Cạnh tranh công nghệ Mỹ-Trung Quốc: Sự trỗi dậy của doanh nghiệp sản xuất chip Bắc Kinh và tham vọng tự cường bán dẫn

Phạm Vinh
Cuộc chiến thương mại Mỹ-Trung Quốc và các biện pháp trừng phạt từ Washington đối với "gã khổng lồ" công nghệ Huawei đã mang lại cho chính phủ Trung Quốc cơ hội giảm bớt sự phụ thuộc vào Mỹ về lĩnh vực công nghệ.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Cạnh tranh công nghệ Mỹ-Trung Quốc: Sự trỗi dậy của doanh nghiệp sản xuất chip Bắc Kinh và tham vọng tự cường bán dẫn
Nhà máy Yangtze Memory Technologies Co (YMTC) tại Vũ Hán, Trung Quốc. (Nguồn: Nikkei Asian)

Sự trỗi dậy của doanh nghiệp sản xuất chip

Cứ mỗi tháng một lần, các giám đốc điều hành cấp cao của Yangtze Memory Technologies Co (YMTC) sẽ bay đến Bắc Kinh để tham dự một loạt các cuộc họp với các cơ quan quản lý kinh tế hàng đầu của Trung Quốc. Họ tập trung vào nỗ lực của công ty trong việc phát triển một số chip bộ nhớ máy tính tân tiến nhất thế giới.

Có trụ sở tại trung tâm thành phố Vũ Hán, YMTC được coi là doanh nghiệp tiên phong trong nỗ lực tạo ra ngành công nghiệp bán dẫn trong nước. YMTC đã sản xuất hàng loạt chip nhớ flash NAND 64 lớp và 128 lớp hiện đại, được sử dụng trong hầu hết các thiết bị điện tử từ điện thoại thông minh, máy chủ đến ô tô. Những điều này giúp YMTC có thể sánh ngang với những công ty lớn trong ngành như Micron Technology của Mỹ hay Samsung Electronics của Hàn Quốc.

Thiết bị được sử dụng để sản xuất chip máy tính cao cấp hầu hết được nhập khẩu tại Mỹ. Một số quy trình sản xuất và thiết kế chip như khắc, cấy ion, lắng đọng điện hóa, phần mềm thiết kế... đều nằm trong tay các công ty Mỹ.

Để sản xuất mà không cần dùng đến công nghệ của Mỹ là một thách thức lớn đối với doanh nghiệp mới hoạt động từ năm 2016 như YMTC và cũng thể hiện tham vọng lớn của Trung Quốc trong lĩnh vực phát triển ngành công nghiệp bán dẫn, đặc biệt là sau những chính sách trừng phạt kinh tế mà Mỹ áp dụng lên Trung Quốc.

Tuy nhiên, sự trỗi dậy chóng mặt của YMTC đã cho thấy sức mạnh của Trung Quốc trong ngành công nghiệp chip. Doanh nghiệp này bắt đầu hoạt động vào năm 2016 và trong vòng 4 năm đã sản xuất hàng loạt một số chip nhớ flash 3D NAND tiên tiến nhất trên thế giới. Chính quyền Bắc Kinh cũng nhận ra sự quan trọng của việc phát triển công nghiệp bán dẫn và nỗ lực hỗ trợ các công ty này.

Roger Sheng, một nhà phân tích chip tại công ty tư vấn Gartner cho biết: “Sự cạnh tranh về chip đang ngày càng gia tăng khi tất cả các nền kinh tế lớn, không chỉ riêng Trung Quốc, đã nhận ra tầm quan trọng của chất bán dẫn”.

Hiện tại, YMTC, vẫn nằm trong "tầm ngắm" của chính phủ Mỹ. Nhưng dưới sự hướng dẫn của chính quyền Bắc Kinh, họ đã tiến hành một đợt rà soát về chuỗi cung ứng, tìm kiếm các nhà cung cấp linh kiện tại địa phương, hoặc những nhà cung cấp không phải nước Mỹ, để dần loại bỏ sự phụ thuộc vào công nghệ của quốc gia này.

Có trụ sở tại thành phố Vũ Hán, nỗ lực của YMTC cũng không ngừng lại ngay cả khi virus SARS-CoV-2 gây đại dịch Covid-19 tàn phá vào mùa Xuân năm ngoái.

Theo các nguồn thạo tin, sau khi Vũ Hán mở cửa trở lại vào tháng 4/2021, YMTC đã huy động hàng trăm kỹ sư đóng quân bên trong khuôn viên sản xuất, làm việc ba ca mỗi ngày với mục đích đại tu tất cả các quy trình sản xuất và thay thế càng nhiều linh kiện nhập khẩu nước ngoài càng tốt.

