Phá vỡ 'lời nguyền' doanh thu cho dòng phim nghệ thuật

TS. Bùi Quốc Liêm
Giảng viên Truyền thông chuyên nghiệp, Đại học RMIT Việt Nam
Các phim nghệ thuật Việt như Song Lang, Quán Kỳ Nam được đánh giá cao về sáng tạo, ngôn ngữ điện ảnh, bối cảnh và giá trị văn hóa, nhưng lại không thành công về doanh thu phòng vé. Thêm vào đó, hệ thống rạp thương mại ưu tiên bom tấn, khiến suất chiếu của phim nghệ thuật bị thu hẹp, thời gian trụ rạp ngắn, không đủ để tạo hiệu ứng truyền miệng.
Theo dõi Baoquocte.vn trên

Khảo sát tại các rạp chiếu cho thấy nhóm dưới 30 tuổi chiếm tỷ lệ áp đảo trong lượng người đi xem phim tại Việt Nam, đặc biệt là nhóm 20-29 tuổi. Tỷ lệ nam - nữ khá cân bằng, nhưng nữ giới thường đi theo nhóm bạn bè, trong khi nam giới chuộng thể loại hành động hoặc hài. Đáng chú ý, 77% khán giả đi xem phim cùng bạn bè, cho thấy yếu tố cộng đồng là động lực chính.

Phá vỡ 'lời nguyền' doanh thu cho dòng phim nghệ thuật
Cảnh trong bộ phim "Quán Kỳ Nam" của đạo diễn Leon Lê. (Nguồn: NSX)

Với phim nghệ thuật, nhà sản xuất cần xây dựng tệp khách hàng riêng gồm những người yêu điện ảnh, trân trọng giá trị văn hóa.

Tệp này phải được nuôi dưỡng từ giai đoạn tiền kỳ qua gây quỹ cộng đồng, nội dung hậu trường và chiến dịch kể chuyện thương hiệu. Khi cộng đồng này hình thành, họ sẽ trở thành lực lượng truyền thông mạnh mẽ, giúp phim nghệ thuật tồn tại và đạt hiệu quả thương mại bền vững.

Muốn phá vỡ “lời nguyền” doanh thu, phim nghệ thuật cần một chiến lược toàn diện bắt đầu từ việc tái định nghĩa thước đo thành công.

Thay vì chỉ nhìn vào doanh thu tuần đầu, nhà sản xuất phải tính đến tác động văn hóa, danh tiếng thương hiệu và lòng trung thành của khán giả. Khi khán giả tin vào thương hiệu đạo diễn hoặc hãng sản xuất, họ sẽ đến rạp vì niềm tin vào chất lượng.

Bên cạnh đó, việc kiểm soát chi phí sản xuất để giữ điểm hòa vốn thấp là yếu tố sống còn. Các hãng độc lập quốc tế như A24 đã chứng minh hiệu quả của việc tối ưu ngân sách và trao quyền sáng tạo để thu hút tài năng chấp nhận mức phí hợp lý, từ đó duy trì lợi nhuận dài hạn.

A24 đã chứng minh rằng thành công không những được định nghĩa bằng lợi nhuận tài chính tức thời mà còn bằng các kết quả phi tài chính như sự công nhận của giới phê bình, lòng trung thành của khán giả, danh tiếng thương hiệu và tác động văn hóa.

Việc gây quỹ và xây dựng cộng đồng khán giả sớm là chìa khóa để tạo lực đẩy truyền thông tự nhiên. Gây quỹ cộng đồng không chỉ bổ sung tài chính mà còn hình thành tệp khán giả trung thành, những người sẵn sàng trở thành “đại sứ thương hiệu” kéo bạn bè đến rạp.

Chiến lược marketing cần chuyển đổi từ việc nhấn vào đề tài chuyên biệt sang kể câu chuyện phổ quát về cảm xúc và giá trị văn hóa, tận dụng video ngắn, hậu trường và các chiến dịch lan truyền sáng tạo để biến khán giả thành kênh truyền thông.

Cuối cùng, phân phối đa kênh là bước bắt buộc: Sau giai đoạn chiếu rạp tạo tiếng vang, nhanh chóng triển khai VOD, streaming và các sự kiện chiếu đặc biệt để tối ưu vòng đời tác phẩm.

Tại Mỹ, các hãng phim độc lập như A24 chứng minh sức mạnh của việc xây dựng thương hiệu quản lý nội dung. Khán giả đến rạp không chỉ vì một tựa phim cụ thể mà vì tin vào “phim của A24”, nơi chất lượng nghệ thuật được bảo đảm.

Mô hình chiến lược dựa trên tác phẩm đột phá mà A24 áp dụng chấp nhận rằng phần lớn phim doanh thu thấp, nhưng một vài cú nổ phòng vé sẽ đủ để tài trợ cho toàn bộ danh mục phim, tạo sự cân bằng giữa rủi ro và lợi nhuận.

