PGS.TS. Trần Đình Thiên: Hà Nội cần xác lập một tầm nhìn phát triển khác biệt

Gia Thành
PGS.TS. Trần Đình Thiên, nguyên Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam nhận định, Hà Nội có một hệ thống lợi thế mà ít địa phương có được.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
PGS.TS. Trần Đình Thiên:
PGS.TS. Trần Đình Thiên trình bày tham luận tại Diễn đàn Kinh tế Thủ đô lần thứ III năm 2026. (Ảnh: Trung Anh)

Trình bày tham luận tại Diễn đàn Kinh tế Thủ đô lần thứ III năm 2026 (CEF III) diễn ra chiều 8/10, PGS.TS. Trần Đình Thiên cho rằng, với vị thế Thủ đô, trung tâm của vùng; Hà Nội sở hữu khả năng tập trung các nguồn lực về quyết định chính sách, thị trường, tri thức, nhân tài; cùng nền tảng văn hiến, lịch sử và văn hóa tạo nên bản sắc riêng. Hà Nội cũng có quy mô kinh tế lớn, đi trước trong nhiều lĩnh vực và là một trong những trung tâm hội nhập quốc tế quan trọng của cả nước.

Tuy nhiên, lợi thế kể trên chỉ thực sự tạo ra giá trị khi được chuyển hóa thành năng lực. Với doanh nghiệp Thủ đô, PGS.TS. Trần Đình Thiên nhận thấy, giá trị không nằm đơn thuần ở việc sở hữu các nguồn lực, mà ở khả năng kết nối và sử dụng những nguồn lực đó để tạo ra sản phẩm, thị trường và giá trị mới.

Tạo không gian để nguồn nhân lực chuyển hóa thành giá trị kinh tế

Đánh giá về tiềm năng kinh tế Thủ đô, PGS.TS Trần Đình Thiên cho hay, bức tranh những năm gần đây tiếp tục cho thấy dư địa tăng trưởng của Hà Nội còn rất lớn. Giai đoạn 2020-2024, tốc độ tăng trưởng GRDP của Hà Nội đạt 5,79%/năm, thấp hơn Hải Phòng, Hưng Yên và Quảng Ninh trong cùng bảng so sánh.

More from WVR
CEF III: Giải bài toán nguồn nhân lực, tạo tăng trưởng thực chất cho Thủ đô Hà Nội CEF III: Giải bài toán nguồn nhân lực, tạo tăng trưởng thực chất cho Thủ đô Hà Nội

Điều này đặt ra câu hỏi lớn: Vì sao một địa phương sở hữu vị thế, nguồn lực và mức độ tập trung nhân lực vượt trội vẫn chưa tạo được tốc độ phát triển tương xứng với tiềm năng?

Theo PGS.TS Trần Đình Thiên, câu trả lời nằm ở năng lực tổ chức và phát huy nguồn lực. Hà Nội có lợi thế nhân lực rõ rệt khi tỷ lệ lực lượng lao động đã qua đào tạo năm 2024 đạt 53,9%, cao hơn đáng kể mức 28,4% của cả nước, 37,5% của TP. Hồ Chí Minh, 38% của Hải Phòng và 42,4% của Quảng Ninh. Nhưng bằng cấp mới chỉ là nền tảng; nhiệm vụ và cơ hội mới quyết định khả năng phát huy năng lực của con người.

Đây cũng là một trong những nghịch lý mà Hà Nội cần giải quyết: Có nguồn nhân lực chất lượng nhưng chưa tạo đủ không gian để nguồn nhân lực đó chuyển hóa thành giá trị kinh tế.

"Cấu trúc doanh nghiệp của Hà Nội vẫn mang nhiều nét tương đồng với mặt bằng chung cả nước. Năm 2024, doanh nghiệp có dưới 10 lao động chiếm 77,8%, nhóm từ 10-49 lao động chiếm 18,3%, trong khi doanh nghiệp từ 50 lao động trở lên chỉ chiếm 3,8%.

Trong khi đó, số lượng doanh nghiệp tăng nhanh hơn đáng kể so với khả năng tạo việc làm. Giai đoạn 2015-2024, số doanh nghiệp tăng 56,7%, nhưng lao động chỉ tăng 19,9%. Đây là dấu hiệu cho thấy cần “mở đường” để doanh nghiệp tăng quy mô và nâng cao năng lực", theo PGS.TS Trần Đình Thiên nhấn mạnh.

