Căng thẳng Nga-Ukraine tại Đông Ukraine: Dễ nóng, khó nguội

Phan Quân
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Căng thẳng Nga-Ukraine đang leo thang, đặc biệt sau khi Nga điều 8.500 quân tới biên giới, miền Đông Ukraine. Có gì đáng chú ý quanh chuyện này? Báo Thế giới & Việt Nam bình luận.
(04.06) Nga đã điều động lực lượng áp sát biên giới với miền Đông Ukraine. (Nguồn: TASS)
Nga điều động lực lượng áp sát biên giới miền Đông Ukraine, khiến quan hệ Nga-Ukraine ngày càng căng thẳng. (Nguồn: TASS)

Những thay đổi

Đầu tiên, các hoạt động vi phạm lệnh ngừng bắn đang tăng, cùng thương vong ngày một lớn tại Donbass.

Trong 7 năm xung đột tại Đông Ukraine, không dưới 30 lệnh ngừng bắn được thông qua, song liên tiếp đổ vỡ. Lệnh ngừng bắn mới nhất được thiết lập vào tháng 7/2020 và duy trì tới nay. Tuy nhiên, từ tháng 1/2021, số lần vi phạm đã gia tăng mạnh, khiến 19 binh sỹ Ukraine thiệt mạng.

Thứ hai, Nga điều quân tới biên giới Ukraine trong bối cảnh quan hệ của nước này với các bên liên quan đang thay đổi.

Dưới thời ông Volodymyr Zelensky, quan hệ Nga-Ukraine đã không hạ nhiệt. Quan hệ Nga-Mỹ đặc biệt gay gắt sau khi Tổng thống Mỹ Joe Biden chỉ trích người đồng cấp Nga Vladimir Putin, kéo theo đó việc Đại sứ Nga tại Washington được triệu hồi để tham vấn.

Đổi lại, dù tiếp tục đối đầu trong nhiều vấn đề, từ an ninh biên giới tới Ukraine, quan hệ của Nga với Liên minh châu Âu (EU) vẫn le lói điểm sáng, cụ thể là dự án Dòng chảy phương Bắc 2 hay mới đây là hợp tác giữa Nga, Pháp, Đức về sản xuất, nhập khẩu vaccine Sputnik V vào châu Âu.

Mỗi người một ý

Bối cảnh này đã tác động tới quan điểm và phản ứng của các bên về hành động của Nga.

Với Ukraine, việc Nga điều quân áp sát biên giới là hành động có chủ đích gây căng thẳng.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky nhận định: “Việc phô trương cơ bắp bằng hình thức tập trận quân sự và các hành động khiêu khích dọc biên giới là trò truyền thống của Nga”.

Ngày 4/4, ông đã phê chuẩn lệnh trừng phạt của Hội đồng An ninh và Quốc phòng Ukraine với nhiều thực thể Nga, bao gồm Cơ quan Liên bang phụ trách Cộng đồng các quốc gia độc lập, người Nga ở nước ngoài và Hợp tác nhân đạo quốc tế của Nga, công ty Volga-Dnepr và 77 doanh nghiệp khác.

Trong một động thái cảnh cáo, ngày 3/4, Ukraine còn thông báo sẽ tập trận chung với Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO), quy mô tối thiểu 1.000 binh sỹ từ 5 quốc gia thành viên.

Bộ Ngoại giao Mỹ “hoàn toàn quan ngại về tình trạng leo thang gần đây trong hành động hung hăng và khiêu khích của Nga ở miền Đông Ukraine”.

Ngày 1/4, điện đàm với người đồng cấp Ukraine Andrey Taran, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Lloyd Austin đã cam kết ủng hộ Ukraine, thể hiện sự cảm thông của Washington trước lo ngại của Kiev về hành động của Moscow, khẳng định quyết tâm hỗ trợ Ukraine trong bối cảnh “leo thang quân sự” ở Donbass và Crimea.

