Phá vỡ 'lời nguyền' doanh thu cho dòng phim nghệ thuật

TS. Bùi Quốc Liêm
Giảng viên Truyền thông chuyên nghiệp, Đại học RMIT Việt Nam
Các phim nghệ thuật Việt như Song Lang, Quán Kỳ Nam được đánh giá cao về sáng tạo, ngôn ngữ điện ảnh, bối cảnh và giá trị văn hóa, nhưng lại không thành công về doanh thu phòng vé. Thêm vào đó, hệ thống rạp thương mại ưu tiên bom tấn, khiến suất chiếu của phim nghệ thuật bị thu hẹp, thời gian trụ rạp ngắn, không đủ để tạo hiệu ứng truyền miệng.
Theo dõi Baoquocte.vn trên

Khảo sát tại các rạp chiếu cho thấy nhóm dưới 30 tuổi chiếm tỷ lệ áp đảo trong lượng người đi xem phim tại Việt Nam, đặc biệt là nhóm 20-29 tuổi. Tỷ lệ nam - nữ khá cân bằng, nhưng nữ giới thường đi theo nhóm bạn bè, trong khi nam giới chuộng thể loại hành động hoặc hài. Đáng chú ý, 77% khán giả đi xem phim cùng bạn bè, cho thấy yếu tố cộng đồng là động lực chính.

Phá vỡ 'lời nguyền' doanh thu cho dòng phim nghệ thuật
Cảnh trong bộ phim "Quán Kỳ Nam" của đạo diễn Leon Lê. (Nguồn: NSX)

Với phim nghệ thuật, nhà sản xuất cần xây dựng tệp khách hàng riêng gồm những người yêu điện ảnh, trân trọng giá trị văn hóa.

Tệp này phải được nuôi dưỡng từ giai đoạn tiền kỳ qua gây quỹ cộng đồng, nội dung hậu trường và chiến dịch kể chuyện thương hiệu. Khi cộng đồng này hình thành, họ sẽ trở thành lực lượng truyền thông mạnh mẽ, giúp phim nghệ thuật tồn tại và đạt hiệu quả thương mại bền vững.

Muốn phá vỡ “lời nguyền” doanh thu, phim nghệ thuật cần một chiến lược toàn diện bắt đầu từ việc tái định nghĩa thước đo thành công.

Thay vì chỉ nhìn vào doanh thu tuần đầu, nhà sản xuất phải tính đến tác động văn hóa, danh tiếng thương hiệu và lòng trung thành của khán giả. Khi khán giả tin vào thương hiệu đạo diễn hoặc hãng sản xuất, họ sẽ đến rạp vì niềm tin vào chất lượng.

Bên cạnh đó, việc kiểm soát chi phí sản xuất để giữ điểm hòa vốn thấp là yếu tố sống còn. Các hãng độc lập quốc tế như A24 đã chứng minh hiệu quả của việc tối ưu ngân sách và trao quyền sáng tạo để thu hút tài năng chấp nhận mức phí hợp lý, từ đó duy trì lợi nhuận dài hạn.

A24 đã chứng minh rằng thành công không những được định nghĩa bằng lợi nhuận tài chính tức thời mà còn bằng các kết quả phi tài chính như sự công nhận của giới phê bình, lòng trung thành của khán giả, danh tiếng thương hiệu và tác động văn hóa.

Việc gây quỹ và xây dựng cộng đồng khán giả sớm là chìa khóa để tạo lực đẩy truyền thông tự nhiên. Gây quỹ cộng đồng không chỉ bổ sung tài chính mà còn hình thành tệp khán giả trung thành, những người sẵn sàng trở thành “đại sứ thương hiệu” kéo bạn bè đến rạp.

Chiến lược marketing cần chuyển đổi từ việc nhấn vào đề tài chuyên biệt sang kể câu chuyện phổ quát về cảm xúc và giá trị văn hóa, tận dụng video ngắn, hậu trường và các chiến dịch lan truyền sáng tạo để biến khán giả thành kênh truyền thông.

Cuối cùng, phân phối đa kênh là bước bắt buộc: Sau giai đoạn chiếu rạp tạo tiếng vang, nhanh chóng triển khai VOD, streaming và các sự kiện chiếu đặc biệt để tối ưu vòng đời tác phẩm.

Tại Mỹ, các hãng phim độc lập như A24 chứng minh sức mạnh của việc xây dựng thương hiệu quản lý nội dung. Khán giả đến rạp không chỉ vì một tựa phim cụ thể mà vì tin vào “phim của A24”, nơi chất lượng nghệ thuật được bảo đảm.

Mô hình chiến lược dựa trên tác phẩm đột phá mà A24 áp dụng chấp nhận rằng phần lớn phim doanh thu thấp, nhưng một vài cú nổ phòng vé sẽ đủ để tài trợ cho toàn bộ danh mục phim, tạo sự cân bằng giữa rủi ro và lợi nhuận.

