Bí ẩn về những loài cá mập có khả năng phát ánh sáng xanh lá độc đáo

Sâu dưới đáy đại dương tồn tại một số loài cá mập có khả năng biến ánh sáng xanh của đại dương thành màu xanh lục sáng mà chỉ những con cá mập đồng loại mới có thể nhìn được; tuy nhiên, cách chúng phát quang sinh học vẫn luôn là bí ẩn từ trước đến nay.    
TIN LIÊN QUAN
nhung loai ca map co kha nang phat anh sang xanh la doc dao Rợn người khi chạm trán cá mập 6 mang 'cổ đại' siêu khổng lồ
nhung loai ca map co kha nang phat anh sang xanh la doc dao Phát hiện loài cá mập ‘tí hon’ có thể phát sáng tại Vịnh Mexico
nhung loai ca map co kha nang phat anh sang xanh la doc dao
Cá mập mèo chuỗi, Scyliorhinus rotifer (dottedyeti). (Nguồn: Science Daily)

Theo một nghiên cứu mới được công bố trên tạp chí iScience, các nhà nghiên cứu đã xác định được tác nhân tạo ra màu xanh lục sáng của cá mập là một nhóm các chất chuyển hóa phân tử nhỏ chưa từng được biết đến trước đây. Cơ chế phát quang sinh học này không chỉ khác biệt với cơ chế phát sáng của hầu hết các sinh vật biển, mà còn đảm nhiệm nhiều vai trò có ích khác cho cá mập, có thể kể đến việc giúp chúng có thể nhận ra nhau trong đại dương và chống nhiễm trùng.

David Gruber, vị giáo sư đang công tác tại Đại học Thành phố New York và cũng là đồng tác giả của nghiên cứu này, cho biết: “Việc nghiên cứu phát quang sinh học dưới đại dương giống như một cuốn tiểu thuyết bí ẩn không ngừng phát triển, càng nghiên cứu thì càng có thêm nhiều bằng chứng mới. Sau khi lần đầu tiên phát hiện cá mập Swell có khả năng phát sáng, tôi cùng các cộng sự đã quyết định đi sâu vào vấn đề này. Chúng tôi muốn tìm hiểu thêm về ý nghĩa của việc phát quang sinh học đối với cá mập”.

Gruber cùng Jason Crawford - giáo sư Đại học Yale, đồng tác giả của nghiên cứu – tập trung nghiên cứu hai loài cá mập là cá mập Swell và cá mập mèo chuỗi. Họ nhận ra rằng, da của hai loài cá mập này có hai tông màu – sáng và tối. Họ tiến hành chiết xuất lấy các chất hóa học có trên cả hai loại da và phát hiện ra một loại phân tử huỳnh quang chỉ tồn tại ở da sáng màu.

Gruber cho hay, “Phần thú vị của nghiên cứu này là dạng hoàn toàn mới của phát quang sinh học biển của cá mập – một dạng dựa trên các chất chuyển hóa phân tử nhỏ tryptophan – kynurenine.”

Những loại chất chuyển hóa phân tử nhỏ này được biết đến với tên gọi huỳnh quang. Chúng là tác nhân kích hoạt các quá trình tương tự như các quá trình xảy ra ở các động vật có xương sống khác – đóng vai trò quan trọng trong hệ thống thần kinh trung ương và hệ miễn dịch. Nhưng ở hai loài cá mập này, các biến thể huỳnh quang phân tử nhỏ mới lạ là nguyên nhân gây ra các đặc tính sinh lý và quang phổ của phần da sáng hơn. Cơ chế này khác với các loài động vật sống ở phần trên của đại dương như sứa và san hô – những loài thường sử dụng các protein huỳnh quang màu xanh lá làm cơ chế để biến ánh sáng xanh đại dương thành các màu khác.

Crawford cũng cho biết “Đó là một hệ thống hoàn toàn khác biệt khiến các con cá mập đồng loại có thể nhìn thấy nhau mà các loài khác thì không thể. Chúng có một cái nhìn hoàn toàn khác về thế giới chúng đang sống nhờ những đặc tính phát quang sinh học mà da chúng có và mắt chúng có thể nhận ra. Hãy tưởng tượng tôi có màu xanh lá cây nhưng chỉ bạn mới có thể nhìn thấy tôi màu xanh lá trong khi những người khác không thể".

Các phân tử cũng đóng nhiều vai trò khác, bao gồm việc giúp cho cá mập xác định lẫn nhau trong đại dương và giúp cho chúng có khả năng chống lại nhiễm trùng vi khuẩn.

“Điều thú vị là những phân tử phát quang sinh học này có đặc tính chống vi khuẩn. Những con cá mập mèo sống dưới đáy đại dương nhưng chúng tôi không tìm thấy bất kỳ nhiễm khuẩn sinh học nào đang phát triển, Điều này đã minh chứng cho một đặc tính tuyệt vời khác của da cá mập. Nghiên cứu này mở ra những câu hỏi mới liên quan đến chức năng tiềm tàng của phát quang sinh học trong phát tín hiệu hệ thần kinh trung ương, phục hồi sau nhiễm trùng vi khuẩn và bảo vệ quang điện.” – Gruber phát biểu.

