Bầu cử Tổng thống Mỹ 2024: Ý nghĩa và tác động

TS. Nguyễn Hùng Sơn
Học viện Ngoại giao
Các cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ luôn có ý nghĩa quan trọng không chỉ trong nội bộ nước Mỹ mà còn với cộng đồng quốc tế, bởi Mỹ là một trong những quốc gia có tầm ảnh hưởng lớn hàng đầu thế giới.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Bầu cử Tổng thống Mỹ 2024: Ý nghĩa và tác động
Hai ứng cử viên Tổng thống Kamala Harris và Donald Trump có tỷ lệ ủng hộ rất sít sao. (Nguồn: The Bulletin Time)

Tổng thống Mỹ có quyền lực ban hành chính sách đối ngoại, kiểm soát quân sự, và quyền sử dụng vũ khí hạt nhân - những yếu tố có khả năng tác động lớn tới ổn định của cả khu vực và thế giới. Quyết sách của Tổng thống Mỹ về thương mại, an ninh quốc tế và biến đổi khí hậu có tác động mạnh đến các quốc gia khác, từ các cường quốc kinh tế như Trung Quốc và Liên minh châu Âu đến các quốc gia đang phát triển.

Chính sách của Mỹ trong việc hỗ trợ hoặc giảm bớt cam kết với các liên minh và tổ chức quốc tế như NATO, WTO, hay các hiệp định quốc tế (như Hiệp định Paris về biến đổi khí hậu) cũng sẽ ảnh hưởng đến ổn định chính trị và kinh tế toàn cầu.

Với xu hướng hiện tại khi nhiều quốc gia lớn cạnh tranh về thương mại, công nghệ và quân sự, hướng đi của Mỹ trong cuộc bầu cử năm nay được đặc biệt quan tâm.

Dự báo kết quả

Các thăm dò dư luận uy tín ở Mỹ hiện nay cho thấy hai ứng cử viên Kamala Harris và Donald Trump có tỷ lệ ủng hộ rất sít sao trên phạm vi cả nước Mỹ, nhất là tại các bang chiến trường. Đến ngày 30/10, kết quả thăm dò của Gallup cho thấy ông Donald Trump đang dẫn bà Kamala Harris với tỷ lệ 50/48, trong khi Pew Research lại cho thấy ông Trump đang bám sát bà Harris với tỷ lệ 47/48 điểm phần trăm.

Tại các bang truyền thống, ông Trump thu hút cử tri nhờ quan điểm cứng rắn về nhập cư và ưu tiên kinh tế nội địa. Các bang “đỏ” như Texas và Florida thể hiện ủng hộ rõ rệt cho ông Trump. Ngược lại, bà Harris tập trung vào công bằng xã hội và môi trường, thu hút cử tri tại các bang “xanh” như California.

Ở các bang chiến trường, cuộc đua rất gay cấn. Bà Harris dẫn trước tại Michigan (ba điểm), Pennsylvania và Wisconsin (1-2 điểm), phản ánh ưu tiên về chính sách y tế và giáo dục của cử tri. Ông Trump lại dẫn hai điểm tại Georgia nhờ tập trung vào vấn đề kinh tế và việc làm. Điều đó cho thấy chênh lệnh nằm hoàn toàn trong phạm vi sai số thống kê của các biện pháp lấy mẫu thăm dò hiện nay (tuỳ phương pháp, vào khoảng từ 3-5%).

Kết quả điều tra dư luận cho thấy rất khó dự báo kết quả bầu cử tổng thống Mỹ năm nay và kết quả cuối cùng có thể phụ thuộc vào các yếu tố bất ngờ, như tỷ lệ cử tri đi bỏ phiếu, thậm chí thời tiết ngày bầu cử!

