Những điều cần biết về lễ cúng ông Công, ông Táo

Hằng năm, cứ đến ngày 23 tháng Chạp, người dân Việt Nam lại chuẩn bị mâm cơm cúng tiễn ông Táo về trời. Đây là một nét văn hóa đặc sắc, một phong tục đẹp của dân tộc Việt Nam đã được lưu truyền và gìn giữ từ bao đời nay.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
nhung dieu can biet ve le cung ong cong ong tao Nhận dạng khuôn mặt để chọn món thay khách hàng
nhung dieu can biet ve le cung ong cong ong tao Số 214: Hội chứng đám đông

Sự tích ông Công ông Táo

Thần Táo Quân trong tín ngưỡng dân gian Việt Nam là sự tích "2 ông 1 bà" - vị thần Đất, vị thần Nhà, vị thần Bếp núc. Và người dân vẫn quen gọi chung là Táo Quân hoặc ông Táo. Sự tích kể rằng Thị Nhi có chồng là Trọng Cao. Tuy ăn ở mặn nồng tha thiết với nhau nhưng mãi không có con. Vì vậy, dần dà Trọng Cao hay kiếm chuyện xô xát dằn vặt vợ. Một hôm, chỉ vì một chuyện nhỏ, Trọng Cao gây thành chuyện lớn, đánh Thị Nhi và đuổi đi.

nhung dieu can biet ve le cung ong cong ong tao
Mâm cỗ cúng ông Công ông Táo sẽ gồm có ba bộ mã, hai bộ đàn ông tượng trưng cho hai Táo ông và một bộ đàn bà tượng trưng cho Táo bà. (Nguồn: TTXVN)

Thị Nhi bỏ nhà, lang thang đến một xứ khác và sau đó gặp Phạm Lang. Phải lòng nhau, hai người kết thành vợ chồng. Phần Trọng Cao, sau khi nguôi giận thì quá ân hận, nhưng vợ đã bỏ đi xa rồi. Day dứt và nhớ quay quắt, Trọng Cao lên đường tìm kiếm vợ. Ngày này qua tháng nọ, tìm mãi, hết gạo hết tiền, Cao phải làm kẻ ăn xin dọc đường. Một hôm, Trọng Cao tình cờ tìm xin ăn đúng nhà của Thị Nhi, trong lúc Phạm Lang đi vắng. 

Nhi sớm nhận ra người hành khất đúng là người chồng cũ. Nàng mời vào nhà, nấu cơm mời chồng cũ. Đúng lúc đó, Phạm Lang trở về. Nhi sợ chồng nghi oan nên giấu Cao dưới đống rạ sau vườn. Chẳng may, đêm ấy, Phạm Lang nổi lửa đốt đống rạ để lấy tro bón ruộng. Thấy lửa cháy, Nhi lao mình vào cứu Cao ra. Thấy Nhi nhảy vào đống lửa, Phạm Lang thương vợ cũng nhảy theo. Cả ba đều chết trong đám lửa.

Thượng đế thương tình thấy 3 người sống có nghĩa có tình nên phong cho làm vua bếp hay còn gọi là Định phúc Táo Quân và giao cho người chồng mới là Thổ Công trông coi việc trong bếp, người chồng cũ là Thổ Địa trông coi việc trong nhà, còn người vợ là Thổ Kỳ trông coi việc chợ búa. Không những định đoạt may, rủi, phúc họa của gia chủ, các vị Táo còn ngăn cản sự xâm phạm của ma quỷ vào thổ cư, giữ bình yên cho mọi người trong nhà.

Hằng năm, 23 tháng Chạp là ngày Táo Quân lên chầu trời báo cáo tất cả việc làm của con người trong một năm để Thiên đình định đoạt công tội, thưởng phạt phân minh cho tất cả loài người.

Phong tục thờ cúng ngày Tết ông Công ông Táo

Theo truyền thuyết, hằng năm, Táo Quân được ông Trời phái xuống trần gian theo dõi và ghi chép những việc làm thiện - ác của loài người. Sau đó, cứ vào ngày 23 tháng Chạp hàng năm, Táo Quân lại cưỡi cá chép hóa rồng lên Thiên đình báo cáo tất cả việc làm tốt và chưa tốt của con người trong một năm để Thiên đình định đoạt công tội, thưởng phạt phân minh cho tất cả loài người.