Từ góc nhìn phát triển doanh nghiệp, vị PGS.TS cũng cho rằng, vấn đề của Hà Nội vì thế không chỉ là thành lập thêm doanh nghiệp mà phải tạo điều kiện để doanh nghiệp lớn lên, tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị và trở thành lực lượng dẫn dắt thị trường.

"Muốn vậy, bài toán hạ tầng cũng phải được nhìn nhận như một chính sách phát triển doanh nghiệp. Ùn tắc làm tăng thời gian và chi phí logistics; ngập úng gây gián đoạn hoạt động và phát sinh chi phí dự phòng; ô nhiễm tác động đến sức khỏe, chất lượng sống và khả năng giữ chân nhân lực. Những chi phí đô thị này cuối cùng đều trở thành chi phí của doanh nghiệp”, PGS.TS. Trần Đình Thiên nhấn mạnh.

PGS.TS. Trần Đình Thiên:
Toàn cảnh CEF III. (Ảnh: Trung Anh)

Theo PGS.TS. Trần Đình Thiên, Hà Nội cần thay đổi cách tiếp cận đối với nhân tài. Thay vì chỉ nhìn vào bằng cấp hay danh hiệu, cần tạo ra những nhiệm vụ đủ lớn để thu hút, sử dụng và kiểm chứng năng lực.

Từ đó, ông đề xuất cách tiếp cận trọng dụng tài năng thông qua những nhóm nhiệm vụ cụ thể. Người được lựa chọn dựa trên năng lực, được trao điều kiện thực hiện và đánh giá bằng kết quả. Báo cáo đề xuất khoảng 10 nhóm nhiệm vụ trong thời gian 12-24 tháng, đi kèm người sử dụng kết quả, dữ liệu, thiết bị, quyền hạn và phương thức trả công.

PGS.TS. Trần Đình Thiên cho rằng: “Hà Nội cần xác lập một tầm nhìn phát triển khác biệt: Đi trước - tiến vượt - hình mẫu. “Đi trước” là chuẩn bị điều kiện cho các hoạt động mới; “tiến vượt” là lựa chọn những nhiệm vụ lớn với chuẩn cạnh tranh cao; còn “hình mẫu” phải được chứng minh bằng những kết quả có thể kiểm chứng và nhân rộng”.

Xây dựng được năng lực tổ chức nguồn lực, tạo ra những nhiệm vụ đủ lớn

Từ yêu cầu nâng tầm vị thế Thủ đô, PGS.TS. Trần Đình Thiên xác định hai tuyến phát triển cần đặc biệt ưu tiên là kinh tế số - đổi mới sáng tạo và công nghiệp văn hóa.

Theo mục tiêu năm 2030 được nêu trong Chương trình 04, kinh tế số được đặt mục tiêu chiếm 40% GRDP, trong khi công nghiệp văn hóa hướng tới tỷ trọng 8% GRDP. Đây là mục tiêu đến năm 2030, không phải kết quả đã đạt được.

Đối với kinh tế số và đổi mới sáng tạo, vấn đề không chỉ nằm ở công nghệ mà còn ở việc xây dựng một hệ sinh thái đủ mạnh để doanh nghiệp, trường đại học, viện nghiên cứu và nhà đầu tư cùng tham gia giải quyết các bài toán lớn của đô thị.

PGS.TS. Trần Đình Thiên:
Văn hóa chỉ thực sự tạo ra giá trị kinh tế khi được tổ chức thành chuỗi, từ tài nguyên văn hóa, thiết kế và bản quyền đến sản xuất nội dung, phân phối, trải nghiệm và tái đầu tư sáng tạo. (Ảnh: Huy Hiệt)

Ở hướng công nghiệp văn hóa, PGS.TS Trần Đình Thiên cho hay, văn hóa chỉ thực sự tạo ra giá trị kinh tế khi được tổ chức thành chuỗi, từ tài nguyên văn hóa, thiết kế và bản quyền đến sản xuất nội dung, phân phối, trải nghiệm và tái đầu tư sáng tạo.

