Thổ Nhĩ Kỳ và phương Tây lùi bước: Lợi cả đôi bên

Minh Vương
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Sau thời khắc căng thẳng cuối tuần qua, Thổ Nhĩ Kỳ và phương Tây bất ngờ có động thái hạ nhiệt. Đâu là lý do đằng sau câu chuyện này?
Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Tayyip Erdogan phát biểu hôm 23-10. Ảnh: Reuters
Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Tayyip Erdogan phát biểu ngày 23/10. (Nguồn: Reuters)

Cuối tuần qua, Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Tayyip Erdogan tuyên bố đã chỉ đạo Bộ Ngoại giao nước này trục xuất 10 nhà ngoại giao phương Tây kêu gọi trả tự do cho ông Osman Kavala, nhân vật bị chính quyền Thổ Nhĩ Kỳ bắt giữ 4 năm qua do cáo buộc đứng đằng sau một số biểu tình lớn chống ông Erdogan năm 2013.

Sau tuyên bố gây sốc này, các Đại sứ quán có người nằm trong danh sách nêu trên gồm Canada, Đan Mạch, Pháp, Đức, Hà Lan, Na Uy, Thụy Điển, Phần Lan, New Zealand và Mỹ đều có phản ứng.

Ngay trước cuộc gặp của chính phủ Thổ Nhĩ Kỳ về vấn đề này tối 25/10, Đại sứ quán Mỹ tại Ankara khẳng định vẫn tiếp tục tuân thủ Điều 41 của Công ước Vienna về Quan hệ Ngoại giao, theo đó phái bộ ngoại giao không can thiệp công việc nội bộ nước sở tại. Canada, Hà Lan, New Zealand có tuyên bố tương tự. Na Uy, Thụy Điển, Đan Mạch và Phần Lan bày tỏ sự hưởng ứng. Pháp, Đức vẫn chưa có phản ứng chính thức.

Tổng thống Tayyip Erdogan hoan nghênh tuyên bố trên, cho rằng “họ đã phải lùi bước trước sức ép” của chúng ta. Ông cho biết: “Chúng tôi không muốn tạo ra khủng hoảng. Đại sứ quán 10 nước đã xuống thang khi tuyên bố tuân thủ Công ước Vienna. Chúng tôi hy vọng từ nay các đại sứ sẽ hành động theo đúng cam kết”.

Vậy đâu là lý do khiến phương Tây và Thổ Nhĩ Kỳ lùi bước?

Không gì khác ngoài lợi ích.

(10.26) Đại sứ quán Mỹ tại Thổ Nhĩ Kỳ đã thông báo sẽ tiếp tục tuân thủ Điều 41 của Công ước Vienna về Quan hệ Ngoại giao. (Nguồn: Middle East Online)
Đại sứ quán Mỹ tại Thổ Nhĩ Kỳ thông báo sẽ tiếp tục tuân thủ Điều 41 Công ước Vienna về Quan hệ Ngoại giao. (Nguồn: Middle East Online)

Lợi ích chi phối

Giới chuyên gia cho rằng nếu lời đe dọa trước đó trở thành sự thực, nó sẽ trở thành một cuộc khủng hoảng ngoại giao với Thổ Nhĩ Kỳ.

Ông Sinan Ulgen, nhà phân tích thuộc Trung tâm Nghiên cứu Kinh tế và Chính sách Ngoại giao tại Istanbul, nhận định Bộ Ngoại giao Thổ Nhĩ Kỳ đã nỗ lực tìm kiếm giải pháp để cả hai vừa lòng: “Nếu lời đe dọa thành hiện thực, nhiều nước khác trong Liên minh châu Âu (EU) có thể rút Đại sứ khỏi Thổ Nhĩ Kỳ để thể hiện tình đoàn kết với Pháp và Đức”.

EU nói chung và Đức nói riêng là đối tác quan trọng hàng đầu của Thổ Nhĩ Kỳ. Kim ngạch thương mại giữa Ankara và Berlin năm 2020 lên tới 36,6 tỷ USD, với hơn 7.000 doanh nghiệp Đức đầu tư ở Thổ Nhĩ Kỳ. Hiện có gần 1,5 triệu công dân Thổ Nhĩ Kỳ, cũng như 1,5 triệu người Đức gốc Thổ sinh sống và làm việc ở Đức. Ankara cũng đã nỗ lực để trở thành một phần của khối này.

