Ngoại giao tâm công: Thế giới ‘hiểu thì hiểu hơn, quý sẽ quý hơn’

Phương Hằng
Cùng trò chuyện với nguyên Thứ trưởng Ngoại giao, Đại sứ Đặng Đình Quý, để hiểu hơn về mạch nguồn thông suốt ngoại giao tâm công trong đối ngoại Việt Nam.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Chủ tịch Hồ Chí Minh với bạn bè quốc tế. Ảnh tư liệu.
Chủ tịch Hồ Chí Minh với bạn bè quốc tế. Ảnh tư liệu.

Nội hàm về Ngoại giao tâm công Hồ Chí Minh, theo Đại sứ, có thể cắt nghĩa như thế nào?

Ngoại giao tâm công là tranh thủ trái tim của đối tác. Cơ sở để thực hành ngoại giao tâm công là lịch sử, văn hóa, chính sách đối ngoại và năng lực của những người làm đối ngoại. Trong quan hệ quốc tế, nước nào cũng sử dụng ngoại giao tâm công nhưng mỗi nước một khác, mỗi người một khác. Đặc sắc của Ngoại giao tâm công Hồ Chí Minh là Bác Hồ đã phát huy cao độ lịch sử hào hùng của dân tộc Việt Nam, nền văn hóa yêu hòa bình, khoan dung, vị tha của dân tộc, chính sách đối ngoại hòa bình, hòa hiếu của đất nước bằng kiến thức, nhân cách của một danh nhân văn hóa.

Vì sao làm ngoại giao phải có được trái tim, sự thấu hiểu, có được lòng tin và năng lực cảm hóa lại quan trọng như vậy, trong cả xung đột và hòa bình, thưa Đại sứ?

Để tranh thủ được trái tim thì trước đó phải tranh thủ được khối óc. Người ta chỉ trao trái tim cho anh nếu họ thấy anh có thể hiểu được họ, xứng đáng để họ gửi lòng tin.

Do vậy, bên cạnh việc chia sẻ, thông cảm, anh còn cần phải có năng lực thuyết phục họ. Trong đối ngoại, bên cạnh việc phân biệt giữa nhân dân và chính phủ, giữa những lực lượng hiếu chiến và yêu chuộng hòa bình cùng một nước, Bác luôn phân biệt rõ hai mặt tích cực và tiêu cực trong cùng một con người, cùng một lực lượng, cố gắng khơi dậy những điều tốt đẹp trong trái tim của họ.

Nhiều quốc gia biết đến Việt Nam là quốc gia yêu chuộng hòa bình và trong mọi diễn đàn, Việt Nam đều gửi đi thông điệp về đất nước hình chữ S từng kiên cường trong mưa bom, bão đạn, luôn thật tâm, nỗ lực hết mình vì hòa bình… Ngoại giao tâm công thành công và lan tỏa như thế nào, thưa Đại sứ?

Lịch sử hào hùng của dân tộc ta là vốn quý để chúng ta thực hiện ngoại giao tâm công. Nhân dân thế giới, nhất là nhân dân các nước châu Phi và Mỹ Latinh, vẫn ấn tượng sâu đậm về lịch sử chống ngoại xâm của dân tộc Việt Nam, tỏ lòng ngưỡng mộ và biết ơn nhân dân Việt Nam qua hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ.

Bởi vì sự hy sinh vô cùng lớn lao: “Ta vì ta, ba chục triệu người, cũng vì ba ngàn triệu trên đời” (Thơ Tố Hữu). Tuy nhiên, vốn quý đó được gìn giữ và tiếp tục lan tỏa thì cần có ngoại giao tâm công Hồ Chí Minh. Khi có cảm tình thì người ta mới nhớ, khi thấy mình khiêm tốn, cầu thị thì họ mới trọng lịch sử của dân tộc mình.

Thưa Đại sứ, ngoại giao tâm công Hồ Chí Minh đã được các thế hệ ngoại giao Việt Nam vận dụng và phát huy ra sao?

Các thế hệ tiền bối đã có cơ hội được phục vụ Bác trong công việc đối ngoại, đã học hỏi, noi gương Bác, phát huy ngoại giao tâm công Hồ Chí Minh, tranh thủ bạn bè, thức tỉnh đối thủ, làm cho đối thủ cũng phải nể trọng.

