Nước Mỹ hậu Covid-19: Chính sách đối ngoại 'quá tải', có thể đạt đến 'điểm cháy'

TGVN. Chính sách đối ngoại của Mỹ đang bị "quá tải" trước rất nhiều nguy cơ trải rộng khắp thế giới, không chỉ là Covid-19. Câu hỏi hiện nay đặt ra với Mỹ không phải là "liệu vị Tổng thống tiếp theo có phải đối mặt với một tình thế khó khăn chiến lược hay không?", mà là "cách cuối cùng vị Tổng thống đó chọn để giải quyết nó như thế nào?". 
TIN LIÊN QUAN
nuoc my hau covid 19 chinh sach doi ngoai qua tai co the dat den diem chay Hy vọng lật ngược tình thế, ông Trump đặt cược 'tương lai chính trị' vào triển vọng kinh tế 2021
nuoc my hau covid 19 chinh sach doi ngoai qua tai co the dat den diem chay Mỹ sắp công bố tài liệu giải mật cuối cùng về nghi vấn Nga can thiệp bầu cử
nuoc my hau covid 19 chinh sach doi ngoai qua tai co the dat den diem chay
Cho dù ai nhậm chức Tổng thống Mỹ vào ngày 20/1/2021 thì các đối thủ của Mỹ có lẽ cũng sẽ không thay đổi, nhưng các đồng minh của Mỹ có thể thay đổi. (Nguồn: the Times)

Mặc dù vẫn còn gần 6 tháng nữa mới tới ngày bầu cử, song cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ năm 2020 đang trong giai đoạn rầm rộ nhất với nhiều cam kết tranh cử truyền thống được đưa ra về một tương lai mới tốt hơn cho quốc gia này.

Thế nhưng, vẫn có một sự thật đi ngược lại với tất cả những lời hứa vận động tranh cử. Thậm chí, ngay cả trước dịch Covid-19, nước Mỹ đã phải đối mặt với tình thế khó khăn mang tính chiến lược, đó là các thách thức ngày càng tăng và các cam kết quốc tế ngày càng khó có thể thực hiện được. Khi đại dịch Covid-19 bùng phát, những thách thức này càng tăng gấp bội.

Đầu tiên, các động lực địa chính trị khiến thế giới ngày càng bất ổn, dù cho ai trở thành Tổng thống Mỹ đi nữa.

Trong nhiệm kỳ của mình, Tổng thống Trump cho thấy ông là một nhân vật gây tranh cãi. Trong các cuộc khảo sát do Pew Research thực hiện ở 32 nước trên toàn cầu, 64% người được hỏi cho rằng họ không tin Tổng thống Trump sẽ “làm điều đúng đắn” trong các vấn đề của thế giới và điều này khiến ông Trump ngày càng không được ưa thích trên toàn cầu so với các nhà lãnh đạo khác như Thủ tướng Đức Angela Merkel, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron hay Tổng thống Nga Vladimir Putin.

Các tuyên bố của ông Trump như đe dọa rút Mỹ khỏi NATO hoặc yêu cầu các thành viên của khối này chia sẻ gánh nặng chi phí quân sự lớn hơn trong việc duy trì sự hiện diện của quân đội Mỹ ở nước ngoài đã khiến các đồng minh và đối tác của Washington lo lắng.

Bên cạnh đó, việc nhiều nước cạnh tranh trực tiếp đang tiến hành các chiến dịch viện trợ thời Covid-19, trong khi Mỹ hầu như không hành động gì, có khả năng làm tăng thêm quan điểm toàn cầu chống Mỹ.

Tuy nhiên, ngay cả khi ứng cử viên của đảng Dân chủ Joe Biden giành chiến thắng, các thách thức quốc tế của Mỹ cũng sẽ vẫn tồn tại. Những mối đe dọa đối với trật tự quốc tế xem ra đã tồn tại từ trước khi chính quyền Tổng thống Trump "ra đời".

Hơn thế nữa, có nhiều yếu tố làm xáo trộn các liên minh toàn cầu của Mỹ, đó là chủ nghĩa dân túy làm đảo lộn châu Âu, sự hỗn loạn đang diễn ra và bạo lực giáo phái ở Trung Đông hay việc Trung Quốc đang trỗi dậy ở châu Á.

Cho dù ai nhậm chức Tổng thống Mỹ vào ngày 20/1/2021 thì các đối thủ của Mỹ có lẽ cũng sẽ không thay đổi, nhưng các đồng minh của nước này có thể thay đổi.