Do đó, căng thẳng với các nước châu Âu sẽ tác động tiêu cực tới kinh tế và vị thế của Thổ Nhĩ Kỳ.

Trong khi đó, ông Soner Cagaptay, chuyên gia ở Viện Nghiên cứu Washington về Chính sách Cận Đông nhận định trong vài tháng qua, Tổng thống Tayyip Erdogan đã thực hiện “ngoại giao lôi kéo” nhằm thu hút đầu tư nước ngoài, kích thích tăng trưởng trong bối cảnh đồng Lira mất giá.

Theo đó, trong gần một năm qua, Ankara duy trì thái độ hòa hoãn hơn trong hợp tác với châu Âu và Washington. Nhà phân tích này nhận định, ông Erdogan muốn xây dựng mối quan hệ tốt với người đồng cấp Mỹ Joe Biden, củng cố niềm tin của nhà đầu tư vào thị trường Thổ Nhĩ Kỳ.

Không sai nếu nói rằng Thổ Nhĩ Kỳ đóng vai trò quan trọng trong hợp tác về kinh tế, đảm bảo an ninh và ổn định chính trị cho EU.

Tính đến hiện tại, nỗ lực của ông Erdogan chưa hiệu quả. Ông từng bày tỏ sự thất vọng sau cuộc gặp với ông Biden bên lề họp Đại Hội đồng Liên hợp quốc tại New York cuối tháng 9.

Tuy nhiên, ông sẽ có một cơ hội khác: Quan chức Thổ Nhĩ Kỳ cho biết Tổng thống Erdogan dự kiến gặp người đồng cấp Mỹ Joe Biden nhân Thượng đỉnh G20 tại Rome ngày 30/10, thảo luận về cải thiện quan hệ song phương, thúc đẩy hợp đồng mua 40 máy bay chiến đấu F-16 Block 70 hiện đang gặp lực cản từ Quốc hội Mỹ.

Giảm căng thẳng ngoại giao với đại diện của Mỹ tại Ankara vì thế sẽ tạo không khí tích cực cho cuộc gặp quan trọng tới giữa hai lãnh đạo.

Tương tự, phương Tây đạt được nhiều lợi ích trong duy trì quan hệ ngoại giao tốt với Thổ Nhĩ Kỳ. Ankara không chỉ là đối tác kinh tế lớn của EU và thành viên tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) mà còn là nhân tố then chốt xử lý khủng hoảng người nhập cư của EU.

Ngoài ra, nước này còn là cầu nối quan trọng giữa châu Âu với Nam Á, khu vực có tình hình chính trị - an ninh diễn biến ngày một phức tạp sau khi Mỹ rút quân và Taliban nắm quyền kiểm soát trở lại tại Afghanistan.

Do đó, không sai nếu nói Thổ Nhĩ Kỳ đóng vai trò quan trọng trong hợp tác kinh tế, đảm bảo an ninh và ổn định chính trị cho EU.

Căng thẳng song phương sẽ tác động tiêu cực đến lợi ích của cả hai bên. Vì thế, cả Thổ Nhĩ Kỳ và EU đã chủ động hạ nhiệt, tìm cách tháo gỡ bất đồng thay vì tiếp tục đối đầu trong vấn đề này.

Lùi một bước, lợi cả đôi bên là vậy.

Các nước phương Tây 'dập lửa', Thổ Nhĩ Kỳ tiếp tục 'đe nẹt', Mỹ ra cam kết

Các nước phương Tây 'dập lửa', Thổ Nhĩ Kỳ tiếp tục 'đe nẹt', Mỹ ra cam kết

Căng thẳng giữa Thổ Nhĩ Kỳ và 10 nước phương Tây có dấu hiệu hạ nhiệt sau khi đại sứ quán của những quốc gia ...

Sau 'đại chiến' 10 nước phương Tây, Thổ Nhĩ Kỳ gánh đòn đau đầu tiên

Sau 'đại chiến' 10 nước phương Tây, Thổ Nhĩ Kỳ gánh đòn đau đầu tiên

Ngày 25/10, đồng Lira của Thổ Nhĩ Kỳ đã rớt giá xuống mức thấp kỷ lục sau khi cuối tuần qua, Tổng thống nước này ...