Ông nói: “Đây cũng là cách tiếp cận giúp Hà Nội biến lợi thế về văn hiến, lịch sử và bản sắc thành các sản phẩm có khách hàng, doanh thu và thị trường ngoài Thủ đô”.

PGS.TS Trần Đình Thiên nhấn mạnh ba quyết định có tính khởi động cho quá trình chuyển đổi mô hình phát triển của Thủ đô. Thứ nhất, mở không gian cho quyền hành động, dữ liệu, hạ tầng và mặt bằng.

Thứ hai, giao những nhiệm vụ lớn cho nhân tài, doanh nghiệp, trường đại học và viện nghiên cứu cùng giải quyết.

Thứ ba, gắn trách nhiệm với sản phẩm và giá trị tạo ra, thay vì chỉ đánh giá bằng quá trình hay nguồn lực.

“Thủ đô phải xây dựng được năng lực tổ chức nguồn lực, tạo ra những nhiệm vụ đủ lớn, trao quyền đi cùng trách nhiệm và hình thành các hệ sinh thái mà doanh nghiệp, nhân tài, trường viện và Nhà nước có thể cùng tạo ra giá trị”, PGS.TS Trần Đình Thiên nói.

UNICEF: Một thế hệ trẻ em Yemen đứng trước tương lai ảm đạm

Theo báo cáo mới công bố ngày 15/9 của Quỹ Nhi đồng Liên hợp quốc (UNICEF), hơn 137.000 trẻ em trong độ tuổi đi học ...

Bộ trưởng Bộ Tài chính tiếp nhận 3 Chương trình hợp tác quốc gia Việt Nam với UNDP, UNICEF và UNFPA giai đoạn 2027-2031

Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn, thay mặt Chính phủ Việt Nam nhận 3 văn kiện Chương trình hợp tác quốc gia Việt ...

Diễn đàn Kinh tế Thủ đô lần thứ III: Góp phần tạo nên những doanh nghiệp mạnh hơn, có khả năng vươn 'biển lớn'

CEF III có sự tham gia của đại diện ngoại giao, tổ chức và đối tác quốc tế đến từ 14 quốc gia. GS.TS. Mạc ...

Hà Nội trong cuộc đua nhân lực chất lượng cao: Kinh nghiệm quốc tế

Ngày 8/10, Diễn đàn Kinh tế Thủ đô lần thứ III năm 2026 (CEF III) sẽ diễn ra tại Hà Nội, với chủ đề “Động ...

CEF III: Giải bài toán nguồn nhân lực, tạo tăng trưởng thực chất cho Thủ đô Hà Nội

Chiều nay (8/10), tại Hà Nội, Diễn đàn Kinh tế Thủ đô lần thứ III năm 2026 (CEF III) chính thức khai mạc với chủ ...

Bài viết cùng chủ đề

Hà Nội - Thành phố vì hòa bình

Đọc thêm

Khi đám cưới trở thành 'sân chơi' tài trợ thương hiệu

Khi đám cưới trở thành 'sân chơi' tài trợ thương hiệu

Chi phí cưới hỏi ngày càng nặng nề, trong khi các nghi thức truyền thống và áp lực chuẩn bị khiến nhiều cặp đôi trẻ mệt mỏi. Tại Trung Quốc, ...
Ngày hội bóng đá gắn kết cộng đồng người Việt tại Nhật Bản

Ngày hội bóng đá gắn kết cộng đồng người Việt tại Nhật Bản

Hơn 3.000 cầu thủ tham gia hệ thống giải đấu khu vực, 24 đội bóng xuất sắc tranh tài tại vòng chung kết toàn quốc FAVIJA CHAMPIONS CUP 2026.
Giá vàng hôm nay 23/11/2026 có thể giảm thêm 300 USD/ounce, nhà đầu tư chưa nên vội mua vào

Giá vàng hôm nay 23/11/2026 có thể giảm thêm 300 USD/ounce, nhà đầu tư chưa nên vội mua vào

Giá vàng hôm nay 23/11/2026 lao dốc về ngưỡng 3.500 USD/ounce, khiến nhà đầu tư giữ tâm lý bi quan.
Đường đến APEC 2027 - Tự hào, trách nhiệm và thời cơ

