Kỷ niệm 100 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam: Nhớ Nhà báo Đào Duy Anh và các nhà báo lão thành cách mạng

Vương Xuân Nguyên
Kỷ niệm 100 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam (21/6/1925 - 21/6/2025), chúng ta tưởng nhớ, tri ân Chủ tịch Hồ Chí Minh - Người đã sáng lập, bồi dưỡng và rèn luyện một nền báo chí cách mạng "phụng sự Tổ quốc, đồng hành cùng Dân tộc". Trong dòng cảm xúc chân thành đó, chúng ta nhớ về Nhà báo Đào Duy Anh và các nhà báo lão thành cách mạng.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Giáo sư Đào Duy Anh.
Giáo sư Đào Duy Anh.

Chủ tịch Hồ Chí Minh không chỉ khai lập ra nền “Báo chí Cách mạng”, mà còn là người thầy vĩ đại đã bồi dưỡng, rèn luyện và có ảnh hưởng lớn tới các thế hệ người làm báo Việt Nam trong suốt 100 năm qua. Chúng ta bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới thế hệ những nhà báo lão thành cách mạng - các tiến bối đã sử dụng báo chí để truyền bá Chủ nghĩa Mác và những tư tưởng tiến bộ của nhân loại vào Việt Nam những năm 1925 - 1930 và những giai đoạn tiếp theo của nền báo chí “phụng sự Tổ quốc, đồng hành cùng Dân tộc”.

Trong dòng chảy một thế kỷ của nền báo chí cách mạng Việt Nam, sẽ là thiếu sót nếu không nhắc đến những đóng góp nổi bật của Nhà báo Đào Duy Anh cùng cụ Huỳnh Thúc Kháng, cụ Võ Nguyên Giáp ở Báo Tiếng Dân.

Giáo sư Đào Duy Anh (1904 - 1988) được biết đến là một nhà giáo, nhà hoạt động cách mạng tiền bối, nhà khoa học lỗi lạc. Ông còn là một nhà báo gắn với hoạt động của Báo Tiếng Dân. Theo các tư liệu, cuối năm 1925, Đào Duy Anh quyết định bỏ nghề giáo theo đuổi con đường làm báo. Sau khi đến Đà Nẵng và gặp cụ Huỳnh Thúc Kháng, ông đã được khuyên ở lại cùng xây dựng tờ báo Tiếng Dân, nhằm bảo vệ quyền lợi cho nhân dân và hỗ trợ hoạt động của Viện Dân biểu Trung Kì.

Báo Tiếng Dân được thành lập với sự tham gia của năm người: Huỳnh Thúc Kháng, Trần Hoành, Trần Đình Phiên, Nguyễn Xương Thái và Đào Duy Anh. Nhóm sáng lập đã gặp nhiều khó khăn trong việc thành lập và phát triển báo, nhưng nhận được sự ủng hộ mạnh mẽ từ quần chúng và các nhà đầu tư. Họ đã thành công trong việc mua nhà in và ra mắt tờ báo vào tháng 7/1927. Xuyên suốt thời gian hoạt động, Đào Duy Anh tham gia tổ chức tòa soạn và theo đuổi các chủ trương cải cách dân chủ.

Báo Tiếng Dân duy trì tôn chỉ cải cách, không xu phụ nhà cầm quyền, giữ tiếng nói độc lập dưới danh nghĩa công ty hợp cổ (Société en commandite par actions) gọi là “Công ty Huỳnh Thúc Kháng”. Nhưng đến khi quân Nhật vào Đông Dương, rồi năm 1943 lại mở tòa lãnh sự đầu tiên tại Huế, thực dân Pháp thấy lo ngại, không muốn một tờ báo đối lập với chính quyền lên tiếng chỉ trích nhà nước, lại thấy có dấu hiệu Kì Ngoại hầu Cường Để muốn lôi kéo cụ Huỳnh, người Pháp ra lệnh đình bản tờ báo ngày 24/4/1943. Tuy nhiên nhà in báo Tiếng Dân vẫn tiếp tục hoạt động. Năm 1945, sau Cách mạng tháng Tám, khi cụ Huỳnh được Chủ tịch Hồ Chí Minh mời ra Hà Nội tham gia chính phủ cách mạng, đại hội cổ đông Công ty Huỳnh Thúc Kháng nhất trí bỏ phiếu cử Trần Kiêm Trình giữ chức quản lí Công ty Huỳnh Thúc Kháng thay cụ Huỳnh.