Xem nhiều

Đọc thêm

Chỉ một tháng nữa sẽ hết năm, Nga gửi gắm hy vọng với Mỹ, liệu có thành?

Chỉ một tháng nữa sẽ hết năm, Nga gửi gắm hy vọng với Mỹ, liệu có thành?

Baoquocte.vn. Điện Kremlin bày tỏ hy vọng, Tổng thống Nga Putin và Tổng thống Mỹ Biden sẽ gặp nhau trước cuối năm nay, có thể thông qua hình thức trực tuyến.
Chuyển nhượng cầu thủ Ngoại hạng Anh: Man City đua ký Dani Olmo; Ralf Rangnick cải tổ đội hình; MU tìm HLV lâu dài

Chuyển nhượng cầu thủ Ngoại hạng Anh: Man City đua ký Dani Olmo; Ralf Rangnick cải tổ đội hình; MU tìm HLV lâu dài

Baoquocte.vn. Những tin tức chuyển nhượng cầu thủ Ngoại hạng Anh diễn ra trong 24 giờ qua được cập nhật thường xuyên trên báo Thế giới và Việt Nam.
Chính quyền Tổng thống Mỹ Joe Biden đã cố... bảo vệ Dòng chảy phương Bắc 2?

Chính quyền Tổng thống Mỹ Joe Biden đã cố... bảo vệ Dòng chảy phương Bắc 2?

Baoquocte.vn. Theo The Hill, chính quyền Tổng thống Mỹ Joe Biden phản đối sáng kiến của Quốc hội về các biện pháp trừng phạt mới với Dòng chảy phương Bắc 2.
Phố trong làng: Đức Hiếu kể vợ chỉ ghen cho vui

Phố trong làng: Đức Hiếu kể vợ chỉ ghen cho vui

Baoquocte.vn. Diễn viên Đức Hiếu bị bà xã - MC Thùy Linh - ghen tuông vì một cảnh hôn trong phim 'Phố trong làng'.
Biến thể Omicron: Nam Phi rất không hài lòng với phản ứng quốc tế; Mỹ muốn chuẩn bị cho điều tồi tệ nhất

Biến thể Omicron: Nam Phi rất không hài lòng với phản ứng quốc tế; Mỹ muốn chuẩn bị cho điều tồi tệ nhất

Baoquocte.vn. Nam Phi rất không hài lòng với lệnh cấm đi lại mà nhiều quốc gia áp đặt đối với các nước khu vực Nam Phi sau khi biến thể Omicron ...
Covid-19 sáng 29/11: Bộ Y tế lên phương án chống lại biến chủng Omicron, Hà Nội, Hải Phòng, Huế 'nóng' lên vì nhiều ca mắc mới

Covid-19 sáng 29/11: Bộ Y tế lên phương án chống lại biến chủng Omicron, Hà Nội, Hải Phòng, Huế 'nóng' lên vì nhiều ca mắc mới

Baoquocte.vn. Biến chủng Omicron được cho là có thể lây lan nhanh hơn 500% biến chủng Delta. Một số địa phương có số ca mắc Covid-19 tăng mạnh.
Vietlott 29/11, xổ số điện toán Vietlott Max 3D hôm nay 29/11/2021. xổ số Max 3D

Vietlott 29/11, xổ số điện toán Vietlott Max 3D hôm nay 29/11/2021. xổ số Max 3D

Baoquocte.vn. Vietlott 29/11. Vietlott Max 3D 29/11. Báo TGVN sẽ cập nhật trực tiếp kết quả xổ số Vietlott hôm nay 29/11/2021 từ trường quay. Vietlott 3D hôm nay.
Giá tiêu hôm nay 29/11, nối dài đà tăng, thấp nhất 82.000đ/kg, thị trường đã dứt đà giảm?

Giá tiêu hôm nay 29/11, nối dài đà tăng, thấp nhất 82.000đ/kg, thị trường đã dứt đà giảm?

