“Cần cả một ngôi làng để giáo dục một đứa trẻ”

Nguyệt Anh
TGVN. Đó là câu ngạn ngữ của Châu Phi được ông Trần Đức Cảnh, Cố vấn Hội đồng tuyển sinh đại học Havard dẫn ra tại phiên họp mới đây của Ủy ban đổi mới giáo dục đào tạo giai đoạn 2016-2021 và Hội đồng Quốc gia Giáo dục và Phát triển nhân lực nhiệm kỳ 2016-2021 về vấn đề “Giáo dục đạo đức, lối sống cho học sinh phổ thông”.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
can ca mot ngoi lang de giao duc mot dua tre TS. Hoàng Ngọc Vinh: Tỉ lệ tốt nghiệp THPT giảm, phản ánh đúng hơn thực chất giáo dục
can ca mot ngoi lang de giao duc mot dua tre GS. Hoàng Tụy - một thầy giáo đúng với danh hiệu người thầy
can ca mot ngoi lang de giao duc mot dua tre
Giáo dục Việt Nam vẫn còn tư duy “nặng dạy chữ, nhẹ dạy người”.

Ông Cảnh cho rằng, hệ thống giáo dục, đặc biệt từ mẫu giáo đến lớp 12 không thể tách rời khỏi các vấn đề xã hội đang diễn ra, bởi giáo dục là một phần của xã hội. Cùng với đó, nhiều đại biểu phản ánh thực trạng giáo dục Việt Nam vẫn “nặng dạy chữ, nhẹ dạy người”, lo ngại sẽ gây ra nhiều tác hại, lệch lạc cho chất lượng nguồn nhân lực tương lai.

Nặng dạy chữ...

Theo Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam, dù có nhiều phong trào, khẩu hiệu liên quan đến giáo dục đạo đức, lối sống cho học sinh nhưng thực tế vẫn làm chưa tốt. “Tiêu biểu, có khẩu hiệu “Tất cả vì học sinh thân yêu” mà để học sinh đội nắng chờ khai giảng; hát quốc ca nhưng lại bật nhạc có sẵn. Tinh thần là phải làm sao trường ra trường, lớp ra lớp, thầy ra thầy, trò ra trò”, Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam nhấn mạnh.

Trong khi đó, Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Phùng Xuân Nhạ thừa nhận, vẫn còn những hạn chế trong việc giáo dục đạo đức lối sống cho học sinh phổ thông. “Nội dung giáo dục đạo đức chưa sâu, chưa tạo được nhiều xúc cảm thực sự chạm đến trái tim làm thay đổi thái độ người học, chưa chú trọng giáo dục thói quen, hành vi đạo đức, còn nặng về kiến thức hàn lâm. Nhiều bài học khô khan, chưa gắn với đời sống tuổi trẻ, tạo áp lực cho người học và người dạy”, Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ nói.

Cùng với đó, Bộ trưởng GDĐT cũng bày tỏ lo ngại vẫn còn hiện tượng “khoán trắng” cho nhà trường. Đặc biệt, mục tiêu dạy chữ được chú trọng nhiều trong khi mục tiêu dạy người vẫn còn bị xem nhẹ.

Đề cao đạo đức và thái độ là nền tảng quan trọng, GS. Nguyễn Hữu Đức, Ủy ban quốc gia Đổi mới giáo dục nhận định, những yếu tố này thậm chí còn đóng vai trò là “mẹ thành công”. Hiện nay, nhiều công ty nước ngoài tuyển dụng không chỉ dựa vào năng lực mà còn về thái độ cũng như ý thức với nghề nghiệp.

Đề cập đến kỹ năng của học sinh, theo Bộ trưởng Bộ Thông tin và Truyền thông Nguyễn Mạnh Hùng, nên trang bị cho các em “bộ lọc” tốt để “sàng” thông tin. “Con cháu chúng ta đang sống trong một không gian mạng rất mạnh. Không gian ấy có rất nhiều “rác” mà dù có “quét” cũng không thể hết. Do vậy, học sinh cần phải được trang bị kỹ năng và có “bộ lọc” để sàng thông tin. Dạy đạo đức cũng là dạy những kỹ năng cơ bản để sống trong cuộc sống thực và không gian mạng”, Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng cho hay.

