Quảng Trị phê duyệt xây dựng Bảo tàng "Ký ức chiến tranh và khát vọng hòa bình"

Theo quyết định phê duyệt, bảo tàng sẽ được xây dựng trên diện tích khoảng 11ha, tại khu vực phía Đông Bắc ngã ba sông Hiền Lương – Bến Hải, thuộc xã Cửa Tùng. Dự án sử dụng nguồn vốn từ Chương trình mục tiêu quốc gia về phát triển văn hóa giai đoạn 2025–2035.

Bảo tàng dự kiến được xây dựng phía Đông Bắc ngã ba sông Hiền Lương - Bến Hải. (Nguồn: Báo Văn Hóa)

UBND tỉnh Quảng Trị cho biết, việc xây dựng bảo tàng là cần thiết trong bối cảnh nhu cầu hưởng thụ văn hóa của người dân ngày càng đa dạng, đặc biệt đối với thế hệ trẻ. Đồng thời, đây cũng là công trình có ý nghĩa quan trọng trong việc lưu giữ, tái hiện lịch sử và giáo dục truyền thống.

Theo lộ trình, dự án sẽ được triển khai trong giai đoạn 2026–2028 với các hạng mục xây dựng chính và công tác sưu tầm tư liệu, hiện vật.

Năm 2029, dự án sẽ hoàn thiện nội thất, lắp đặt trưng bày và đào tạo nhân sự vận hành. Công trình dự kiến được nghiệm thu, bàn giao vào quý II/2030 và khánh thành vào quý IV cùng năm.

Đây sẽ là bảo tàng cấp quốc gia, không chỉ phản ánh ký ức chiến tranh tại Quảng Trị mà còn mở rộng tới lịch sử cuộc kháng chiến chống Mỹ trên phạm vi cả nước, lấy Quảng Trị làm điểm nhấn kết nối.

Theo đề án, bảo tàng tập trung truyền tải hai nội dung cốt lõi là “ký ức chiến tranh” và “khát vọng hòa bình”. Trong đó, “ký ức chiến tranh” được thể hiện qua các sự kiện, câu chuyện, hình ảnh về giai đoạn từ sau Hiệp định Genève năm 1954 đến ngày 30/4/1975, phản ánh cả những mất mát, đau thương lẫn tinh thần kiên cường, ý chí đấu tranh vì độc lập, thống nhất của dân tộc.

Song hành với đó, “khát vọng hòa bình” được nhấn mạnh như một giá trị xuyên suốt, thể hiện mong muốn về một cuộc sống không còn chiến tranh, hướng tới hòa hợp dân tộc, hợp tác quốc tế và phát triển bền vững.

Sự kết hợp giữa hai nội dung này nhằm tạo nên thông điệp đối lập nhưng thống nhất giữa quá khứ và tương lai, góp phần khơi dậy tinh thần gác lại đau thương, hướng tới xây dựng đất nước.

Về không gian trưng bày, bảo tàng sẽ gồm khu trưng bày cố định và khu trưng bày chuyên đề, với lộ trình tham quan được thiết kế theo mạch nội dung từ không gian khánh tiết, đến khu ký ức chiến tranh, khát vọng hòa bình và kết thúc bằng không gian trải nghiệm – chiêm nghiệm.

Khu ngoại thất dự kiến bố trí các hiện vật quy mô lớn như phương tiện chiến đấu của Quân đội nhân dân Việt Nam, vũ khí, khí tài của quân đội Mỹ và chính quyền Sài Gòn trước đây, cùng khu trưng bày bom đạn và vườn tượng.

Đặc biệt, không gian tưởng niệm sẽ được thiết kế trang trọng nhằm tôn vinh Anh hùng liệt sĩ, Mẹ Việt Nam Anh hùng và đồng bào đã hy sinh trong chiến tranh.

UBND tỉnh Quảng Trị kỳ vọng, công trình khi hoàn thành, gắn với di tích quốc gia đặc biệt Đôi bờ Hiền Lương – Bến Hải, sẽ tạo điểm nhấn quan trọng trên tuyến “Hành trình di sản miền Trung”, góp phần thu hút du khách, thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội địa phương.

Bảo tàng “Ký ức chiến tranh và khát vọng hòa bình” được kỳ vọng không chỉ là một thiết chế văn hóa quy mô lớn mà còn trở thành biểu tượng mới của Quảng Trị trong hành trình hội nhập và phát triển, lan tỏa thông điệp về hòa bình và giá trị nhân văn tới công chúng trong nước và quốc tế.