Tuy nhiên, dự báo bầu cử Mỹ không đơn thuần là dự đoán kết quả ai sẽ đắc cử tổng thống, mà còn bao gồm nhiều khía cạnh dự báo khác liên quan đến các yếu tố cấu thành nên quyền lực chính trị của Mỹ. Bên cạnh cuộc đua vào Nhà Trắng, các cuộc bầu cử Quốc hội, gồm Thượng viện và Hạ viện, cũng là trọng tâm của dự báo. Việc nắm quyền kiểm soát Quốc hội sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng thông qua chính sách của Tổng thống, và tác động lên hiệu quả quản trị quốc gia.

Theo thống kê và quan sát hiện trạng chính trị Mỹ hiện nay, khả năng rất cao là không đảng nào có thể giành được cả ghế tổng thống và đa số trong lưỡng viện của Quốc hội Mỹ, khả năng cao là Quốc hội Mỹ bị chia rẽ, dẫn đến việc Tổng thống Mỹ phải thoả hiệp với Quốc hội trong việc ban hành và thực thi các chính sách lớn.

Việc dự báo còn đi xa hơn là phân tích tác động tiềm năng của kết quả bầu cử. Kết quả này có thể dẫn đến điều chỉnh chính sách đối ngoại và chiến lược quốc tế của Mỹ, hoặc chuyển dịch trong các ưu tiên kinh tế và quốc phòng.

Ví dụ, một chính quyền Dân chủ đẩy mạnh các cam kết về biến đổi khí hậu và nhân quyền, trong khi chính quyền Cộng hòa thường tập trung cải cách thuế và giảm thiểu các rào cản kinh tế trong nước. Kết quả bầu cử thống đốc bang có thể ảnh hưởng đến chính sách bang đối với các vấn đề nhập cư, y tế và giáo dục, tạo nên sự khác biệt lớn trong cục diện chính trị quốc gia.

Bầu cử Mỹ năm 2024 cho thấy có sự phân cực ngày càng sâu sắc trong xã hội Mỹ, một xu hướng từng xuất hiện trong các cuộc bầu cử trước nhưng trở nên rõ ràng hơn sau nhiệm kỳ vừa qua. Các vấn đề chính trị và văn hóa như quyền phá thai, quản lý nhập cư, quyền sở hữu súng và biến đổi khí hậu tiếp tục chia rẽ sâu sắc các nhóm cử tri. Những cuộc tranh luận về tính chính xác, minh bạch của hệ thống bầu cử từ cuộc bầu cử năm 2020 trở thành nội dung được cử tri Mỹ rất quan tâm.

Điểm khác biệt nữa là tác động của công nghệ và truyền thông. Trong thời đại mạng xã hội và tin giả lan tràn, các chiến dịch tranh cử phải đối diện với áp lực lớn trong kiểm soát thông tin. Các nền tảng mạng xã hội và phương tiện truyền thông đã trở thành công cụ quan trọng trong việc định hình hình ảnh ứng viên, nhưng đồng thời có thể bị nghi ngờ là kênh phát tán thông tin sai lệch nhằm hạ uy tín của các đối thủ chính trị.

Một điểm đồng là cả hai bên đều tập trung nỗ lực thu hút các nhóm cử tri dao động tại những bang chiến trường, có thể quyết định kết quả chung cuộc.

Chiến lược chủ đạo

Chiến lược của đảng Dân chủ tập trung vào việc duy trì những thành quả kinh tế và xã hội đã đạt được trong thời gian qua. Ứng viên của đảng Dân chủ tiếp tục cam kết cải thiện y tế, tăng cường phúc lợi xã hội, bảo vệ môi trường và thúc đẩy bình đẳng xã hội. Để thu hút nhóm cử tri trẻ tuổi và các nhóm thiểu số, chiến lược của họ bao gồm các thông điệp về biến đổi khí hậu, quyền con người, và cải cách luật pháp nhằm tạo ra một xã hội công bằng hơn.

