‘Snapback’: Bóng bầu dục, thời trang hay chuyện về Mỹ-Iran

Minh Vương
Phân tích và Bình luận chính trị
TGVN. “Snapback” hiện là từ khóa nóng trong quan hệ Mỹ-Iran 24 giờ qua. Đâu là ý nghĩa và vai trò của cụm từ này trong câu chuyện Washington - Tehran? Bình luận của Thế giới & Việt Nam.
TIN LIÊN QUAN
UAE nổ súng vào tàu Iran khiến 2 ngư dân tử vong, Tehran nổi giận
Trừng phạt Iran: Mỹ kích hoạt 'quy trình đảo ngược', Anh-Pháp-Đức ra tuyên bố chung, Tehran gửi 'tâm thư'
0633-30-8-toantrang-biendong-1
Mỹ sẽ triển khai đề xuất táo bạo về kích hoạt cơ chế snapback. (Nguồn: Reuters)

Trong bóng bầu dục, cụm từ này được dùng để chỉ đường chuyền ngược lại về phía sau từ vị trí Tiền vệ trung tâm cho Trung phong, khởi đầu trận đấu hoặc mở màn cho đợt tấn công. Trong thời trang, cụm từ này được chỉ một loại mũ được thiết kế lấy cảm hứng từ mũ bóng chày, với kích thước có thể điều chỉnh được bởi khóa ở phía sau, phần lưỡi che nắng phía trước được thiết kế phẳng, thay vì có độ cong như chiếc mũ lưỡi trai thông thường. Trong tiếng Anh, “snapback” được dùng để chỉ hành động bật trở lại vị trí cũ một cách tức thời, trả đũa hay quay lại.

Vậy cụm từ này có liên quan gì đến câu chuyện Mỹ-Iran?

Ngày 20/7/2015, một tuần sau khi các nước Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc (HĐBA LHQ), Đức cùng Iran ký Kế hoạch Hành động chung toàn diện (JCPOA), HĐBA LHQ đã nhất trí thông qua Nghị quyết 2231. Nghị quyết thể hiện sự ủng hộ, kêu gọi các nước thành viên HĐBA LHQ tuân thủ và thực hiện theo JCPOA, đồng thời để ngỏ khả năng thực hiện cơ chế “snapback”. Một khi Iran vi phạm thỏa thuận, các bên còn lại có quyền tái áp đặt những nghị quyết trừng phạt bị vô hiệu hóa phần nào bởi JCPOA và Nghị quyết 2231, mà không cần phê chuẩn của HĐBA LHQ. Đây là điều khoản được Mỹ “cài” vào JCPOA và giờ nó đã có đất dụng võ.

Cụ thể, cơ chế này đã được Ngoại trưởng Mike Pompeo đề cập tới trong lá thư gửi Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Gutteres ngày 20/8. Theo ông, Iran đã nhiều lần vi phạm thỏa thuận và việc áp dụng cơ chế “snapback” là cần thiết. Nếu điều này thành sự thực, 6 nghị quyết trừng phạt của Liên hợp quốc sẽ được khôi phục, trong đó có cấm thử nghiệm và phát triển tên lửa có khả năng mang đầu đạn hạt nhân, hạn chế đi lại và đóng băng tài sản các quan chức then chốt trong chính quyền Tehran.

BÌNH LUẬN CỦA BÁO TG&VN

Tình hình Belarus: Giao trứng cho người, hiểm họa khó đoán

Tình hình Belarus: Giao trứng cho người, hiểm họa khó đoán
Căng thẳng Hy Lạp-Thổ Nhĩ Kỳ: Đối đầu cũ, nguy cơ mới

Căng thẳng Hy Lạp-Thổ Nhĩ Kỳ: Đối đầu cũ, nguy cơ mới

Để chống lại việc kích hoạt điều khoản này, HĐBA sẽ phải thông qua một nghị quyết nới cấm vận Iran trong 30 ngày kể từ khi nhận được thông báo của Mỹ. Song, với tư cách là thành viên của HĐBA LHQ, Mỹ có tư cách để phủ đầu bất kỳ nghị quyết cấm vận Iran nào trong thời gian đó, nhằm theo đuổi đến cùng chính sách cứng rắn của mình.

