Sổ tay văn hóa Đông - Tây

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Một thoáng văn học Tây Ban Nha (kỳ 6)

HỮU NGỌC
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Văn học Tây Ban Nha bao gồm các thể loại văn học như thơ, văn xuôi và kịch, trong đó nhiều tác giả, tác phẩm nổi tiếng thế giới.
Tirso de Molina.
Tirso de Molina.

Tirso de Molina (1583-1648) là tu sĩ, nhà viết kịch tạo ra phong tục Tây Ban Nha. Ông viết trên 300 vở. Tác phẩm chính: Tên quyến rũ phụ nữ ở Sevilla (1638).

Tên quyến rũ phụ nữ ở Sevilla là vở kịch nổi tiếng nhất của Tirso.

Tác phẩm đã để lại cho văn nghệ châu Âu hình tượng Don Juan, một người quý tộc ăn chơi, quyến rũ phụ nữ, phớt đời, không tin thần thánh nào. Có thể đây là một nhân vật có thật, sống vào thế kỷ XIV ở Tây Ban Nha, đã đi vào truyền thuyết dân gian. Vở kịch thơ kể chuyện xảy ra trong ba ngày.

Don Juan giả làm chồng chưa cưới của nữ hầu tước Isabella, lẻn vào phòng nàng ở Italy.

Sau đó, Don Juan bỏ trốn về Tây Ban Nha. Thuyền bị đắm, Don Juan thoát chết, được một cô gái đẹp bình dân cho ăn ở trong lều của cô. Hắn hứa sẽ lấy cô, nhưng khi thỏa mãn, đã bỏ đi Sevilla. Nhà vua biết được việc làm của Don Juan ở Italy, bắt y phải lấy Isabella.

Trước kia, vua định gả Dona Ana cho Don Juan, giờ thì vua định gả nàng cho vị hầu tước đã đính hôn với Isabella. Don Juan biết là Dona Ana hẹn hò với người yêu là một tử tước, liền trá hình vào nhà nàng.

Nàng kêu lên, bố nàng chạy đến, bị Don Juan đâm chết. Don Juan bỏ đi, lại quyến rũ một cô nông dân. Hắn về Castilla, thấy pho tượng bố Dona Ana, hắn chế giễu, mời tượng đến ăn tiệc. Tượng đồng ý đến. Hôm sau, tượng mời Don Juan đến ăn ở nhà thờ. Don Juan đến ăn, lúc hắn cáo biệt thì bị tượng kéo xuống âm phủ.

***

Unamuno Y Jugo Miguel de.
Unamuno Y Jugo Miguel de.

Unamuno Y Jugo Miguel de (1864-1936) là nhà triết học, nhà văn thuộc “Thế hệ 98” chống phát -xít.

Ông có uy tín trong lịch sử tư tưởng hiện đại phương Tây; và chịu ảnh hưởng của Kierkegaard, ông tổ của chủ nghĩa hiện sinh. Tác phẩm chính: Tình cảm bi đát về cuộc sống (1912), Nỗi thống khổ của đạo Thiên Chúa (1925).

Tình cảm bi đát về cuộc sống là luận văn cơ bản của Unamuno.

Ông đi sâu vào cái day dứt tôn giáo của con người thế kỷ XX và của nhân loại nói chung; ông nhận thức sâu sắc về mâu thuẫn trong con người giữa lý tính và đức tin, về sự vô lý bi thảm của cuộc đời (báo hiệu chủ nghĩa hiện sinh).

Tác phẩm không theo diễn biến logic, mà theo nhịp điệu tâm hồn, xuất phát từ nhu cầu bản năng của một con người không muốn chết; nó thể hiện một khuynh hướng Tây Ban Nha thần bí theo đạo Thiên Chúa; nó cũng nói lên chủ nghĩa Don Quixote theo cách hiểu của Unamuno, là chống lại đạo lý vị lợi và thực chứng luận, con người phải luôn luôn tự vượt mình, đi đến cái tâm.

Phải xuất phát từ một con người cụ thể (một cá nhân) toàn vẹn (cả lý tính lẫn tình cảm), bắt nguồn từ cuộc sống; không có triết học nói chung, chỉ có những triết gia.

