Pansori mới lạ và gần gũi

"Pansori là một loại âm nhạc truyền thống độc đáo của Hàn Quốc. Mặc dù ca từ buồn bã, than thân trách phận song vẫn xen lẫn những tiếng cười và sự hài hước, người dân cất cao tiếng hát để tiếp thêm dũng khí cho bản thân, điều này khá giống với nghệ thuật truyền thống Việt Nam".
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Buổi trình diễn Pansori ở Trung tâm Văn hóa Busan, Hàn Quốc.

Nhận xét trên của ông Park Nark Jong, Giám đốc Trung tâm Văn hóa Hàn Quốc tại Việt Nam cho thấy Pansori là nghệ thuật dân gian độc đáo, hấp dẫn và có những điểm gần gũi với nghệ thuật âm nhạc dân gian Việt Nam.

Một diễn viên nhiều vai

Pansori là một loại nghệ thuật âm nhạc dân gian của Hàn Quốc, có dạng hình thức như ca kịch do một ca sĩ (gọi là So-rigun) và một nghệ sĩ đánh trống (Go-su) phối hợp biểu diễn, kể những câu chuyện dài qua lời ca (so-ri), lời (a-ni ri) và động tác (no-reum sae).

Nội dung của Pansori là những câu chuyện nói lên nỗi thống khổ của người dân Hàn Quốc, bằng cách cất lên lời ca, kể những câu chuyện đời hỷ, nộ, ái, ố được nhìn nhận theo con mắt hài hước của nghệ sĩ.

Trong buổi trình diễn Pansori tại Trung tâm văn hóa Busan (Hàn Quốc), ca sỹ So-rigum đứng hát với cây quạt xếp trên tay. Chiếc quạt được múa theo cảm xúc của So-rigum và dấu hiệu gấp quạt lại là để báo đã đến màn chuyển cảnh. Nhạc công Go-su giữ nhịp trống không chỉ bằng tiếng trống mà còn bằng các thanh âm “Ôle” (hay quá!) khích lệ người hát.

Ca sỹ So-rigum vừa hát vừa kể. Họ thủ nhiều vai, lúc nam lúc nữ, lúc vào vai già, lúc lại vào vai trẻ theo nội dung chuyện. Ca sỹ So-rigum cất lời ca, lời kể, hài hòa động tác cùng nhịp trống lúc khoan, lúc nhặt, hết sức điêu luyện và tinh tế. Nhạc công Go-su giữ nhịp phách làm nền cho ca nương hát, kể và trống quyện với nhau. Khán giả cũng được khuyến khích hô “Ôle” trong suốt buổi biểu diễn.

Chính vì những nét độc đáo và công phu, mà nghệ thuật học phương Tây đã gọi Nghệ thuật Pansori là ca kịch chỉ một diễn viên (Opéra à un seul acteur).

Mỗi buổi diễn Pansori thường kéo dài, có vở đến tám giờ đồng hồ, cho thấy các So-rigum và Go-su phải luyện tập vô cùng công phu. Chính vì những nét độc đáo và công phu, mà nghệ thuật học phương Tây đã gọi Nghệ thuật Pansori là Ca kịch chỉ một diễn viên (Opéra à un seul acteur).

Pansori được phổ biến tại Hàn Quốc vào thế kỷ 19. Tuy nhiên, đến những năm 1960, Pansori bị mai một dần.

Đến nay, Pansori được xác định là một thể loại âm nhạc truyền thống độc đáo của Hàn Quốc và được Chính phủ nước này công nhận là tài sản văn hóa phi vật thể quốc gia với mục tiêu bảo tồn hình thức văn hóa này cho các thế hệ tương lai.

Ngày 7/11/2003, Pansori đã được UNESCO công nhận là Kiệt tác truyền khẩu và di sản phi vật thể của nhân loại. Các buổi trình diễn Pansori thường được ghi hình và ghi âm lại cẩn thận để phục vụ những người yêu mến Pansori và nghiên cứu loại hình âm nhạc độc đáo này.

Những nét tương đồng

Đặc trưng của nghệ thuật âm nhạc Pansori Hàn Quốc là mang đậm tính trào phúng và hài hước. Điều này xuất phát từ suy nghĩ của người dân, muốn tố cáo nỗi bất bình của mình với tầng lớp thống trị một cách hài hước, đồng thời cất lên tiếng hát để giải tỏa nỗi thống khổ trong cuộc sống.

Vì vậy, khi trao đổi về sự tương đồng giữa nghệ thuật Pansori của Hàn Quốc với các loại hình nghệ thuật âm nhạc dân gian Việt Nam, ông Park Nark Jong đã có những nhận xét tinh tế: Nghệ thuật truyền thống Việt Nam xuất phát từ những câu chuyện mang đậm bản sắc văn hóa nông nghiệp lúa nước và các câu chuyện hỷ nộ ái ố của người dân, đây có thể nói là một trong những điểm rất gần gũi với Pansori.

Ông cho biết thêm: Pansori của Hàn Quốc dù có ca từ buồn bã, than thân trách phận song vẫn xen lẫn những tiếng cười và sự hài hước. Người dân cất cao tiếng hát để tiếp thêm dũng khí cho bản thân, điều này khá giống với nghệ thuật truyền thống Việt Nam.

