Một góc nhìn khác về thiên tài âm nhạc Mozart

Lê An
TGVN. Mozart - tác phẩm từng lọt vào vòng Chung kết giải Pulitzer hạng mục tiểu sử vào năm 1996 và nay đã có mặt tại Việt Nam trong dự án Tủ sách Âm nhạc của Omega+.
Theo dõi Baoquocte.vn trên

Mozart (tên tiếng Anh Mozart: A life) là một trong hai cuốn tiểu sử âm nhạc của Maynard Solomon được giới phê bình đánh giá cao xuất bản lần đầu năm 1995 tại Mỹ.

Tác giả Maynard Solomon (1930 – 2020) là một nhà âm nhạc học, nhà sản xuất thu âm nổi tiếng và là người đồng sáng lập của Vanguard Records. Ông đã có nhiều nghiên cứu tiểu sử về các nhà soạn nhạc cổ điển của Vienna được giới phê bình đánh giá cao, trong số đó không thể không kể đến Beethoven, Mozart và Schubert.

Một góc nhìn khác về thiên tài âm nhạc Mozart
Bìa cuốn sách Mozart. (Nguồn: Omega+)

Tiểu sử quan trọng về Mozart

Với Mozart, Solomon đã dành nửa thế kỷ tìm lọc thông tin để viết một tác phẩm chuyên sâu về cuộc sống, niềm đam mê và tính cách của Mozart, trong đó có nhiều tư liệu chưa từng xuất hiện trong bất kỳ tiểu sử nào trước đó về nhà soạn nhạc vĩ đại này.

Mozart chính là đức thiên nhân, là thiên đỉnh hội tụ đủ mọi điều mỹ thể của sắc trời âm nhạc." (Tchaikovsky). "Địa hạt" nào Mozart đặt bút cũng đều để lại những tác phẩm mãi lưu danh, dù là sáng tác cho những nhạc cụ ông yêu thích đến nhạc cụ ông không "ưa", từ nhạc thính phòng đến giao hưởng, từ nhạc tôn giáo đến thế tục, đến cả các tác phẩm viết cho những người ông yêu mến và thậm chí những người ông chủ tâm "cà khịa". Tập hợp tất cả lại, chúng ta có một Mozart đa dạng thể loại, phong cách và sắc thái mà chúng ta biết đến ngày nay.

Từng có rất nhiều nghiên cứu tập trung phân tích Mozart từ góc nhìn chuyên môn sâu về âm nhạc, nhưng còn một khía cạnh mà rất ít tác phẩm về Mozart đề cập đến. Đó là cuộc đời, gia đình, tính cách, đặc biệt là tuổi thơ của ông tại quê hương Salzburg, thứ đã định hình nên âm nhạc Mozart về sau.

Trong cuốn tiểu sử này, Solomon với giọng kể khách quan cùng rất nhiều trích dẫn từ các bức thư của Mozart hay những người thân, đã giúp chúng ta được thấy người nhạc sĩ vĩ đại ở một góc nhìn khác biệt, đời thường và gần gũi hơn.

Cuốn sách cung cấp một câu chuyện hấp dẫn, thậm chí ít được biết tới bao gồm các sự kiện, các bước ngoặt từ khi ông sinh ra vào năm 1756 và thời thơ ấu ở Salzburg, cho đến thập niên đặc biệt của những buổi biểu diễn nổi tiếng ở các thủ đô châu Âu, nơi ông được các gia đình hoàng gia và khán giả yêu mến, tôn vinh như một thiên tài kỳ lạ.

Hiểu sâu hơn về thiên tài âm nhạc

Thay vì tiếp cận từ phương diện một thần đồng âm nhạc, tác giả khai thác góc độ một người đàn ông lớn lên dưới cái bóng của người cha khắt khe, người luôn bảo vệ thái quá và ghen tị với món quà kì diệu của con trai mình. Điều này dẫn đến những bất ổn trong mối quan hệ cha con, thứ có ảnh hưởng rất lớn đến con người và âm nhạc Mozart sau này.

Yo Yo Ma - nghệ sĩ cello bậc thầy của Mỹ: “Maynard Solomon viết với sự duyên dáng của một tiểu thuyết gia, cái nhìn sâu sắc của một triết gia và sự chính xác của một thám tử. Chúng ta biết đến Mozart với tư cách là một thiên tài âm nhạc, nhưng hơn thế nữa, ông là một con người, biết thở và biết suy nghĩ”.

Cuốn sách cũng kể lại các bước thăng trầm của Mozart từ địa vị là người con được yêu thích của Salzburg trong những năm 1770, đến hành trình chinh phục Vienna cùng cuộc hôn nhân ở đó, từ những thăng trầm tài chính cho đến những nỗi sầu muộn ngày càng sâu sắc, cuối cùng kết thúc với sự ra đi ở tuổi còn rất trẻ của ông năm 1791…

Đó là hình ảnh một Mozart gần như phải ăn xin những năm tháng cuối đời, mặc cảm về người vợ Constanze bị kẻ khác tước đoạt, phẫn uất vì hầu như không theo ý muốn của cha mình, nhưng vẫn can đảm và kiên trì rèn luyện một thẩm mỹ âm nhạc mới.