Còn phản ứng của các đồng minh châu Âu và NATO là tương đối dè dặt. NATO chỉ bày tỏ quan ngại về các động thái quân sự của Nga dọc biên giới với Ukraine.

Văn phòng Bộ Ngoại giao Đức và Bộ Ngoại giao Pháp đang “theo dõi sát sao tình hình” và kêu gọi các bên kiềm chế, hợp tác giảm căng thẳng, dù vẫn “ủng hộ về chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của Ukraine".

(04.06) Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đã ký lệnh trừng phạt nhiều cơ quan về thực thể của Nga. (Nguồn: Ukraine President Press Service)
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky ký lệnh trừng phạt nhiều cơ quan về thực thể của Nga. (Nguồn: Ukraine President Press Service)

Trong khi đó, người phát ngôn Tổng thống Nga Dmitry Peskov tuyên bố tăng quân ở biên giới “không đặt ra mối đe dọa cho bất kỳ ai”, giải thích Nga đang đảm bảo an ninh ở biên giới và khẳng định Nga tự do triển khai binh sĩ trên khắp lãnh thổ.

Chủ tịch Duma Quốc gia Nga Vyacheslav Volodin thì chỉ trích trừng phạt của Kiev là “một thí dụ về hành vi thách thức luật pháp và thông lệ quốc tế… Ukraine đang tìm cách bắt chước thế lực bảo trợ cho họ nhiều nhất có thể”.

Thậm chí, ông Igor Strelkov, cựu Bộ trưởng Quốc phòng Cộng hòa nhân dân Donetsk tự xưng (DPR) nhận định rằng việc Nga điều quân tới sát biên giới một cách công khai là nhằm đáp trả các động thái tương tự của Ukraine từ giữa tháng 1/2021 vừa qua.

Theo ông, đây là chiến thuật của Moscow nhằm khiến Kiev “thấy khó mà lui”.

Trong khi đó, giới quan sát lại cho rằng việc Nga đưa quân tới biên giới với Ukraine là phép thử, kiểm tra phản ứng về mặt chính sách của chính quyền Tổng thống Mỹ Joe Biden về vấn đề này.

Nhìn về tương lai

Thú vị hơn, quan điểm và cách hành xử của các bên sẽ đóng vai trò then chốt trong quyết định kết quả chiến sự tại Donbass, miền Đông Ukraine thời gian tới.

Xét trên thực tế, khả năng đối đầu trực diện giữa quân đội Nga và Ukraine trên chiến trường Donbass là không nhiều.

Bởi lẽ, cả Nga và Ukraine đều không muốn xung đột trực diện nổ ra. Tính đến thời điểm hiện tại, xung đột 7 năm giữa lực lượng ly khai Ukraine do Nga hậu thuẫn và quân đội Ukraine đã tước đi sinh mạng của 14.000 người và khiến cho khu vực miền Đông Ukraine chìm sâu trong khói lửa.

Sự tham chiến trực diện của Nga có thể mở đường cho các hỗ trợ quân sự, thậm chí là can dự trực tiếp từ phương Tây vào Donbass, khiến tình hình trở nên phức tạp, gây nhiều thương vong hơn.

Đây là điều không ai muốn, nhất là khi cả Moscow và Kiev đều bận rộn với vấn đề của riêng mình.

Do đó, cả hai đều để ngỏ khả năng đối thoại và giải quyết vấn đề thông qua con đường ngoại giao.

Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov khẳng định: “Quân đội Nga hiểu rõ tác hại của bất kỳ hành động nào làm nổ ra một cuộc xung đột nóng bỏng.

Tôi rất hy vọng rằng họ sẽ không bị thúc giục bởi các chính trị gia, những người kích động phương Tây, dẫn đầu là Mỹ”.

Sự tham chiến trực diện của Nga có thể mở đường cho các hỗ trợ quân sự, thậm chí là can dự trực tiếp từ phương Tây vào Donbass, khiến tình hình trở nên phức tạp, gây nhiều thương vong hơn. Đây là điều không ai muốn, nhất là khi cả Moscow và Kiev đều bận rộn với vấn đề của riêng mình.

