Nhạc sĩ Thuận Yến: “Bác Hồ-nguồn cảm hứng không bao giờ vơi cạn”

Thuận Yến là nhạc sĩ từ lâu đã trở nên quen biết đối với công chúng yêu nhạc qua nhiều ca khúc nổi tiếng: Mỗi bước ta đi, Người mẹ miền Namtay không thắng giặc, Bài ca đội nữ tiếp vận, Hát mừng quê ta giải phóng, Tình yêu không lời, Chia tay hoàng hôn, Hương tràm...
Theo dõi Baoquocte.vn trên

Đặc biệt, ông viết được 4 bài hát về Bác Hồ đều đặc sắc, rất được người nghe tán thưởng: Bác Hồ một tình yêu bao la, Vầng trăng Ba Đình, Miền Trung nhớ Bác, Người về thăm quê. Đó quả là một hiện tượng quý hiếm.

 

Nhân kỷ niệm sinh nhật Bác, nhạc sĩ (NS)Thuận Yến đã trao đổi với chúng tôi về sáng tác về Bác Hồ của ông.

 

PV:Xin chào nhạc sĩ Thuận Yến! Những ngày này khắp nơi lại vang lên những bài hát của nhạc sĩ viết về Bác Hồ kính yêu, đã được nghe rất nhiều lần mà mỗi dịp nghe lại các bài của ông, người nghe vẫn nguyên vẹn cảm xúc bồi hồi. Xin nhạc sĩ cho biết vì sao lại có thể viết được nhiều bài hay về Bác?

 

NS Thuận Yến: Tôi nghĩ là không có gì ghê gớm đâu, chẳng qua vì tình cảm của bà con mình với Bác đã quá sâu nặng. Trong mỗi chúng ta luôn có sự tôn kính, tình yêu thương, ngưỡng mộ và lòng biết ơn vô bờ bến đối với Bác nên chỉ cần một bài hát nào đó nói lên được những tình cảm ấy là họ chấp nhận. Người sáng tác cần nói đúng được tâm tư, tình cảm của mỗi con người bình dị nhất đối với vị lãnh tụ kính yêu. Tôi đã cố gắng làm điều đó.

 

PV: Nhưng ai cũng công nhận ông viết bài nào về Bác đều thành công?

 

NS Thuận Yến:Không hẳn vậy, vì đâu phải tôi chỉ viết 4 bài mà đã viết tới hơn 20 bài. Như vậy thì tỷ lệ thành công cũng đâu phải là nhiều.

 

PV:Ông có thể nhắc tới một số bài nào đó không có hiệu quả?

 

NS Thuận Yến:Ví như bài đầu tiên tôi viết có nhan đề Mỗi dòng thư Bác sáng ngời niềm tin. Đó là mùa xuân năm Mậu Thân (1968), sau cuộc Tổng tiến công và nổi dậy của quân và dân ta. Bác có viết thư gửi bà con Huế-Trị-Thiên, căn dặn 7 điều để động viên, cổ vũ tinh thần bà con hãy vượt qua khó khăn tạm thời, hướng tới chiến thắng không xa. Ở trong hầm chiến khu, cùng với nhà viết kịch Học Phi và nhà thơ Phạm Ngọc Cảnh, tôi rất xúc động sau khi đọc thư Bác.  
Nhạc sĩ Thuận Yến
  Ngay lập tức tôi viết bài này. Bài hát khai thác chất liệu dân ca Huế, nhưng chưa có gì sáng tạo đặc biệt nên sau khi phát trên đài Giải phóng một vài lần chưa đủ sức lan tỏa rộng rãi. Hoặc bài thứ hai cũng rất đáng tiếc là sau ngày Bác từ trần (1969) tôi viết bài Mẹ ru theo tiếng Bác Hồ. Chất nghẹn ngào, bi lụy đã khiến bài này không vượt qua được một số bài khác cùng ra đời thời điểm đó có giá trị hơn.