Qua phân tích các khía cạnh tâm lý cũng như các mối quan hệ xung quanh, cuốn sách đã tái hiện một Mozart rất trần thế với tính cách ngang ngược, sở thích tinh quái; một Mozart luôn bị giằng co giữa những “món nợ” với gia đình, một Mozart đã phải chiến đấu chật vật để thoát khỏi huyền thoại về một thần đồng mà theo đó tài năng là do trời ban… Và như thế, đây là chân dung một Mozart bình dị mà không kém phần vĩ đại, một thiên tài giữa những rắc rối, khổ đau đời thường…

Carolyn Sienkiewicz, Washington Independent Review of books: "Bậc thầy viết lịch sử đọc nhanh đã mang đến một cuốn tiểu sử tuyệt vời cho các nhạc sĩ trẻ cũng như độc giả nói chung, những người tò mò muốn biết thêm về nhà soạn nhạc tuyệt vời này."
'Câu chuyện nghệ thuật' - hiện tượng sách 2020 tái bản chỉ sau hai tháng phát hành

'Câu chuyện nghệ thuật' - hiện tượng sách 2020 tái bản chỉ sau hai tháng phát hành

TGVN. Chỉ sau hai tháng chính thức phát hành, cuốn sách 'Câu chuyện nghệ thuật' của tác giả E.H. Gombrich tiếp tục được tái bản ...

Cuốn sách với hành trình khám phá thú vị về lịch sử của năng lượng

Cuốn sách với hành trình khám phá thú vị về lịch sử của năng lượng

TGVN. ‘Năng lượng: Lịch sử nhân loại từ than củi tới hạt nhân’ của Richard Rhodes – tác giả nổi tiếng với dòng sách lịch ...

Tại sao ‘Bản sắc’ là cuốn sách chính trị hay nhất năm 2018?

Tại sao ‘Bản sắc’ là cuốn sách chính trị hay nhất năm 2018?

TGVN. 'Bản sắc', tác phẩm mới nhất của tác giả Francis Fukuyama, từng đạt giải Sách hay nhất năm 2018 của tờ The Times (Anh) ...

Đọc thêm

Dự báo thời tiết đêm hôm nay và ngày mai (23/11): Bắc Bộ đêm và sáng sớm trời rét; cả nước ngày nắng

Dự báo thời tiết đêm hôm nay và ngày mai (23/11): Bắc Bộ đêm và sáng sớm trời rét; cả nước ngày nắng

Thông tin dự báo thời tiết các khu vực trong đêm hôm nay và ngày mai (23/11) từ Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia.
Ngoại giao kinh tế Việt Nam tại Malaysia: Từ kết nối đến hợp tác thực chất

Ngoại giao kinh tế Việt Nam tại Malaysia: Từ kết nối đến hợp tác thực chất

Chiều 22/11, Chương trình kết nối doanh nghiệp Việt Nam và Malaysia đã diễn ra với sự tham gia của 41 doanh nghiệp hai nước.
Định vị ngành tôm Việt Nam: Không phải là chuyện vẽ thêm khẩu hiệu mới, mà là làm rõ lợi thế cốt lõi và tháo gỡ điểm nghẽn

Định vị ngành tôm Việt Nam: Không phải là chuyện vẽ thêm khẩu hiệu mới, mà là làm rõ lợi thế cốt lõi và tháo gỡ điểm nghẽn

Trong khuôn khổ Festival Tôm Cà Mau lần thứ 2 năm 2026, ngày 22/11, đã diễn ra Diễn đàn tôm Việt Nam - Giải pháp phát triển bền vững.
Khủng hoảng năng lượng: Người dân Ukraine chuẩn bị cho một mùa Đông nhiều bất định

Khủng hoảng năng lượng: Người dân Ukraine chuẩn bị cho một mùa Đông nhiều bất định

Các cuộc tấn công của Nga vào hệ thống năng lượng Ukraine khiến hàng triệu người dân phải đối mặt với nguy cơ thiếu điện, sưởi ấm.
Bộ trưởng Giáo dục Hàn Quốc từ chức sau bê bối gian lận thi bằng AI

Bộ trưởng Giáo dục Hàn Quốc từ chức sau bê bối gian lận thi bằng AI

Quyết định của ông Choi Kyo-jin được đưa ra sau kỳ thi tuyển sinh đại học quốc gia, trong bối cảnh lo ngại về gian lận bằng công nghệ AI ...
GTA 6 hé lộ dàn diễn viên: Dylan Rourke và Manni L. Perez đứng sau Jason, Lucia

GTA 6 hé lộ dàn diễn viên: Dylan Rourke và Manni L. Perez đứng sau Jason, Lucia

Rockstar Games công bố danh sách diễn viên của Grand Theft Auto VI (GTA 6), xác nhận Dylan Rourke đảm nhận vai Jason Duval và Manni L. Perez thể hiện ...
Tháng 12, đi du lịch ở đâu miền Bắc?