Cuối tháng 3, Chánh Văn phòng Tổng thống Ukraine Andrei Yermak cho biết đã có kế hoạch cụ thể trên bàn đàm phán về vấn đề Donbass do Anh và Pháp đề xuất, nhấn mạnh nó phù hợp với “tinh thần của Hiệp ước Minsk”.

Tuy nhiên, Nga sau đó đã phủ nhận sự tồn tại của kế hoạch này.

Khi ấy, điều hai bên cần làm là duy trì kết nối, tránh va chạm quân sự ngoài ý muốn, đẩy xung đột vượt ngoài tầm kiểm soát.

Mỹ và EU cần đóng vai trò trung gian, “chất xúc tác” để các bên từ từ hạ nhiệt căng thẳng, thiết lập lệnh ngừng bắn mới, song với điều khoản ràng buộc và một ủy ban giám sát đa thành phần, với cơ chế cụ thể nhằm xử lý các vi phạm.

Tuy nhiên, 30 lệnh ngừng bắn trước đó đã thất bại và chẳng có gì đảm bảo lệnh ngừng bắn thứ 31 này sẽ phá dớp.

Quan trọng hơn, xung đột về chủ quyền chưa bao giờ là vấn đề dễ giải quyết và câu chuyện Nga-Ukraine không phải là ngoại lệ.

Chừng nào nguyên nhân trực tiếp này chưa được giải quyết, các lệnh ngừng bắn chỉ mang tính tạm thời và khó có thể đem tới kết thúc cuối cùng cho chiến sự tại Donbass, miền Đông Ukraine.

Chuyện Nga-Ukraine dễ nóng, khó nguội là vậy.

TIN LIÊN QUAN
Tình hình Đông Ukraine: Không để bị hiểu lầm, Nga giải thích cặn kẽ với Mỹ, cảnh báo 'nên lo ngại hậu quả'
Tổng thống Zelensky: 'Nga tạo ra thách thức nghiêm trọng với an ninh của Ukraine, NATO và châu Âu'
Tình hình Ukraine: Mỹ ra mặt 'đòi' giải thích, Nga nói gì?
Nga nói gì sau đòn 'tấn công' hàng loạt của Ukraine?
Tổng thống Ukraine 'vung tay múa bút', hàng chục thực thể Nga hứng đòn

Bài viết cùng chủ đề

Căng thẳng Nga-Ukraine

Đọc thêm

Giá tiêu hôm nay 19/9, một số nơi tăng nhẹ, thấp nhất 76.000đ/kg, vì sao giá tiêu xuất khẩu không ngừng tăng?

Giá tiêu hôm nay 19/9, một số nơi tăng nhẹ, thấp nhất 76.000đ/kg, vì sao giá tiêu xuất khẩu không ngừng tăng?

Baoquocte.vn. Giá tiêu hôm nay tại thị trường trong nước tăng nhẹ ở một số địa phương, giao dịch ở mức từ 76.000 - 80.000 đ/kg.
Hà Nội đã tiêm vaccine Covid-19 cho khoảng 4.000 người nước ngoài trong 4 ngày

Hà Nội đã tiêm vaccine Covid-19 cho khoảng 4.000 người nước ngoài trong 4 ngày

Baoquocte.vn. Hà Nội đang nỗ lực với mục tiêu 100% người nước ngoài sinh sống, học tập và làm việc trên địa bàn được tiêm vaccine Covid-19.
Hướng dẫn cách xác định F0 đã khỏi bệnh để đủ điều kiện được cấp ‘Thẻ xanh Covid-19’

Hướng dẫn cách xác định F0 đã khỏi bệnh để đủ điều kiện được cấp ‘Thẻ xanh Covid-19’