Thứ hai, trong thời gian cuối Chiến tranh Lạnh, tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của Mỹ và các đồng minh châu Âu và châu Á chiếm hơn 3/4 tổng GDP toàn cầu.

Thế nhưng, ngay cả trước khi dịch Covid-19 bùng phát, con số trên đã giảm xuống dưới 60% và được dự đoán sẽ giảm xuống dưới 50% vào năm 2030. Trong khi đó, GDP của các đối thủ của Mỹ lại tăng lên 30%, trong đó, phần của Trung Quốc tăng lên nhiều nhất, phần của châu Âu và Nhật Bản giảm nhiều nhất, gây ảnh hưởng tới cán cân kinh tế của Mỹ và các đồng minh. Đại dịch Covid-19 có thể đẩy nhanh các xu hướng này.

nuoc my hau covid 19 chinh sach doi ngoai qua tai co the dat den diem chay
Với nước Mỹ, nhiều khó khăn thậm chí còn tồn tại trước khi chính quyền Tổng thống Trump "ra đời". (Nguồn: AFP)

Tháng 4 vừa qua, Quỹ Tiền tệ Quốc tế dự báo GDP của khu vực châu Âu, Nhật Bản và Mỹ sẽ chịu sự sụt giảm mạnh, trong khi Trung Quốc sẽ có sự tăng trưởng chậm, nhưng vẫn tích cực vào năm 2020. Nói cách khác, lợi thế kinh tế vượt trội của Mỹ và các đồng minh, từng giúp họ phát huy sức mạnh quân sự sẽ bị suy giảm. Ngay cả khi nền kinh tế Mỹ tăng trưởng trở lại thì cũng không thể đảo ngược được hoàn toàn xu hướng này.

Thứ ba, những thách thức an ninh mà Mỹ đang phải đối mặt hiện khá đa dạng. Nhiều tài liệu chiến lược của Mỹ cho thấy rõ rằng Mỹ một lần nữa lại đang ở trong kỷ nguyên cạnh tranh quyền lực lớn.

Hơn nữa, mối đe dọa từ các đối thủ của Mỹ như Trung Quốc, Nga, Iran và Triều Tiên khá khác nhau, đòi hỏi khả năng giải quyết khác nhau. Đối với các chiến lược gia Mỹ, thách thức không phải là làm thế nào để cạnh tranh với cường quốc này hay cường quốc kia, hoặc tham gia hoạt động chống khủng bố, mà là làm thế nào để thực hiện được tất cả những điều trên.

Cuối cùng, một loạt yếu tố bên ngoài cũng đang nổi lên. Cùng lúc với đại dịch Covid-19, tác động của sự thay đổi khí hậu như mực nước biển dâng cao hay thiên tai thường xuyên xảy ra sẽ gây ảnh hưởng đến hàng triệu người và làm tăng áp lực trong nước, đặc biệt là ở các quốc gia phát triển, trong đó nhiều nước đang phải chịu sự bất ổn và khủng bố.

Cùng với đó là việc chia sẻ thông tin ngày càng dễ dàng hơn, dù đúng hay không, cộng với vai trò quan trọng của dư luận trong việc định hình chính sách có thể cản trở các hành động liên kết dân chủ của Mỹ.

Tất cả các mối nguy cơ có thể tạo ra một thế giới dễ kích động hơn và có thể đặt ra những thách thức lớn hơn cho sự lãnh đạo của Mỹ. Quân đội Mỹ có thể phải dàn mỏng lực lượng chưa từng thấy trên khắp các khu vực để đối phó với vô số mối đe dọa. Ngân sách quốc phòng của nước này khó có thể trang trải cho thập kỷ tới.

Vì vậy, câu hỏi hiện nay đặt ra với Mỹ không phải là "liệu vị Tổng thống tiếp theo có phải đối mặt với một tình thế khó khăn chiến lược hay không?", mà là "cách cuối cùng vị Tổng thống đó chọn để giải quyết nó như thế nào?".

Khi người Mỹ tham gia các cuộc thăm dò trong vài tháng tới, họ nên cùng nhau tìm ra giải pháp cho tình thế khó khăn chiến lược của đất nước. Ngay cả trước khi dịch Covid-19 diễn ra, các nền móng trong chính sách đối ngoại của Washington đã bị quá tải. Sau đại dịch, chính sách đối ngoại của nước này có thể đạt đến "điểm cháy".

Do đó, dù bất kể ai giành chiến thắng trong cuộc bầu cử năm 2020, có thể sẽ có những thay đổi lớn trong chính sách đối ngoại của Washington.

nuoc my hau covid 19 chinh sach doi ngoai qua tai co the dat den diem chay Góc nhìn từ Trung Quốc: Xung khắc Mỹ-Trung Quốc có phải là định mệnh?