Trong khi đó, Hàn Quốc cho thấy sức mạnh của giải thưởng quốc tế như một công cụ tiếp thị toàn cầu. Thành công của Ký sinh trùng (Parasite) biến một tác phẩm nghệ thuật thành hiện tượng thương mại nhờ hiệu ứng từ Liên hoan phim Cannes và Giải Oscar.

Thêm nữa, chiến lược kết hợp thể loại với ngôn ngữ nghệ thuật giúp phim vừa giữ chiều sâu vừa mở rộng thị trường.

Phim nghệ thuật Việt Nam sẽ không thất bại về doanh thu nếu có chiến lược đúng: Định vị lại thông điệp, xây dựng thương hiệu đạo diễn, kiểm soát chi phí, gây quỹ cộng đồng, marketing lan truyền, phân phối đa kênh và đặt mục tiêu giải thưởng quốc tế.

Khi những yếu tố này được tích hợp, phim nghệ thuật Việt hoàn toàn có thể cân bằng giữa đam mê sáng tạo và hiệu suất thương mại, mở ra tương lai bền vững cho dòng phim nghệ thuật.

Chợ phiên vùng cao hội tụ sắc màu văn hóa các dân tộc Việt Nam

Từ ngày 1- 4/1 các hoạt động dịp Tết Dương lịch với chủ đề “Chợ phiên vùng cao - Chào năm mới 2026” được tổ ...

Những gam màu văn hóa tươi sáng

Năm 2025 khép lại với dấu ấn đặc biệt về văn hóa Việt Nam. Đây là năm hội tụ những chuyển động mang tính nền ...

Việt Nam là điểm đến hấp dẫn hàng đầu của châu Á năm 2026

Trong bài viết mới đây của tạp chí quốc tế nổi tiếng Vogue (Pháp), Việt Nam được đánh giá là điểm đến hấp dẫn hàng ...

Lần đầu tiên các hội đoàn người Việt khắp Nhật Bản cùng hội tụ trong sự kiện Xuân Quê hương 2026 tại Osaka

Ngày 4/1, sự kiện Xuân Quê hương 2026 được tổ chức tại thành phố Osaka, đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong hoạt động ...

'Phở' và 'Múa rối nước' hướng đến Di sản văn hóa phi vật thể của UNESCO

Phó Thủ tướng Chính phủ Mai Văn Chính đồng ý chủ trương lập hồ sơ khoa học Di sản văn hóa phi vật thể “Phở” ...

Đọc thêm

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên thăm, làm việc với Đại sứ quán Việt Nam tại Tanzania

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên thăm, làm việc với Đại sứ quán Việt Nam tại Tanzania

Ngày 4/10, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên cùng Đoàn công tác cấp cao Quốc hội Việt Nam đã đến thủ đô Dar es Salaam.
Công bố Khung hành động sau CEF III, lấy năng suất và năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp làm thước đo kết quả

Công bố Khung hành động sau CEF III, lấy năng suất và năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp làm thước đo kết quả

Chiều 8/10, tại Diễn đàn Kinh tế Thủ đô lần thứ 3 (CEF III), GS.TS. Mạc Quốc Anh công bố Khung hành động sau CEF III.
PGS.TS. Trần Đình Thiên: Hà Nội cần xác lập một tầm nhìn phát triển khác biệt

PGS.TS. Trần Đình Thiên: Hà Nội cần xác lập một tầm nhìn phát triển khác biệt

PGS.TS. Trần Đình Thiên, nguyên Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam nhận định, Hà Nội có một hệ thống lợi thế mà ít địa phương có được.
Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên thăm Halotel và chủ trì Tọa đàm hợp tác kinh tế, thương mại, đầu tư Việt Nam - Tanzania

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên thăm Halotel và chủ trì Tọa đàm hợp tác kinh tế, thương mại, đầu tư Việt Nam - Tanzania

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên cùng Đoàn công tác Quốc hội Việt Nam thăm, làm việc tại trụ sở Công ty liên doanh viễn thông Halotel.
Prudential Việt Nam hợp tác cùng BUV trang bị kiến thức tài chính và kỹ năng nghề nghiệp cho sinh viên

Prudential Việt Nam hợp tác cùng BUV trang bị kiến thức tài chính và kỹ năng nghề nghiệp cho sinh viên

Prudential Việt Nam và BUV chính thức ký kết Biên bản ghi nhớ, mở ra hợp tác trong các hoạt động giáo dục tài chính, định hướng nghề nghiệp.
Việt Nam - Liên hợp quốc tăng cường hợp tác về gìn giữ hòa bình trước những thách thức mới

Việt Nam - Liên hợp quốc tăng cường hợp tác về gìn giữ hòa bình trước những thách thức mới

Chiều 8/10, tại trụ sở Bộ Ngoại giao, Thứ trưởng Ngoại giao Nguyễn Minh Hằng đã tiếp ông Faisal Shahkar, Quyền trợ lý Tổng Thư ký Liên hợp quốc.
Điều gì đưa Việt Nam vào danh sách 20 quốc gia được yêu thích nhất thế giới?