Đồng quan điểm, TS. Lê Đông Phương, Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam nhấn mạnh, những tác động bên ngoài nhà trường đến giáo dục đạo đức, lối sống. Lấy ví dụ trên internet, sách tiếng Việt chiếm đến một nửa là ngôn tình, 1/3 là kiếm hiệp, trong khi sách về khoa học kĩ thuật, đạo đức rất ít. Đặc biệt, trên các trang mạng xã hội đầy rẫy những thông tin khích lệ sự hưởng thụ vật chất, xa hoa, những hành vi lệch chuẩn nhưng không được ngăn chặn.

Không thể “đóng khung” trong trường học

Đưa ra giải pháp, bà Nguyễn Thị Nhiếp, thành viên tổ tư vấn của Ủy ban quốc gia Đổi mới GD&ĐT cho rằng, giáo dục đạo đức lối sống cho học sinh phải gắn và tương đồng với thi cử. Đặc biệt, giáo dục đạo đức lối sống cho học sinh bắt đầu từ những người làm thầy.

“Chúng ta sẽ không thể có học trò đạo đức, lối sống tốt nếu thầy cô chưa là tấm gương tốt từ kiến thức chuyên môn cho đến lối sống hằng ngày. Việc nêu gương đạo đức, lối sống chính là việc thầy cần trau dồi mỗi phút giây và trò cần học mỗi ngày”, bà Nhiếp nhấn mạnh.

Bày tỏ quan điểm, ông Nguyễn Quý Thanh, Hiệu trưởng Trường Đại học Giáo dục (Đại học Quốc gia Hà Nội) khẳng định, vấn đề giáo dục đạo đức, lối sống không thể giải quyết được nếu “đóng khung” trong trường học. Đồng thời, không nên và không thể dồn hết trách nhiệm cho các trường.

“Kinh nghiệm một số nước họ thưởng điểm tín nhiệm cho các hành vi tốt dưới dạng các tín chỉ. Các tín chỉ này có thể được chuyển đổi thành các tín chỉ học tập ở bậc học cao hơn, hoặc thành những phần thưởng có ý nghĩa. Tuy nhiên, không nên đi theo hướng có điểm trừng phạt”, ông Thanh khẳng định.

Cũng đề cập đến vấn đề này, theo GS. Phạm Tất Dong, Phó Chủ tịch Hội Khuyến học Việt Nam, cần trở về với chữ Thiện. Ở cấp tiểu học, trẻ chỉ cần đọc thông viết thạo và nắm được những điều cơ bản. Điều quan trọng nhất lúc này là rèn cho trẻ cái đức. Nhưng khi bắt tay vào làm, người lớn lại vô tình “đánh cắp” tuổi thơ của trẻ, tham nhồi nhét bằng lý thuyết.

“Muốn rèn Đức đầu tiên dạy cái Thiện, thứ hai là không được Tham, thứ ba là phải có Trách nhiệm. Nếu không giải quyết được ba vấn đề trên, sẽ chẳng thể cho ra kết quả tốt”, GS. Phạm Tất Dong đưa ra ý kiến.

Đồng quan điểm, GS. Nguyễn Minh Thuyết, Tổng chủ biên chương trình giáo phổ thông mới cho rằng, việc giáo dục đạo đức, lối sống không phải chỉ có trong môn đạo đức mà cần tích hợp trong tất cả các môn học, hoạt động giáo dục trong nhà trường.