TGVN. Lưỡng hội Trung Quốc thảo luận về quan hệ Mỹ-Trung Quốc. Các chuyên gia bên trong Trung Quốc đánh giá thế nào về triển ...

nuoc my hau covid 19 chinh sach doi ngoai qua tai co the dat den diem chay Mỹ-Trung Quốc với châu Âu: Hoán đổi vị thế?

TGVN. Đại dịch Covid-19 cùng những hệ luỵ kinh tế - chính trị của nó có làm thay đổi vị thế của Mỹ và Trung ...

nuoc my hau covid 19 chinh sach doi ngoai qua tai co the dat den diem chay Tạp chí Foreign Policy: 5 trận chiến Mỹ-Trung Quốc

TGVN. Đại dịch Covid-19 đã và đang đẩy nhanh tốc độ cạnh tranh giữa Mỹ-Trung Quốc. Tạp chí Mỹ Foreign Policy phân tích sự chuyển ...

Thu Hiền
(theo The Hill)

Có thể bạn quan tâm

Đọc thêm

Luis Suarez nói về Barcelona trong ngày lập công cho Atletico

Luis Suarez nói về Barcelona trong ngày lập công cho Atletico

Tiền đạo Luis Suarez đã lập cú đúp giúp Atletico đánh bại Granada 6-1 ở vòng 3 La Liga và anh đã không giấu được cảm giác hạnh phúc.
Chile: Phát hiện loài 'ếch ma' tưởng đã tuyệt chủng tại ốc đảo

Chile: Phát hiện loài 'ếch ma' tưởng đã tuyệt chủng tại ốc đảo

Các nhà khoa học Chile công bố đã phát hiện lại một loài ếch cực hiếm được nhìn thấy lần cuối cách đây hơn 80 năm ở một sa mạc ...
Tottenham chịu quả phạt đền oan nghiệt, Mourinho kêu trời

Tottenham chịu quả phạt đền oan nghiệt, Mourinho kêu trời

Sau trận hòa đáng tiếc trước Newcastle, HLV Mourinho đã tỏ ra vô cùng bức xúc, ông cho rằng Tottenham đang bị đối xử bất công.
Sắc vóc 'cực phẩm' của dàn thí sinh Vòng sơ khảo phía Nam Hoa hậu Việt Nam 2020

Sắc vóc 'cực phẩm' của dàn thí sinh Vòng sơ khảo phía Nam Hoa hậu Việt Nam 2020

Tại vòng sơ khảo Hoa hậu Việt Nam 2020 khu vực phía Nam, nhiều nhan sắc nổi bật đã lộ diện...
Thống nhất phương án xây dựng đường cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu

Thống nhất phương án xây dựng đường cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu

Chủ tịch UBND tỉnh Đồng Nai đã đưa ra kết luận chính thức trong buổi làm việc về phương án xây dựng đường cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu.
Dịch Covid-19: Hơn 350 công dân Việt Nam từ Hoa Kỳ và Nhật Bản về đến sân bay Vân Đồn an toàn

Dịch Covid-19: Hơn 350 công dân Việt Nam từ Hoa Kỳ và Nhật Bản về đến sân bay Vân Đồn an toàn

Hơn 350 công dân Việt Nam từ Hoa Kỳ và Nhật Bản đã đươc các cơ quan chức năng Việt Nam phối hợp đưa về nước an toàn.
Xung đột Armenia-Azerbaijan: Thù địch leo thang, S-300 bị phá hủy, Mỹ mới lên tiếng Nga đã hành động

Xung đột Armenia-Azerbaijan: Thù địch leo thang, S-300 bị phá hủy, Mỹ mới lên tiếng Nga đã hành động

Xung đột Armenia-Azerbaijan làm dấy lên quan ngại về sự bất ổn tại khu vực Nam Caucasus, hành lang đặt các đường ống dẫn khí của thế giới.
Tỷ giá USD hôm nay 28/9:  Thông tin kinh tế tiếp tục hỗ trợ đồng bạc xanh đi lên

Tỷ giá USD hôm nay 28/9: Thông tin kinh tế tiếp tục hỗ trợ đồng bạc xanh đi lên

Chỉ số US Dollar Index (DXY), đo lường biến động đồng bạc xanh với 6 đồng tiền chủ chốt (EUR, JPY, GBP, CAD, SEK, CHF) đứng ở mức 94.58 điểm, ...
Tình hình Belarus: Tổng thống Lukashenko 'ăn miếng trả miếng' với người đồng cấp Pháp