Mặc dù nghiên cứu tập trung chủ yếu vào hai loại cá mập, Gruber và Crawford vẫn hi vọng có thể mở rộng ra hơn nữa thành việc tìm hiểu các đặc tính phát quang và phát quang sinh học của sinh vật biển, cuối cùng dẫn đến việc phát triển các kĩ thuật hình ảnh mới.

Crawford cho biết “Nếu bạn có thể khai thác các khả năng mà sinh vật biển có để tạo ra ánh sáng, bạn có thể tạo ra các hệ thống phân tử để chụp ảnh trong phòng thí nghiệm hoặc trong y học. Hình ảnh là mục tiêu y sinh vô cùng quan trọng mà việc nghiên cứu các loại hệ thống này có thể giúp thúc đẩy trong tương lai”.

“Cá mập là loài sinh vật thần kỳ đã tồn tại hơn 400 triệu năm nay. Cá mập mê hoặc con người và chúng nắm giữ rất nhiều bí ẩn và siêu năng lực. Nghiên cứu này đã vén màn một bí mật khác của cá mập và tôi hi vọng điều này sẽ truyền cảm hứng cho chúng ta tìm hiểu thêm về chúng, bảo vệ chúng tốt hơn”. – Gruber nói.

nhung loai ca map co kha nang phat anh sang xanh la doc dao Cá mập biển sâu bí ẩn lớn tuổi hơn cả khủng long

Các nhà nghiên cứu đã bắt được hình ảnh con cá mập bò bí ẩn qua một thiết bị quay phim dưới đáy biển. ...

nhung loai ca map co kha nang phat anh sang xanh la doc dao Cấu trúc ADN của cá mập có thể mở đường cho cuộc chiến chống ung thư ở người

Loài cá mập trắng vốn là hung thần gieo rắc sợ hãi nơi đại dương nhưng hoá ra, ADN của chúng lại là chìa khoá ...

nhung loai ca map co kha nang phat anh sang xanh la doc dao Phát hiện loài cá mập thích ăn chay đầu tiên trên thế giới

Lâu nay, cá mập đầu búa vốn được biết đến là "hung thần" đối với các loài cá nhỏ dưới đại dương và tảo biển ...

(theo Dân trí/Science Daily)

Có thể bạn quan tâm

Đọc thêm

Xúc động trước hình ảnh làng quê Việt Nam thân thương qua những bức tranh vẽ tay

Xúc động trước hình ảnh làng quê Việt Nam thân thương qua những bức tranh vẽ tay

Gần đây, mạng xã hội đã chia sẻ tích cực những bức tranh vẽ hình ảnh làng quê thân thương với nhiều ký ức xa xưa của họa sĩ trẻ ...
Không quân Trung Quốc lấy đảo Guam của Mỹ làm mục tiêu tấn công giả định?

Không quân Trung Quốc lấy đảo Guam của Mỹ làm mục tiêu tấn công giả định?

Trung Quốc công bố video cho thấy các máy bay ném bom H-6 đang thực hiện một cuộc tấn công mô phỏng vào nơi dường như là đảo Guam.
Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai (21-22/9): Đêm mưa rào và dông rải rác; phía Bắc chuẩn bị đón không khí lạnh

Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai (21-22/9): Đêm mưa rào và dông rải rác; phía Bắc chuẩn bị đón không khí lạnh

Dự báo thời tiết Hà Nội ngày mai (22/9) có lúc mưa rào và dông, trong mưa dông có khả năng xảy ra lốc, sét, mưa đá và gió giật ...
Mỹ: Bị Facebook âm thầm theo dõi qua camera, người dùng iPhone đâm đơn kiện

Mỹ: Bị Facebook âm thầm theo dõi qua camera, người dùng iPhone đâm đơn kiện

Một người dùng tại Mỹ đã gửi đơn kiện Facebook lên tòa án sau khi Instagram bị phát hiện âm thầm sử dụng camera trên iPhone.
Giá vàng chiều nay 21/9:  Ít biến động hơn so với thế giới, thị trường ảm đạm, nhà đầu tư chờ đợi gì?

Giá vàng chiều nay 21/9: Ít biến động hơn so với thế giới, thị trường ảm đạm, nhà đầu tư chờ đợi gì?