Theo đó, cùng với các nội dung giáo dục, nhà trường cần có chế tài nghiêm khắc với giáo viên, học sinh có hành vi vi phạm đạo đức lối sống, tăng các giải pháp kết hợp giáo dục gia đình với nhà trường. “Sẽ khó giáo dục trẻ khi người lớn không làm gương, người lớn vẫn làm sai trước mặt con trẻ”, GS. Nguyễn Minh Thuyết chia sẻ.

can ca mot ngoi lang de giao duc mot dua tre

Bộ Giáo dục chính thức công bố điểm thi THPT quốc gia 2019

Bắt đầu từ 6h30 sáng nay 14/7, Bộ GD&ĐT chính thức công bố điểm thi THPT quốc gia 2019 và công bố kết quả phân ...

can ca mot ngoi lang de giao duc mot dua tre

Giáo dục vì sự phát triển bền vững và công dân toàn cầu

TGVN. Ngày 2/7, tại Hà Nội đã diễn đàn Giáo dục vì Sự phát triển bền vững và công dân toàn cầu của UNESCO 2019 ...

can ca mot ngoi lang de giao duc mot dua tre

Nền giáo dục toàn học sinh giỏi: Mài ngọc chớ mài quá tay…

Nền giáo dục Việt Nam hiện nay tìm được học sinh yếu kém khó như mò kim đáy biển. Theo Đại biểu Quốc hội Nguyễn Lân Hiếu, ...

Bài viết cùng chủ đề

Giáo dục Việt Nam

Đọc thêm

Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 29/6/2026, Lịch vạn niên ngày 29 tháng 6 năm 2026

Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 29/6/2026, Lịch vạn niên ngày 29 tháng 6 năm 2026

Lịch âm 29/6. Lịch âm hôm nay 29/6/2026? Âm lịch hôm nay 29/6. Lịch vạn niên 29/6/2026. Ngày hôm nay tốt hay xấu? Xem ngày giờ, hướng tốt xấu...
Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp hôm nay ngày 29/6/2026: Tuổi Hợi tình cảm tốt đẹp

Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp hôm nay ngày 29/6/2026: Tuổi Hợi tình cảm tốt đẹp

Xem tử vi 29/6 - tử vi 12 con giáp hôm nay 29/6/2026 - Tý, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, ...
Sau xung đột với Mỹ, Iran đề xuất xây dựng cấu trúc an ninh mới ở vùng Vịnh

Sau xung đột với Mỹ, Iran đề xuất xây dựng cấu trúc an ninh mới ở vùng Vịnh

Ngày 28/6, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi đã kêu gọi các quốc gia vùng Vịnh cùng xây dựng một cơ chế hợp tác an ninh mới.
Đại học Thammasat dẫn đầu SDG 16, nhiều trường Thái Lan ghi dấu ấn tại THE 2026

Đại học Thammasat dẫn đầu SDG 16, nhiều trường Thái Lan ghi dấu ấn tại THE 2026

Đại học Thammasat được xếp hạng số 1 thế giới ở tiêu chí SDG 16 trong bảng xếp hạng Tác động phát triển bền vững 2026 của tổ chức Times ...
Giá vàng hôm nay 29/6/2026 bị chi phối bởi Fed, chuyên gia bi quan, áp lực chốt lời chưa hoàn toàn kết thúc

Giá vàng hôm nay 29/6/2026 bị chi phối bởi Fed, chuyên gia bi quan, áp lực chốt lời chưa hoàn toàn kết thúc

Giá vàng hôm nay 29/6/2026 vẫn đang phải đối mặt với một số yếu tố bất lợi.
Israel mở cuộc đột kích xuyên đêm, căng thẳng Bờ Tây thêm nóng

Israel mở cuộc đột kích xuyên đêm, căng thẳng Bờ Tây thêm nóng

Theo Anadolu, quân đội Israel rạng sáng 28/6 đã đồng loạt tiến hành các cuộc đột kích tại nhiều địa phương thuộc khu vực Bờ Tây bị chiếm đóng.
Từ ngày 1/7, nắng nóng diện rộng ở Trung Bộ có khả năng kết thúc

Từ ngày 1/7, nắng nóng diện rộng ở Trung Bộ có khả năng kết thúc

Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia, từ ngày 1/7, nắng nóng diện rộng ở khu vực Trung Bộ có khả năng kết thúc.
Nắng nóng ẩm nguy hiểm ở châu Á đẩy cơ thể con người đến giới hạn chịu đựng