Đường đến APEC 2027 - Tự hào, trách nhiệm và thời cơ

Việt Nam đang bước vào giai đoạn chuẩn bị cao điểm cho Năm APEC 2027, với sự chỉ đạo xuyên suốt từ Trung ương và sự vào cuộc quyết liệt ...
Tổng thống Mỹ bày tỏ không hài lòng về thâm hụt thương mại với Canada

Tổng thống Mỹ bày tỏ không hài lòng về thâm hụt thương mại với Canada

Ngày 21/11, Tổng thống Donald Trump cho biết, Mỹ và Canada sẽ sớm đạt được một thỏa thuận thương mại.
Dự báo thời tiết đêm hôm nay và ngày mai (23/11): Bắc Bộ đêm và sáng sớm trời rét; cả nước ngày nắng

Dự báo thời tiết đêm hôm nay và ngày mai (23/11): Bắc Bộ đêm và sáng sớm trời rét; cả nước ngày nắng

Thông tin dự báo thời tiết các khu vực trong đêm hôm nay và ngày mai (23/11) từ Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia.
Giá vàng hôm nay 23/11/2026 có thể giảm thêm 300 USD/ounce, nhà đầu tư chưa nên vội mua vào

Giá vàng hôm nay 23/11/2026 có thể giảm thêm 300 USD/ounce, nhà đầu tư chưa nên vội mua vào

Giá vàng hôm nay 23/11/2026 lao dốc về ngưỡng 3.500 USD/ounce, khiến nhà đầu tư giữ tâm lý bi quan.
Tổng thống Mỹ bày tỏ không hài lòng về thâm hụt thương mại với Canada

Tổng thống Mỹ bày tỏ không hài lòng về thâm hụt thương mại với Canada

Ngày 21/11, Tổng thống Donald Trump cho biết, Mỹ và Canada sẽ sớm đạt được một thỏa thuận thương mại.
Khủng hoảng năng lượng: Người dân Ukraine chuẩn bị cho một mùa Đông nhiều bất định

Khủng hoảng năng lượng: Người dân Ukraine chuẩn bị cho một mùa Đông nhiều bất định

Các cuộc tấn công của Nga vào hệ thống năng lượng Ukraine khiến hàng triệu người dân phải đối mặt với nguy cơ thiếu điện, sưởi ấm.
Đất hiếm ở một châu lục có tiềm năng thay thế nguồn cung từ Trung Quốc

Đất hiếm ở một châu lục có tiềm năng thay thế nguồn cung từ Trung Quốc

Châu Phi được đánh giá có tiềm năng trở thành một nguồn cung thay thế đáng kể nếu đẩy nhanh khai thác, chế biến và tinh luyện đất hiếm.
Doanh nghiệp Hàn Quốc đồng loạt triển khai chiến dịch kích cầu mua sắm cho thí sinh

Doanh nghiệp Hàn Quốc đồng loạt triển khai chiến dịch kích cầu mua sắm cho thí sinh

Sau khi kỳ thi tuyển sinh đại học tại Hàn Quốc kết thúc, nhiều doanh nghiệp đã đồng loạt triển khai các chương trình ưu đãi dành cho thí sinh.
Vì sao Nhật Bản phải dừng chương trình trợ cấp xe điện sớm hơn dự kiến?

Vì sao Nhật Bản phải dừng chương trình trợ cấp xe điện sớm hơn dự kiến?

Ngày 20/11, Chính phủ Nhật Bản đã ngừng tiếp nhận hồ sơ xin trợ cấp mua xe điện và các loại xe thân thiện với môi trường.
Siam Piwat: Kiến tạo những điểm đến, thúc đẩy động lực tăng trưởng mới

Siam Piwat: Kiến tạo những điểm đến, thúc đẩy động lực tăng trưởng mới

Với di sản tiên phong trong việc xây dựng các công trình nổi tiếng toàn cầu, nhà phát triển bất động sản hàng đầu Thái Lan tiếp tục thách thức các quy ước, tạo ra ...
Mỗi đối tượng chỉ được mua, thuê một căn nhà ở xã hội, hạn chế chuyển nhượng trong 5 năm đầu

Mỗi đối tượng chỉ được mua, thuê một căn nhà ở xã hội, hạn chế chuyển nhượng trong 5 năm đầu