Tình hình Belarus: Tổng thống Lukashenko 'ăn miếng trả miếng' với người đồng cấp Pháp

Trong bối cảnh tình hình Belarus chưa hạ nhiệt, Tổng thống Lukashenko đã ra tuyên bố đáp trả lại lời kêu gọi từ chức của người đồng cấp Pháp.
Ảnh ấn tượng tuần (21-27/9): ‘Nóng rẫy’ bầu cử Mỹ, tình hình Belarus căng hơn dây đàn và đào tạo chó phát hiện Covid-19

Ảnh ấn tượng tuần (21-27/9): ‘Nóng rẫy’ bầu cử Mỹ, tình hình Belarus căng hơn dây đàn và đào tạo chó phát hiện Covid-19

Bầu cử Mỹ 2020 căng thẳng, dịch Covid-19 diễn biến phức tạp, tình hình Belarus… là những ảnh ấn tượng trong tuần.
Xung đột Armenia-Azerbaijan: Thù địch leo thang, S-300 bị phá hủy, Mỹ mới lên tiếng Nga đã hành động

Xung đột Armenia-Azerbaijan: Thù địch leo thang, S-300 bị phá hủy, Mỹ mới lên tiếng Nga đã hành động

Xung đột Armenia-Azerbaijan làm dấy lên quan ngại về sự bất ổn tại khu vực Nam Caucasus, hành lang đặt các đường ống dẫn khí của thế giới.
Tình hình Belarus: Tổng thống Lukashenko 'ăn miếng trả miếng' với người đồng cấp Pháp

Tình hình Belarus: Tổng thống Lukashenko 'ăn miếng trả miếng' với người đồng cấp Pháp

Trong bối cảnh tình hình Belarus chưa hạ nhiệt, Tổng thống Lukashenko đã ra tuyên bố đáp trả lại lời kêu gọi từ chức của người đồng cấp Pháp.
Cập nhật 7h ngày 28/9: Hơn 1 triệu người tử vong do Covid-19, số ca nhiễm trong 24h ở Nga cao nhất từ tháng 6, WHO lại nói về nguồn gốc virus

Cập nhật 7h ngày 28/9: Hơn 1 triệu người tử vong do Covid-19, số ca nhiễm trong 24h ở Nga cao nhất từ tháng 6, WHO lại nói về nguồn gốc virus

Toàn cầu ghi nhận 33.290.383 ca nhiễm Covid-19, trong đó số ca tử vong đã vượt 1 triệu người, lên 1.001.696 trường hợp.
Tăng cường khả năng phòng vệ, Đại sứ quán Mỹ tại Iraq diễn tập khẩn cấp

Tăng cường khả năng phòng vệ, Đại sứ quán Mỹ tại Iraq diễn tập khẩn cấp

Ngày 27/9, Đại sứ quán Mỹ tại Iraq thông báo sẽ tiến hành một loạt cuộc kiểm tra và diễn tập khẩn cấp sau các vụ tấn công gần đây.
Chính trường Malaysia: Bão xa hay dông gần?

Chính trường Malaysia: Bão xa hay dông gần?

Chính trường Malaysia dự báo sẽ nổi một cơn dông hay sẽ có bão táp chính trị sau diễn biến vừa qua? Bình luận của báo TG&VN.
Tình hình Belarus: Ba yếu tố 'mồi lửa'

Tình hình Belarus: Ba yếu tố 'mồi lửa'

Việc ông Alexander Lukashenko bất ngờ cử hành lễ nhậm chức Tổng thống ngày 23/9 có thể đẩy Belarus vào tình thế khó khăn hơn...
Vì đâu lưỡng đảng Mỹ ‘sứt đầu mẻ trán’ để bầu Thẩm phán tối cao mới?

Vì đâu lưỡng đảng Mỹ ‘sứt đầu mẻ trán’ để bầu Thẩm phán tối cao mới?

Việc bầu Thẩm phán Tòa án tối cao đang trở thành ‘chiến trường’ mới giữa đảng Cộng hòa và Dân chủ nhằm tìm lợi thế trước thềm bầu cử Tổng thống tháng 11 tới.
Khai mạc Đại hội đồng Liên hợp quốc: Quan tâm chung, mối lo riêng

Khai mạc Đại hội đồng Liên hợp quốc: Quan tâm chung, mối lo riêng

Covid-19, cạnh tranh Mỹ - Trung, Mỹ - Iran và vấn đề khu vực là tâm điểm phát biểu của lãnh đạo thế giới tại khai mạc Đại hội đồng Liên hợp quốc khóa 75.
Phiên bản di động