Các thế hệ sau nỗ lực tiếp nối truyền thống ấy trong bối cảnh mới, đất nước đổi mới, hội nhập ngày càng sâu rộng và khu vực và thế giới.

Đại sứ Đặng Đình Quý.
Đại sứ Đặng Đình Quý.

Là “thuyền trưởng” của Phái đoàn Việt Nam tại Liên hợp quốc (LHQ) trong thời điểm Việt Nam đảm nhận vị trí quan trọng là Ủy viên không thường trực Hội đồng bảo an (HĐBA) LHQ nhiệm kỳ 2020-2021, khi chia sẻ về hai điều Đại sứ tâm đắc nhất để có được thành công của hành trình đó, Đại sứ đã từng nhấn mạnh điều đầu tiên là ngoại giao tâm công. “Ngọn hải đăng” ấy đã rọi sáng cho “con thuyền” của chúng ta và chính Đại sứ như thế nào?

Khi đảm nhiệm vị trí Ủy viên Không thường trực HĐBA LHQ, chúng tôi tâm niệm rằng: Mục tiêu quan trọng nhất của chúng ta không phải số Nghị quyết, Tuyên bố Chủ tịch do chúng ta khởi xướng mà là tình cảm của các nước thành viên LHQ dành cho Việt Nam. Sau hai năm, nếu các nước bạn bè quý Việt Nam hơn, các nước lớn nể trọng Việt Nam hơn thì chúng ta thành công và ngược lại.

Theo đó, chúng ta đã làm một việc mà chưa nước nào làm là: mời các nước đang là “đối tượng theo dõi” của HĐBA đến nói cho chúng ta về những quan tâm của họ, những khó khăn của họ; trước khi HĐBA họp về nước nào, chúng ta đều tham vấn ý kiến của họ, họp xong thì thông tin và trao đổi lại với họ. Khi chúng ta kết thúc nhiệm kỳ, Đại sứ một số nước đã cám ơn vì Việt Nam là nước: “Luôn lắng nghe và thấu hiểu họ”.

Cuối cùng, thưa Đại sứ, ngoại giao tâm công, trong thế giới vạn biến, xung đột gia tăng như hiện nay, sẽ có ý nghĩa gì đối với ứng xử quốc tế của Việt Nam?

Thế giới có thế nào thì ngoại giao tâm công vẫn cần, vẫn là phương cách quan trọng. Ngoại giao tâm công để thế giới đã hiểu thì hiểu hơn, đã quý sẽ quý hơn.

Trong quan hệ quốc tế, các nước hợp tác hay đấu tranh đều dựa trên quan niệm về lợi ích và phương cách thực hiện lợi ích. Ngoại giao tâm công là phương cách để tác động tới quan niệm và phương cách của họ.

Mặt thuận của ta bây giờ là, cho dù thế giới có loạn lạc, bất ổn như thế nào chúng ta hoàn toàn có điều kiện để duy trì hòa bình, tránh bao vây, cấm vận. Nhưng chiến tranh càng lùi xa thì vốn lịch sử để làm ngoại giao tâm công càng giảm đi, chúng ta phải tạo ra nguồn vốn mới thông qua công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, ngày càng đóng góp nhiều hơn cả về ý tưởng và nguồn lực vật chất cho công việc chung của khu vực và thế giới.

Hội nghị Ngoại giao: Lịch sử và ý nghĩa

Hội nghị Ngoại giao: Lịch sử và ý nghĩa

Tình hình thế giới và khu vực luôn diễn biến hết sức nhanh chóng, phức tạp, khó lường, trong đó thời cơ và thách thức ...

Công tác đối ngoại và ngoại giao: Điểm sáng nổi bật trong thành tựu chung của đất nước

Công tác đối ngoại và ngoại giao: Điểm sáng nổi bật trong thành tựu chung của đất nước

“Với sự nỗ lực vượt bậc của toàn Đảng, toàn dân và toàn quân, công tác đối ngoại và ngoại giao đã khẳng định rõ ...