Trong khi đó, Hàn Quốc cho thấy sức mạnh của giải thưởng quốc tế như một công cụ tiếp thị toàn cầu. Thành công của Ký sinh trùng (Parasite) biến một tác phẩm nghệ thuật thành hiện tượng thương mại nhờ hiệu ứng từ Liên hoan phim Cannes và Giải Oscar.

Thêm nữa, chiến lược kết hợp thể loại với ngôn ngữ nghệ thuật giúp phim vừa giữ chiều sâu vừa mở rộng thị trường.

Phim nghệ thuật Việt Nam sẽ không thất bại về doanh thu nếu có chiến lược đúng: Định vị lại thông điệp, xây dựng thương hiệu đạo diễn, kiểm soát chi phí, gây quỹ cộng đồng, marketing lan truyền, phân phối đa kênh và đặt mục tiêu giải thưởng quốc tế.

Khi những yếu tố này được tích hợp, phim nghệ thuật Việt hoàn toàn có thể cân bằng giữa đam mê sáng tạo và hiệu suất thương mại, mở ra tương lai bền vững cho dòng phim nghệ thuật.

Chợ phiên vùng cao hội tụ sắc màu văn hóa các dân tộc Việt Nam

Từ ngày 1- 4/1 các hoạt động dịp Tết Dương lịch với chủ đề “Chợ phiên vùng cao - Chào năm mới 2026” được tổ ...

Những gam màu văn hóa tươi sáng

Năm 2025 khép lại với dấu ấn đặc biệt về văn hóa Việt Nam. Đây là năm hội tụ những chuyển động mang tính nền ...

Việt Nam là điểm đến hấp dẫn hàng đầu của châu Á năm 2026

Trong bài viết mới đây của tạp chí quốc tế nổi tiếng Vogue (Pháp), Việt Nam được đánh giá là điểm đến hấp dẫn hàng ...

Lần đầu tiên các hội đoàn người Việt khắp Nhật Bản cùng hội tụ trong sự kiện Xuân Quê hương 2026 tại Osaka

Ngày 4/1, sự kiện Xuân Quê hương 2026 được tổ chức tại thành phố Osaka, đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong hoạt động ...

'Phở' và 'Múa rối nước' hướng đến Di sản văn hóa phi vật thể của UNESCO

Phó Thủ tướng Chính phủ Mai Văn Chính đồng ý chủ trương lập hồ sơ khoa học Di sản văn hóa phi vật thể “Phở” ...

Đọc thêm

Chinh phục Ban giám khảo bởi phần ứng xử song ngữ xuất sắc, cô gái Hà Nội đăng quang Hoa hậu Du lịch Việt Nam 2026

Chinh phục Ban giám khảo bởi phần ứng xử song ngữ xuất sắc, cô gái Hà Nội đăng quang Hoa hậu Du lịch Việt Nam 2026

Tối 10/1, tại Sa Pa (Lào Cai), đêm Chung kết Hoa hậu Du lịch Việt Nam 2026 với chủ đề 'Việt Nam bừng sáng' đã diễn ra trang trọng và ...
Nhiều trường đại học công bố phương án tuyển sinh 2026, xóa tổ hợp truyền thống

Nhiều trường đại học công bố phương án tuyển sinh 2026, xóa tổ hợp truyền thống

Theo kế hoạch của Bộ Giáo dục và Đào tạo, nhiều trường đại học đã công bố phương án tuyển sinh 2026, thay đổi đáng chú ý về tổ hợp ...
U23 Việt Nam: Sức mạnh từ những miếng đánh cũ và bản lĩnh mới

U23 Việt Nam: Sức mạnh từ những miếng đánh cũ và bản lĩnh mới

Nhìn vào cách U23 Việt Nam ghi bàn trong hai trận đấu đầu tiên tại giải U23 châu Á thấy điểm chung cả 4 bàn thắng đều xuất phát từ ...
Hà Nội sau gần 2 tháng ra quân lập lại trật tự đô thị: Vỉa hè thông thoáng, văn minh hơn

Hà Nội sau gần 2 tháng ra quân lập lại trật tự đô thị: Vỉa hè thông thoáng, văn minh hơn

Từ ngày 13/12, tất cả xã, phường trên địa bàn Hà Nội đã triển khai chiến dịch lập lại trật tự đô thị, với mục tiêu bảo đảm trật tự, ...
Bị Triều Tiên tố thả UAV, Hàn Quốc tuyên bố không có ý định khiêu khích

Bị Triều Tiên tố thả UAV, Hàn Quốc tuyên bố không có ý định khiêu khích

Phủ Tổng thống Hàn Quốc tái khẳng định không có ý định khiêu khích hay làm gia tăng căng thẳng với Triều Tiên sau vụ thiết bị UAV xâm nhập ...
Chuyên gia Trung Quốc ấn tượng về tăng trưởng kinh tế của Việt Nam

Chuyên gia Trung Quốc ấn tượng về tăng trưởng kinh tế của Việt Nam

Số liệu GDP của Việt Nam mới được công bố đặc biệt ấn tượng trong bối cảnh nhiều yếu tố bất lợi ảnh hưởng đến sự phát triển kinh tế ...
Chinh phục Ban giám khảo bởi phần ứng xử song ngữ xuất sắc, cô gái Hà Nội đăng quang Hoa hậu Du lịch Việt Nam 2026