Cái tình cảm bi đát là gốc chung mọi tôn giáo và mọi triết học (nhưng thể hiện khác nhau trong hành động và tư duy từng người), là nhu cầu bất tử, đấu tranh chống cái chết. Unamuno tìm câu trả lời thông qua một quan niệm Thiên Chúa giáo tự do, gắn chặt với cuộc sống (đây là biến tướng của triết học sự sống), con người chết nhưng lại bất tử do có Chúa phục sinh.

Lịch sử bi đát của tư duy con người là lịch sử đấu tranh giữa lý tính và cái sống; lý tính muốn ngự trị và lý tính hòa cái sống, bắt nó chấp nhận cái không thể tránh được, tức là cái chết; nhưng cái sống lại muốn buộc lý tính chấp nhận những tham vọng sống mãi.

Trong tâm hồn hiện đại có sự xung đột giữa hoài nghi khoa học và bản năng sống, do đó, sinh ra sự phân vân đau khổ, vừa có tính người, vừa có tính thần linh - một chất men để con người vươn lên mãi mãi, tôi luyện không ngừng.

Nỗi thống khổ của đạo Thiên Chúa là luận văn quan trọng của Unamuno, có khuynh hướng nhân bản chủ quan và bi quan (tâm hồn luôn day dứt giữa lý trí và đức tin, tôn giáo và khoa học).

Từ Agonia (hấp hối) ở đây sử dụng theo nghĩa gốc là đấu tranh đau khổ. Là tín đồ Thiên Chúa giáo có nghĩa là đấu tranh không ngừng từng giây phút cuộc đời, đấu tranh giữa đức tin và nhiệm vụ làm công dân, làm cha, làm chồng... mọi hình thức. Từ bỏ cuộc đấu tranh, nghỉ ngơi, có nghĩa là từ bỏ đạo Thiên Chúa (đạo chủ trương mỗi người phải luôn hy sinh để vươn lên).

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Một thoáng văn học Tây Ban Nha (kỳ 5)

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Một thoáng văn học Tây Ban Nha (kỳ 5)

Văn học Tây Ban Nha bao gồm các thể loại văn học như thơ, văn xuôi và kịch, trong đó nhiều tác giả, tác phẩm ...

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Một thoáng văn học Tây Ban Nha (kỳ 4)

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Một thoáng văn học Tây Ban Nha (kỳ 4)

Văn học Tây Ban Nha bao gồm các thể loại văn học như thơ, văn xuôi và kịch, trong đó nhiều tác giả, tác phẩm ...

Xem nhiều

Đọc thêm

Covid-19 tối 26/10: 3.595 ca mắc mới tại 49 địa phương; gần 3.000 ca khỏi bệnh; TP. HCM tăng tốc tiêm vaccine mũi 2

Covid-19 tối 26/10: 3.595 ca mắc mới tại 49 địa phương; gần 3.000 ca khỏi bệnh; TP. HCM tăng tốc tiêm vaccine mũi 2

Baoquocte.vn. Tính từ 17h ngày 25/10 đến 17h ngày 26/10, trên Hệ thống Quốc gia quản lý ca bệnh Covid-19 ghi nhận 3.595 ca nhiễm mới.
Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Tư ngày 27/10/2021: Cự Giải bị đồng nghiệp đâm sau lưng

Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Tư ngày 27/10/2021: Cự Giải bị đồng nghiệp đâm sau lưng

Baoquocte.vn. Tử vi hôm nay 27/10/2021 của 12 cung hoàng đạo - Ma Kết, Bảo Bình, Song Ngư, Bạch Dương, Kim Ngưu, Song Tử, Cự Giải, Sư Tử, Xử Nữ, Thiên ...
Chủ tịch nước sẽ phát biểu tại phiên Thảo luận mở Cấp cao về Hợp tác giữa Liên hợp quốc và Liên minh châu Phi

Chủ tịch nước sẽ phát biểu tại phiên Thảo luận mở Cấp cao về Hợp tác giữa Liên hợp quốc và Liên minh châu Phi

Baoquocte.vn. Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc sẽ tham dự và phát biểu tại phiên Thảo luận mở Cấp cao trực tuyến về Hợp tác giữa Liên hợp quốc và Liên ...
Covid-19 ở Hà Nội ngày 26/10: Ghi nhận thêm 18 ca mắc mới, trong đó có 17 ca cộng đồng