Đại sứ và doanh nghiệp bàn giải pháp khắc phục thách thức, tận dụng cơ hội, hội nhập thành công

Đại sứ và doanh nghiệp bàn giải pháp khắc phục thách thức, tận dụng cơ hội, hội nhập thành công

Để hóa giải khó khăn, tận dụng cơ hội, bên cạnh sự đồng hành của các cơ quan quản lý nhà nước, Cơ quan đại ...

Doanh nghiệp đặt hàng, Đại sứ ‘hiến kế’ để ngành Halal Việt Nam đi tắt đón đầu thị trường toàn cầu

Doanh nghiệp đặt hàng, Đại sứ ‘hiến kế’ để ngành Halal Việt Nam đi tắt đón đầu thị trường toàn cầu

Với thị trường Halal tiềm năng, các doanh nghiệp nên quan tâm tìm hiểu, đặt ra kế hoạch, đề án cụ thể, có sự đầu ...

Ngoại giao nỗ lực đồng hành cùng địa phương

Ngoại giao nỗ lực đồng hành cùng địa phương

Vai trò đồng hành của Bộ Ngoại giao trong công tác đối ngoại trên các lĩnh vực, đặc biệt là ngoại giao kinh tế, ngoại ...

(thực hiện)

Bài viết cùng chủ đề

Hội nghị Ngoại giao lần thứ 32

Đọc thêm

Việt Nam và Brazil thúc đẩy hợp tác nông nghiệp, năng lượng và sinh học

Việt Nam và Brazil thúc đẩy hợp tác nông nghiệp, năng lượng và sinh học

Từ ngày 25-28/2, đoàn công tác của Đại sứ quán Việt Nam tại Brazil do Đại sứ Bùi Văn Nghị dẫn đầu đã thăm và làm việc tại bang Maranhão.
Đẩy mạnh công tác ngoại giao kinh tế, kiến tạo động lực tăng trưởng hai con số sau Đại hội XIV

Đẩy mạnh công tác ngoại giao kinh tế, kiến tạo động lực tăng trưởng hai con số sau Đại hội XIV

Ngày 2/3, Thứ trưởng Ngoại giao Nguyễn Minh Hằng chủ trì cuộc họp triển khai nhiệm vụ Quý I/2026 của Ban Chỉ đạo ngoại giao kinh tế, Bộ Ngoại giao.
Thắng liên tục, HLV Michael Carrick lập kỷ lục Ngoại hạng Anh

Thắng liên tục, HLV Michael Carrick lập kỷ lục Ngoại hạng Anh

HLV Michael Carrick đi vào lịch sử khi trở thành huấn luyện viên ở Ngoại hạng Anh có khởi đầu tốt nhất sau 9 trận đấu đầu tiên.
Mexico: Tìm thấy bộ xương thời tiền sử nằm sâu bên trong hang động ngập nước, niên đại ít nhất 8.000 năm

Mexico: Tìm thấy bộ xương thời tiền sử nằm sâu bên trong hang động ngập nước, niên đại ít nhất 8.000 năm

Các nhà khoa học vừa tìm thấy một bộ xương thời tiền sử trong một hệ thống hang động ngập nước phức tạp dọc theo bờ biển Caribe của Mexico.
Ảnh ấn tượng: Lãnh tụ tối cao Iran thiệt mạng, xung đột Nga-Ukraine bước sang năm thứ 5, Afghanistan-Pakistan đấu pháo

Ảnh ấn tượng: Lãnh tụ tối cao Iran thiệt mạng, xung đột Nga-Ukraine bước sang năm thứ 5, Afghanistan-Pakistan đấu pháo

Iran tuyên bố quốc tang sau khi Lãnh tụ tối cao qua đời; xung đột ở Ukraine bước sang năm thứ năm; Thiên hoàng Nhật Bản Naruhito đón sinh nhật ...
Sinh viên Việt Nam tại Trung Đông: Giữ bình tĩnh trước biến động, tin tưởng vào công tác bảo hộ công dân

Sinh viên Việt Nam tại Trung Đông: Giữ bình tĩnh trước biến động, tin tưởng vào công tác bảo hộ công dân

