily)
Trước khi bước sang năm 2023, một loạt yếu tố từng mang lại tăng trưởng trong nhiều thập kỷ qua lần lượt biến mất. (Nguồn: Chinadaily)

Lịch sử cho thấy, các đợt tăng mạnh lãi suất của Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) sẽ đẩy nền kinh tế lớn nhất thế giới vào suy thoái. Viễn cảnh suy thoái đang đến rất gần, khi một loạt yếu tố từng mang lại tăng trưởng trong nhiều thập kỷ qua, như lãi suất thấp, nhu cầu tăng cao từ Trung Quốc, địa chính trị ít biến động… lần lượt biến mất.

“Thắt chặt túi tiền toàn cầu”

Một thị trường lao động mạnh mẽ cùng với lạm phát cao khiến Fed không còn lựa chọn nào khác ngoài việc tiếp tục thắt chặt chính sách tiền tệ.

Lãi suất cơ bản của Fed dự kiến đạt 5% vào đầu năm 2023, tăng từ mức gần 0 vào đầu năm nay. Việc Fed thắt chặt tiền tệ mạnh mẽ nhất trong nhiều thập kỷ đã và đang tác động xấu tới không chỉ kinh tế Mỹ, mà cả thế giới. Với chi phí đi vay cao hơn, các ngành nhạy cảm với lãi suất từ bất động sản đến ôtô đang bị ảnh hưởng. Bloomberg Economics dự báo, kinh tế Mỹ có khả năng suy thoái vào nửa cuối năm 2023, hơn 2 triệu lao động có thể sẽ mất việc.

Tình hình có thể tốt hơn nếu lạm phát biến mất nhanh chóng. Nhưng ngược lại, sẽ tệ hơn khi đại dịch khiến thị trường lao động rơi vào tình trạng khủng hoảng, đẩy “tỷ lệ thất nghiệp tự nhiên”-mức độ thất nghiệp cần thiết để giữ lạm phát trong tầm kiểm soát - lên cao hơn mức đã có trong những năm gần đây.

Nếu điều đó xảy ra ở Mỹ, Fed có thể phải tăng lãi suất cao tới 6%, đẩy nền kinh tế lớn nhất thế giới vào một cuộc suy thoái dài và sâu hơn. Khó khăn sẽ nhân rộng trên toàn thế giới, khi nhiều quốc gia khác cùng chung “cảnh ngộ” và các ngân hàng trung ương đang nỗ lực “theo chân” Fed, thắt chặt tài chính mạnh mẽ nhằm kiềm chế lạm phát.

Tuy nhiên, những nền kinh tế cố đi ngược xu hướng này cũng không thể bình yên. Điển hình là trường hợp của Nhật Bản-mắc kẹt với lãi suất âm, nhưng vẫn phải trả giá đắt với đồng Yen mất hơn 15% giá trị so với USD.

Vấn đề lớn ở đây là “túi tiền” đang bị thắt chặt một cách đồng bộ trên toàn cầu, khiến gần như mọi nền kinh tế lớn đang bị hãm lại. Thực tế chính sách kinh tế chưa bao giờ nghiêng quá nhiều về lãi suất như vậy, trong năm thập kỷ qua. Trong những quý tới, lực cản đối với các hoạt động kinh tế có nguồn gốc từ “phong trào” thắt chặt chính sách tiền tệ trên sẽ tăng lên.

Khó kỳ vọng vào Trung Quốc

Ngoài Mỹ, các nền kinh tế lớn khác như Trung Quốc và châu Âu cũng đang hoạt động không tốt, từ đó làm tăng thêm nguy cơ về một cuộc suy thoái toàn cầu.

Bloomberg Economics dự báo, kinh tế Trung Quốc có thể tăng trưởng 5,7% cho năm 2023. Nếu mở cửa lại nền kinh tế sau dịch Covid-19, động lực tăng trưởng sẽ bù đắp được cho lực cản từ bất động sản suy yếu.