Tác giả bài viết chia sẻ những tư liệu về Nhà báo Đào Duy Anh nhân kỷ niệm 100 năm Ngày Báo chí Cách mang Việt Nam (21/6/1925 - 21/6/2025).
Tác giả bài viết chia sẻ những tư liệu về Nhà báo Đào Duy Anh nhân kỷ niệm 100 năm Ngày Báo chí Cách mang Việt Nam (21/6/1925 - 21/6/2025).

Ngày 28/4/2024, Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam phối hợp cùng Trung tâm Hoạt động Khoa học Văn Miếu – Quốc Tử Giám và các tổ chức, đơn vị liên quan tổ chức hội thảo “Giáo sư Đào Duy Anh: Từ chiến sĩ cách mạng đến học giả uyên bác”, nhân kỷ niệm 120 năm ngày sinh của Giáo sư Đào Duy Anh (1904-2024). Hội thảo đã cung cấp nhiều tư liệu quý khẳng định công lao đóng góp lớn của Giáo sư Đào Duy Anh với sự nghiệp cách mạng của dân tộc và nền học thuật nước nhà. Trong đó, khẳng định: Giáo sư Đào Duy Anh sinh ngày 25/4/1904 tại Thanh Hóa, quê tại huyện Thanh Oai, Hà Nội. Ông từng là Tổng Bí thư của Đảng Tân Việt, một trong 3 tổ chức tiền thân của Đảng Cộng sản Việt Nam, đã cùng với cụ Huỳnh Thúc Kháng, Đại tướng Võ Nguyên Giáp trực tiếp làm báo Tiếng Dân và mở Quan Hải tùng thư ở Huế để sớm truyền bá tư tưởng yêu nước, chủ nghĩa Mác-xít cho nhân dân. Ông bị đế quốc Pháp bắt năm 1929, ra tù chuyên tâm hoạt động nghiên cứu lịch sử, văn hóa dân tộc bằng phương pháp khoa học mới của thời đại. Với khát vọng chân chính và nhiệt huyết cống hiến lớn lao, ông đã để lại cho đời một di sản hoạc thuật đồ sộ. Đặc biệt, công trình “Việt Nam Văn hóa Sử cương” của ông được giới nghiên cứu khoa học xã hội và nhân văn Việt Nam xem như kim chỉ nam trong gần 100 năm qua.

Suốt cuộc đời, từ hoạt động cách mạng sôi nổi ngay khi còn trẻ đến hoạt động nghiên cứu khoa học tận hiến, ông đã được Đảng, Nhà nước tặng thưởng Giải thưởng Hồ Chí Minh năm 2000. Đến nay, những công trình nghiên cứu và tác phẩm của ông vẫn đang được giảng dạy, nghiên cứu phát triển và phát huy giá trị trong đời sống. Tên của ông được đặt cho nhiều trường học, đường phố ở Thủ đô Hà Nội và nhiều tỉnh, thành phố trong cả nước. Đây là sự tôn vinh đối với một nhà hoạt động cách mạng tiền bối, một nhà báo, một giáo sư, một tri thức, một nhà văn hóa lớn trong thời đại Hồ Chí Minh.

Nhân kỷ niệm 100 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam (21/6/1925 - 21/6/2025), chúng ta bày tỏ lòng tri ân tới Chủ tịch Hồ Chí Minh và các nhà báo lão thành cách mạng, trong đó có Nhà báo Đào Duy Anh. Đồng thời gửi những lời chúc tốt đẹp nhất tới các cơ quan báo chí và người làm báo cả nước, những người đang tiếp tục nỗ lực phấn đấu, cống hiến, hy sinh vì sự nghiệp báo chí cách mạng vẻ vang trên bước đường thiên lý hôm nay của Đất nước, của Dân tộc trong Kỷ nguyên vươn mình mạnh mẽ.