Trong bối cảnh căng thẳng tại Trung Đông, đời sống của cộng đồng người Việt, nhất là sinh viên, bắt đầu chịu tác động trực tiếp từ những biến động ...
Việt Nam và Brazil thúc đẩy hợp tác nông nghiệp, năng lượng và sinh học

Việt Nam và Brazil thúc đẩy hợp tác nông nghiệp, năng lượng và sinh học

Từ ngày 25-28/2, đoàn công tác của Đại sứ quán Việt Nam tại Brazil do Đại sứ Bùi Văn Nghị dẫn đầu đã thăm và làm việc tại bang Maranhão.
Đẩy mạnh công tác ngoại giao kinh tế, kiến tạo động lực tăng trưởng hai con số sau Đại hội XIV

Đẩy mạnh công tác ngoại giao kinh tế, kiến tạo động lực tăng trưởng hai con số sau Đại hội XIV

Ngày 2/3, Thứ trưởng Ngoại giao Nguyễn Minh Hằng chủ trì cuộc họp triển khai nhiệm vụ Quý I/2026 của Ban Chỉ đạo ngoại giao kinh tế, Bộ Ngoại giao.
Đón Tết cổ truyền Bính Ngọ tại Đại sứ quán Việt Nam ở Chile, hướng tới kỷ niệm 55 năm quan hệ ngoại giao

Đón Tết cổ truyền Bính Ngọ tại Đại sứ quán Việt Nam ở Chile, hướng tới kỷ niệm 55 năm quan hệ ngoại giao

Đại sứ quán Việt Nam tại Chile gặp mặt đón Xuân Bính Ngọ, với sự tham dự của bà con kiều bào, Đại sứ quán cùng gia đình và một số bạn bè Chile.
Giao lưu thể thao ASEAN-CARICOM thúc đẩy quan hệ với Venezuela và các nước Caribe

Giao lưu thể thao ASEAN-CARICOM thúc đẩy quan hệ với Venezuela và các nước Caribe

Đại sứ quán các nước ASEAN tại Caracas đã phối hợp với Bộ Ngoại giao Venezuela và Đại sứ quán các nước Cộng đồng Caribe tổ chức giải bowling hữu nghị.
Không gian Tết Việt nổi bật tại Lễ hội đèn lồng ở Khon Kaen, Thái Lan

Không gian Tết Việt nổi bật tại Lễ hội đèn lồng ở Khon Kaen, Thái Lan

Ngày 27/2, tại Khon Kaen, Thái Lan diễn ra lễ khai mạc Tết cộng đồng với chủ đề 'Lễ hội đèn lồng Tết Nguyên tiêu 2026'.
Việt Nam quan ngại sâu sắc về tình hình xung đột leo thang phức tạp tại khu vực Trung Đông

Việt Nam quan ngại sâu sắc về tình hình xung đột leo thang phức tạp tại khu vực Trung Đông

Đây là khẳng định của Người phát ngôn Phạm Thu Hằng khi được hỏi về phản ứng của Việt Nam trước tình hình leo thang căng thẳng tại Trung Đông hiện nay.
Sinh viên Việt Nam tại Trung Đông: Giữ bình tĩnh trước biến động, tin tưởng vào công tác bảo hộ công dân

Sinh viên Việt Nam tại Trung Đông: Giữ bình tĩnh trước biến động, tin tưởng vào công tác bảo hộ công dân

Trong bối cảnh căng thẳng tại Trung Đông, đời sống của cộng đồng người Việt, nhất là sinh viên, bắt đầu chịu tác động trực tiếp từ những biến động chính trị.
Tình hình Trung Đông: Khuyến cáo công dân Việt Nam không đến các địa điểm nhạy cảm về an ninh nhằm bảo đảm an toàn

Tình hình Trung Đông: Khuyến cáo công dân Việt Nam không đến các địa điểm nhạy cảm về an ninh nhằm bảo đảm an toàn

Đại sứ quán Việt Nam tại khu vực Vùng Vịnh khuyến cáo công dân Việt Nam hạn chế di chuyển không cần thiết và không đến các địa điểm nhạy cảm về an ninh.
Bộ Ngoại giao khuyến cáo công dân Việt Nam không đến Iran và Israel nếu không thực sự cần thiết