Covid-19 ở Hà Nội ngày 26/10: Ghi nhận thêm 18 ca mắc mới, trong đó có 17 ca cộng đồng

Baoquocte.vn. Sở Y tế Hà Nội cho biết, trong ngày 26/10, trên địa bàn ghi nhận 18 ca dương tính Covid-19, trong đó có 17 ca cộng đồng và 1 ca ...
XSMN 27/10/2021, xổ số miền Nam hôm nay thứ 4 ngày 27/10/2021. xổ số hôm nay 27/10

XSMN 27/10/2021, xổ số miền Nam hôm nay thứ 4 ngày 27/10/2021. xổ số hôm nay 27/10

Baoquocte.vn. XSMN 27/10. xổ số hôm nay 27/10. xổ số miền Nam hôm nay thứ 4 ngày 27 tháng 10 năm 2021. KQXSMN thứ 4. SXMN 27/10. KQSXMN.
XSĐN 27/10/2021, kết quả xổ số Đồng Nai hôm nay 27/10/2021. KQXSĐN thứ 4

XSĐN 27/10/2021, kết quả xổ số Đồng Nai hôm nay 27/10/2021. KQXSĐN thứ 4

Baoquocte.vn. XSĐN 27/10. Xổ số Đồng Nai hôm nay ngày 27 tháng 10 năm 2021. xo so dong nai. KQXSĐN 27/10. KQXSĐN.
XSMB 27/10/2021, xổ số miền Bắc hôm nay thứ 4 ngày 27/10/2021. dự đoán XSMB 27/10

XSMB 27/10/2021, xổ số miền Bắc hôm nay thứ 4 ngày 27/10/2021. dự đoán XSMB 27/10

Baoquocte.vn. XSMB 27/10. dự đoán XSMB. xổ số miền Bắc hôm nay thứ 4 ngày 27 tháng 10 năm 2021. xổ số hôm nay. XSMB thứ 4. SXMB.
Bộ Ngoại giao cập nhật chính sách lãnh sự với Cơ quan đại diện nước ngoài tại Việt Nam

Bộ Ngoại giao cập nhật chính sách lãnh sự với Cơ quan đại diện nước ngoài tại Việt Nam

Baoquocte.vn. Bộ Ngoại giao lần đầu tiên tổ chức Hội nghị gặp mặt các Cơ quan đại diện nước ngoài tại Việt Nam để cập nhật chính sách về công tác ...
Học giả Australia: G20 nên ngừng 'tái chế' chương trình nghị sự của G7

Học giả Australia: G20 nên ngừng 'tái chế' chương trình nghị sự của G7

Baoquocte.vn. Tác giả Adam Triggs cho rằng, nhóm G20 cần hành động nhiều hơn hướng tới các nước đang phát triển, thay vì 'tái chế' chương trình nghị sự của G7.
ASEAN-Hàn Quốc: Sớm nối hoạt động bong bóng du lịch, công nhận chứng nhận vaccine

ASEAN-Hàn Quốc: Sớm nối hoạt động bong bóng du lịch, công nhận chứng nhận vaccine

Baoquocte.vn. Hàn Quốc mong muốn cùng ASEAN sớm nối lại các hoạt động giao lưu nhân dân qua: bong bóng du lịch, công nhận lẫn nhau về chứng nhận vaccine.
TS. Trịnh Lê Anh: 'Thích ứng là phẩm chất, cũng là yêu cầu để du lịch phục hồi'

TS. Trịnh Lê Anh: 'Thích ứng là phẩm chất, cũng là yêu cầu để du lịch phục hồi'

Baoquocte.vn. Trả lời câu hỏi làm sao để chữa lành 'vết thương' của ngành du lịch do Covid-19 gây ra, TS. Trịnh Lê Anh cho rằng, đó là sự thích ứng.
Độc đáo tour bộ hành 'Kiến trúc Pháp trong lòng Hà Nội'

Độc đáo tour bộ hành 'Kiến trúc Pháp trong lòng Hà Nội'