Điều kiện được hưởng BHXH một lần từ ngày 1/7/2025

Điều kiện được hưởng BHXH một lần từ ngày 1/7/2025

Theo Điều 70 Luật Bảo hiểm xã hội 2024 quy định chi tiết việc hưởng BHXH một lần. Mời độc giả tham khảo bài viết ...

Trường hợp tạm dừng, chấm dứt, tiếp tục hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH hằng tháng từ ngày 1/7/2025

Trường hợp tạm dừng, chấm dứt, tiếp tục hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH hằng tháng từ ngày 1/7/2025

Luật Bảo hiểm y tế mới đã quy định một số trường hợp phải tạm dừng, chấm dứt, tiếp tục hưởng lương hưu, trợ cấp ...

Nhật Bản: Ngăn ngừa say nắng cho người lao động, thử nghiệm quần áo tích hợp pin Mặt trời

Nhật Bản: Ngăn ngừa say nắng cho người lao động, thử nghiệm quần áo tích hợp pin Mặt trời

Nhà sản xuất phụ tùng ô tô Nhật Bản Toyoda Gosei hiện đang thử nghiệm quần áo tích hợp pin Mặt trời perovskite - loại ...

Bảo vệ quyền lợi hợp pháp, chính đáng của người lao động Việt Nam tại các cơ quan, tổ chức nước ngoài

Bảo vệ quyền lợi hợp pháp, chính đáng của người lao động Việt Nam tại các cơ quan, tổ chức nước ngoài

Ngày 20/6, Cục Phục vụ Ngoại giao đoàn phối hợp với Bảo hiểm xã hội Khu vực I tổ chức buổi tọa đàm “Chính sách ...

Về hưu ở tuổi 60: Nghỉ mà không nghỉ

Về hưu ở tuổi 60: Nghỉ mà không nghỉ

Hiện tượng dân số già hóa đang buộc nhiều quốc gia phải xem lại “tuổi hưu”. Trong dòng chảy đó, Việt Nam không phải là ...

Đọc thêm

Ngày Xe đạp thế giới: Ghi nhận những giá trị bền vững của đạp xe

Ngày Xe đạp thế giới: Ghi nhận những giá trị bền vững của đạp xe

Nhằm khuyến khích sử dụng xe đạp để cải thiện sức khỏe, bảo vệ môi trường, ngày 3/6 hằng năm được Liên hợp quốc chọn làm Ngày Xe đạp thế ...
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 3/6: Đồng USD dao động trong biên độ hẹp do tình hình eo biển Hormuz

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 3/6: Đồng USD dao động trong biên độ hẹp do tình hình eo biển Hormuz

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 3/6 cho thấy đồng USD dao động trong biên độ hẹp do tình hình eo biển Hormuz.
Từ Bến Nhà Rồng đến tầm nhìn Việt Nam trong thế giới biến động

Từ Bến Nhà Rồng đến tầm nhìn Việt Nam trong thế giới biến động

Cuộc ra đi từ Bến Nhà Rồng của người thanh niên Nguyễn Tất Thành không chỉ mở ra con đường giải phóng dân tộc mà còn để lại bài học ...
Khai mạc Diễn đàn Kinh tế quốc tế St. Petersburg lần thứ 29, Mỹ bất ngờ trở lại sau gần một thập niên

Khai mạc Diễn đàn Kinh tế quốc tế St. Petersburg lần thứ 29, Mỹ bất ngờ trở lại sau gần một thập niên

Diễn đàn Kinh tế Quốc tế St. Petersburg lần thứ 29 (SPIEF 2026) đã chính thức khai mạc ngày 3/6 ở thành phố St. Petersburg của Nga
Đại hội XIV Công đoàn Việt Nam: Vững bước cùng cả nước tiến vào kỷ nguyên mới

