Một huyền thoại độc đáo, sáng tạo về ngoại giao quân sự

Chủ tịch nước Trương Tấn Sang chụp ảnh lưu niệm cùng các đại biểu

Đến dự có Chủ tịch nước Trương Tấn Sang; Đại tướng Nguyễn Quyết, nguyên Bí thư Trung ương Đảng, nguyên Phó Chủ tịch Hội đồng Nhà nước; bà Nguyễn Thị Bình, nguyên Ủy viên Trung ương Đảng, nguyên Phó Chủ tịch nước; Thượng tướng Ngô Xuân Lịch, Bí thư Trung ương Đảng, Ủy viên Thường vụ Quân ủy Trung ương, Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị; cùng các đại diện Bộ Ngoại giao, các Bộ, Ban, ngành Trung ương và Hội Cựu chiến binh Việt Nam. Đặc biệt, dự Lễ còn có các đồng chí cán bộ thuộc hai Đoàn đại biểu quân sự.

Trong Diễn văn tại buổi lễ, Trung tướng Lương Cường, Ủy viên TW Đảng, Phó Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị đã nêu bật những thành tích của hai Đoàn đại biểu quân sự. Được thành lập ngày 28/1/1973 (giải thể ngày 30/4/1975), nhiệm vụ của hai Đoàn đại biểu quân sự được xác định trong Hiệp định Paris là tổ chức giám sát việc thực thi các điều khoản đã được ký kết giữa 4 bên, trong đó nhiệm vụ đặc biệt phải thực hiện: Đấu tranh buộc Mỹ rút quân hoàn toàn khỏi miền Nam Việt Nam trong vòng 60 ngày; đấu tranh buộc Mỹ, ngụy phải thực hiện đúng tinh thần của Hiệp định về về việc trao trả tù binh; đấu tranh, tố cáo, vạch trần âm mưu, thủ đoạn của Mỹ tiếp tục thực hiện “Việt Nam hóa chiến tranh”; tổ chức tốt hoạt động thông tấn, báo chí, tạo dư luận lên án mạnh mẽ, buộc Mỹ, ngụy phải chấm dứt việc vi phạm Hiệp định Paris…

Với ý đồ thâm độc, kẻ địch đã bố trí hai Đoàn đại biểu quân sự ta vào “Trại Davis” - một nơi nằm sâu trong căn cứ quân sự của chúng, nhằm cô lập, giam lỏng, cản trở hoạt động, sẵn sàng bắt làm con tin hoặc hủy diệt hai Đoàn đại biểu quân sự ta bất cứ lúc nào. Nhưng, với tư tưởng ngoại giao Hồ Chí Minh “Dĩ bất biến ứng vạn biến”, trong suốt 823 ngày đêm thực hiện nhiệm vụ giữa sào huyệt địch, hai Đoàn đại biểu quân sự của ta đã dũng cảm, kiên cường, mưu trí, sáng tạo; tranh thủ dư luận và dựa vào pháp lý của Hiệp định Paris để đấu tranh vạch trần âm mưu và lên án các hành động phá hoại Hiệp định Paris của Mỹ - ngụy trước cộng đồng quốc tế; góp phần tích cực vào cuộc đấu tranh buộc những lính Mỹ cuối cùng rút khỏi miền Nam Việt Nam vào hồi 16g30’ ngày 29/3/1973. Sự kiện này đã đánh dấu mốc lịch sử, sau 115 năm (từ năm 1858) trên đất nước thân yêu của chúng ta sạch bóng quân xâm lược. Đây là yếu tố quan trọng nhất làm chuyển biến so sánh lực lượng trên chiến trường có lợi cho ta để tiến đến giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước vào ngày 30/4/1975.

Phát biểu tại buổi lễ, Chủ tịch nước Trương Tấn Sang tiếp tục khẳng định những thành tích vẻ vang của hai Đoàn đại biểu quân sự và nhấn mạnh, tuy thời gian hoạt động không dài, song việc thành lập hai Đoàn đại biểu quân sự là một sự kiện có ý nghĩa chiến lược, là sách lược sáng suốt của cách mạng Việt Nam, đánh dấu bước thắng lợi có ý nghĩa lịch sử trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước của nhân dân ta trên mặt trận ngoại giao quân sự. Đồng thời, đây cũng là bài học vô cùng quý báu trong nghệ thuật chỉ đạo chiến tranh và nghệ thuật đấu tranh ngoại giao quân sự của Đảng ta, đó là: vừa đánh vừa đàm; mưu trí, dũng cảm; khôn khéo, mềm dẻo; nhạy bén, linh hoạt; tích cực chủ động tiến công và kết hợp chặt chẽ giữa các hình thức đấu tranh chính trị, quân sự và ngoại giao.

Thay mặt lãnh đạo Đảng và Nhà nước, Chủ tịch nước nhiệt liệt chúc mừng và biểu dương tinh thần đấu tranh kiên quyết, tỉnh táo, khôn khéo sáng tạo cùng với những thành tích xuất sắc, thể hiện bản lĩnh và trí tuệ con người Việt Nam của Đoàn đại biểu quân sự Chính phủ Việt Nam DCCH và Đoàn đại biểu quân sự Chính phủ Cách mạng lâm thời CHMNVN.

Chủ tịch nước Trương Tấn Sang cũng lưu ý, trong tình hình hiện nay, hoạt động đối ngoại quân sự - quốc phòng lại càng có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, nó là một phần không thể thiếu trong các hoạt động đối ngoại của Đảng, Nhà nước và nhân dân ta; góp phần tạo nên sức mạnh tổng hợp nhằm giữ vững hòa bình, xây dựng và phát triển đất nước; bảo vệ độc lập, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ Tổ quốc Việt Nam XHCN.

Từ những kinh nghiệm của công tác ngoại giao quân sự - quốc phòng đã qua, Chủ tịch nước mong muốn các đồng chí trong hai Đoàn đại biểu quân sự tích cực truyền đạt kinh nghiệm về nghệ thuật đấu tranh ngoại giao quân sự - quốc phòng cho thế hệ hôm nay, góp phần xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, từng bước hiện đại trong tình hình mới.

Bày tỏ niềm xúc động trước sự quan tâm của Đảng và Nhà nước đối với hai Đoàn đại biểu quân sự, Trung tá Huỳnh Văn Trình thay mặt các thành viên hai Đoàn đã khẳng định, vinh dự này thuộc về nhân dân anh hùng, Đảng quang vinh và Quân đội nhân dân Việt Nam bách chiến bách thắng. Ông cho rằng, những ngày tháng hoạt động giữa sào huyệt địch của hai Đoàn đại biểu quân sự đã góp phần làm nên huyền thoại độc đáo, sáng tạo về ngoại giao quân sự của nước ta. Nhân dịp này, Trung tá Huỳnh Văn Trình mong muốn Đảng, Nhà nước quan tâm đầu tư xây dựng khu di tích Trại Davis – nơi đặt Sở chỉ huy đấu tranh ngoại giao – quân sự toàn miền Nam, từng được công nhận là một trong những di tích lịch sử của Chiến dịch Hồ Chí Minh và của Cách mạng miền Nam, để gắn con người, tập thể anh hùng với địa danh, địa bàn lịch sử đã sinh ra nó và ngược lại, có như vậy mới phát huy được truyền thống anh hùng cho các thế hệ mai sau.

Hải Hiền