Baoquocte.vn. Trung tâm Kiểm soát bệnh tật TP. Hồ Chí Minh hướng dẫn xác định người mắc Covid-19 đã khỏi bệnh, đủ điều kiện có ‘Thẻ xanh Covid-19’.
Chuyên gia WHO nêu điều kiện để kiểm soát Covid-19 vào tháng 3/2022

Chuyên gia WHO nêu điều kiện để kiểm soát Covid-19 vào tháng 3/2022

Baoquocte.vn. Chuyên gia của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) cho rằng, tiêm chủng vaccine vẫn là yếu tố tiên quyết giúp thế giới kiểm soát đại dịch Covid-19.
Thỏa thuận AUKUS: Anh, Mỹ khẳng định đồng minh thân thiết, hoan nghênh quan hệ đối tác mới

Thỏa thuận AUKUS: Anh, Mỹ khẳng định đồng minh thân thiết, hoan nghênh quan hệ đối tác mới

Baoquocte.vn. Ngoại trưởng Anh Liz Truss đã thảo luận với người đồng cấp Mỹ Antony Blinken về thỏa thuận AUKUS, tình hình Afghanistan và các vấn đề khác.
Giá vàng hôm nay 19/9, Giá vàng bị kiểm soát bởi 'phe gấu', nhà đầu tư mới ngó lơ, mong chờ gì từ Fed?

Giá vàng hôm nay 19/9, Giá vàng bị kiểm soát bởi 'phe gấu', nhà đầu tư mới ngó lơ, mong chờ gì từ Fed?

Baoquocte.vn. Giá vàng sau đợt giảm liền mạch 40 USD trong tuần này, phe gấu đang kiểm soát thị trường và mọi ánh đổ dồn về cuộc họp chính sách của ...
Covid-19 ở Hà Nội: Các ca mắc mới ở phường Việt Hưng có lịch trình phức tạp, chưa rõ nguồn lây

Covid-19 ở Hà Nội: Các ca mắc mới ở phường Việt Hưng có lịch trình phức tạp, chưa rõ nguồn lây

Baoquocte.vn. CDC Hà Nội nhận định, điểm dịch Covid-19 tổ 4 phường Việt Hưng chưa rõ nguồn lây, liên quan tới nhiều cơ quan, quận, huyện, khu dân cư, chợ...
Vì sao tiêm kích J-20 của Trung Quốc không thể sánh với máy bay chiến đấu của Mỹ?

Vì sao tiêm kích J-20 của Trung Quốc không thể sánh với máy bay chiến đấu của Mỹ?

Baoquocte.vn. Được kỳ vọng trở thành đối thủ của F-35 và F-22, nhưng tiêm kích J-20 của Trung Quốc được cho là chưa thể so sánh với máy bay chiến đấu ...
Link xem trực tiếp Liverpool vs Crystal Palace vòng 5 Ngoại hạng Anh 21h00 ngày 18/9

Link xem trực tiếp Liverpool vs Crystal Palace vòng 5 Ngoại hạng Anh 21h00 ngày 18/9

Baoquocte.vn. Cập nhật mới nhất các link xem trực tiếp Liverpool vs Crystal Palace vòng 5 Ngoại hạng Anh 21h00 ngày 18/9 trên tivi, điện thoại, máy tính, internet, website...
Malaysia lo ngại kế hoạch đóng tàu ngầm của Australia sẽ kích động chạy đua vũ trang hạt nhân

Malaysia lo ngại kế hoạch đóng tàu ngầm của Australia sẽ kích động chạy đua vũ trang hạt nhân

Baoquocte.vn. Malaysia cho rằng, thỏa thuận đóng tàu ngầm của Australia sẽ kích động các cường quốc khác cũng hành động quyết liệt hơn trong khu vực.
Chuyên gia WHO nêu điều kiện để kiểm soát Covid-19 vào tháng 3/2022