Đại hội XIV Công đoàn Việt Nam: Vững bước cùng cả nước tiến vào kỷ nguyên mới

Đại hội XIV Công đoàn Việt Nam nhiệm kỳ 2026-2031 diễn ra từ ngày 3- 5/6 tại Trung tâm Hội nghị quốc gia với sự tham dự của 780 đại ...
MU mua Ederson để thay Casemiro

MU mua Ederson để thay Casemiro

MU đã đạt thỏa thuận với Atalanta chiêu mộ tiền vệ Ederson trong kỳ chuyển nhượng Hè này, với tổng mức phí 39 triệu Bảng.
Đầu bếp Hà Nội giành 2 Huy chương Đồng tại đấu trường ẩm thực quốc tế

Đầu bếp Hà Nội giành 2 Huy chương Đồng tại đấu trường ẩm thực quốc tế

Tham dự cuộc thi ẩm thực quốc tế Thailand Ultimate Chef Challenge 2026 tại Bangkok (Thái Lan), Đội tuyển đầu bếp Hà Nội đã xuất sắc giành 2 Huy chương Đồng.
Thành phố Huế tổ chức loạt sự kiện hấp dẫn chào đón du khách trong tháng 6

Thành phố Huế tổ chức loạt sự kiện hấp dẫn chào đón du khách trong tháng 6

Trong khuôn khổ Lễ hội mùa Hạ - Festival Huế 2026, hàng loạt chương trình văn hóa, nghệ thuật và du lịch đặc sắc sẽ tiếp tục diễn ra trong tháng 6.
Du lịch Việt-Nga đang bước vào giai đoạn bùng nổ thực sự

Du lịch Việt-Nga đang bước vào giai đoạn bùng nổ thực sự

Chỉ trong 4 tháng đầu năm 2026, Việt Nam đã đón hơn 500.000 lượt khách Nga - con số vượt trội so với cùng kỳ các năm trước và là tín hiệu rõ nét nhất ...
Mùa Hè ở Moscow: Điểm hẹn của văn hóa, lễ hội và nghệ thuật quốc tế

Mùa Hè ở Moscow: Điểm hẹn của văn hóa, lễ hội và nghệ thuật quốc tế

Thủ đô nước Nga tiếp tục khẳng định vị thế là điểm đến hấp dẫn dành cho du khách quốc tế yêu thích văn hóa, giải trí và trải nghiệm đô thị hiện đại.
Los Angeles đối mặt nguy cơ dư thừa phòng khách sạn trước World Cup 2026

Los Angeles đối mặt nguy cơ dư thừa phòng khách sạn trước World Cup 2026

FIFA World Cup 2026 sẽ diễn ra tại 16 thành phố trên khắp Bắc Mỹ, trái với kỳ vọng ban đầu, nhiều khách sạn tại thành phố này đối mặt nguy cơ dư thừa phòng.
Bản Pom Coọng - vẻ đẹp bình yên giữa thung lũng Mai Châu

Bản Pom Coọng - vẻ đẹp bình yên giữa thung lũng Mai Châu

Bản Pom Coọng, một điểm đến du lịch cộng đồng nổi bật tại Mai Châu, Phú Thọ, nổi bật với cảnh quan thiên nhiên và văn hóa truyền thống của người Thái.
Tuần phim Thiếu nhi Việt Nam-Thụy Điển kết nối tuổi thơ qua điện ảnh

Tuần phim Thiếu nhi Việt Nam-Thụy Điển kết nối tuổi thơ qua điện ảnh

Tuần phim Thiếu nhi Việt Nam-Thụy Điển là món quà tinh thần ý nghĩa dành cho các em nhỏ, minh chứng sống động cho mối quan hệ hợp tác văn hóa.
Người gìn giữ một phần tuổi thơ Việt Nam

Người gìn giữ một phần tuổi thơ Việt Nam

Khi NSND Ngô Mạnh Lân được vinh danh Hiệp sĩ Dế Mèn, nhiều người nhắc lại những bộ phim hoạt hình và nhân vật đã đi cùng bao thế hệ trẻ em Việt Nam.
Những dấu chân không biên giới