Baoquocte.vn. Giá tiêu hôm nay tại thị trường trong nước tiếp tục tăng ở một số địa phương, giao dịch từ 82.000 - 85.000 đ/kg.
Giá cà phê hôm nay 29/11, Giá cà phê tiếp diễn xu hướng tăng, thị trường sẽ đạt đỉnh vào cuối năm?

Giá cà phê hôm nay 29/11, Giá cà phê tiếp diễn xu hướng tăng, thị trường sẽ đạt đỉnh vào cuối năm?

Baoquocte.vn. Giá cà phê trên cả hai sàn phái sinh London và New York dù đều có phiên tăng, giảm trong tuần qua, nhưng xu hướng chung đều đang đi lên.
Giá vàng hôm nay 29/11, Giá vàng phản ứng quá đà, Omicron kích động cơn hoảng loạn, đầu tư vàng còn an toàn?

Giá vàng hôm nay 29/11, Giá vàng phản ứng quá đà, Omicron kích động cơn hoảng loạn, đầu tư vàng còn an toàn?

Baoquocte.vn. Giá vàng hôm nay 29/11, khởi động tuần mới với những diễn biến khác lạ, vậy vàng còn đáng để đầu tư trong lúc này?
Chỉ một tháng nữa sẽ hết năm, Nga gửi gắm hy vọng với Mỹ, liệu có thành?

Chỉ một tháng nữa sẽ hết năm, Nga gửi gắm hy vọng với Mỹ, liệu có thành?

Baoquocte.vn. Điện Kremlin bày tỏ hy vọng, Tổng thống Nga Putin và Tổng thống Mỹ Biden sẽ gặp nhau trước cuối năm nay, có thể thông qua hình thức trực tuyến.
Chính quyền Tổng thống Mỹ Joe Biden đã cố... bảo vệ Dòng chảy phương Bắc 2?

Chính quyền Tổng thống Mỹ Joe Biden đã cố... bảo vệ Dòng chảy phương Bắc 2?

Baoquocte.vn. Theo The Hill, chính quyền Tổng thống Mỹ Joe Biden phản đối sáng kiến của Quốc hội về các biện pháp trừng phạt mới với Dòng chảy phương Bắc 2.
Biến thể Omicron: Nam Phi rất không hài lòng với phản ứng quốc tế; Mỹ muốn chuẩn bị cho điều tồi tệ nhất

Biến thể Omicron: Nam Phi rất không hài lòng với phản ứng quốc tế; Mỹ muốn chuẩn bị cho điều tồi tệ nhất

Baoquocte.vn. Nam Phi rất không hài lòng với lệnh cấm đi lại mà nhiều quốc gia áp đặt đối với các nước khu vực Nam Phi sau khi biến thể Omicron xuất hiện.
Lo ngại về Omicron, Nam Phi vẫn chưa vội thắt chặt các quy định phòng dịch

Lo ngại về Omicron, Nam Phi vẫn chưa vội thắt chặt các quy định phòng dịch

Baoquocte.vn. Dù rất lo ngại về biến thể Omicron nhưng Nam Phi vẫn chưa đưa ra bất kỳ quyết định nào liên quan đến việc thắt chặt hơn các quy định về phòng, chống dịch.
Bộ trưởng Y tế Czech mắc Covid-19

Bộ trưởng Y tế Czech mắc Covid-19

Baoquocte.vn. Ngày 28/11, Bộ trưởng Y tế Czech Adam Vojtech thông báo ông đã mắc Covid-19.
Ai sẽ là người kế nhiệm Thủ tướng Singapore Lý Hiển Long?

Ai sẽ là người kế nhiệm Thủ tướng Singapore Lý Hiển Long?

Baoquocte.vn. Thủ tướng Singapore Lý Hiển Long cho biết quá trình lựa chọn ứng cử viên là những bộ trưởng trẻ trong nội các để thay thế ông 'có thể cần thêm thời gian'.
Biến thể Omicron đã được đặt tên như thế nào?

Biến thể Omicron đã được đặt tên như thế nào?