Do đó, trong quan niệm của người Việt, ba vị Thần Táo (hay vua Bếp) định đoạt cát hung, phước đức cho gia đình, phước đức này do việc làm đúng đạo lý của gia chủ và những người trong nhà. Với mong muốn Thần Bếp sẽ “phù hộ” cho gia đình mình được nhiều may mắn nên hằng năm cứ đến ngày 23 tháng Chạp, người ta lại làm lễ tiễn đưa Táo Quân chầu trời một cách long trọng.

nhung dieu can biet ve le cung ong cong ong tao
Cá chép đỏ Thủy Trầm. (Nguồn: TTXVN)

Mâm cỗ cúng ông Công ông Táo sẽ gồm có ba bộ mã, hai bộ đàn ông tượng trưng cho hai Táo ông và một bộ đàn bà tượng trưng cho Táo bà. Ngoài ra, còn có vàng mã khác, hương, hoa, oản, quả, cau, trầu. Một mâm cỗ được chuẩn bị cẩn thận, đầy đủ. Những đồ "vàng mã" sẽ được đốt đi sau lễ cúng.

Lễ cúng ông Táo thường được tiến hành trước 12 giờ trưa ngày 23 tháng Chạp Âm lịch (có thể cúng vào trưa, tối ngày 22 tháng Chạp hoặc sáng 23 tháng Chạp) bởi dân gian quan niệm sau 12 giờ trưa là ông Táo lên chầu trời nên sẽ không nhận được đồ cúng.

Theo truyền thuyết, cá chép là phương tiện duy nhất có thể đưa Táo Quân về trời. Bởi thế, vào ngày này, các gia đình đều cúng cá chép. Các gia đình thường mua 3 con cá chép thả vào chậu nước đặt cạnh mâm cỗ, sau khi làm lễ xong đem ra sông thả, ngụ ý cá sẽ hóa rồng, vượt vũ môn, làm phương tiện cho Táo Quân cưỡi về trời. Ngoài ra, trong tâm thức người Việt, “cá vượt Vũ môn” hay “cá chép hóa rồng” còn mang ý nghĩa của sự thăng hoa, biểu tượng của tinh thần vượt khó, sự kiên trì, bền chí chinh phục tri thức để đi tới thành công, biểu trưng cho nhân cách thanh cao tiềm ẩn hoặc hướng đến một kết quả tốt đẹp.

nhung dieu can biet ve le cung ong cong ong tao Tưng bừng lễ hội Ok Om Bok của đồng bào Khmer Nam bộ

Lễ hội Ok Om Bok (hay còn gọi là lễ cúng trăng) của đồng bào Khmer Nam bộ, được tổ chức định kỳ đúng vào ...

nhung dieu can biet ve le cung ong cong ong tao Nước uống Giảo Cổ Lam

Công ty Cổ Phần Thương Mại Dược Phẩm Nhật Lệ cùng các nhà nghiên cứu vừa chế biến thành công Nước uống đóng chai Giảo ...

nhung dieu can biet ve le cung ong cong ong tao Festival Huế 2008: Lễ tế Nam Giao hoành tráng và thiêng liêng

Ngày 4/6, Lễ tế Nam Giao, một đại lễ cung đình xưa đã được tái dựng gần với nguyên bản. Các nhà tổ chức khẳng ...

PV (theo Vietnamplus.vn)

Đọc thêm

Đoàn Thứ trưởng Bộ Quốc phòng dự Triển lãm Công nghệ quốc phòng và An ninh quốc tế Bratislava (IDEB) 2026 tại Slovakia

Đoàn Thứ trưởng Bộ Quốc phòng dự Triển lãm Công nghệ quốc phòng và An ninh quốc tế Bratislava (IDEB) 2026 tại Slovakia

Đoàn đại biểu Bộ Quốc phòng Việt Nam do Thứ trưởng Phạm Hoài Nam làm Trưởng đoàn, đã thăm, làm việc tại Slovakia và tham dự Triển lãm.
Bài toán nhân lực Việt – Hàn 2025: Cần một hệ sinh thái đồng hành dài hạn

Bài toán nhân lực Việt – Hàn 2025: Cần một hệ sinh thái đồng hành dài hạn

Nhân lực Việt Nam có tiềm năng rất lớn nhưng nhiều người bắt đầu hành trình làm việc tại Hàn Quốc khi chưa có sự chuẩn bị về ngôn ngữ, ...
Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình sắp thăm Triều Tiên