Những dấu chân không biên giới

Tập truyện ký ‘Theo dấu chân Người’ tái hiện hành trình 30 năm tìm đường cứu nước của Bác Hồ bằng một lối viết giàu tư liệu, cảm xúc và chiều sâu văn hóa.
Viện Pháp đưa vở múa đương đại nổi tiếng thế giới đến Việt Nam

Viện Pháp đưa vở múa đương đại nổi tiếng thế giới đến Việt Nam

Chuyến lưu diễn tại Việt Nam của vở múa đương đại nổi tiếng “Duyên ngày nợ đêm” do biên đạo người Pháp gốc Algeria Hervé Koubi dàn dựng.
Doraemon trở lại với chuyến phiêu lưu dưới đáy biển kỳ thú

Doraemon trở lại với chuyến phiêu lưu dưới đáy biển kỳ thú

Ấn phẩm “Tiểu thuyết Doraemon: Nobita và lâu đài dưới đáy biển” được phát hành đồng thời với phim điện ảnh cùng tên từ ngày 22/5.
Một nhịp cầu ngoại giao văn hóa bền bỉ

Một nhịp cầu ngoại giao văn hóa bền bỉ

Những khoảnh khắc ấy, tưởng lặng lẽ và giản dị lại chính là tinh thần đẹp nhất của Những ngày văn học châu Âu 2026 đang diễn ra tại Việt Nam.
Việt Nam tích cực tham gia MAB-ICC 38, vận động công nhận Khu Dự trữ sinh quyển thế giới Phong Nha - Kẻ Bàng

Việt Nam tích cực tham gia MAB-ICC 38, vận động công nhận Khu Dự trữ sinh quyển thế giới Phong Nha - Kẻ Bàng

Từ ngày 3-6/6, tại Cộng hòa Paraguay sẽ diễn ra Kỳ họp lần thứ 38 Hội đồng Điều phối quốc tế Chương trình Con người và Sinh quyển của UNESCO (MAB-ICC 38).
Cùng khám phá di sản văn hóa các nước tại Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam

Cùng khám phá di sản văn hóa các nước tại Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam

Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam tổ chức chương trình đặc biệt mang tên ‘Gõ cửa đầu hè - Cùng khám phá di sản văn hóa’ nhân dịp Ngày Quốc tế Thiếu nhi 1/6.
Tỏa sáng bản sắc văn hóa ASEAN giữa lòng châu Âu

Tỏa sáng bản sắc văn hóa ASEAN giữa lòng châu Âu

Tối 29/5, Ngày Văn hóa ASEAN 2026 đã diễn ra tại thủ đô Vienna, Áo với chủ đề 'ASEAN Heritage and Harmony through Rice' (Di sản và sự hòa hợp của ASEAN qua hạt gạo).
Đưa sân khấu cải lương đến gần hơn với giới trẻ

Đưa sân khấu cải lương đến gần hơn với giới trẻ

Với mong muốn đưa di sản nghệ thuật đến gần hơn với thế hệ trẻ và lan tỏa ý thức gìn giữ bản sắc văn hóa, nhóm sinh viên đã mang đến Tấu Cung Giao.
Di sản danh nhân Nguyễn Công Trứ hướng tới hồ sơ trình UNESCO vinh danh

Di sản danh nhân Nguyễn Công Trứ hướng tới hồ sơ trình UNESCO vinh danh

Hội thảo khoa học vừa được tổ chức tại Hà Tĩnh đã làm rõ những giá trị nổi bật trong tư tưởng, sự nghiệp và di sản văn hóa của danh nhân Nguyễn Công Trứ.
Hà Nội thu hút khách quốc tế từ chiều sâu lịch sử

Hà Nội thu hút khách quốc tế từ chiều sâu lịch sử

Thủ đô Hà Nội ngàn năm văn hiến là nơi lưu giữ ký ức lịch sử của dân tộc Việt Nam qua hàng nghìn năm dựng nước và giữ nước.
Phiên bản di động