Chuyên gia WHO nêu điều kiện để kiểm soát Covid-19 vào tháng 3/2022

Baoquocte.vn. Chuyên gia của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) cho rằng, tiêm chủng vaccine vẫn là yếu tố tiên quyết giúp thế giới kiểm soát đại dịch Covid-19.
Thỏa thuận AUKUS: Anh, Mỹ khẳng định đồng minh thân thiết, hoan nghênh quan hệ đối tác mới

Thỏa thuận AUKUS: Anh, Mỹ khẳng định đồng minh thân thiết, hoan nghênh quan hệ đối tác mới

Baoquocte.vn. Ngoại trưởng Anh Liz Truss đã thảo luận với người đồng cấp Mỹ Antony Blinken về thỏa thuận AUKUS, tình hình Afghanistan và các vấn đề khác.
Malaysia lo ngại kế hoạch đóng tàu ngầm của Australia sẽ kích động chạy đua vũ trang hạt nhân

Malaysia lo ngại kế hoạch đóng tàu ngầm của Australia sẽ kích động chạy đua vũ trang hạt nhân

Baoquocte.vn. Malaysia cho rằng, thỏa thuận đóng tàu ngầm của Australia sẽ kích động các cường quốc khác cũng hành động quyết liệt hơn trong khu vực.
Bị tấn công mạng nghiêm trọng, Nga cáo buộc nước ngoài can thiệp bầu cử Hạ viện

Bị tấn công mạng nghiêm trọng, Nga cáo buộc nước ngoài can thiệp bầu cử Hạ viện

Baoquocte.vn. Ngày 18/9, Ủy ban bầu cử Nga cho biết đã ghi nhận sự can thiệp của nước ngoài vào cuộc bầu cử Duma Quốc gia (Hạ viện) Nga đang diễn ra.
Tổng thống Iran nhận xét về Taliban, không cho phép IS hiện diện ở biên giới với Afghanistan

Tổng thống Iran nhận xét về Taliban, không cho phép IS hiện diện ở biên giới với Afghanistan

Baoquocte.vn. Tổng thống Iran cảnh báo Tehran sẽ không cho phép nhóm khủng bố Nhà nước Hồi giáo (IS) hiện diện ở khu biên giới của nước này với Afghanistan.
Mỹ có thể bán máy bay chiến đấu thế hệ thứ 5 đầu tiên F-22 Raptor cho Nhật Bản, Israel và Australia

Mỹ có thể bán máy bay chiến đấu thế hệ thứ 5 đầu tiên F-22 Raptor cho Nhật Bản, Israel và Australia

Baoquocte.vn. Mỹ có thể bán máy bay chiến đấu thế hệ thứ 5 đầu tiên trên thế giới F-22 Raptor cho các đồng minh như Nhật Bản, Israel và Australia.
Al-Qaeda: Nhóm khủng bố học được bí mật 'trường tồn' với thời gian?

Al-Qaeda: Nhóm khủng bố học được bí mật 'trường tồn' với thời gian?

Baoquocte.vn. Nhờ khả năng linh hoạt, biết cách thay đổi theo thời thế, sau 33 năm, tổ chức khủng bố al-Qaeda, kẻ đứng sau vụ khủng bố 11/9 vẫn chưa bị tiêu diệt hoàn toàn.
Sự kiện 11/9: Hai mươi năm nhìn lại

Sự kiện 11/9: Hai mươi năm nhìn lại

Baoquocte.vn. 20 năm sau sự kiện 11/9, thế giới vẫn chưa thực sự quên được nỗi đau này, cũng như những cơn ác mộng mà chủ nghĩa khủng bố mang lại.
Nhật Bản: Thủ tướng Suga từ chức, 'cánh cửa khác' dành cho ai?

Nhật Bản: Thủ tướng Suga từ chức, 'cánh cửa khác' dành cho ai?

Baoquocte.vn. Việc Thủ tướng Nhật Bản Suga Yoshihide tuyên bố sẽ từ chức để ngỏ cánh cửa cho cuộc đua người kế nhiệm.
Ai sẽ đứng đầu chính quyền mới của Afghanistan?

