![]() |
| Hình minh họa loài khủng long Aratasaurus museunacionali, hóa thạch có dấu hiệu hóa học của máu. (Nguồn: Victor O. Leshyk) |
Đây là lần đầu tiên giới khoa học nhận diện được bằng phương pháp hóa học nhóm hợp chất heme - thành phần vận chuyển oxy trong máu - bên trong mẫu hóa thạch, phá vỡ quan niệm lâu nay cho rằng các cấu trúc tế bào vi mô không thể tồn tại qua thời gian địa chất. Nghiên cứu được công bố trên kỷ yếu của Viện Hàn lâm Khoa học quốc gia Mỹ (PNAS).
| More from WVR |
Dấu vết sinh học này được tìm thấy bên trong xương chi hóa thạch của một cá thể non thuộc loài Aratasaurus museunacionali. Được phát hiện vào năm 2008 tại khu vực Đông Bắc Brazil ngày nay, A. museunacionali là một loài khủng long chân thú (theropod) sống vào đầu kỷ Phấn trắng. Hóa thạch cho thấy con vật dài hơn 3 mét và nặng khoảng 34kg, song kích thước khi trưởng thành có thể còn lớn hơn.
Khi phân tích các lát cắt mỏng của xương, các nhà khoa học đã định vị được thành phần phân tử tế bào hồng cầu khoáng hóa cùng một loại oxit mangan phức tạp mang tên hausmannite.
Loại khoáng chất này đóng vai trò quan trọng trong việc bảo toàn cấu trúc tế bào của heme - phân tử dạng vòng chứa sắt, có chức năng liên kết với nhiều protein, đặc biệt là hemoglobin.
Ngoài ra, hausmannite cũng góp phần lưu giữ các phân tử sinh học khác có trong máu, điển hình như các axit amin của collagen. Nhóm nghiên cứu đưa ra giả thuyết rằng mức độ bảo tồn đặc biệt này chỉ có thể xảy ra khi sinh vật bị chôn vùi nhanh chóng trong môi trường giàu vi sinh vật nhưng đồng thời lại thiếu oxy.
Phát hiện này mở ra hướng đi mới cho ngành cổ sinh vật học ở cấp độ phân tử. Việc nghiên cứu sâu hơn có thể giúp giải mã quá trình tiến hóa của máu, sự trao đổi chất ở khủng long và mức độ vận động của các loài động vật cổ đại.
Không dừng lại ở Trái đất, việc các phân tử sinh học mỏng manh có thể hóa thạch và tồn tại hàng triệu năm trong điều kiện khắc nghiệt còn mang lại ý nghĩa lớn cho ngành sinh học vũ trụ, củng cố giả thuyết rằng dấu vết sự sống tương tự có thể vẫn đang tồn tại ở những nơi khác ngoài vũ trụ.
| Phát hiện hóa thạch khủng long ăn thịt 130 triệu năm tuổi tại Thái Lan Người dân Thái Lan mới phát hiện một hóa thạch khủng long ăn thịt mới có niên đại hơn 130 triệu năm tại khu vực ... |
| Nghiên cứu mới hé lộ thân nhiệt thực sự của khủng long bạo chúa T. rex Các nhà khoa học đã lần đầu tiên xác định được thân nhiệt của loài khủng long bạo chúa Tyrannosaurus rex (T. rex), cho thấy ... |
| Khai quật hóa thạch dấu chân khủng long 160 triệu năm tuổi ở Fukushima (Nhật Bản) Một nhóm nghiên cứu Nhật Bản ngày 22/10 thông báo đã phát hiện hóa thạch dấu chân khủng long thuộc loại lớn nhất từng được ... |
| Dấu chân khủng long 65 triệu năm tuổi phát lộ dưới lòng suối ở Mexico Viện Nhân chủng học và Lịch sử quốc gia Mexico (INAH) thông báo giới chuyên gia khảo cổ vừa phát hiện và xác định được ... |
| Lộ diện hóa thạch loài ruồi cổ nhất được phát hiện ở Nhật Bản Các nhà nghiên cứu Nhật Bản mới công bố phát hiện hóa thạch hơn 90 triệu năm của một loài ruồi hoàn toàn mới thuộc ... |