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình sắp thăm Triều Tiên

Theo thông tin từ South China Morning Post, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình dự kiến ​​sẽ thăm Triều Tiên ngay trong tuần tới.
Đại sứ quán Việt Nam tại Slovakia tổ chức Lễ Kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh

Đại sứ quán Việt Nam tại Slovakia tổ chức Lễ Kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh

Tại Tòa Thị chính thị trấn Horné Saliby, tỉnh Trnava, Đại sứ quán Việt Nam tại Slovakia tổ chức kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 22/5/2026, Lịch vạn niên ngày 22 tháng 5 năm 2026

Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 22/5/2026, Lịch vạn niên ngày 22 tháng 5 năm 2026

Lịch âm 22/5. Lịch âm hôm nay 22/5/2026? Âm lịch hôm nay 22/5. Lịch vạn niên 22/5/2026. Ngày hôm nay tốt hay xấu? Xem ngày giờ, hướng tốt xấu...
Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp hôm nay ngày 22/5/2026: Tuổi Mão công việc thăng chức

Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp hôm nay ngày 22/5/2026: Tuổi Mão công việc thăng chức

Xem tử vi 22/5 - tử vi 12 con giáp hôm nay 22/5/2026 - Tý, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, ...
Việt Nam qua lăng kính các nhà sáng tạo nội dung quốc tế

Việt Nam qua lăng kính các nhà sáng tạo nội dung quốc tế

Những nhà sáng tạo nội dung quốc tế đang trở thành những ‘nhịp cầu số’, đưa hình ảnh một Việt Nam thực tế và đa sắc chạm đến trái tim khán giả toàn cầu.
Khu di tích Kim Liên đổi mới trải nghiệm bằng công nghệ số

Khu di tích Kim Liên đổi mới trải nghiệm bằng công nghệ số

Việc đẩy mạnh số hóa, hệ thống thuyết minh tự động và không gian thực tế ảo đã mở ra phương thức tiếp cận mới, giúp lan tỏa giá trị văn hóa, lịch sử của ...
‘Bản giao hưởng Hồ trên núi - Trà trong mây’: ‘Đại tiệc’ nghệ thuật mãn nhãn thắp sáng mùa du lịch Thái Nguyên 2026

‘Bản giao hưởng Hồ trên núi - Trà trong mây’: ‘Đại tiệc’ nghệ thuật mãn nhãn thắp sáng mùa du lịch Thái Nguyên 2026

Chương trình khai mạc Mùa du lịch Thái Nguyên năm 2026 diễn ra tối 15/5 với chủ đề “Bản giao hưởng: Hồ trên núi - Trà trong mây” đã mang đến cho khán giả một ...
Khám phá 2 địa điểm du lịch ấn tượng tại Thái Nguyên mùa Hè này

Khám phá 2 địa điểm du lịch ấn tượng tại Thái Nguyên mùa Hè này

Hãy cùng bỏ túi ngay hai địa điểm du lịch Thái Nguyên có cảnh sắc thiên nhiên kỳ thú, giúp du khách tận hưởng trọn vẹn vẻ đẹp của vùng đất này.
Vùng chè Tân Cương (Thái Nguyên): Gắn sản xuất nông nghiệp với phát triển du lịch cộng đồng

Vùng chè Tân Cương (Thái Nguyên): Gắn sản xuất nông nghiệp với phát triển du lịch cộng đồng

Người dân xã Tân Cương,TP. Thái Nguyên kết hợp sản xuất với làm du lịch cộng đồng để quảng bá thương hiệu, tạo điều kiện cho du khách trải nghiệm thực tế.
Giao hưởng, nhạc kịch, drone light cùng dàn sao thắp sáng đêm khai mạc Mùa du lịch Thái Nguyên 2026

Giao hưởng, nhạc kịch, drone light cùng dàn sao thắp sáng đêm khai mạc Mùa du lịch Thái Nguyên 2026

Lễ khai mạc Mùa du lịch Thái Nguyên năm 2026 với chủ đề ‘Bản giao hưởng Hồ trên núi - Trà trong mây’ hứa hẹn là đêm nghệ thuật đặc biệt
Viện Pháp đưa vở múa đương đại nổi tiếng thế giới đến Việt Nam

Viện Pháp đưa vở múa đương đại nổi tiếng thế giới đến Việt Nam

Chuyến lưu diễn tại Việt Nam của vở múa đương đại nổi tiếng “Duyên ngày nợ đêm” do biên đạo người Pháp gốc Algeria Hervé Koubi dàn dựng.
Doraemon trở lại với chuyến phiêu lưu dưới đáy biển kỳ thú