Còn với GS.TS. Trần Văn Khê đã từng hào hứng so sánh nghệ thuật Bài chòi Việt Nam với nghệ thuật Pansori Hàn Quốc rằng: Điểm độc đáo nhất của ca kịch Bài chòi là một diễn viên có thể thủ một lúc nhiều vai, cùng với vài nhạc cụ thô sơ phụ họa mà đủ sức lôi cuốn khán thính giả thích thú theo dõi. Cách biểu diễn này ở châu Á chỉ có thể loại Pansori của Hàn Quốc với một diễn viên thủ nhiều vai cả nam lẫn nữ, già lẫn trẻ, được sự phụ họa của một trống puk.

Sự phát triển nhanh chóng và tốt đẹp của mối quan hệ giữa Việt Nam và Hàn Quốc, phải chăng còn nhờ một lực đẩy vô cùng mạnh mẽ từ phía sau. Đó là sự tương đồng văn hóa: sâu xa và bền vững.

Minh Hòa



 

Đọc thêm

Tổng thống Mỹ bày tỏ không hài lòng về thâm hụt thương mại với Canada

Tổng thống Mỹ bày tỏ không hài lòng về thâm hụt thương mại với Canada

Ngày 21/11, Tổng thống Donald Trump cho biết, Mỹ và Canada sẽ sớm đạt được một thỏa thuận thương mại.
Dự báo thời tiết đêm hôm nay và ngày mai (23/11): Bắc Bộ đêm và sáng sớm trời rét; cả nước ngày nắng

Dự báo thời tiết đêm hôm nay và ngày mai (23/11): Bắc Bộ đêm và sáng sớm trời rét; cả nước ngày nắng

Thông tin dự báo thời tiết các khu vực trong đêm hôm nay và ngày mai (23/11) từ Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia.
Ngoại giao kinh tế Việt Nam tại Malaysia: Từ kết nối đến hợp tác thực chất

Ngoại giao kinh tế Việt Nam tại Malaysia: Từ kết nối đến hợp tác thực chất

Chiều 22/11, Chương trình kết nối doanh nghiệp Việt Nam và Malaysia đã diễn ra với sự tham gia của 41 doanh nghiệp hai nước.
Định vị ngành tôm Việt Nam: Không phải là chuyện vẽ thêm khẩu hiệu mới, mà là làm rõ lợi thế cốt lõi và tháo gỡ điểm nghẽn

Định vị ngành tôm Việt Nam: Không phải là chuyện vẽ thêm khẩu hiệu mới, mà là làm rõ lợi thế cốt lõi và tháo gỡ điểm nghẽn

Trong khuôn khổ Festival Tôm Cà Mau lần thứ 2 năm 2026, ngày 22/11, đã diễn ra Diễn đàn tôm Việt Nam - Giải pháp phát triển bền vững.
Khủng hoảng năng lượng: Người dân Ukraine chuẩn bị cho một mùa Đông nhiều bất định

Khủng hoảng năng lượng: Người dân Ukraine chuẩn bị cho một mùa Đông nhiều bất định

Các cuộc tấn công của Nga vào hệ thống năng lượng Ukraine khiến hàng triệu người dân phải đối mặt với nguy cơ thiếu điện, sưởi ấm.
Bộ trưởng Giáo dục Hàn Quốc từ chức sau bê bối gian lận thi bằng AI

Bộ trưởng Giáo dục Hàn Quốc từ chức sau bê bối gian lận thi bằng AI

Quyết định của ông Choi Kyo-jin được đưa ra sau kỳ thi tuyển sinh đại học quốc gia, trong bối cảnh lo ngại về gian lận bằng công nghệ AI ...
Tháng 12, đi du lịch ở đâu miền Bắc?

Tháng 12, đi du lịch ở đâu miền Bắc?

Tháng 12 là thời điểm lý tưởng để khám phá miền Bắc với những điểm đến hấp dẫn như Sa Pa, Tà Xùa, Mộc Châu...
PNTRIP với khát vọng kết nối và hành trình kiến tạo giá trị

PNTRIP với khát vọng kết nối và hành trình kiến tạo giá trị

Công ty TNHH Du lịch và Thương mại quốc tế Phương Nam - PNTRIP ra đời vào ngày 8/3/2011.
Khám phá sắc màu văn hóa và du lịch của vùng đất quê hương Khổng Tử

Khám phá sắc màu văn hóa và du lịch của vùng đất quê hương Khổng Tử

Chiều 18/11, Trung tâm Văn hóa Trung Quốc tại Hà Nội cùng Sở Văn hóa và Du lịch tỉnh Sơn Đông tổ chức chương trình giới thiệu văn hóa và du lịch tỉnh Sơn Đông.
Khám phá sự kỳ diệu của Việt Nam cùng Marriott International