Trong trường hợp tăng trưởng của nền kinh tế thứ hai thế giới vẫn chậm lại thì sẽ gây ảnh hưởng khắp thế giới. Chịu tác động lớn sẽ là các nước trong khu vực và cả những nhà sản xuất hàng hóa lớn như Australia và Brazil…

Trong khi đó, những căng thẳng địa chính trị với phương Tây đang leo thang khi Washington tìm cách kiềm chế sự trỗi dậy của Bắc Kinh. Ngược lại, Trung Quốc muốn đẩy lùi các lệnh trừng phạt của phương Tây một cách quyết đoán hơn.

Đừng chờ châu Âu

Mảnh ghép cuối cùng có thể đẩy thế giới tới rủi ro là sự phân cực của thế giới, vốn đã gây ra những “cái giá” đắt đỏ đối với châu Âu.

Cùng với đồng minh Mỹ, châu Âu đứng về phía Ukraine. Đòn trừng phạt qua lại giữa Mỹ, châu Âu và Nga đã khiến “lục địa già” rơi vào tình trạng thiếu năng lượng nghiêm trọng, khiến giá khí đốt và điện tăng vọt.

Bloomberg Economics dự báo, chi phí năng lượng cao và việc Ngân hàng trung ương châu Âu (ECB) tăng lãi suất sẽ đẩy khối này vào suy thoái, với GDP giảm 0,1% vào năm 2023.

Với một chút may mắn (mùa Đông không quá khắc nghiệt) và một chính sách năng lượng phù hợp, châu Âu có thể tránh được suy thoái. Nếu không có cả hai yếu tố này, kinh tế EU có thể bị co lại và thiệt hại được dự báo sẽ tương đương như cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu.

Hiện tại, giá dầu đã giảm từ mức cao nhất gần 130 USD một thùng trong nửa đầu năm nay nhưng rủi ro từ biện pháp trừng phạt mới với Nga, nhu cầu phục hồi ở Trung Quốc và việc cắt giảm nguồn cung của OPEC, có thể đẩy giá tăng trở lại vào năm sau, mở ra thử thách mới về vấn đề năng lượng cho châu lục này.

Rủi ro nợ công

Khi tốc độ tăng trưởng cao hơn lãi suất, chi phí đi vay ít hơn. Vì vậy, các chính phủ đã tích cực vay nợ. Tổng nợ của nhóm G7 tăng từ 81% GDP năm 2007 lên 128% GDP năm nay.

Nhưng khi tăng trưởng đang chậm lại, lãi suất thì đi lên, có nghĩa là chi phí đi vay ngày càng đắt đỏ trong lúc đến hạn trả nợ. Vì vậy, một số nền kinh tế lớn có thể rơi vào quỹ đạo nợ không bền vững, trừ khi họ thực hiện những điều chỉnh tài khóa khó khăn.

Mô hình phân tích của Bloomberg Economics cho rằng, rủi ro vỡ nợ sắp xảy ra tập trung ở các nền kinh tế nhỏ, chỉ chiếm 3% GDP toàn cầu. Trong khi đó, các nước đang phát triển lớn hơn có khả năng thoát khỏi khủng hoảng nợ.

Khi nào suy thoái sẽ xảy ra?

Với tất cả vấn đề trên, khó có thể phủ nhận, nền kinh tế toàn cầu đang ở trên một nền tảng yếu hơn nhiều so với trước đây.

Theo Business Times, câu hỏi về suy thoái toàn cầu không còn là liệu có thể xảy ra hay không, mà là khi nào sẽ xảy ra. Bởi ngoài những yếu tố chính, còn nhiều vấn đề tiềm tàng khác có thể ảnh hưởng đến kinh tế thế giới, như sự rạn nứt địa chính trị, quan hệ giữa các cường quốc, căng thẳng Mỹ - Trung Quốc, thị trường bất động sản, nguy cơ dịch bệnh, hiện tượng thời tiết cực đoan…

Tuy nhiên, cuộc suy thoái sắp tới được dự đoán khó có thể nghiêm trọng như cuộc suy thoái xảy ra trong giai đoạn khủng hoảng tài chính toàn cầu năm 2008, khi bảng cân đối kế toán của các hộ gia đình và doanh nghiệp vẫn mạnh. Hệ thống tài chính hiện cũng mạnh hơn so với trước đây.

Cuối cùng nhưng không kém phần quan trọng là cuộc suy thoái sắp tới có thể sẽ do lạm phát chứ không phải do tín dụng thúc đẩy, điều này sẽ ít gây thiệt hại hơn cho thu nhập của doanh nghiệp và giá cổ phiếu.