 

PV:Vậy là hai bài đầu tiên viết về Bác như thế là thất bại, và ông cảm thấy mắc nợ?

 

NS Thuận Yến:Đúng vậy. Tôi thấy như mắc nợ với chính bản thân mình vì hình ảnh vị lãnh tụ muôn vàn kính yêu luôn thôi thúc tôi mãnh liệt mà vẫn chưa viết được như ý. Tôi quyết làm bằng được, thua keo này phải bày keo khác. Năm 1979, chuẩn bị 90 năm ngày sinh của Bác, Nhà xuất bản Văn hóa “com măng” một số nhạc sĩ viết về Người, đến hạn nộp bài, các nhạc sĩ khác đã có, tôi vẫn chưa viết được, cũng bởi cảm thấy “run tay” trước nhiều bài hát cùng đề tài này rất hay đã có trong quá khứ. Tôi bị “rợp” trước những cái bóng đó. “Bà xã” tôi nói với tôi: “Thôi, hay là anh trả lại tiền tạm ứng, chứ đừng cố viết hóa gượng, không thể hay được”.   Nhưng tôi tự thấy là không thể gượng, bởi cảm xúc luôn ngập tràn. Vấn đề là mình cần tự tin, đừng vì hai lần trước thất bại mà nản. Và phải đào sâu, tìm tòi cách thể hiện mới khác. Bỗng tôi chợt nhận ra: Hầu hết các bài đã nổi tiếng đều nghiêng về việc ca ngợi công đức vị lãnh tụ ở những tầm rất cao siêu mang tính lý tưởng, khái quát, tôi nghĩ tới việc khắc họa hình ảnh Bác gắn với đời thường, gần gũi với mọi người bình dân nhất. Tôi nhớ đến hai câu thơ của Tố Hữu: “Người là Cha là Bác là Anh. Quả tim lớn lọc trăm dòng máu nhỏ”. Thế là bài Bác Hồ một tình yêu bao la ra đời.

 

PV:Khi bài hát này ra đời, người nghe đã rất có cảm tình, nhất là qua sự trình diễn của ca sĩ Thanh Hoa hát với cả dàn hợp xướng. Nhưng có hơi hướng nhạc nhẹ. Ông có ý đồ từ ban đầu hay là do người hát, người phối khí cố tạo nên?

 

NS Thuận Yến:Tôi muốn thể nghiệm dùng phong cách nhạc nhẹ để chuyển tải một nội dung nghiêm túc, có sức nặng tư tưởng xem sao. Bởi thời điểm ấy, nhạc nhẹ đang rộ lên, từ các tỉnh phía Nam tràn ra Bắc, lây lan mạnh nên người ta có phần “dị ứng”, không thiện cảm. Tôi muốn chứng minh: Bản thân nhạc nhẹ (thể loại) không có tội gì, rất cần cho tuổi trẻ. Vấn đề ở chỗ những nghệ sĩ âm nhạc xử lý sáng tạo như thế nào mà thôi. Hay-dở, có giá trị hay tầm thường không ở thể loại mà ở người nghệ sĩ.

 

PV: Bài Vầng trăng Ba Đìnhcó sự cộng tác của Phạm Ngọc Cảnh, ông phổ thơ có sẵn hay làm nhạc xong, mời nhà thơ đặt lời?

 

NS Thuận Yến:Năm 1984, công trình Lăng Bác đã hoàn thành. Bộ tư lệnh Lăng mời tôi sáng tác về sự kiện này nhưng nêu rõ yêu cầu: Không ca ngợi Bác chung chung như trước đây mà nói cụ thể về việc bảo vệ Lăng của các chiến sĩ, từ đó thấy được tình cảm sâu nặng của họ đối với vị lãnh tụ kính yêu. Tôi được đưa đến thăm nơi tạm để thi hài Bác ở Đá Chông (Ba Vì, Hà Tây), nghe kể những chuyện liên quan đến việc giữ gìn như thế nào. Cảm xúc đã có nhưng hơi bí lời. Giữa lúc đang loay hoay vắt óc, tôi nhận được bài thơ của Phạm Ngọc Cảnh có nhan đề Trăng lên. Thế là tôi phổ và đề nghị với nhà thơ được đổi tên bài.