Tuy nhiên, nỗ lực của Mỹ cũng đang gặp phải sự phản đối quyết liệt của các bên trong JCPOA. Trước đó, ngày 14/8, HĐBA LHQ đã không thông qua đề xuất của Mỹ về gia hạn lệnh cấm vận vũ khí toàn cầu đối với Iran, vốn sẽ được nới lỏng vào ngày 18/10 tới theo JCPOA.

Về phía Iran, trong bức thư gửi Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres, Ngoại trưởng Iran Mohammad Javad Zarif cho rằng: “Việc Mỹ thúc đẩy tái áp đặt các lệnh trừng phạt của LHQ đối với Iran sẽ gây ra những hậu quả nguy hiểm… Iran đã thực hiện kiềm chế một cách thiện chí… Giờ đây, đến lượt cộng đồng quốc tế chống lại sự thúc đẩy bất hợp pháp của Mỹ”.

Tin liên quan
PHÂN TÍCH. Mỹ-Iran: Bên quyết phá, phía cố giữ PHÂN TÍCH. Mỹ-Iran: Bên quyết phá, phía cố giữ

Về phía Liên minh châu Âu (EU), ngày 16/8, Cao ủy EU về Chính sách đối ngoại Joseph Borrell khẳng định rằng việc Mỹ đơn phương rút khỏi JCPOA vào tháng 5/2018 đồng nghĩa rằng Washington không còn là một bên trong thỏa thuận và không thể áp đặt các cơ chế dành riêng cho các bên trong JCPOA.” Anh, Pháp và Đức cũng đã ra tuyên bố chung chỉ trích động thái của Mỹ. Đáp lại, sau khi chính thức đề xuất dự thảo về triển khai cơ chế “snapback”, Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo khẳng định: “Không quốc gia nào, ngoại trử Mỹ, có đủ can đảm và cam kết để đưa ra một nghị quyết như vậy, Thay vào đó, họ lựa chọn đứng về phe của các giáo chủ Iran.”

Ngày 20/8, Người Phát ngôn Phái đoàn Thường trực của Trung Quốc tại HĐBA LHQ cũng cho rằng yêu cầu của Mỹ là “không có cơ sở pháp lý và lý lẽ thông thường…và chẳng khác gì một màn kịch chính trị”. Cùng ngày, Trưởng Phái đoàn Thường trực của Nga tại HĐBA LHQ Vasily Nebenzya cũng khẳng định nỗ lực của Mỹ là “bất hợp pháp” và cho biết Moscow sẽ sớm có tuyên bố chính thức về tình hình, bao gồm những thiếu sót trong lập trường của Washington.

Đứng trước sự phản đối như vậy, đề xuất về triển khai cơ chế snapback của Mỹ đối với Iran sẽ khó được HĐBA LHQ thông qua. Tuy nhiên, Washington rõ ràng đã lường trước kết quả này. Khi ấy, hành động của Mỹ hướng tới gửi một thông điệp, thể hiện thái độ quyết liệt, sẵn sàng “mạnh tay” với chính quyền Iran khi cần thiết. Cơ chế “snapback” là cái cớ, song cũng là cột mốc buồn mới trong quan hệ Mỹ-Iran.

Tổng thống Trump khẳng định sẽ rút quân khỏi Iraq 'nhanh chóng', Baghdad tuyên bố chào đón doanh nghiệp Mỹ

Tổng thống Trump khẳng định sẽ rút quân khỏi Iraq 'nhanh chóng', Baghdad tuyên bố chào đón doanh nghiệp Mỹ

TGVN. Ngày 20/8, trong cuộc gặp Thủ tướng Iraq Mustafa al-Kadhemi lần đầu tiên tại thủ đô Washington DC, Tổng thống Donald Trump khẳng định ...

Mỹ quyết dồn Iran vào chân tường, yêu cầu khôi phục tất cả các lệnh trừng phạt

Mỹ quyết dồn Iran vào chân tường, yêu cầu khôi phục tất cả các lệnh trừng phạt

TGVN. Ngày 19/8, Tổng thống Donald Trump thông báo, nước này sẽ yêu cầu khôi phục tất cả các lệnh trừng phạt của HĐBA LHQ ...