Kinh tế Nga: Thặng dư tài khoản vãng lai cao kỷ lục, điều gì sẽ đến vào năm 2023?

Kinh tế Nga: Thặng dư tài khoản vãng lai cao kỷ lục, điều gì sẽ đến vào năm 2023?

Việc thặng dư tài khỏa vãng lai cao kỷ lục mang lại dư địa tài khóa rất cần thiết khi nền kinh tế của Nga ...

Tăng trưởng kinh tế Hàn Quốc năm 2023 giảm mạnh vì hai lý do

Tăng trưởng kinh tế Hàn Quốc năm 2023 giảm mạnh vì hai lý do

Văn phòng Nghiên cứu Kinh tế Vĩ mô ASEAN+3 (AMRO) giảm mạnh triển vọng tăng trưởng kinh tế năm 2023 của Hàn Quốc, với lý ...

Kinh tế Việt Nam 2023: Ổn định kinh tế vĩ mô, đảm bảo các cân đối lớn, vững vàng vượt qua thách thức

Kinh tế Việt Nam 2023: Ổn định kinh tế vĩ mô, đảm bảo các cân đối lớn, vững vàng vượt qua thách thức

Ngày 17/12, tại Hà Nội, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính chủ trì phiên toàn thể Diễn đàn Kinh tế Việt Nam lần thứ ...

Kinh tế Việt Nam 2022: Kiên cường hơn, linh hoạt hơn, cạnh tranh hơn

Kinh tế Việt Nam 2022: Kiên cường hơn, linh hoạt hơn, cạnh tranh hơn

Nỗ lực cải cách thể chế và các chính sách hiệu quả cho giai đoạn hậu Covid-19 đã và đang củng cố vị trí dẫn ...

Lạm phát tràn lan định hình kinh tế thế giới năm 2022

Lạm phát tràn lan định hình kinh tế thế giới năm 2022

Viễn cảnh ảm đạm bao trùm kinh tế thế giới năm 2022 khi lạm phát tràn lan, Mỹ và các đồng minh châu Âu gia ...

Đọc thêm

Cuộc chiến thương mại mới

Cuộc chiến thương mại mới

Trung Quốc không mong muốn có thêm một cuộc chiến thuế quan với các đối tác quan trọng…
Sơ kết 5 năm Chương trình phối hợp tuyên truyền biển, đảo giai đoạn 2019-2024

Sơ kết 5 năm Chương trình phối hợp tuyên truyền biển, đảo giai đoạn 2019-2024

Công tác phối hợp tuyên truyền biển, đảo giữa các đơn vị liên quan đã được triển khai đồng bộ, toàn diện trên nhiều nội dung, lĩnh vực.
Những quy tắc khi cấp cứu người mắc bệnh đái tháo đường bị hạ đường huyết

Những quy tắc khi cấp cứu người mắc bệnh đái tháo đường bị hạ đường huyết

Người mắc đại tháo đường khi bị hạ đường huyết, nếu không được cấp cứu nhanh, đúng cách, có thể gặp nguy hiểm, thậm chí đe doạ tính mạng.
Vì sao Apple tự tin đạt doanh số ít nhất 90 triệu chiếc iPhone 16?

Vì sao Apple tự tin đạt doanh số ít nhất 90 triệu chiếc iPhone 16?

Apple dự kiến xuất xưởng ít nhất 90 triệu chiếc iPhone 16 với kỳ vọng thúc đẩy doanh số iPhone thế hệ mới.
Thừa Thiên-Huế cấm tuyệt đối tàu thuyền ra khơi từ chiều nay, ngày 14/7

Thừa Thiên-Huế cấm tuyệt đối tàu thuyền ra khơi từ chiều nay, ngày 14/7

Ban chỉ huy Phòng chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn tỉnh Thừa Thiên-Huế yêu cầu tuyệt đối không cho tàu thuyền ra khơi từ chiều 14/7.
Mở rộng danh mục thuốc, thông tuyến Bảo hiểm Y tế, Bộ trưởng Y tế nói gì?

Mở rộng danh mục thuốc, thông tuyến Bảo hiểm Y tế, Bộ trưởng Y tế nói gì?