 

PV:Bài này nghe phảng phất hơi hướng vừa dân ca, vừa miền Bắc, lại có cả miền Trung.

 

NS Thuận Yến:Vâng. Đúng vậy. Tôi kết hợp ba chất liệu: chèo, ca trù ở Bắc bộ và ví dặm ở Nghệ Tĩnh.

 

PV:Ông có thể lý giải ngắn gọn về thành công của mình với bốn bài rất đặc sắc?

 

NS Thuận Yến:Như đã có dịp nói, chính vì sự cảm phục, kính yêu của tôi đối với Bác, có lẽ do tôi vừa được nghe kể vừa mục kích cuộc sống đời thường của Người đã khiến tôi vô cùng xúc động. Ví như lần tôi cùng đoàn văn công Trị Thiên ra biểu diễn phục vụ Bác. Tôi rất hồi hộp, thậm chí còn hơi run vì mình sắp gặp một con người vĩ đại. Nhưng khi gặp và tiếp xúc, tôi đã tiêu tan cảm giác đó mà thấy Bác rất đỗi thân thương, như một người cha hiền của mình. Trước khi hỏi thăm việc luyện tập, nội dung chương trình, Người quan tâm đầu tiên đến chuyện ăn ở, sinh hoạt, trang phục xem thiếu đủ thế nào, rồi hỏi đến gia đình, ruột thịt của mỗi thành viên. Tôi không sao có thể quên được những chi tiết ấy.

 

PV:Cho đến hôm nay, ông có còn ý định tiếp tục viết bài hát về Bác?

 

NS Thuận Yến:Sao không, đó là đề tài vô tận, không bao giờ vơi cạn trong mỗi người sáng tác. Tuy nhiên, vì đã có được chút thành công nên tôi cần nghiêm cẩn với mình để tác phẩm sau phải có cái gì mới hơn so với cái trước. Chỉ như vậy, công chúng mới có thể chấp nhận.

 

PV:Vâng. Xin cảm ơn nhạc sĩ về cuộc trao đổi thân mật này. Chúc ông tiếp tục có những gặt hái mới.

Theo QĐND 

Đọc thêm

Dự báo thời tiết đêm hôm nay và ngày mai (23/11): Bắc Bộ đêm và sáng sớm trời rét; cả nước ngày nắng

Dự báo thời tiết đêm hôm nay và ngày mai (23/11): Bắc Bộ đêm và sáng sớm trời rét; cả nước ngày nắng

Thông tin dự báo thời tiết các khu vực trong đêm hôm nay và ngày mai (23/11) từ Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia.
Ngoại giao kinh tế Việt Nam tại Malaysia: Từ kết nối đến hợp tác thực chất

Ngoại giao kinh tế Việt Nam tại Malaysia: Từ kết nối đến hợp tác thực chất

Chiều 22/11, Chương trình kết nối doanh nghiệp Việt Nam và Malaysia đã diễn ra với sự tham gia của 41 doanh nghiệp hai nước.
Định vị ngành tôm Việt Nam: Không phải là chuyện vẽ thêm khẩu hiệu mới, mà là làm rõ lợi thế cốt lõi và tháo gỡ điểm nghẽn

Định vị ngành tôm Việt Nam: Không phải là chuyện vẽ thêm khẩu hiệu mới, mà là làm rõ lợi thế cốt lõi và tháo gỡ điểm nghẽn

