Vụ tấn công Đại sứ quán Iran ở Syria: Giọt nước có tràn ly?

TS. Vũ Đăng Minh
Israel đã tăng cường chiến dịch quân sự chống lại Iran và các lực lượng ủy nhiệm trong khu vực sau vụ tấn công của Hamas ngày 7/10/2023. Sự việc ngày 1/4 dường như là lần đầu tiên một cơ quan đại diện ngoại giao lớn là mục tiêu tấn công.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Bên ngoài tòa nhà Đại sứ quán Iran tại Damascus, Syria bị tấn công. (Nguồn: AP)
Bên ngoài tòa nhà Đại sứ quán Iran tại Damascus, Syria bị tấn công. (Nguồn: AP)

Theo Đại sứ Iran tại Syria Hossein Akbari, chiều 1/4, máy bay F35 của Israel không kích tòa nhà lãnh sự, trong khuôn viên Đại sứ quán, khiến 7 người, trong đó có chỉ huy cấp cao lực lượng Quds Mohammad Reda Zahedi thiệt mạng.

Vượt lằn ranh đỏ

Israel coi Iran là kẻ thù “không đội trời chung”. Trước đó, Israel đã nhiều lần tấn công các mục tiêu quân sự của Iran tại Syria. Tehran từng cáo buộc Cơ quan tình báo Israel (Mossad) đứng sau các vụ sát hại chỉ huy, quan chức quân sự cấp cao và nhà khoa học hạt nhân hàng đầu người Iran Mohsen Fakhrizadeh. Israel thường không chính thức thừa nhận. Lần này, người phát ngôn Lực lượng Phòng vệ Israel Daniel Hagari nói tòa nhà bị cháy chỉ là nơi ở của Lực lượng Quds, không thuộc Đại sứ quán Iran, không có vai trò lãnh sự.

Điều này không khó xác minh tại hiện trường nhưng sẽ lời qua, tiếng lại, khó ai làm trọng tài. Nhưng theo tuyên bố, cách đưa tin của nhiều chính phủ, thì có vụ tấn công vào khu vực Đại sứ quán Iran tại Damascus. Vụ không kích có thể bị quy là “vượt lằn ranh đỏ” của luật pháp quốc tế. Vậy mục đích và tính toán của Israel thực sự là gì?

Một là, Tel Aviv răn đe, ngăn chặn Tehran và các lực lượng Hồi giáo đứng sau Hamas, tấn công Israel. Hai là, thể hiện quyết tâm tiêu diệt Hamas đến cùng, xoa dịu làn sóng biểu tình phản đối Thủ tướng Netanyahu không giải cứu con tin của người dân Israel. Ba là, trước sức ép quốc tế gia tăng, nhất là Nghị quyết số 2728 ngày 25/3 của Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc yêu cầu các bên ngừng bắn ngay lập tức, Israel chuyển hướng ám chỉ Iran là nhân tố chính gây khủng hoảng ở khu vực. Bốn là, có thể Thủ tướng Netanyahu và chỉ huy Lực lượng Phòng vệ Israel cho rằng đối thủ chưa tấn công vào lãnh thổ của mình lúc này.

Nhiều lần bị tấn công, Iran thề sẽ đáp trả. Nhưng Tehran vẫn kiềm chế đối đầu trực tiếp với Tel Aviv, thay vào đó, hỗ trợ các tổ chức Hồi giáo vũ trang tấn công, buộc Tel Aviv phải phân tán đối phó trên nhiều mặt trận. Lần này có khác, không kích trực tiếp vào Đại sứ quán (nếu được xác thực) là chạm vào quốc thể, quốc tế thường coi là hành động gây chiến. Phải chăng đây là “giọt nước tràn ly”? Iran không thể không đáp trả, nhưng sẽ theo kiểu nào?

Trước hết, Iran có thể đưa vấn đề ra Liên hợp quốc, Liên đoàn các quốc gia Arab… kêu gọi quốc tế lên án. Ngày 2/4, Ngoại trưởng Iran Hossein Amir-Abdollahian và Tổng thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres đã có cuộc điện đàm trao đổi quan điểm về vụ việc.

Những bước đi tiếp theo của Tehran có thể là hỗ trợ, thúc đẩy Hezbollah và các tổ chức Hồi giáo vũ trang khác tấn công mạnh hơn vào các đơn vị Israel. Không loại trừ khả năng trực tiếp tiến công vào các đơn vị Israel đóng trên lãnh thổ Syria.

Tùy theo tình hình, Tehran có thể cân nhắc thực hiện một hoặc một số bước đi trên. Thậm chí, nếu căng thẳng lên cao, được ủng hộ mạnh, Iran có thể tiến hành phương án trực tiến tiến công một số mục tiêu quân sự trên lãnh thổ Israel.