Trong khi đó, đảng Cộng hòa thường tập trung vào thông điệp tái thiết kinh tế, bảo vệ truyền thống và đẩy mạnh quyền tự do cá nhân. Chiến lược tranh cử của ứng viên đảng Cộng hòa có xu hướng chỉ trích các chính sách hiện tại của Dân chủ và cam kết thay đổi hệ thống thuế, giảm thiểu chi phí kinh doanh, và củng cố an ninh biên giới. Họ nhấn mạnh vai trò của một nước Mỹ mạnh mẽ, độc lập về kinh tế và quân sự, thu hút nhóm cử tri bảo thủ và các doanh nghiệp.

Thu hút sự quan tâm lớn

Các quốc gia ở khu vực như Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc, các nước ASEAN và chắc chắc cả Việt Nam đều đang theo dõi sát sao cuộc bầu cử Mỹ vì kết quả bầu cử sẽ ảnh hưởng đến các vấn đề thương mại, an ninh khu vực và chính sách đối ngoại của Mỹ đối với khu vực này. Trung Quốc đặc biệt quan tâm đến chính sách của Mỹ với Đài Loan (Trung Quốc).

Một chính quyền Dân chủ có thể sẽ ưu tiên duy trì liên lạc cấp chiến lược và xây dựng mạng lưới đồng minh đối tác để tác động tới môi trường đối ngoại của Trung Quốc, trong khi chính quyền Cộng hòa có thể sẽ sẵn sàng có các bước đi đơn phương cứng rắn với Bắc Kinh, nhất là các biện pháp kinh tế, thương mại như thuế quan.

Nhật Bản và Hàn Quốc có mối quan tâm đặc biệt về vấn đề an ninh trong khu vực, nhất là trong vấn đề Triều Tiên. Cả hai quốc gia này quan tâm chính quyền Mỹ kế nhiệm sẽ duy trì các cam kết phòng thủ và hiệp định an ninh với các nước này ra sao. Các nước này tin rằng một chính quyền Mỹ duy trì ổn định các cam kết với các đồng minh ở Đông Á sẽ góp phần bảo đảm an ninh khu vực.

Các nước ASEAN rất quan tâm chính quyền Mỹ kế nhiệm sẽ nhìn nhận vai trò của tổ chức này ra sao, sẽ ưu tiên chủ nghĩa đa phương hay đề cao chủ nghĩa đơn phương, có thực sự coi trọng vai trò trung tâm của ASEAN hay sẽ ưu tiên quan hệ song phương với một số thành viên chủ chốt.

Trong bối cảnh thế giới đang có những chuyển biến sâu sắc, cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ 2024 sẽ không chỉ là cuộc đua giữa các ứng viên mà còn là cuộc trưng cầu ý kiến về hướng đi và vai trò, vị thế toàn cầu của Mỹ trong những năm tới. Kết quả này sẽ có tác động sâu rộng đối với cục diện thế giới, đặc biệt là ở khu vực châu Á - Thái Bình Dương, nơi Mỹ xác định là khu vực Mỹ có lợi ích chiến lược lâu dài trong nhiều thập kỷ tới.

Bầu cử Mỹ 2024: 'Mối tình' Mỹ-NATO sẽ ra sao hậu bầu cử

Bầu cử Mỹ 2024: 'Mối tình' Mỹ-NATO sẽ ra sao hậu bầu cử

Mối quan hệ giữa Mỹ và Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) sẽ bước vào một giai đoạn mới, bất kể ai ...

Bầu cử Tổng thống Mỹ: Vì sao vẫn chỉ là cuộc đua giữa Dân chủ và Cộng hoà?

Bầu cử Tổng thống Mỹ: Vì sao vẫn chỉ là cuộc đua giữa Dân chủ và Cộng hoà?

Chỉ còn gần 10 ngày nữa là cuộc đua giữa hai ứng viên Tổng thống Mỹ của đảng Cộng hoà và đảng Dân chủ sẽ ...