Khám phá sự kỳ diệu của Việt Nam cùng Marriott International

Từ Thủ đô Hà Nội bên hồ thơ mộng đến những bãi biển ngập nắng của Phú Quốc, Việt Nam là vùng đất hội tụ những sắc thái tương phản đầy cuốn hút, nơi những ...
Công bố Travel Awards 2026, tìm kiếm những đại diện tiêu biểu tạo nên diện mạo mới cho du lịch Việt Nam

Công bố Travel Awards 2026, tìm kiếm những đại diện tiêu biểu tạo nên diện mạo mới cho du lịch Việt Nam

Chiều 17/11, Báo VnExpress và Công ty CP Dịch vụ trực tuyến FPT (FPT Online) chính thức công bố Giải thưởng Du lịch - Travel Awards 2026.
Giữ chân du khách bằng bản sắc riêng

Giữ chân du khách bằng bản sắc riêng

Để du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn cũng cần những mô hình nhỏ đủ sức giữ chân du khách bằng bản sắc riêng để níu chân du khách.
Nghịch lý thời AI

Nghịch lý thời AI

Một nghịch lý mới của thời đại công nghệ, nơi ranh giới giữa sáng tạo thật và sản phẩm nhân tạo ngày càng khó nhận diện.
HANIFF VIII quy tụ 11 thành viên Ban Giám khảo trong nước và quốc tế

HANIFF VIII quy tụ 11 thành viên Ban Giám khảo trong nước và quốc tế

Liên hoan Phim quốc tế Hà Nội lần thứ VIII (HANIFF VIII) quy tụ 11 chuyên gia, nhà làm phim và nghệ sĩ điện ảnh Việt Nam, quốc tế tham gia các Ban Giám khảo.
Trải nghiệm văn hoá Việt Nam tại Cairo

Trải nghiệm văn hoá Việt Nam tại Cairo

Đại sứ quán Việt Nam tại Ai Cập đã trang trọng tổ chức "Ngày văn hóa Việt Nam tại Cairo", hướng tới kỷ niệm Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11/2026).
Đưa văn hóa Việt đến với người dân Perth

Đưa văn hóa Việt đến với người dân Perth

Gần 4.000 lượt người đã đến quảng trường Forrest Place, trung tâm thành phố Perth để tham dự Ngày Văn hóa Việt Nam 2026 – “Sắc màu quê hương”.
Chuyên gia Israel bật mí cách xây dựng sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên số

Chuyên gia Israel bật mí cách xây dựng sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên số

Israel từ một quốc gia nhỏ đã xây dựng vị thế hàng đầu về an ninh mạng nhờ sự kết nối giữa chính sách, doanh nghiệp, giáo dục và đổi mới sáng tạo.
Miền đất hứa của điện ảnh Việt

Miền đất hứa của điện ảnh Việt

Giữa những bom tấn phòng vé và phim nghệ thuật là một vùng trung gian giống như miền đất hứa chưa được khai thác đầy đủ...
Lắng nghe sắc màu dân ca Trung Quốc giữa lòng Hà Nội

Lắng nghe sắc màu dân ca Trung Quốc giữa lòng Hà Nội

Sáng 13/11, chương trình giao lưu hợp xướng dân ca Trung Quốc tại Hà Nội mang đến những tiết mục đặc sắc, góp phần kết nối văn hóa Việt-Trung.
Làm giàu kho tàng di sản tư liệu Việt Nam

Làm giàu kho tàng di sản tư liệu Việt Nam

Ma nhai trên núi Non Nước (Ninh Bình) và Văn bia Phố Hiến (Hưng Yên) được ghi danh vào Danh mục Di sản tư liệu khu vực châu Á – Thái Bình Dương.
Dấu ấn nhà văn hóa Lê Hồng Dương trong gìn giữ hồn quê Kinh Bắc

Dấu ấn nhà văn hóa Lê Hồng Dương trong gìn giữ hồn quê Kinh Bắc

Nhà văn hóa Lê Hồng Dương đã có nhiều đóng góp nổi bật trong xây dựng nền tảng văn hóa địa phương, đặc biệt là xứ Kinh Bắc.
Triển lãm ảnh 'Từ di sản đến ngoại giao văn hóa': Kết nối Văn Miếu - Quốc Tử Giám với bạn bè quốc tế

Triển lãm ảnh 'Từ di sản đến ngoại giao văn hóa': Kết nối Văn Miếu - Quốc Tử Giám với bạn bè quốc tế

Thông tấn xã Việt Nam (TTXVN) phối hợp với Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám tổ chức khai mạc triển lãm ảnh.
Gần 2.500 vận động viên quốc tế tham gia đường chạy quảng bá di sản Hà Nội

Gần 2.500 vận động viên quốc tế tham gia đường chạy quảng bá di sản Hà Nội

Standard Chartered Marathon Di sản Hà Nội 2026 khép lại ngày 8/11, thu hút hàng vạn vận động viên trong nước và quốc tế.
Đường chạy qua những di sản của Hà Nội

Đường chạy qua những di sản của Hà Nội

Giải chạy Standard Chartered Marathon Di sản Hà Nội 2026 diễn ra từ ngày 6-8/11, dự kiến thu hút hàng chục nghìn vận động viên trong nước và quốc tế.
Phiên bản di động