Giá vàng trong nước phiên giao dịch sáng nay có hướng tăng nhẹ, nhưng không đáng kể và biến động ít hơn so với thế giới.
Tháng đầu tiên EVFTA có hiệu lực, xuất khẩu sang EU đạt gần 3,8 tỷ USD

Tháng đầu tiên EVFTA có hiệu lực, xuất khẩu sang EU đạt gần 3,8 tỷ USD

Tháng đầu tiên Hiệp định EVFTA có hiệu lực, hoạt động xuất khẩu của Việt Nam sang EU đạt 3,78 tỷ USD.
Tăng cường quan hệ đồng minh, Honduras có ý định chuyển Đại sứ quán tại Israel đến Jerusalem

Tăng cường quan hệ đồng minh, Honduras có ý định chuyển Đại sứ quán tại Israel đến Jerusalem

Tháng 9/2019, Honduras đã khai trương Văn phòng thương mại ngoại giao tại Jerusalem, khởi đầu cho việc chuyển Đại sứ quán tới thành phố này.
'Giăng tơ' trước khung thành, Đặng Văn Lâm có tên trong đội hình tiêu biểu vòng 6 Thai-League

'Giăng tơ' trước khung thành, Đặng Văn Lâm có tên trong đội hình tiêu biểu vòng 6 Thai-League

Phong độ ấn tượng trong trận đấu giữa Muangthong United và Samut Prakan giúp Đặng Văn Lâm có tên trong đội hình tiêu biểu vòng 6 Thai-League.
Lý do Mỹ yêu cầu có điều khoản riêng về Trung Quốc trong bất kỳ thỏa thuận kiểm soát vũ khí nào với Nga

Lý do Mỹ yêu cầu có điều khoản riêng về Trung Quốc trong bất kỳ thỏa thuận kiểm soát vũ khí nào với Nga

Theo Mỹ, việc đưa ra yêu cầu đối với các thỏa thuận kiểm soát vũ khí là do Bắc Kinh đang tích cực phát triển và triển khai vũ khí ...
Bí quyết 2 lần giành giải nhất cuộc thi trồng bí ngô nặng nhất Nhật Bản

Bí quyết 2 lần giành giải nhất cuộc thi trồng bí ngô nặng nhất Nhật Bản

Ông Hiroyoshi Utsunomiya, nông dân Nhật Bản giành giải nhất cuộc thi trồng bí ngô nặng nhất vào ngày 20/9 với thành tích bí ngô 410,3 kg.
Thử giải phẫu quan hệ EU-Trung Quốc

Thử giải phẫu quan hệ EU-Trung Quốc

Từ kỳ vọng tối đa ở Cấp cao trực tiếp EU-Trung Quốc đến hình thức tối giản của Cấp cao trực tuyến, quan hệ EU-Trung Quốc cho thấy thực trạng gì hiện nay?
Bầu cử Mỹ 2020: Mục đích thần thánh hoá công cụ

Bầu cử Mỹ 2020: Mục đích thần thánh hoá công cụ

Bầu cử Mỹ 2020 hiện đã rất 'nóng' với nhiều chiêu thức mới được cả ứng viên Donald Trump và Joe Biden tung ra trong vận động tranh cử. TG&VN phân tích.
Quan hệ EU-Nga qua chuyện Navalny: Giữa yêu và hận

Quan hệ EU-Nga qua chuyện Navalny: Giữa yêu và hận

Quan hệ EU-Nga lại gặp căng thẳng mới liên quan đến vụ Navalny. Lý giải thế nào về thái độ ứng xử của EU và nhất là Đức trong vụ việc này? PHÂN TÍCH.
Thủ tướng Nhật Shinzo Abe: Trở lại để lợi hại hơn

Thủ tướng Nhật Shinzo Abe: Trở lại để lợi hại hơn

Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe từ chức thể hiện tố chất thức thời và thực tế. Ông Shinzo Abe đã phá kỷ lục và để lại những dấu ấn gì? PHÂN TÍCH của TG&VN.
Tân Thủ tướng Nhật Bản sẽ giải 'bài toán quan hệ' như thế nào?

Tân Thủ tướng Nhật Bản sẽ giải 'bài toán quan hệ' như thế nào?

Tân Thủ tướng Nhật Bản Suga Yoshihide sẽ giải 'bài toán quan hệ' với các đối tác chủ chốt như thế nào trong tương lai?
Ấn Độ-Australia: Dẹp bỏ oán giận cũ, xích lại gần nhau hơn

Ấn Độ-Australia: Dẹp bỏ oán giận cũ, xích lại gần nhau hơn

Quan hệ Ấn Độ-Australia trở nên sâu sắc hơn bao giờ hết, đúng vào thời điểm cả hai nước đều cần tới mối quan hệ này...
Nga âm thầm mà 'cao tay' trong cuộc chiến giành ảnh hưởng ở Trung Đông

Nga âm thầm mà 'cao tay' trong cuộc chiến giành ảnh hưởng ở Trung Đông

Việc Nga can thiệp thành công vào Syria hồi năm 2015 là cơ sở để Moscow gia tăng hiện diện tại Trung Đông.
Trung Quốc-Ấn Độ: Xóa sổ 'tiếng sấm' ở biên giới khi 'tên đã trên dây, đạn đã lên nòng'?

Trung Quốc-Ấn Độ: Xóa sổ 'tiếng sấm' ở biên giới khi 'tên đã trên dây, đạn đã lên nòng'?

Giới học giả của cả Trung Quốc và Ấn Độ đều không dám đảm bảo rằng xung đột biên giới nhất định sẽ không leo thang.
Phiên bản di động