Bộ trưởng Y tế Đào Hồng Lan đã có trả lời cụ thể trước kiến nghị của cử tri về việc thông tuyến khám và bổ sung danh mục thuốc ...
Xuất khẩu ngày 8-14/7: Cá tra 'đắt hàng' tại thị trường CPTPP; giá cà phê sắp phá vỡ mức đỉnh lịch sử, doanh nghiệp đứng trước 'cơ hội vàng'

Xuất khẩu ngày 8-14/7: Cá tra 'đắt hàng' tại thị trường CPTPP; giá cà phê sắp phá vỡ mức đỉnh lịch sử, doanh nghiệp đứng trước 'cơ hội vàng'

Báo TG&VN cập nhật những tin tức mới nhất về thị trường xuất nhập khẩu trong tuần.
Giá gạo xuất khẩu của Việt Nam giảm xuống mức thấp nhất trong một năm

Giá gạo xuất khẩu của Việt Nam giảm xuống mức thấp nhất trong một năm

Gạo 5% tấm của Việt Nam được chào bán ở mức từ 565-570 USD/tấn vào ngày 11/7, mức thấp nhất kể từ ngày 27/7/2023.
Giá xăng dầu hôm nay 14/7: Tuần giảm giá

Giá xăng dầu hôm nay 14/7: Tuần giảm giá

Giá xăng dầu hôm nay 14/7, tuần này, giá dầu lao dốc 3 phiên và tăng nhẹ 2 phiên.
Giá heo hơi hôm nay 14/7: Giảm ở hai miền Bắc Nam; Giá thịt lợn sẽ giảm trở lại vào năm 2025

Giá heo hơi hôm nay 14/7: Giảm ở hai miền Bắc Nam; Giá thịt lợn sẽ giảm trở lại vào năm 2025

Nhìn chung, giá heo hơi giảm chủ yếu giảm ở hai miền Nam và Bắc. Hiện tại, giá khảo sát ở các tỉnh thành dao động trong khoảng 62.000 - 68.000 đồng/kg.
Vietnam Airlines mở đường bay thẳng Hà Nội-Phnom Penh từ ngày 27/10

Vietnam Airlines mở đường bay thẳng Hà Nội-Phnom Penh từ ngày 27/10

Trong khuôn khổ chuyến thăm cấp Nhà nước của Chủ tịch nước Tô Lâm đến Campuchia, Vietnam Airlines đã công bố đường bay thẳng Hà Nội - Phnom Penh.
Giá tiêu hôm nay 14/7/2024: Thị trường phản ứng trái chiều, người dân vào niên vụ trồng mới với hy vọng được mùa được giá

Giá tiêu hôm nay 14/7/2024: Thị trường phản ứng trái chiều, người dân vào niên vụ trồng mới với hy vọng được mùa được giá

Giá tiêu hôm nay 14/7/2024 tại thị trường trong nước giảm nhẹ ở một số địa phương trọng điểm, giao dịch ở mốc 152.000 – 153.000 đồng/kg.
Bất động sản mới nhất: 3 phương án thị trường nửa cuối năm, giá căn hộ TPHCM cao ngất, quy định về tách thửa theo Luật Đất đai 2024

Bất động sản mới nhất: 3 phương án thị trường nửa cuối năm, giá căn hộ TPHCM cao ngất, quy định về tách thửa theo Luật Đất đai 2024

Thị trường cần thời gian để thẩm thấu; quy định về tách thửa, giá căn hộ TPHCM vượt 70 triệu đồng/m2… là những tin bất động sản (BĐS) mới nhất.
Quý II/2024, lượng căn chung cư tại Hà Nội đã bán tăng gấp 5 lần

Quý II/2024, lượng căn chung cư tại Hà Nội đã bán tăng gấp 5 lần

Thị trường chung cư tại Hà Nội có đà tăng trưởng mạnh với số căn bán được trong nửa đầu năm nay vượt mức ghi nhận so với cùng kỳ năm trước.
Bất động sản mới nhất: Không phải chung cư, đây mới là phân khúc có giá rao bán tăng cao nhất ở Hà Nội; Bình Thuận ngừng hoạt động 2 dự án