Thứ trưởng Bộ Xây dựng Lê Hồng Vinh thông tin, dự kiến đến hết năm 2026, cả nước sẽ hoàn thành 87.601 căn nhà ở xã hội, đạt 90% so với kế hoạch đề ra.
Capital Square Đà Nẵng - Tổ hợp căn hộ ven sông Hàn tại phường An Hải

Capital Square Đà Nẵng - Tổ hợp căn hộ ven sông Hàn tại phường An Hải

Capital Square Đà Nẵng là tổ hợp căn hộ và thương mại dịch vụ nằm tại phường An Hải, bờ đông sông Hàn. Tổ hợp thuộc hệ sinh thái phát triển của BRG, với sự ...
Dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi): Đề xuất cắt giảm 7 điều kiện kinh doanh, tăng phân cấp, phân quyền cho địa phương

Dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi): Đề xuất cắt giảm 7 điều kiện kinh doanh, tăng phân cấp, phân quyền cho địa phương

Bộ Xây dựng đề xuất sửa đổi toàn diện Luật Kinh doanh bất động sản năm 2023, trong đó dự kiến cắt giảm 7 điều kiện đầu tư kinh doanh, đơn giản hóa thủ tục ...
Penthouse The Nelson Private Residences: Chốn riêng tư – Đặc quyền xa xỉ

Penthouse The Nelson Private Residences: Chốn riêng tư – Đặc quyền xa xỉ

Giữa nhịp sống sôi động của Hà Nội, khi sự riêng tư và chất lượng sống ngày càng trở thành những tiêu chí quan trọng của giới thượng lưu, Penthouse không đơn thuần là một ...
Phân khu Vịnh Mây tại Vinhomes Hải Vân Bay có gì đặc biệt?

Phân khu Vịnh Mây tại Vinhomes Hải Vân Bay có gì đặc biệt?

Vinhomes Hải Vân Bay, Làng Vân Đà Nẵng, thu hút sự quan tâm nhờ định hướng phát triển không gian sống gắn liền với thiên nhiên và cảnh quan ven biển Đà Nẵng. Trong đó, ...
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 20/11: Đồng USD tăng nhẹ so với rổ các đồng tiền chủ chốt

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 20/11: Đồng USD tăng nhẹ so với rổ các đồng tiền chủ chốt

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 20/11 ghi nhận đồng USD tăng nhẹ so với rổ các đồng tiền chủ chốt khác.
MB - Ngân hàng Việt Nam duy nhất vào Top 10 thương hiệu tăng trưởng nhanh nhất ASEAN (2023 – 2026)

MB - Ngân hàng Việt Nam duy nhất vào Top 10 thương hiệu tăng trưởng nhanh nhất ASEAN (2023 – 2026)

Với giá trị thương hiệu tăng trưởng 152% trong giai đoạn 2023-2026, MB là đại diện duy nhất ngành Ngân hàng Việt Nam và đứng thứ 8 trong danh sách 10 thương hiệu tăng trưởng ...
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 19/11: Đồng USD chạm mức cao mới trong vòng 19 tháng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 19/11: Đồng USD chạm mức cao mới trong vòng 19 tháng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 19/11 cho thấy đồng USD đã chạm mức cao mới trong vòng 19 tháng.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 18/11: Đà giảm của đồng USD chưa cho thấy xu hướng suy yếu trên diện rộng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 18/11: Đà giảm của đồng USD chưa cho thấy xu hướng suy yếu trên diện rộng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 18/11 cho thấy đà giảm của đồng USD chưa phải dấu hiệu khởi đầu cho một xu hướng suy yếu trên diện rộng.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 17/11: Kinh tế Mỹ tăng trưởng tốt giúp đồng USD duy trì sức hấp dẫn

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 17/11: Kinh tế Mỹ tăng trưởng tốt giúp đồng USD duy trì sức hấp dẫn

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 17/11 cho thấy tăng trưởng kinh tế Mỹ và thị trường chứng khoán khởi sắc giúp khôi phục sức hấp dẫn của đồng USD.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 16/11: Kỳ vọng Fed tăng lãi suất trở thành động lực hỗ trợ đồng USD

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 16/11: Kỳ vọng Fed tăng lãi suất trở thành động lực hỗ trợ đồng USD

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 16/11 cho thấy kỳ vọng Fed tăng lãi suất trong tháng 12 đang trở thành động lực hỗ trợ đồng USD.
Phiên bản di động