Nỗ lực nội địa hóa sản xuất

Nỗ lực nội địa hóa sản xuất chip là cơ hội cho thế hệ những doanh nghiệp sản xuất chip mới của Trung Quốc như YMTC.

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã nói trong phát biểu được công bố vào tháng 1/2021 rằng: “Chúng ta phải tăng cường tự đổi mới và tạo ra đột phá trong một số công nghệ cốt lõi càng sớm càng tốt”.

Theo Nikkei Asian, các kế hoạch nhằm chấm dứt sự phụ thuộc vào Mỹ đã được Trung Quốc thực hiện từ lâu và được nhà nước đầu tư ồ ạt, nhưng tiến độ vẫn diễn ra rất chậm.

Đơn cử như kế hoạch tự sản xuất chất bán dẫn có mục tiêu sẽ đạt 70% vào năm 2025. Nhưng trong tổng doanh thu năm 2020, các doanh nghiệp sản suất chất bán dẫn của Trung Quốc chỉ chiếm 5,9% doanh số bán hàng trong nước, trong khi các công ty nước ngoài có trụ sở chính tại Trung Quốc chiếm phần còn lại của doanh số bán hàng tại quốc gia này.

Theo Tạp chí Chứng khoán Trung Quốc, trong khi mối đe dọa về các biện pháp trừng phạt từ Mỹ luôn đeo bám thì nguồn viện trợ của nhà nước, với trợ cấp, đầu tư từ chính quyền địa phương và khu vực tư nhân đã lên tới ít nhất 170 tỷ USD kể từ năm 2014 đã giúp các doanh nghiệp sản xuất chip nỗ lực nội địa hóa sản xuất.

Ngoài ra, các đơn đặt hàng từ những gã khổng lồ công nghệ trong nước như Xiaomi, Oppo, Vivo và Lenovo cũng là lý do hoạt động sản xuất của những doanh nghiệp này được đảm bảo.

Cạnh tranh công nghệ Mỹ-Trung Quốc: Sự trỗi dậy của doanh nghiệp sản xuất chip Bắc Kinh và tham vọng tự cường bán dẫn
Các lệnh trừng phạt của Mỹ là hồi chuông cảnh tỉnh cho ngành công nghiệp bán dẫn của Trung Quốc. (Nguồn: Nikkei Asian)

Trên thực tế, cuộc chiến thương mại với Mỹ và các biện pháp trừng phạt từ quốc gia này đối với "gã khổng lồ" công nghệ Huawei đã mang lại cho chính phủ Trung Quốc một cơ hội tách khỏi nền kinh tế lớn nhất thế giới - điều mà họ luôn mong muốn từ lâu.

Các lệnh trừng phạt của Mỹ có vẻ đã loại bỏ trở ngại chính của người tiêu dùng trong nước, những người luôn thích sử dụng chip từ các nhà cung cấp nước ngoài.

Nhà quản lý của một hãng sản xuất chip tại Trung Quốc nói với trang Nikkei Asian: “Trước đây, các nhà sản xuất chip trong nước chỉ sử dụng thiết bị sản xuất mà tất cả các nhà sản xuất chip hàng đầu thế giới như Samsung và Intel đều sử dụng trong dây chuyền sản xuất của họ. Ai lại muốn sử dụng và thử những sản phẩm mới mà không chắc chắn về chất lượng sản xuất?”

Tuy nhiên, khi các biện pháp trừng phạt từ Mỹ xuất hiện, các nhà sản xuất Trung Quốc lại cân nhắc các lựa chọn thay thế và các sản phẩm chip được sản xuất trong nước là một lựa chọn hợp lý.

Vị quản lý trên nhấn mạnh: "Điều đó cũng có nghĩa là doanh nghiệp trong nước đã thực sự có cơ hội để thử nghiệm và nâng cấp sản phẩm của mình - mục tiêu mà cả đất nước đang hướng tới".

Roger Sheng, chuyên gia phân tích chất bán dẫn tại công ty Research Gartner nhận thấy, căng thẳng Mỹ-Trung đã khẳng định quan điểm, cần phải nội địa hóa sản xuất. Giờ đây, cả nước đều đồng thuận rằng, xây dựng một ngành công nghiệp bán dẫn là khả thi và tăng cường khả năng tự lực là ưu tiên hàng đầu.