Điều gì tiếp theo?

Một số chuyên gia cho rằng, hành động của Israel chủ yếu nhằm răn đe, ngăn các lực lượng khác can dự quân sự trực tiếp vào cuộc chiến giữa họ và Hamas, không để xung đột mở rộng. Nhưng đa số dự báo xung đột sẽ leo thang căng thẳng, khó lường. Dù trường hợp nào xảy ra, việc tìm giải pháp chấm dứt xung đột ở Dải Gaza ngày càng khó, càng xa vời.

Đến thời điểm này, Nga, Trung Quốc, Iraq, Jordan, Oman, Pakistan, Qatar, Saudi Arabia, Các tiểu vương quốc Arab thống nhất… đã lên án vụ tấn công. Mỹ khẳng định không liên quan đến vụ tấn công, cũng không trực tiếp lên án Israel. Dư luận chung lo ngại, lên án mọi hành động gây căng thẳng, kêu gọi các bên kiềm chế.

Vụ tấn công nói trên và các cuộc xung đột khác cho thấy quan hệ quốc tế chồng chéo phức tạp. Dù sự đáp trả của Iran với vụ tấn công dưới hình thức nào cũng sẽ khiến quan hệ giữa nước này và Israel nói riêng, khu vực Trung Đông nói chung lún sâu hơn vào vòng xoáy căng thẳng, xung đột và bạo lực.

Việt Nam theo đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, đa phương hóa, đa dạng hóa quan hệ quốc tế. Trước các cuộc xung đột, sự kiện phức tạp, Việt Nam không chọn bên, mà dựa vào luật pháp quốc tế, bản chất xung đột, mâu thuẫn, để đưa ra quan điểm phù hợp. Trước sau như một, Đảng, Nhà nước và nhân dân Việt Nam ủng hộ mọi nỗ lực của cộng đồng quốc tế trong việc thúc đẩy các bên kiềm chế, đối thoại, giải quyết mâu thuẫn, bất đồng bằng biện pháp hòa bình, trên cơ sở luật pháp quốc tế và các Nghị quyết liên quan của Hội đồng Bảo an, không để chiến tranh leo thang, bùng phát toàn khu vực.
Tòa nhà lãnh sự Iran ở Syria bị tấn công tên lửa, chỉ huy cấp cao IRGC tử vong, Nga lên tiếng, bên nào đứng sau?

Tòa nhà lãnh sự Iran ở Syria bị tấn công tên lửa, chỉ huy cấp cao IRGC tử vong, Nga lên tiếng, bên nào đứng sau?

Ngày 1/4, tòa nhà lãnh sự của Iran ở thủ đô Damascus, Syria, bị tấn công tên lửa.

Vụ tấn công Đại sứ quán Iran ở Syria: Mỹ khẳng định không dính dáng, Israel cảnh giác toàn cầu, liệu có nguy cơ leo thang?

Vụ tấn công Đại sứ quán Iran ở Syria: Mỹ khẳng định không dính dáng, Israel cảnh giác toàn cầu, liệu có nguy cơ leo thang?

Ngày 1/4, trang Axios dẫn lời một quan chức Mỹ cho biết, Washington khẳng định với Tehran rằng họ "không liên quan" hay biết trước ...

Mồi lửa mới đốt 'chảo lửa' Trung Đông

Mồi lửa mới đốt 'chảo lửa' Trung Đông

Vụ tấn công bất ngờ vào tòa nhà lãnh sự Iran tại Syria sẽ khiến bầu không khí căng thẳng, đối đầu tại khu vực ...

Vụ tấn công Đại sứ quán Iran ở Syria: Mỹ chặn HĐBA ra tuyên bố, Nga nói 'tiêu chuẩn kép', Tehran chuẩn bị khởi kiện

Vụ tấn công Đại sứ quán Iran ở Syria: Mỹ chặn HĐBA ra tuyên bố, Nga nói 'tiêu chuẩn kép', Tehran chuẩn bị khởi kiện

Ngày 3/4, Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc (HĐBA LHQ) đã không thể thông qua dự thảo tuyên bố do Nga đề xuất, trong ...

Tổng thống Iran họp cùng các lãnh đạo Houthi, Hezbollah, Hamas; một phong trào ở Bờ Tây phản đối Tehran

Tổng thống Iran họp cùng các lãnh đạo Houthi, Hezbollah, Hamas; một phong trào ở Bờ Tây phản đối Tehran

Ngày 3/4, các nhà lãnh đạo Iran, lực lượng Houthi, Hezbollah, Hamas và các nhóm khác thuộc “trục kháng chiến” do Tehran hậu thuẫn đã ...