Bầu cử tổng thống Mỹ 2024: Kết quả cuối cùng do ai quyết định? Cần bao nhiêu phiếu để thắng? Đại cử tri là ai? Tại sao lại có bang chiến địa?

Bầu cử tổng thống Mỹ 2024: Kết quả cuối cùng do ai quyết định? Cần bao nhiêu phiếu để thắng? Đại cử tri là ai? Tại sao lại có bang chiến địa?

Chỉ còn hơn 1 tuần nữa, cuộc bầu cử được mong chờ nhất trong 4 năm của nước Mỹ sẽ diễn ra, giữa lúc cường ...

Bầu cử Tổng thống Mỹ 2024: Gần 44 triệu lá phiếu đã được bỏ, cử tri thủ đô nhập cuộc, các ứng viên dồn lực 'công phá' các 'chiến trường'

Bầu cử Tổng thống Mỹ 2024: Gần 44 triệu lá phiếu đã được bỏ, cử tri thủ đô nhập cuộc, các ứng viên dồn lực 'công phá' các 'chiến trường'

Chỉ còn tròn 1 tuần trước khi đến ngày bầu cử Tổng thống Mỹ 2024 (5/11), cử tri thủ đô Washington D.C đã bắt đầu ...

Bầu cử Tổng thống Mỹ 2024: Hình ảnh tranh cử rầm rộ của hai ứng viên Donald Trump và Kamala Harris

Bầu cử Tổng thống Mỹ 2024: Hình ảnh tranh cử rầm rộ của hai ứng viên Donald Trump và Kamala Harris

Bầu cử Tổng thống Mỹ 2024 đang nóng lên khi cuộc chạy đua vào Nhà Trắng ở giai đoạn nước rút và diễn ra rất ...

Bài viết cùng chủ đề

Bầu cử Tổng thống Mỹ 2024

Đọc thêm

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 22/5: Đồng USD tăng giá sau một lệnh cấm của Iran

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 22/5: Đồng USD tăng giá sau một lệnh cấm của Iran

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 22/5 cho thấy đà tăng giá của đồng USD sau khi Iran ban hành một lệnh cấm xuất khẩu.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân sắp thăm chính thức Thái Lan

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân sắp thăm chính thức Thái Lan

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân cùng đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam sẽ thăm chính thức Thái Lan từ ngày 27-29/5.
Tổng thống Putin thăm Trung Quốc: Trục Nga-Trung vào giai đoạn mới

Tổng thống Putin thăm Trung Quốc: Trục Nga-Trung vào giai đoạn mới

Thượng đỉnh Nga-Trung ở Bắc Kinh cho thấy quan hệ song phương đang bước sang giai đoạn gắn kết sâu hơn giữa lúc cục diện thế giới biến động mạnh.
Thế cờ xoay chuyển sau thượng đỉnh Mỹ-Trung

Thế cờ xoay chuyển sau thượng đỉnh Mỹ-Trung

Hội nghị thượng đỉnh tại Bắc Kinh khép lại mà không tạo đột phá hay ưu thế rõ rệt cho bên nào, nhưng mỗi bên đều đạt được mục tiêu ...
Ngành khai thác than của Trung Quốc đang chuyển mình nhờ công nghệ này

Ngành khai thác than của Trung Quốc đang chuyển mình nhờ công nghệ này

Một trung tâm năng lượng và hóa chất quốc gia được kỳ vọng sẽ hiện đại hóa hoàn toàn ngành khai thác than của Trung Quốc.
Tổng thống Lukashenko: Belarus đã chuẩn bị đầy đủ cho xung đột 'phòng trường hợp cần thiết'

Tổng thống Lukashenko: Belarus đã chuẩn bị đầy đủ cho xung đột 'phòng trường hợp cần thiết'