Doraemon trở lại với chuyến phiêu lưu dưới đáy biển kỳ thú

Ấn phẩm “Tiểu thuyết Doraemon: Nobita và lâu đài dưới đáy biển” được phát hành đồng thời với phim điện ảnh cùng tên từ ngày 22/5.
Một nhịp cầu ngoại giao văn hóa bền bỉ

Một nhịp cầu ngoại giao văn hóa bền bỉ

Những khoảnh khắc ấy, tưởng lặng lẽ và giản dị lại chính là tinh thần đẹp nhất của Những ngày văn học châu Âu 2026 đang diễn ra tại Việt Nam.
Phở Việt lên đường tới châu Âu bằng hành trình ngoại giao văn hóa

Phở Việt lên đường tới châu Âu bằng hành trình ngoại giao văn hóa

Chương trình “Phở Cultural Roadshow Europe 2026” sẽ đưa tinh hoa ẩm thực Việt Nam tới nhiều quốc gia châu Âu như Ba Lan, Slovakia, Áo, Hungary, Czech và Đức.
Một căn bếp Việt trở thành đại sứ văn hóa giữa lòng Hà Nội

Một căn bếp Việt trở thành đại sứ văn hóa giữa lòng Hà Nội

Tại Việt Nam, các lớp học nấu ăn dành cho du khách quốc tế đang góp phần tạo nên nhịp cầu văn hóa sinh động.
Khi áo dài Việt được gọi tên trên bản đồ thế giới

Khi áo dài Việt được gọi tên trên bản đồ thế giới

Cuốn sách ‘Công thức áo dài ly vuông’ của NTK Đỗ Trịnh Hoài Nam vừa chính thức ra mắt và vinh dự xác lập Kỷ lục toàn cầu.
Cổng Morocco: Biểu tượng lịch sử cho quan hệ hữu nghị Việt Nam - Morocco

Cổng Morocco: Biểu tượng lịch sử cho quan hệ hữu nghị Việt Nam - Morocco

Bộ Ngoại giao, Hội những người con Morocco - Việt Nam và Hội hữu nghị Việt Nam - Morocco tổ chức hoạt động thăm Cổng Morocco tại xã Suối Hai, Hà Nội.
Làm mới di sản làng nghề truyền thống

Làm mới di sản làng nghề truyền thống

Trong khuôn khổ dự án văn hóa “Cổ Nghệ Tân Giao”, nhóm sinh viên đã tổ chức không gian trải nghiệm board game 'Phú Hộ Làng Nghề' tại Bảo tàng Hà Nội.
Khu di tích Kim Liên đổi mới trải nghiệm bằng công nghệ số

Khu di tích Kim Liên đổi mới trải nghiệm bằng công nghệ số

Việc đẩy mạnh số hóa, hệ thống thuyết minh tự động và không gian thực tế ảo đã mở ra phương thức tiếp cận mới, giúp lan tỏa giá trị văn hóa, lịch sử của ...
Yên Tử - Vĩnh Nghiêm - Côn Sơn, Kiếp Bạc: Hành trình 5 năm đưa Di sản thế giới thứ 9 của Việt Nam đến UNESCO

Yên Tử - Vĩnh Nghiêm - Côn Sơn, Kiếp Bạc: Hành trình 5 năm đưa Di sản thế giới thứ 9 của Việt Nam đến UNESCO

Quần thể Di tích và danh thắng Yên Tử - Vĩnh Nghiêm - Côn Sơn, Kiếp Bạc đã chính thức được UNESCO ghi danh là Di sản văn hóa thế giới.
Khám phá các hoạt động đặc sắc tại Lễ hội Làng Sen 2026

Khám phá các hoạt động đặc sắc tại Lễ hội Làng Sen 2026

Nhân dịp kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 - 19/5/2026), tỉnh Nghệ An tổ chức Lễ hội Làng Sen năm 2026.
Triển lãm 'Sen trong đá' tôn vinh khí phách và vẻ đẹp người phụ nữ Việt Nam

Triển lãm 'Sen trong đá' tôn vinh khí phách và vẻ đẹp người phụ nữ Việt Nam

“Sen trong đá” giới thiệu 25 chân dung nữ chiến sĩ cách mạng được thể hiện trên chất liệu lá sen, khắc họa vẻ đẹp kiên cường, bất khuất của phụ nữ Việt Nam.
Phiên bản di động