Ai sẽ đứng đầu chính quyền mới của Afghanistan?

Baoquocte.vn. Mullah Abdul Ghani Baradar, nhân vật số 2 của Taliban có khả năng trở thành người đứng đầu chính quyền mới ở Afghanistan.
Tổ chức khủng bố IS: Nỗi sợ hãi của thế giới và những nỗi lo trong tương lai

Tổ chức khủng bố IS: Nỗi sợ hãi của thế giới và những nỗi lo trong tương lai

Baoquocte.vn. Các chiến thuật của IS tàn bạo đến mức, nhóm khủng bố Hồi giáo này còn bị chính tổ chức tiền thân là al-Qaeda tuyệt giao quan hệ.
Giấc mơ tái thiết dang dở của cựu Tổng thống Afghanistan Ashraf Ghani

Giấc mơ tái thiết dang dở của cựu Tổng thống Afghanistan Ashraf Ghani

Baoquocte.vn. Cựu Tổng thống Afghanistan Ashraf Ghani từng ấp ủ một giấc mơ to lớn để giải quyết cuộc khủng hoảng tại quốc gia Nam Á này. Nhưng thực tế lại không như là mơ.
Nga và Ấn Độ bắt tay giải quyết tình hình Afghanistan

Nga và Ấn Độ bắt tay giải quyết tình hình Afghanistan

Baoquocte.vn. Nga-Ấn Độ có nhiều lợi ích chung trong đảm bảo rằng Taliban thực hiện lời hứa về ngăn chặn các nhóm khủng bố cực đoan và làn sóng tị nạn từ Afghanistan.
Sẵn sàng hỗ trợ Australia phát triển tàu ngầm hạt nhân, Mỹ và Anh muốn gì?

Sẵn sàng hỗ trợ Australia phát triển tàu ngầm hạt nhân, Mỹ và Anh muốn gì?

Baoquocte.vn. Trang The Economist vừa đăng bài phân tích về tác động của việc Mỹ và Anh hỗ trợ Australia phát triển tàu ngầm hạt nhân.
Thỏa thuận Mỹ-Anh-Australia (AUKUS): Hợp tác có chọn lọc với sứ mệnh đặc biệt

Thỏa thuận Mỹ-Anh-Australia (AUKUS): Hợp tác có chọn lọc với sứ mệnh đặc biệt

Baoquocte.vn. AUKUS cho thấy một hợp tác có chọn lọc hơn nhằm thể hiện cam kết tại Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương và kiềm chế Trung Quốc.
Hé lộ về Triều Tiên kể từ khi ‘kín cổng cao tường’ chống Covid-19

Hé lộ về Triều Tiên kể từ khi ‘kín cổng cao tường’ chống Covid-19

Baoquocte.vn. Từ khi Covid-19 bùng phát, Triều Tiên cũng đóng cửa để phòng dịch, khiến thế giới càng tò mò hơn về những bí ẩn bên trong đất nước này.
Ít nhất 5 quốc gia đang mở cửa và sống chung với Covid-19, bí quyết là gì?

Ít nhất 5 quốc gia đang mở cửa và sống chung với Covid-19, bí quyết là gì?

Baoquocte.vn. Hơn 18 tháng sau đại dịch Covid-19, một số quốc gia nhận thấy, đã đến lúc mở cửa và áp dụng mô hình sống chung với Covid-19.
Cánh cửa ngoại giao trên Bán đảo Triều Tiên: Người muốn mở, kẻ muốn khép

Cánh cửa ngoại giao trên Bán đảo Triều Tiên: Người muốn mở, kẻ muốn khép

Baoquocte.vn. Tổng thống Mỹ Joe Biden vẫn để ngỏ khả năng đàm phán với Triều Tiên nhưng những động thái mới của nước này luôn làm Washington phải lo lắng.
Phiên bản di động