Tổng thống Belarus Alexander Lukashenko tuyên bố, nước này đang chuẩn bị đầy đủ cho xung đột 'phòng trường hợp cần thiết'.
Ngành khai thác than của Trung Quốc đang chuyển mình nhờ công nghệ này

Ngành khai thác than của Trung Quốc đang chuyển mình nhờ công nghệ này

Một trung tâm năng lượng và hóa chất quốc gia được kỳ vọng sẽ hiện đại hóa hoàn toàn ngành khai thác than của Trung Quốc.
Tổng thống Lukashenko: Belarus đã chuẩn bị đầy đủ cho xung đột 'phòng trường hợp cần thiết'

Tổng thống Lukashenko: Belarus đã chuẩn bị đầy đủ cho xung đột 'phòng trường hợp cần thiết'

Tổng thống Belarus Alexander Lukashenko tuyên bố, nước này đang chuẩn bị đầy đủ cho xung đột 'phòng trường hợp cần thiết'.
Mỹ ra quyết định cuối cùng về việc đưa 5.000 quân tới Ba Lan

Mỹ ra quyết định cuối cùng về việc đưa 5.000 quân tới Ba Lan

Washington sẽ điều động thêm 5.000 binh sĩ tới Ba Lan, động thái được xem là nhằm củng cố hiện diện quân sự của Mỹ tại Đông Âu.
Thừa nhận việc Ukraine sớm gia nhập EU là thiếu thực tế, Thủ tướng Đức hiến kế để 'lách luật' cho Kiev

Thừa nhận việc Ukraine sớm gia nhập EU là thiếu thực tế, Thủ tướng Đức hiến kế để 'lách luật' cho Kiev

Thủ tướng Đức thúc đẩy việc trao cho Ukraine quy chế thành viên liên kết của EU như bước đi trung gian đưa Kiev hội nhập sâu hơn với khối này.
Nga triển khai cuộc tập trận hạt nhân lớn nhất trong nhiều năm, chuyển giao 'vũ khí nóng' cho Belarus

Nga triển khai cuộc tập trận hạt nhân lớn nhất trong nhiều năm, chuyển giao 'vũ khí nóng' cho Belarus

Nga đã chuyển các đầu đạn hạt nhân tới khu vực triển khai của một lữ đoàn tên lửa tại Belarus.
Mỹ thành lập lực lượng đặc nhiệm, chuẩn bị đưa trí tuệ nhân tạo vào các hệ thống tình báo và tác chiến tối mật

Mỹ thành lập lực lượng đặc nhiệm, chuẩn bị đưa trí tuệ nhân tạo vào các hệ thống tình báo và tác chiến tối mật

Bộ Quốc phòng Mỹ đang thành lập lực lượng đặc nhiệm để đẩy nhanh áp dụng công cụ trí tuệ nhân tạo tiên tiến với khả năng tấn công mạng mạnh mẽ.
50 năm quan hệ Việt Nam-Thái Lan: Từ dấu ấn Chủ tịch Hồ Chí Minh đến Đối tác chiến lược toàn diện

50 năm quan hệ Việt Nam-Thái Lan: Từ dấu ấn Chủ tịch Hồ Chí Minh đến Đối tác chiến lược toàn diện

Trong hành trình nửa thế kỷ của quan hệ Việt Nam-Thái Lan, dấu ấn của Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn được xem là nền tảng nhân văn quan trọng.
'Vũ khí' chiến lược có thể định hình lại bản đồ năng lượng Nga-Trung Quốc

'Vũ khí' chiến lược có thể định hình lại bản đồ năng lượng Nga-Trung Quốc

Dự án đường ống khí đốt Sức mạnh Siberia 2 đang trở thành một trong những công trình hạ tầng năng lượng tham vọng nhất giữa Nga và Trung Quốc.
Nhức nhối khủng hoảng di cư ở Trung Đông

Nhức nhối khủng hoảng di cư ở Trung Đông

Tại Trung Đông, khủng hoảng di cư không đơn thuần là câu chuyện nhân đạo mà đã trở thành một biến số trên bàn cờ địa chính trị.
'Ghế nóng' lãnh đạo Công đảng Anh: Ứng cử viên nào có thể thay thế Thủ tướng Keir Starmer?