Baoquocte.vn. Bảo tàng Lịch sử quốc gia phối hợp với Công ty Lữ hành Hanoitourist khai trương tour bộ hành 'Kiến trúc Pháp trong lòng Hà Nội'.
Rừng tràm Trà Sư: Từ vùng trũng hoang hóa đến điểm du lịch lý tưởng

Rừng tràm Trà Sư: Từ vùng trũng hoang hóa đến điểm du lịch lý tưởng

Baoquocte.vn. Du khách tới rừng tràm Trà Sư sẽ cảm thấy choáng ngợp trước rừng tràm mênh mông và có cơ hội khám phá hệ sinh thái rừng ngập nước đặc trưng.
Hà Nội: Mở tour du lịch an toàn đầu tiên giai đoạn bình thường mới

Hà Nội: Mở tour du lịch an toàn đầu tiên giai đoạn bình thường mới

Baoquocte.vn. 'Kiến trúc Pháp trong lòng Hà Nội' là tour du lịch an toàn đầu tiên có sự kết hợp giữa tham quan truyền thống với ứng dụng công nghệ thuyết minh tự động
Du lịch trực tuyến hút khách ở Nhật Bản

Du lịch trực tuyến hút khách ở Nhật Bản

Baoquocte.vn. Các tour du lịch trực tuyến kết hợp bán hàng đặc sản và giao bữa ăn trực tiếp tới nhà đang ngày càng được ưa chuộng tại Nhật Bản.
Những thành phố cổ 'bốc hơi' mà ai cũng muốn đến một lần trong đời

Những thành phố cổ 'bốc hơi' mà ai cũng muốn đến một lần trong đời

Baoquocte.vn. Có rất nhiều thành phố trên thế giới đã biến mất vì những thảm họa hoặc đơn giản là do sự bào mòn của thời gian...
Ấm áp tập thơ ‘Những chiếc ghế trong căn bếp nhỏ’

Ấm áp tập thơ ‘Những chiếc ghế trong căn bếp nhỏ’

Baoquocte.vn. Tập thơ mới của Nguyễn Phong Việt như lời thủ thỉ nhẹ nhàng, khiến cho độc giả cảm nhận được rất nhiều điều về cuộc sống, về tình yêu và về tình cảm gia đình.
Sự nghiệp của phụ nữ và những câu chuyện truyền cảm hứng

Sự nghiệp của phụ nữ và những câu chuyện truyền cảm hứng

Baoquocte.vn. Có hai cuốn sách mới được xuất bản tại Việt Nam có thể truyền cảm hứng cho mọi phụ nữ dám cất lên tiếng nói và theo đuổi lý tưởng, sự nghiệp của riêng mình.
Việt Nam và Nhật Bản hợp tác xuất bản tranh truyện

Việt Nam và Nhật Bản hợp tác xuất bản tranh truyện

Baoquocte.vn. Cuốn tranh truyện 'Những người bạn' do Đốm Đốm - nữ họa sĩ Việt Nam minh họa vừa được Nhà xuất bản Sunny Side (Nhật Bản) phát hành.
Vaxxers - cuốn sách kể về hành trình phi thường phát triển vaccine AstraZeneca

Vaxxers - cuốn sách kể về hành trình phi thường phát triển vaccine AstraZeneca

Baoquocte.vn. Ngày 13/10, Alpha Books đã công bố xuất bản cuốn sách của các nhà khoa học Oxford về hành trình phát minh vaccine chống Covid-19 AstraZeneca.
Abdulrazak Gurnah và những áng văn ‘dịch chuyển’

Abdulrazak Gurnah và những áng văn ‘dịch chuyển’

Baoquocte.vn. Sinh ra ở Zanzibar và rời đến Anh năm 18 tuổi – hai nền văn hóa đã đóng vai trò quan trọng trong hình thành các tác phẩm văn học của Abdulrazak Gurnad.
Tình bạn đặc biệt Việt Nam-Nhật Bản trong 'Tomodachi'

Tình bạn đặc biệt Việt Nam-Nhật Bản trong 'Tomodachi'

Baoquocte.vn. Ngày 5/10, Đại sứ Vũ Hồng Nam đã tiếp ông Aihara Hiroyuki, tác giả Tomodachi, truyện tranh sản xuất hợp tác hai nước Việt-Nhật.
Phiên bản di động