Đọc thêm

Phu nhân Tổng Bí thư, Chủ tịch nước sẽ là khách mời đặc biệt tham dự Ngày Việt Nam tại Pháp

Phu nhân Tổng Bí thư, Chủ tịch nước sẽ là khách mời đặc biệt tham dự Ngày Việt Nam tại Pháp

Phu nhân Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm sẽ là khách mời đặc biệt và tham dự các hoạt động trong chương trình Ngày Việt Nam tại Pháp ...
Liên hợp quốc tính toán tương lai của UNIFIL tại Lebanon

Liên hợp quốc tính toán tương lai của UNIFIL tại Lebanon

Liên hợp quốc đang xem xét các phương án duy trì hiện diện tại Lebanon sau khi UNIFIL hết nhiệm vụ cuối năm 2026.
Vì sao thoả thuận dầu diesel của Mỹ và Nga chưa gỡ được ‘nút thắt’ thị trường nhiên liệu?

Vì sao thoả thuận dầu diesel của Mỹ và Nga chưa gỡ được ‘nút thắt’ thị trường nhiên liệu?

Thỏa thuận cung cấp dầu diesel giữa Tổng thống Donald Trump và Nga khó tạo ra thay đổi đáng kể đối với giá nhiên liệu toàn cầu trong ngắn hạn.
Hội nghị thượng đỉnh EU tính cách ứng phó cạnh tranh từ Trung Quốc, ngân sách và hỗ trợ Ukraine

Hội nghị thượng đỉnh EU tính cách ứng phó cạnh tranh từ Trung Quốc, ngân sách và hỗ trợ Ukraine

Lãnh đạo các nước thành viên EU bắt đầu Hội nghị thượng đỉnh kéo dài hai ngày, tập trung thảo luận về các thách thức của khối và hỗ trợ ...
Tổng thống Thụy Sỹ và Phu nhân sắp thăm chính thức Việt Nam

Tổng thống Thụy Sỹ và Phu nhân sắp thăm chính thức Việt Nam

Nhận lời mời của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và phu nhân, Tổng thống Thụy Sỹ Guy Parmelin và Phu nhân sẽ thăm chính thức Việt Nam ...
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân sắp thăm Đan Mạch, EU và Bỉ

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân sắp thăm Đan Mạch, EU và Bỉ

Chuyến công tác của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân Ngô Phương Ly sẽ diễn ra từ ngày 19-24/10 tới đây.
Liên hợp quốc tính toán tương lai của UNIFIL tại Lebanon

Liên hợp quốc tính toán tương lai của UNIFIL tại Lebanon

Liên hợp quốc đang xem xét các phương án duy trì hiện diện tại Lebanon sau khi UNIFIL hết nhiệm vụ cuối năm 2026.
Hội nghị thượng đỉnh EU tính cách ứng phó cạnh tranh từ Trung Quốc, ngân sách và hỗ trợ Ukraine

Hội nghị thượng đỉnh EU tính cách ứng phó cạnh tranh từ Trung Quốc, ngân sách và hỗ trợ Ukraine

Lãnh đạo các nước thành viên EU bắt đầu Hội nghị thượng đỉnh kéo dài hai ngày, tập trung thảo luận về các thách thức của khối và hỗ trợ Ukraine.
Tổng thống Mỹ nói xung đột với Iran sẽ kết thúc ‘rất sớm’, rộ tin Washington tính dùng đến vũ khí công phá mạnh nhất

Tổng thống Mỹ nói xung đột với Iran sẽ kết thúc ‘rất sớm’, rộ tin Washington tính dùng đến vũ khí công phá mạnh nhất

Tổng thống Mỹ tuyên bố, xung đột với Iran sẽ kết thúc rất sớm, đồng thời dự đoán giá dầu sẽ giảm mạnh sau khi giao tranh chấm dứt.
Đức khẳng định tiếp tục hỗ trợ Ukraine, kèm theo một điều kiện

Đức khẳng định tiếp tục hỗ trợ Ukraine, kèm theo một điều kiện

Bộ trưởng Tài chính Đức Lars Klingbeil khẳng định, Berlin tiếp tục hỗ trợ Ukraine, đồng thời kỳ vọng, Kiev đẩy mạnh cải cách về chính trị.
Campuchia-Azerbaijan cam kết tăng cường hợp tác

Campuchia-Azerbaijan cam kết tăng cường hợp tác

Campuchia và Azerbaijan đã cam kết củng cố quan hệ song phương, mở rộng hợp tác trên nhiều lĩnh vực.
Mexico yêu cầu các nền tảng số tăng cường bảo vệ trẻ em trên không gian mạng