Chinh phục Ban giám khảo bởi phần ứng xử song ngữ xuất sắc, cô gái Hà Nội đăng quang Hoa hậu Du lịch Việt Nam 2026

Tối 10/1, tại Sa Pa (Lào Cai), đêm Chung kết Hoa hậu Du lịch Việt Nam 2026 với chủ đề 'Việt Nam bừng sáng' đã diễn ra trang trọng và đầy cảm xúc.
Du khách thích thú trước vẻ đẹp hoa đỗ mai ở TP. Hồ Chí Minh

Du khách thích thú trước vẻ đẹp hoa đỗ mai ở TP. Hồ Chí Minh

Hoa đỗ mai nở rộ trên đồi Con Heo, tạo nên cảnh sắc hấp dẫn, thu hút du khách đến tham quan và chụp ảnh.
Bao giờ có Lễ hội hoa mai anh đào Đà Lạt?

Bao giờ có Lễ hội hoa mai anh đào Đà Lạt?

Lễ hội hoa mai anh đào Đà Lạt 2026 sẽ khai mạc vào ngày 16/1 tại Quảng trường Lâm Viên, mở màn cho chuỗi hoạt động văn hóa-du lịch mùa Tết Bính Ngọ.
Du lịch hàng không sẽ thay đổi như thế nào trong năm 2026

Du lịch hàng không sẽ thay đổi như thế nào trong năm 2026

Sau một năm đầy bất ngờ và biến động, ngành hàng không thế giới đang kỳ vọng năm 2026 sẽ mang lại một điều: sự yên ổn.
Greenland - Điểm đến du lịch nguyên sơ và đặc biệt nhất trên Trái đất

Greenland - Điểm đến du lịch nguyên sơ và đặc biệt nhất trên Trái đất

Greenland được biết đến như một điểm đến du lịch đầy hoang dã nguyên sơ, khắc nghiệt nhưng thấm đẫm bản sắc văn hóa bản địa lâu đời.
Trung Quốc khai mạc mùa đánh bắt cá trên băng

Trung Quốc khai mạc mùa đánh bắt cá trên băng

Quanh hồ Chagan đóng băng ở tỉnh Cát Lâm, Đông Bắc Trung Quốc, ngư dân kéo lưới từ dưới lớp băng dày.
Lan tỏa bản sắc văn hóa Việt qua lăng kính họa sĩ trẻ

Lan tỏa bản sắc văn hóa Việt qua lăng kính họa sĩ trẻ

Triển lãm tranh “Chất Địa Phương” sẽ giới thiệu tới công chúng những góc nhìn sáng tạo, đương đại về bản sắc văn hóa Việt Nam qua lăng kính của các họa sĩ trẻ.
'Phở' và 'Múa rối nước' hướng đến Di sản văn hóa phi vật thể của UNESCO

'Phở' và 'Múa rối nước' hướng đến Di sản văn hóa phi vật thể của UNESCO

Phó Thủ tướng Chính phủ Mai Văn Chính đồng ý chủ trương lập hồ sơ khoa học Di sản văn hóa phi vật thể “Phở” và “Múa rối nước” ghi danh vào danh sách của ...
Bức tranh thêu 'cửu long' thời Nguyễn hiếm hoi được bảo tồn gần như nguyên vẹn

Bức tranh thêu 'cửu long' thời Nguyễn hiếm hoi được bảo tồn gần như nguyên vẹn

Đây là một trong những bức tranh thêu ngự dụng kích thước lớn được bảo quản gần như nguyên vẹn còn tồn tại bởi chất liệu lụa và chỉ thêu khó bền với thời gian.
Công bố nghiên cứu mới về hiện vật Kinh Thánh cổ Ê-sai

Công bố nghiên cứu mới về hiện vật Kinh Thánh cổ Ê-sai

“Cuộn sách Ê-sai vĩ đại” - hiện vật Kinh Thánh cổ gần như hoàn chỉnh nhất từng được tìm thấy thực chất ban đầu được tạo thành từ 2 cuộn riêng biệt.
Thủ tướng Narendra Modi dự triển lãm quy mô lớn về các di vật linh thiêng gắn với Đức Phật

Thủ tướng Narendra Modi dự triển lãm quy mô lớn về các di vật linh thiêng gắn với Đức Phật

Triển lãm quốc tế quy mô lớn mang tên 'Ánh sáng và Hoa sen: Xá lợi của bậc Giác ngộ' đã được khai mạc trọng thể tại Khu phức hợp Văn hóa Rai Pithora, Ấn ...
Gốm Việt trên hành trình gìn giữ và làm mới truyền thống

Gốm Việt trên hành trình gìn giữ và làm mới truyền thống

Trải qua nhiều biến động lịch sử, nghề gốm vẫn duy trì sức sống và khẳng định vị thế trong đời sống đương đại.
Phiên bản di động