Trong khuôn khổ Festival Tôm Cà Mau lần thứ 2 năm 2026, ngày 22/11, đã diễn ra Diễn đàn tôm Việt Nam - Giải pháp phát triển bền vững.
Khủng hoảng năng lượng: Người dân Ukraine chuẩn bị cho một mùa Đông nhiều bất định

Khủng hoảng năng lượng: Người dân Ukraine chuẩn bị cho một mùa Đông nhiều bất định

Các cuộc tấn công của Nga vào hệ thống năng lượng Ukraine khiến hàng triệu người dân phải đối mặt với nguy cơ thiếu điện, sưởi ấm.
Bộ trưởng Giáo dục Hàn Quốc từ chức sau bê bối gian lận thi bằng AI

Bộ trưởng Giáo dục Hàn Quốc từ chức sau bê bối gian lận thi bằng AI

Quyết định của ông Choi Kyo-jin được đưa ra sau kỳ thi tuyển sinh đại học quốc gia, trong bối cảnh lo ngại về gian lận bằng công nghệ AI ...
GTA 6 hé lộ dàn diễn viên: Dylan Rourke và Manni L. Perez đứng sau Jason, Lucia

GTA 6 hé lộ dàn diễn viên: Dylan Rourke và Manni L. Perez đứng sau Jason, Lucia

Rockstar Games công bố danh sách diễn viên của Grand Theft Auto VI (GTA 6), xác nhận Dylan Rourke đảm nhận vai Jason Duval và Manni L. Perez thể hiện ...
Tháng 12, đi du lịch ở đâu miền Bắc?

Tháng 12, đi du lịch ở đâu miền Bắc?

Tháng 12 là thời điểm lý tưởng để khám phá miền Bắc với những điểm đến hấp dẫn như Sa Pa, Tà Xùa, Mộc Châu...
PNTRIP với khát vọng kết nối và hành trình kiến tạo giá trị

PNTRIP với khát vọng kết nối và hành trình kiến tạo giá trị

Công ty TNHH Du lịch và Thương mại quốc tế Phương Nam - PNTRIP ra đời vào ngày 8/3/2011.
Khám phá sắc màu văn hóa và du lịch của vùng đất quê hương Khổng Tử

Khám phá sắc màu văn hóa và du lịch của vùng đất quê hương Khổng Tử

Chiều 18/11, Trung tâm Văn hóa Trung Quốc tại Hà Nội cùng Sở Văn hóa và Du lịch tỉnh Sơn Đông tổ chức chương trình giới thiệu văn hóa và du lịch tỉnh Sơn Đông.
Khám phá sự kỳ diệu của Việt Nam cùng Marriott International

Khám phá sự kỳ diệu của Việt Nam cùng Marriott International

Từ Thủ đô Hà Nội bên hồ thơ mộng đến những bãi biển ngập nắng của Phú Quốc, Việt Nam là vùng đất hội tụ những sắc thái tương phản đầy cuốn hút, nơi những ...
Công bố Travel Awards 2026, tìm kiếm những đại diện tiêu biểu tạo nên diện mạo mới cho du lịch Việt Nam

Công bố Travel Awards 2026, tìm kiếm những đại diện tiêu biểu tạo nên diện mạo mới cho du lịch Việt Nam

Chiều 17/11, Báo VnExpress và Công ty CP Dịch vụ trực tuyến FPT (FPT Online) chính thức công bố Giải thưởng Du lịch - Travel Awards 2026.
Giữ chân du khách bằng bản sắc riêng

Giữ chân du khách bằng bản sắc riêng

Để du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn cũng cần những mô hình nhỏ đủ sức giữ chân du khách bằng bản sắc riêng để níu chân du khách.
Nghịch lý thời AI

Nghịch lý thời AI

Một nghịch lý mới của thời đại công nghệ, nơi ranh giới giữa sáng tạo thật và sản phẩm nhân tạo ngày càng khó nhận diện.
HANIFF VIII quy tụ 11 thành viên Ban Giám khảo trong nước và quốc tế