PHÂN TÍCH. Mỹ-Iran: Bên quyết phá, phía cố giữ

PHÂN TÍCH. Mỹ-Iran: Bên quyết phá, phía cố giữ

TGVN. Xung khắc Mỹ-Iran có diễn biến mới khi HĐBA LHQ không thông qua việc kéo dài lệnh cấm xuất khẩu vũ khí cho Iran. ...

Có thể bạn quan tâm

Bài viết cùng chủ đề

Chảo lửa Trung Đông

Đọc thêm

EVFTA - Cơ hội mới về đầu tư và kinh doanh của doanh nghiệp EU vào Việt Nam

EVFTA - Cơ hội mới về đầu tư và kinh doanh của doanh nghiệp EU vào Việt Nam

Nhiều doanh nghiệp EU đã thể hiện sự quan tâm ngày càng tăng đối với thị trường Việt Nam, đặc biệt là sau khi EVFTA có hiệu lực.
Khác biệt trong báo cáo, Seoul yêu cầu Bình Nhưỡng điều tra thêm về vụ sát hại quan chức Hàn Quốc

Khác biệt trong báo cáo, Seoul yêu cầu Bình Nhưỡng điều tra thêm về vụ sát hại quan chức Hàn Quốc

Seoul sẽ yêu cầu Bình Nhưỡng tiến hành một cuộc điều tra khác về vụ sát hại quan chức Bộ Đại dương và Thủy sản Hàn Quốc.
Nga khẳng định không có cơ sở để đưa vụ Navalny ra thảo luận tại HĐBA LHQ

Nga khẳng định không có cơ sở để đưa vụ Navalny ra thảo luận tại HĐBA LHQ

Đại diện thường trực của Nga tại LHQ ngày 25/9 khẳng định không có cơ sở nào để đưa vụ Navalny ra thảo luận tại HĐBA.
Citigroup: Kinh tế Mỹ 'bốc hơi' 16.000 tỷ USD trong 2 thập kỷ do phân biệt chủng tộc

Citigroup: Kinh tế Mỹ 'bốc hơi' 16.000 tỷ USD trong 2 thập kỷ do phân biệt chủng tộc

Phân biệt chủng tộc khiến nền kinh tế Mỹ thiệt hại tới 16.000 tỷ USD trong 20 năm qua.
Khai mạc Đại hội Đại biểu Đảng bộ tỉnh Quảng Ninh lần thứ XV

Khai mạc Đại hội Đại biểu Đảng bộ tỉnh Quảng Ninh lần thứ XV

Đảng bộ tỉnh Quảng Ninh đã tổ chức khai mạc trọng thể Đại hội Đại biểu Quảng Ninh lần thứ XV, nhiệm kỳ 2020-2025.
Mặc Đức thúc ép, Nga và Trung Quốc phải đối công khai báo cáo về lệnh cấm vận vũ khí ở Libya

Mặc Đức thúc ép, Nga và Trung Quốc phải đối công khai báo cáo về lệnh cấm vận vũ khí ở Libya

Đức không thể thúc ép Nga và Trung Quốc để công bố báo cáo tạm thời của LHQ về những vi phạm liên quan đến lệnh cấm vận vũ khí ...
Châu Âu dự kiến dỡ bỏ lệnh cấm bay đối với Boeing 737 MAX vào tháng 11

Châu Âu dự kiến dỡ bỏ lệnh cấm bay đối với Boeing 737 MAX vào tháng 11

Theo Giám đốc CEASA Patrick Ky, lệnh cấm bay đối với mẫu máy bay Boeing 737 MAX có thể được dỡ bỏ vào tháng 11 tới.
Vấn đề Biển Đông: Philippines đề cao phán quyết của PCA tại Liên hợp quốc, chuyên gia nói gì?

Vấn đề Biển Đông: Philippines đề cao phán quyết của PCA tại Liên hợp quốc, chuyên gia nói gì?