Tháng 12, đi du lịch ở đâu miền Bắc?

Tháng 12 là thời điểm lý tưởng để khám phá miền Bắc với những điểm đến hấp dẫn như Sa Pa, Tà Xùa, Mộc Châu...
PNTRIP với khát vọng kết nối và hành trình kiến tạo giá trị

PNTRIP với khát vọng kết nối và hành trình kiến tạo giá trị

Công ty TNHH Du lịch và Thương mại quốc tế Phương Nam - PNTRIP ra đời vào ngày 8/3/2011.
Khám phá sắc màu văn hóa và du lịch của vùng đất quê hương Khổng Tử

Khám phá sắc màu văn hóa và du lịch của vùng đất quê hương Khổng Tử

Chiều 18/11, Trung tâm Văn hóa Trung Quốc tại Hà Nội cùng Sở Văn hóa và Du lịch tỉnh Sơn Đông tổ chức chương trình giới thiệu văn hóa và du lịch tỉnh Sơn Đông.
Khám phá sự kỳ diệu của Việt Nam cùng Marriott International

Khám phá sự kỳ diệu của Việt Nam cùng Marriott International

Từ Thủ đô Hà Nội bên hồ thơ mộng đến những bãi biển ngập nắng của Phú Quốc, Việt Nam là vùng đất hội tụ những sắc thái tương phản đầy cuốn hút, nơi những ...
Công bố Travel Awards 2026, tìm kiếm những đại diện tiêu biểu tạo nên diện mạo mới cho du lịch Việt Nam

Công bố Travel Awards 2026, tìm kiếm những đại diện tiêu biểu tạo nên diện mạo mới cho du lịch Việt Nam

Chiều 17/11, Báo VnExpress và Công ty CP Dịch vụ trực tuyến FPT (FPT Online) chính thức công bố Giải thưởng Du lịch - Travel Awards 2026.
Giữ chân du khách bằng bản sắc riêng

Giữ chân du khách bằng bản sắc riêng

Để du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn cũng cần những mô hình nhỏ đủ sức giữ chân du khách bằng bản sắc riêng để níu chân du khách.
Lắng nghe sắc màu dân ca Trung Quốc giữa lòng Hà Nội

Lắng nghe sắc màu dân ca Trung Quốc giữa lòng Hà Nội

Sáng 13/11, chương trình giao lưu hợp xướng dân ca Trung Quốc tại Hà Nội mang đến những tiết mục đặc sắc, góp phần kết nối văn hóa Việt-Trung.
Làm giàu kho tàng di sản tư liệu Việt Nam

Làm giàu kho tàng di sản tư liệu Việt Nam

Ma nhai trên núi Non Nước (Ninh Bình) và Văn bia Phố Hiến (Hưng Yên) được ghi danh vào Danh mục Di sản tư liệu khu vực châu Á – Thái Bình Dương.
Dấu ấn nhà văn hóa Lê Hồng Dương trong gìn giữ hồn quê Kinh Bắc

Dấu ấn nhà văn hóa Lê Hồng Dương trong gìn giữ hồn quê Kinh Bắc

Nhà văn hóa Lê Hồng Dương đã có nhiều đóng góp nổi bật trong xây dựng nền tảng văn hóa địa phương, đặc biệt là xứ Kinh Bắc.
Triển lãm ảnh 'Từ di sản đến ngoại giao văn hóa': Kết nối Văn Miếu - Quốc Tử Giám với bạn bè quốc tế

Triển lãm ảnh 'Từ di sản đến ngoại giao văn hóa': Kết nối Văn Miếu - Quốc Tử Giám với bạn bè quốc tế

Thông tấn xã Việt Nam (TTXVN) phối hợp với Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám tổ chức khai mạc triển lãm ảnh.
Gần 2.500 vận động viên quốc tế tham gia đường chạy quảng bá di sản Hà Nội

Gần 2.500 vận động viên quốc tế tham gia đường chạy quảng bá di sản Hà Nội

Standard Chartered Marathon Di sản Hà Nội 2026 khép lại ngày 8/11, thu hút hàng vạn vận động viên trong nước và quốc tế.
Đường chạy qua những di sản của Hà Nội

Đường chạy qua những di sản của Hà Nội

Giải chạy Standard Chartered Marathon Di sản Hà Nội 2026 diễn ra từ ngày 6-8/11, dự kiến thu hút hàng chục nghìn vận động viên trong nước và quốc tế.
Phiên bản di động