Baoquocte.vn. Các thị trường sụt giảm, hy vọng kiểm soát đại dịch Covid-19 mờ đi và một cái tên mới được đưa vào từ điển đại dịch: Omicron.
Thăng trầm Dòng chảy phương Bắc 2

Thăng trầm Dòng chảy phương Bắc 2

Baoquocte.vn. Dòng chảy phương Bắc 2 đã và đang thổi bùng lên những lo ngại, rằng đường ống dẫn khí có thể tạo cho Moscow quá nhiều lợi thế về địa chính trị.
Vấn đề di cư tại biên giới Ba Lan-Belarus và nguy cơ khủng hoảng nhân đạo hiện hữu

Vấn đề di cư tại biên giới Ba Lan-Belarus và nguy cơ khủng hoảng nhân đạo hiện hữu

Baoquocte.vn. Cuộc khủng hoảng người di cư không chỉ diễn ra ở biên giới Ba Lan mà còn xuất hiện ở biên giới nước láng giềng của Belarus, gồm Lithuania và Latvia.
Những điểm nhấn tại COP26 và dấu ấn của Việt Nam

Những điểm nhấn tại COP26 và dấu ấn của Việt Nam

Baoquocte.vn. Hội nghị thượng đỉnh lần thứ 26 các bên tham gia Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu (COP26) kết thúc với nhiều kết quả tích cực.
Vì một cộng đồng APEC năng động và thịnh vượng

Vì một cộng đồng APEC năng động và thịnh vượng

Baoquocte.vn. Nhân Tuần lễ Cấp cao APEC 28 đang diễn ra dưới sự chủ trì của New Zealand. Báo TG&VN giới thiệu một số nét về lịch sử và hoạt động của tổ chức này.
Cuộc đua chế tạo vũ khí siêu thanh

Cuộc đua chế tạo vũ khí siêu thanh

Baoquocte.vn. Vũ khí siêu thanh đang là tâm điểm của chương trình phát triển vũ khí của các quốc gia có tiềm lực quân sự dồi dào.
Vén màn khủng hoảng năng lượng của Trung Quốc

Vén màn khủng hoảng năng lượng của Trung Quốc

Baoquocte.vn. Học giả Michael Davidson đã đưa ra những phân tích về nguyên nhân và tác động cuộc khủng hoảng năng lượng của Trung Quốc trên Tạp chí Foreign Affairs.
Những nước nào đang tính đến việc 'tẩy chay' Olympic mùa Đông 2022?

Những nước nào đang tính đến việc 'tẩy chay' Olympic mùa Đông 2022?

Baoquocte.vn. Theo Forbes, Mỹ đang dẫn đầu cuộc 'tẩy chay ngoại giao' đối với Olympic mùa Đông 2022 tại Bắc Kinh vì các cáo buộc liên quan đến nhân quyền.
Tân Thủ tướng Đức Olaf Scholz và những thách thức phía trước

Tân Thủ tướng Đức Olaf Scholz và những thách thức phía trước

Baoquocte.vn. Những năm tháng của tân Thủ tướng Đức Olaf Scholz sắp bắt đầu, nhiều khả năng là trong vòng 2 tuần tới.
Đức: Điểm mặt 8 ưu tiên đối nội của chính phủ ông Olaf Scholz

Đức: Điểm mặt 8 ưu tiên đối nội của chính phủ ông Olaf Scholz

Baoquocte.vn. Chính phủ ông Olaf Scholz sẽ tập trung hiện đại hóa nền kinh tế xanh và bền vững, đồng thời chú trọng giải quyết các vấn đề an sinh-xã hội của nước Đức.
Trung Đông rối 'như mớ bòng bong', Mỹ không thể dễ dàng từ bỏ

Trung Đông rối 'như mớ bòng bong', Mỹ không thể dễ dàng từ bỏ

Baoquocte.vn. Có vẻ như việc bỏ lại Trung Đông đầy rắc rối phía sau sẽ là điều 'nói dễ hơn làm' đối với chính quyền Tổng thống Mỹ Joe Biden.
Ngoại giao cường quốc bậc trung trước sức ép cạnh tranh Mỹ-Trung

Ngoại giao cường quốc bậc trung trước sức ép cạnh tranh Mỹ-Trung

Baoquocte.vn. Ngày nay, sẽ không thể có giải pháp cho những vấn đề lớn nếu thiếu sự tham gia của các cường quốc, đặc biệt là Mỹ và Trung Quốc.
Phiên bản di động