HANIFF VIII quy tụ 11 thành viên Ban Giám khảo trong nước và quốc tế

Liên hoan Phim quốc tế Hà Nội lần thứ VIII (HANIFF VIII) quy tụ 11 chuyên gia, nhà làm phim và nghệ sĩ điện ảnh Việt Nam, quốc tế tham gia các Ban Giám khảo.
Trải nghiệm văn hoá Việt Nam tại Cairo

Trải nghiệm văn hoá Việt Nam tại Cairo

Đại sứ quán Việt Nam tại Ai Cập đã trang trọng tổ chức "Ngày văn hóa Việt Nam tại Cairo", hướng tới kỷ niệm Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11/2026).
Đưa văn hóa Việt đến với người dân Perth

Đưa văn hóa Việt đến với người dân Perth

Gần 4.000 lượt người đã đến quảng trường Forrest Place, trung tâm thành phố Perth để tham dự Ngày Văn hóa Việt Nam 2026 – “Sắc màu quê hương”.
Chuyên gia Israel bật mí cách xây dựng sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên số

Chuyên gia Israel bật mí cách xây dựng sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên số

Israel từ một quốc gia nhỏ đã xây dựng vị thế hàng đầu về an ninh mạng nhờ sự kết nối giữa chính sách, doanh nghiệp, giáo dục và đổi mới sáng tạo.
Miền đất hứa của điện ảnh Việt

Miền đất hứa của điện ảnh Việt

Giữa những bom tấn phòng vé và phim nghệ thuật là một vùng trung gian giống như miền đất hứa chưa được khai thác đầy đủ...
Lắng nghe sắc màu dân ca Trung Quốc giữa lòng Hà Nội

Lắng nghe sắc màu dân ca Trung Quốc giữa lòng Hà Nội

Sáng 13/11, chương trình giao lưu hợp xướng dân ca Trung Quốc tại Hà Nội mang đến những tiết mục đặc sắc, góp phần kết nối văn hóa Việt-Trung.
Làm giàu kho tàng di sản tư liệu Việt Nam

Làm giàu kho tàng di sản tư liệu Việt Nam

Ma nhai trên núi Non Nước (Ninh Bình) và Văn bia Phố Hiến (Hưng Yên) được ghi danh vào Danh mục Di sản tư liệu khu vực châu Á – Thái Bình Dương.
Dấu ấn nhà văn hóa Lê Hồng Dương trong gìn giữ hồn quê Kinh Bắc

Dấu ấn nhà văn hóa Lê Hồng Dương trong gìn giữ hồn quê Kinh Bắc

Nhà văn hóa Lê Hồng Dương đã có nhiều đóng góp nổi bật trong xây dựng nền tảng văn hóa địa phương, đặc biệt là xứ Kinh Bắc.
Triển lãm ảnh 'Từ di sản đến ngoại giao văn hóa': Kết nối Văn Miếu - Quốc Tử Giám với bạn bè quốc tế

Triển lãm ảnh 'Từ di sản đến ngoại giao văn hóa': Kết nối Văn Miếu - Quốc Tử Giám với bạn bè quốc tế

Thông tấn xã Việt Nam (TTXVN) phối hợp với Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám tổ chức khai mạc triển lãm ảnh.
Gần 2.500 vận động viên quốc tế tham gia đường chạy quảng bá di sản Hà Nội

Gần 2.500 vận động viên quốc tế tham gia đường chạy quảng bá di sản Hà Nội

Standard Chartered Marathon Di sản Hà Nội 2026 khép lại ngày 8/11, thu hút hàng vạn vận động viên trong nước và quốc tế.
Đường chạy qua những di sản của Hà Nội

Đường chạy qua những di sản của Hà Nội

Giải chạy Standard Chartered Marathon Di sản Hà Nội 2026 diễn ra từ ngày 6-8/11, dự kiến thu hút hàng chục nghìn vận động viên trong nước và quốc tế.
Phiên bản di động