Điều gì đưa Việt Nam vào danh sách 20 quốc gia được yêu thích nhất thế giới?

Việt Nam đứng thứ 10 trong danh sách 20 quốc gia được yêu thích nhất thế giới năm 2026 do độc giả Tạp chí du lịch Condé Nast Traveler (Mỹ) bình chọn.
Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam trở thành khu du lịch cấp thành phố

Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam trở thành khu du lịch cấp thành phố

UBND thành phố Hà Nội vừa công nhận Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam là khu du lịch cấp thành phố, ghi nhận những giá trị nổi bật.
Tăng sức cạnh tranh, nâng chất lượng du lịch Việt

Tăng sức cạnh tranh, nâng chất lượng du lịch Việt

Hiệp hội Du lịch Việt Nam xây dựng Chương trình hành động giai đoạn 2026–2030 nhằm triển khai Nghị quyết số 26-NQ/TW ngày 22/8/2026 của Bộ Chính trị.
Bí kíp để du lịch Việt Nam 'níu chân khách': Tiếp cận đồng bộ, phối hợp chặt chẽ

Bí kíp để du lịch Việt Nam 'níu chân khách': Tiếp cận đồng bộ, phối hợp chặt chẽ

Ngành du lịch Việt Nam vẫn cần duy trì cách tiếp cận đồng bộ và có sự phối hợp chặt chẽ để hiện thực hóa các mục tiêu đã đề ra.
Thành cổ Acre ở Israel trở thành không gian của nghệ thuật đương đại

Thành cổ Acre ở Israel trở thành không gian của nghệ thuật đương đại

Thành cổ Acre những ngày qua trở nên sôi động khi hàng trăm nghệ sĩ quốc tế và Israel mang đến các loại hình nghệ thuật trình diễn.
Kinh tế Morocco: Doanh thu du lịch đạt hơn 8,8 tỷ Euro, xuất khẩu nông sản sang EU đạt 2,66 tỷ Euro

Kinh tế Morocco: Doanh thu du lịch đạt hơn 8,8 tỷ Euro, xuất khẩu nông sản sang EU đạt 2,66 tỷ Euro

Dưới đây là một số nét nổi bật của nền kinh tế Morocco trong các lĩnh vực du lịch và xuất khẩu.
Đánh thức những dấu tích lịch sử về hệ thống phòng thủ ven biển Đà Nẵng

Đánh thức những dấu tích lịch sử về hệ thống phòng thủ ven biển Đà Nẵng

Phát hiện mới về khảo cổ đang mở thêm những lớp tư liệu về một không gian lịch sử nằm dưới chân Hải Vân, trong hệ thống phòng thủ ven biển Đà Nẵng.
Xây dựng hồ sơ đề nghị UNESCO cùng kỷ niệm 700 năm ngày sinh Đại danh y, Thiền sư Tuệ Tĩnh

Xây dựng hồ sơ đề nghị UNESCO cùng kỷ niệm 700 năm ngày sinh Đại danh y, Thiền sư Tuệ Tĩnh

TP. Hải Phòng đang triển khai xây dựng hồ sơ khoa học đề nghị UNESCO cùng kỷ niệm 700 năm ngày sinh Đại danh y, Thiền sư Tuệ Tĩnh (1330-2030).
Công nghệ số trong bảo tồn di sản: ‘Bảo hiểm’ cho ký ức

Công nghệ số trong bảo tồn di sản: ‘Bảo hiểm’ cho ký ức

Di sản văn hóa có thể biến mất bất cứ lúc nào và công nghệ số đang dần trở thành một lớp bảo vệ mới cho những lớp ký ức ấy.
Hà Nội phát động hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam

Hà Nội phát động hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam

UBND TP. Hà Nội tổ chức Lễ phát động hưởng ứng “Ngày Văn hóa Việt Nam” năm 2026 tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam.
Để ngoại giao di sản đánh thức nguồn lực văn hóa phát triển

Để ngoại giao di sản đánh thức nguồn lực văn hóa phát triển

Để ngoại giao di sản tạo ra hợp tác thực chất, Việt Nam cần chuyển từ tư duy tổ chức hoạt động quảng bá đơn lẻ sang xây dựng cơ chế hợp tác dài hạn.
Sân khấu Việt Nam đến Paris bằng những cuộc gặp gỡ văn hóa

Sân khấu Việt Nam đến Paris bằng những cuộc gặp gỡ văn hóa

Tuần Sân khấu Việt Nam tại Pháp giới thiệu tới công chúng Pháp và bạn bè quốc tế nhiều loại hình nghệ thuật biểu diễn của Việt Nam.
Phiên bản di động