Bất động sản mới nhất: Không phải chung cư, đây mới là phân khúc có giá rao bán tăng cao nhất ở Hà Nội; Bình Thuận ngừng hoạt động 2 dự án

Giá rao bán nhà riêng Hà Nội tăng 32%, địa ốc có lợi suất đầu tư cao nhất, ngừng hoạt động 2 dự án… là những tin bất động sản (BĐS) mới nhất.
Bất động sản mới nhất: ‘Đất vàng’ Hà Nội hạ giá thuê vẫn ế ẩm, đầu cơ đẩy giá chung cư, danh sách nơi không được phân lô, bán nền

Bất động sản mới nhất: ‘Đất vàng’ Hà Nội hạ giá thuê vẫn ế ẩm, đầu cơ đẩy giá chung cư, danh sách nơi không được phân lô, bán nền

Danh sách 105 thành phố, thị xã không được phân lô, bán nền, đất vàng mặt phố Hà Nội ế ẩm khách thuê… là những tin bất động sản (BĐS) mới nhất.
Môi giới bất động sản không được hành nghề tự do từ ngày 1/1/2025

Môi giới bất động sản không được hành nghề tự do từ ngày 1/1/2025

Theo quy định mới thì cá nhân thực hiện hoạt động môi giới bất động sản không được hành nghề tự do.
Bất động sản mới nhất: Rà soát dự thảo quy định tiền sử dụng đất, đề xuất giảm giá thành nhà ở xã hội, 5 trường hợp không được cấp sổ đỏ

Bất động sản mới nhất: Rà soát dự thảo quy định tiền sử dụng đất, đề xuất giảm giá thành nhà ở xã hội, 5 trường hợp không được cấp sổ đỏ

Chính phủ rà soát dự thảo quy định tiền sử dụng đất; HoREA đề xuất giải pháp tăng nguồn cung nhà ở xã hội… là những tin bất động sản (BĐS) mới nhất.
Chủ tịch HĐQT MB: ‘Sẵn sàng kết nối và hợp tác xây dựng các nền tảng số cho doanh nghiệp Hàn Quốc’

Chủ tịch HĐQT MB: ‘Sẵn sàng kết nối và hợp tác xây dựng các nền tảng số cho doanh nghiệp Hàn Quốc’

Đây là khẳng định của ông Lưu Trung Thái – Chủ tịch HĐQT MB trên cơ sở mong muốn xây dựng nền tảng số toàn diện nhằm thúc đẩy hiệu quả tương tác chuỗi và ...
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 12/7: Giao dịch mua vào đồng USD và bán ra đồng Yen trở nên phổ biến

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 12/7: Giao dịch mua vào đồng USD và bán ra đồng Yen trở nên phổ biến

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 12/7 ghi nhận đồng USD giảm sau khi dữ liệu cho thấy giá tiêu dùng bất ngờ giảm trong tháng 6.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 11/7: EUR và USD đi ngược chiều, Yen Nhật nhích nhẹ

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 11/7: EUR và USD đi ngược chiều, Yen Nhật nhích nhẹ

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 11/7 ghi nhận USD giảm khi Chủ tịch Fed nói, ngân hàng này đang tiến gần hơn đến việc cắt giảm lãi suất.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 10/7: Yen Nhật neo sát mức cao nhất trong 38 năm

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 10/7: Yen Nhật neo sát mức cao nhất trong 38 năm

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 10/7 ghi nhận đồng USD giữ đà tăng, trong khi Yen Nhật neo sát mức cao nhất trong 38 năm là 161,96.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 9/7: USD 'lấy lại phong độ'

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 9/7: USD 'lấy lại phong độ'

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 9/7 ghi nhận đồng USD đã tăng từ mức thấp nhất trong hơn ba tuần, trong khi Euro trượt giá.
Đề xuất giảng dạy về Danh nhân Lưu Đình Chất trong chương trình Giáo dục địa phương

Đề xuất giảng dạy về Danh nhân Lưu Đình Chất trong chương trình Giáo dục địa phương

Đây là nội dung được đề cập trong Hội thảo khoa học với tiêu đề “Vai trò của Danh nhân Lưu Đình Chất trong lịch sử dân tộc và việc bảo tồn, phát huy các ...
Phiên bản di động