Mexico yêu cầu các nền tảng số tăng cường bảo vệ trẻ em trên không gian mạng

Mexico yêu cầu Meta, TikTok và X chủ động hạn chế trẻ em tiếp xúc với nội dung độc hại trên mạng, đồng thời tuân thủ quy định trong vòng một tháng.
Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua đưa vệ tinh lên quỹ đạo Trái đất không còn là chuyện đưa ai lên quỹ đạo, mà còn là ai có thể ở lại, khai thác và định hình luật chơi.
Công nghệ số trong bảo tồn di sản: ‘Bảo hiểm’ cho ký ức

Công nghệ số trong bảo tồn di sản: ‘Bảo hiểm’ cho ký ức

Di sản văn hóa có thể biến mất bất cứ lúc nào và công nghệ số đang dần trở thành một lớp bảo vệ mới cho những lớp ký ức ấy.
Kinh tế bạc: Khi tuổi già trở thành nguồn lực

Kinh tế bạc: Khi tuổi già trở thành nguồn lực

Dân số thế giới đang bước vào giai đoạn già hóa nhanh chóng, tạo điều kiện cho một khái niệm chung đang dần định hình: Kinh tế bạc.
Kinh tế xanh: Cuộc đua tái cấu trúc toàn cầu

Kinh tế xanh: Cuộc đua tái cấu trúc toàn cầu

Kinh tế xanh không đơn thuần là câu chuyện về giảm phát thải hay bảo vệ môi trường.
5 'mặt trận' định hình cuộc đua trí tuệ nhân tạo Mỹ-Trung Quốc

5 'mặt trận' định hình cuộc đua trí tuệ nhân tạo Mỹ-Trung Quốc

Mỹ và Trung Quốc đang cạnh tranh vị thế dẫn đầu về trí tuệ nhân tạo (AI), với những lợi thế khác nhau ở từng khâu của chuỗi công nghệ.
Nghị định thư Montreal: ‘Chiếc ô’ của bầu khí quyển

Nghị định thư Montreal: ‘Chiếc ô’ của bầu khí quyển

Nghị định thư Montreal không chỉ giúp tầng ozone hồi phục mà còn giải quyết một bài toán mới: Làm mát Trái đất mà không làm nóng thêm khí hậu.
Khi Mỹ khiến các liên minh lung lay, châu Âu học cách tự đứng vững

Khi Mỹ khiến các liên minh lung lay, châu Âu học cách tự đứng vững

Khi Mỹ tìm cách đòi hỏi các liên minh mang lại lợi ích trực tiếp hơn, châu Âu đang từng bước trưởng thành hơn với tư cách một chủ thể chiến lược.
Vì sao đường sắt tốc độ cao chưa phát triển ở Mỹ?

Vì sao đường sắt tốc độ cao chưa phát triển ở Mỹ?

Đường sắt tốc độ cao đã phát triển mạnh tại nhiều quốc gia. Vậy đâu là những trở ngại khiến loại hình vận tải này khó phát triển tại Mỹ?
South China Morning Post: Cơm gà Hội An là đại diện tiêu biểu cho ẩm thực miền Trung Việt Nam

South China Morning Post: Cơm gà Hội An là đại diện tiêu biểu cho ẩm thực miền Trung Việt Nam

Món cơm gà Hội An của Việt Nam vừa được giới thiệu trên SCMP, với những nhận xét tích cực về hương vị, cách chế biến và sự kết hợp tinh tế giữa các nguyên ...
Dấu hỏi lớn về kỷ nguyên Brexit, Thủ tướng Burnham đang tìm đường đưa Anh trở lại với châu Âu?

Dấu hỏi lớn về kỷ nguyên Brexit, Thủ tướng Burnham đang tìm đường đưa Anh trở lại với châu Âu?

Thủ tướng Anh khiến nhiều người bất ngờ, trong đó có không ít thành viên nội các, khi bất ngờ mở lại vấn đề Brexit và quan hệ giữa Anh và EU.
Thấy gì từ việc Mỹ rút quân khỏi Iraq?

Thấy gì từ việc Mỹ rút quân khỏi Iraq?

Việc Mỹ rút quân khỏi các căn cứ còn lại tại Iraq làm dấy lên lo ngại về việc khoảng trống an ninh có thể xuất hiện.
Dấu hỏi cho nội hàm của Hiệp ước quốc phòng Saudi Arabia-Pakistan-Thổ Nhĩ Kỳ

Dấu hỏi cho nội hàm của Hiệp ước quốc phòng Saudi Arabia-Pakistan-Thổ Nhĩ Kỳ

Thỏa thuận quốc phòng giữa Thổ Nhĩ Kỳ, Saudi Arabia và Pakistan có thể phát triển thành một cơ chế an ninh khu vực rộng hơn.
Phiên bản di động