'Ghế nóng' lãnh đạo Công đảng Anh: Ứng cử viên nào có thể thay thế Thủ tướng Keir Starmer?

Trong bối cảnh các nghị sĩ trong Công đảng kêu gọi Thủ tướng Keir Starmer từ chức, giới quan sát đưa ra một số ứng cử viên cho chiếc ghế nóng này.
Sáu lần gặp gỡ giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình

Sáu lần gặp gỡ giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình

Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã gặp nhau sáu lần kể từ năm 2017.
Di sản phương Đông trong dòng chảy đô thị

Di sản phương Đông trong dòng chảy đô thị

Nhiều kinh đô cũ ở Đông Bắc Á ngày nay không chỉ lưu giữ những dấu tích của quá khứ mà đang được khai thác theo những cách thức khác nhau.
Thấy gì từ cuộc đua giành khoáng sản thiết yếu trong bối cảnh biến đổi khí hậu?

Thấy gì từ cuộc đua giành khoáng sản thiết yếu trong bối cảnh biến đổi khí hậu?

Cuộc đua chuyển đổi sang năng lượng xanh nhằm chống biến đổi khí hậu đang đẩy các cường quốc vào làn sóng tranh giành nguồn khoáng sản thiết yếu.
Động lực đằng sau chiến dịch 'Cưới ở Ấn Độ' của Thủ tướng Modi

Động lực đằng sau chiến dịch 'Cưới ở Ấn Độ' của Thủ tướng Modi

Thủ tướng Modi thúc đẩy chiến dịch 'Cưới ở Ấn Độ', kêu gọi người dân hạn chế tổ chức đám cưới ở nước ngoài nhằm bảo vệ đồng Rupee và giữ ngoại tệ.
Tổng thống Nga thăm Trung Quốc: Chất xúc tác cho dự án khí đốt Sức mạnh Siberia 2 'nóng trở lại'

Tổng thống Nga thăm Trung Quốc: Chất xúc tác cho dự án khí đốt Sức mạnh Siberia 2 'nóng trở lại'

Chuyến thăm Trung Quốc của Tổng thống Nga Putin được đánh giá là chất xúc tác cho dự án khí đốt Sức mạnh Siberia 2 'nóng trở lại'.
CNBC bình luận về ba chuyển biến lớn từ cuộc gặp giữa Tổng thống Mỹ và Chủ tịch Trung Quốc

CNBC bình luận về ba chuyển biến lớn từ cuộc gặp giữa Tổng thống Mỹ và Chủ tịch Trung Quốc

Bên cạnh những nghi thức ngoại giao trong Hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Trung Quốc, điều gì thực sự thay đổi đối với giới kinh doanh?
Tổng thống Putin thăm Trung Quốc: Phép thử cho nỗ lực 'cân bằng quan hệ' của Bắc Kinh?

Tổng thống Putin thăm Trung Quốc: Phép thử cho nỗ lực 'cân bằng quan hệ' của Bắc Kinh?

Theo CNBC, chuyến thăm Bắc Kinh của Tổng thống Nga Putin được đánh giá là một phép thử cho nỗ lực 'cân bằng quan hệ' của Trung Quốc.
Hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Trung: Khi đối thoại giúp 'giảm nhiệt' quan hệ

Hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Trung: Khi đối thoại giúp 'giảm nhiệt' quan hệ

Trang East Asia Forum đăng bài bình luận về triển vọng quan hệ Mỹ-Trung sau Hội nghị thượng đỉnh giữa Tổng thống Donald Trump và Chủ tịch Tập Cận Bình.
Phiên bản di động