Việc Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte nêu phán quyết 2016 của PCA về Biển Đông tại Liên hợp quốc nhận được sự quan tâm của nhiều học giả.
Thông qua nghị quyết về Colombia và thảo luận tình hình Sudan, Việt Nam hoan nghênh những tiến triển

Thông qua nghị quyết về Colombia và thảo luận tình hình Sudan, Việt Nam hoan nghênh những tiến triển

Ngày 25/9, HĐBA LHQ đã biểu quyết nhất trí thông qua Nghị quyết 2544 về gia hạn nhiệm vụ của Phái bộ giám sát thuộc LHQ tại Colombia.
Dự báo thời tiết Tết Trung Thu: Cả nước có mưa dông vào đêm và sáng

Dự báo thời tiết Tết Trung Thu: Cả nước có mưa dông vào đêm và sáng

Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, dự báo thời tiết 3 miền dịp Tết Trung Thu đều xuất hiện mưa dông cục bộ vào đêm ...
Khác biệt trong báo cáo, Seoul yêu cầu Bình Nhưỡng điều tra thêm về vụ sát hại quan chức Hàn Quốc

Khác biệt trong báo cáo, Seoul yêu cầu Bình Nhưỡng điều tra thêm về vụ sát hại quan chức Hàn Quốc

Seoul sẽ yêu cầu Bình Nhưỡng tiến hành một cuộc điều tra khác về vụ sát hại quan chức Bộ Đại dương và Thủy sản Hàn Quốc.
Nga khẳng định không có cơ sở để đưa vụ Navalny ra thảo luận tại HĐBA LHQ

Nga khẳng định không có cơ sở để đưa vụ Navalny ra thảo luận tại HĐBA LHQ

Đại diện thường trực của Nga tại LHQ ngày 25/9 khẳng định không có cơ sở nào để đưa vụ Navalny ra thảo luận tại HĐBA.
Mặc Đức thúc ép, Nga và Trung Quốc phải đối công khai báo cáo về lệnh cấm vận vũ khí ở Libya

Mặc Đức thúc ép, Nga và Trung Quốc phải đối công khai báo cáo về lệnh cấm vận vũ khí ở Libya

Đức không thể thúc ép Nga và Trung Quốc để công bố báo cáo tạm thời của LHQ về những vi phạm liên quan đến lệnh cấm vận vũ khí đối với Libya.
Mỹ, Nhật Bản nhất trí thúc đẩy khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương tự do và rộng mở

Mỹ, Nhật Bản nhất trí thúc đẩy khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương tự do và rộng mở

Mỹ và Nhật Bản đã nhất trí liên minh giữa 2 nước là nền tảng của nỗ lực theo đuổi một khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương tự do và rộng mở.

Xử lý bài toán căng thẳng Mỹ-Trung gia tăng, Nhật Bản chọn 'im hơi lặng tiếng'?

Sau nhiều năm cảnh báo các nước về mối nguy từ Bắc Kinh, Tokyo hiện đang áp dụng một chính sách “im hơi lặng tiếng”.
Báo Australia đi tìm lời giải cho thành tích hai lần liên tiếp đánh bại dịch Covid-19 của Việt Nam

Báo Australia đi tìm lời giải cho thành tích hai lần liên tiếp đánh bại dịch Covid-19 của Việt Nam 1

Theo trang ABC News, Việt Nam lại thành công trong việc dập tắt ‘làn sóng Covid-19 thứ hai’ và là nền kinh tế duy nhất tăng trưởng dương trong năm 2020 tại khu vực.
Ấn Độ-Nhật Bản 'cất cánh' với ngoại giao đường sắt

Ấn Độ-Nhật Bản 'cất cánh' với ngoại giao đường sắt

Nhật Bản đang thúc đẩy quan hệ với Ấn Độ bằng việc đầu tư mạnh vào hệ thống đường sắt dựa trên mô hình tàu Shinkansen...
Nhật Bản ghi điểm nhờ 'chính sách ngoại giao ninja'

Nhật Bản ghi điểm nhờ 'chính sách ngoại giao ninja'

Sự chia rẽ chính trị ngày càng sâu sắc tại Mỹ là một thách thức nghiêm trọng đối với chính sách ngoại giao của Nhật Bản.
Phiên bản di động