Bộ Ngoại giao khuyến cáo công dân Việt Nam không đến Iran và Israel nếu không thực sự cần thiết

Ngày 28/2, Bộ Ngoại giao ra thông báo khuyến cáo đối với công dân Việt Nam tại Iran và Israel.
Khẩn: Đại sứ quán Việt Nam tại Israel khuyến cáo cộng đồng người Việt tại địa bàn

Khẩn: Đại sứ quán Việt Nam tại Israel khuyến cáo cộng đồng người Việt tại địa bàn

Ngày 28/2, Đại sứ quán Việt Nam tại Israel đã phát đi thông báo khẩn gửi cộng đồng người Việt Nam đang sinh sống, học tập và làm việc tại sở tại.
Lao động Việt tử nạn khi leo núi ở Nhật Bản, Đại sứ quán khẩn trương bảo hộ công dân

Lao động Việt tử nạn khi leo núi ở Nhật Bản, Đại sứ quán khẩn trương bảo hộ công dân

Truyền thông Nhật Bản đưa tin một vụ tai nạn đáng tiếc đã xảy ra trên núi Ryozen thuộc thị trấn Taga, tỉnh Shiga làm một phụ nữ Việt Nam tử nạn.
Bảo hộ công dân - Nhiệm vụ quan trọng và nhân văn

Bảo hộ công dân - Nhiệm vụ quan trọng và nhân văn

Cục trưởng Cục Lãnh sự Doãn Hoàng Minh chia sẻ những dấu ấn nổi bật của công tác bảo hộ công dân năm 2025 và nêu những nhiệm vụ đặt ra đối với Cục Lãnh ...
Trắc nghiệm về Việt Nam – Thành viên Hội đồng Nhân quyền Liên hợp quốc nhiệm kỳ 2026-2028

Trắc nghiệm về Việt Nam – Thành viên Hội đồng Nhân quyền Liên hợp quốc nhiệm kỳ 2026-2028

Nhân dịp Việt Nam tái trúng cử Hội đồng Nhân quyền Liên hợp quốc nhiệm kỳ 2026-2028, mời các bạn tham gia trắc nghiệm dưới đây.
Ngoại giao âm nhạc: Khi giai điệu kết nối các nền văn hoá

Ngoại giao âm nhạc: Khi giai điệu kết nối các nền văn hoá

Tối 18/11, tại Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam, buổi hòa nhạc kỷ niệm 75 năm quan hệ ngoại giao Hungary – Việt Nam đã diễn ra, tôn vinh mối quan hệ hữu ...
Những ưu điểm vượt trội về nội dung cam kết tại Công ước Hà Nội

Những ưu điểm vượt trội về nội dung cam kết tại Công ước Hà Nội

Công ước của Liên hợp quốc về chống tội phạm mạng (Công ước Hà Nội) vừa được mở ký. Vậy Công ước này có những ưu điểm vượt trội gì về nội dung cam kết?
Trắc nghiệm về Lễ mở ký Công ước Liên hợp quốc về chống tội phạm mạng

Trắc nghiệm về Lễ mở ký Công ước Liên hợp quốc về chống tội phạm mạng

Nhân dịp Việt Nam đăng cai Lễ mở ký Công ước của Liên hợp quốc về chống tội phạm mạng, mời các bạn tham gia trắc nghiệm tìm hiểu thêm về sự kiện này.
Trắc nghiệm về Hội nghị P4G 2025 tại Việt Nam

Trắc nghiệm về Hội nghị P4G 2025 tại Việt Nam

Mời các bạn tham gia trắc nghiệm để tìm hiểu thêm về Hội nghị thượng đỉnh P4G lần thứ tư do Việt Nam đăng cai từ ngày 14-17/4.
Trắc nghiệm về các Đối tác chiến lược toàn diện của Việt Nam

Trắc nghiệm về các Đối tác chiến lược toàn diện của Việt Nam

Mời các bạn tham gia trắc nghiệm để tìm hiểu thêm về các Đối tác chiến lược toàn diện mà Việt Nam đã thiết lập quan hệ cho đến nay.
Phiên bản di động