Nắng nóng ẩm nguy hiểm ở châu Á đẩy cơ thể con người đến giới hạn chịu đựng

Các đợt nắng nóng kết hợp độ ẩm cao đang trở thành một trong những rủi ro khí hậu nghiêm trọng nhất tại châu Á, đặc biệt ở Đông Nam Á và Nam Á, khi ...
Thành phố Huế đẩy nhanh tiến độ tìm kiếm hài cốt liệt sĩ nhờ công nghệ mới

Thành phố Huế đẩy nhanh tiến độ tìm kiếm hài cốt liệt sĩ nhờ công nghệ mới

Bên cạnh lực lượng chức năng, ký ức của người dân, cựu chiến binh trở thành nguồn tin quan trọng giúp xác định các địa điểm nghi có mộ liệt sĩ.
Sông băng Thụy Sỹ bất ngờ tan chảy sớm kỷ lục vì một nguyên nhân

Sông băng Thụy Sỹ bất ngờ tan chảy sớm kỷ lục vì một nguyên nhân

Các sông băng tại Thụy Sỹ đang trải qua giai đoạn tan chảy mạnh bất thường trong bối cảnh châu Âu hứng chịu đợt nắng nóng kéo dài.
Bắn pháo hoa kỷ niệm 50 năm Thành phố Hồ Chí Minh vinh dự mang tên Bác

Bắn pháo hoa kỷ niệm 50 năm Thành phố Hồ Chí Minh vinh dự mang tên Bác

Kỷ niệm 50 năm Ngày thành phố Sài Gòn-Gia Định vinh dự mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh, Thành phố Hồ Chí Minh dự kiến tổ chức bắn pháo hoa nổ.
‘Nghệ thuật phòng ngừa bất hạnh’: Khi thành công bắt đầu từ việc tránh những sai lầm

‘Nghệ thuật phòng ngừa bất hạnh’: Khi thành công bắt đầu từ việc tránh những sai lầm

Cuốn sách ‘Nghệ thuật phòng ngừa bất hạnh– 52 sai lầm cần tránh trong đời’ của nhà văn, doanh nhân người Thụy Sỹ Rolf Dobelli mang đến một góc nhìn mới.
Ca mổ đầu tiên tại Bệnh viện Bạch Mai cơ sở Ninh Bình

Ca mổ đầu tiên tại Bệnh viện Bạch Mai cơ sở Ninh Bình

Bệnh viện Bạch Mai cơ sở Ninh Bình đã thực hiện thành công ca phẫu thuật cứu người đàn ông bị chấn thương cột sống nặng, có nguy cơ liệt hai chân.
Những tác dụng không ngờ của hạt mít

Những tác dụng không ngờ của hạt mít

Hạt mít là món ăn vặt quen thuộc và chứa nhiều dưỡng chất có lợi cho sức khỏe. Theo các nghiên cứu, đây là thực phẩm giàu magie, vitamin và không có chất béo.
Tác dụng bất ngờ của đu đủ đối với hệ tiêu hóa

Tác dụng bất ngờ của đu đủ đối với hệ tiêu hóa

Các chuyên gia dinh dưỡng cho biết, đu đủ nổi bật nhờ chứa nhiều dưỡng chất có lợi hệ tiêu hóa.
Người cao tuổi được khám sức khỏe miễn phí hằng năm từ 2026

Người cao tuổi được khám sức khỏe miễn phí hằng năm từ 2026

Theo Quyết định số 1116/QĐ-TTg, từ năm 2026, người cao tuổi được khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí ít nhất mỗi năm một lần.
Congo ghi nhận 1.100 ca mắc Ebola, WHO lo ngại dịch vượt tầm kiểm soát

Congo ghi nhận 1.100 ca mắc Ebola, WHO lo ngại dịch vượt tầm kiểm soát

Dịch Ebola tại CHDC Congo tiếp tục leo thang với 1.118 ca mắc, 291 ca tử vong, trong khi WHO cảnh báo tốc độ lây lan ngày càng đáng lo ngại.
Thống nhất trong khám sức khỏe định kỳ cho người dân

Thống nhất trong khám sức khỏe định kỳ cho người dân

Chính phủ, Bộ Y tế ban hành hướng dẫn chuyên môn về việc tổ chức khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc miễn phí cho người dân.
Phiên bản di động