Mối liên kết chưa thể tách rời?

Bất chấp những nỗ lực đáng kể của Trung Quốc, không nhiều chuyên gia tin rằng, lĩnh vực chip quốc gia này sẽ hoàn toàn tách biệt khỏi Mỹ.

Hai nền kinh tế lớn nhất thế giới vẫn liên kết, phụ thuộc vào nhau và cũng là hai thị trường bán dẫn lớn. Theo báo cáo tháng 1 của Viện Brookings, các doanh nghiệp Trung Quốc chiếm ít nhất 25% doanh số của hầu hết các doanh nghiệp sản xuất chip của Mỹ và không phải ai cũng muốn tách hẳn khỏi thị trường này.

Chuyên gia Chad Bown tại Viện Kinh tế Quốc tế Peterson cho hay, cách tiếp cận của Chính quyền Tổng thống Mỹ Joe Biden đối với Trung Quốc vẫn chưa rõ ràng. Một mặt, Mỹ hy vọng Trung Quốc sẽ mua nhiều chip hơn như đã hứa trong các cuộc đàm phán thương mại gần đây nhưng cũng tiếp tục hạn chế Trung Quốc sử dụng các công nghệ của Mỹ.

Kể từ năm 2018 cho đến nay, tổng cộng có 162 thực thể Trung Quốc đã bị Chính quyền Tổng thống Trump trừng phạt. Tháng 4/2021, Bộ Thương mại Mỹ cũng đã bổ sung thêm 7 thực thể "siêu máy tính" Trung Quốc vào danh sách đen kinh tế, nhằm hạn chế các doanh nghiệp này sử dụng công nghệ của Mỹ.

Thực tế, vẫn khó có thể tách rời hoàn toàn nguồn cung bán dẫn, liên quan đến hàng nghìn nhà cung cấp từ khắp nơi trên thế giới và đã gắn bó chặt chẽ với nhau trong nhiều thập kỷ. Trung Quốc có thể cố gắng giảm bớt sự phụ thuộc vào Mỹ, nhưng nếu không có các nguồn công nghệ của Mỹ, họ khó có thể tăng tốc tiến bộ công nghệ của mình.

Nhưng Miin Wu, người sáng lập và chủ tịch của Macronix International, nhà sản xuất chip nhớ hàng đầu tại Đài Loan (Trung Quốc) phục vụ Apple, Sony và Nintendo nhấn mạnh: “Trong ngắn hạn, do những bất ổn địa chính trị, sự phát triển công nghệ của Trung Quốc có thể bị chậm lại. Tuy nhiên, về lâu dài, Trung Quốc chắc chắn sẽ hy vọng xây dựng một ngành công nghiệp chất bán dẫn cạnh tranh".

Trung Quốc: Khi các gã khổng lồ công nghệ lần đầu đối mặt với ‘cơn gió ngược’
Cạnh tranh Mỹ-Trung Quốc: Viễn cảnh 'Trân Châu Cảng trong không gian' liệu có thành hiện thực?
Chiến tranh công nghệ Mỹ-Trung sắp bước vào 10 năm then chốt
Cạnh tranh Mỹ-Trung: Hai thế lực, một trung tâm
Đầu tư vào công nghệ cao - 'Quân bài' giúp Trung Quốc 'hạ đo ván' Mỹ trong tương lai?
TIN LIÊN QUAN
(theo Nikkei Asia)

Bài viết cùng chủ đề

Cạnh tranh Mỹ-Trung Quốc

Đọc thêm

Ngoại giao kinh tế Việt Nam tại Malaysia: Từ kết nối đến hợp tác thực chất

Ngoại giao kinh tế Việt Nam tại Malaysia: Từ kết nối đến hợp tác thực chất

Chiều 22/11, Chương trình kết nối doanh nghiệp Việt Nam và Malaysia đã diễn ra với sự tham gia của 41 doanh nghiệp hai nước.
Định vị ngành tôm Việt Nam: Không phải là chuyện vẽ thêm khẩu hiệu mới, mà là làm rõ lợi thế cốt lõi và tháo gỡ điểm nghẽn

Định vị ngành tôm Việt Nam: Không phải là chuyện vẽ thêm khẩu hiệu mới, mà là làm rõ lợi thế cốt lõi và tháo gỡ điểm nghẽn

Trong khuôn khổ Festival Tôm Cà Mau lần thứ 2 năm 2026, ngày 22/11, đã diễn ra Diễn đàn tôm Việt Nam - Giải pháp phát triển bền vững.
Khủng hoảng năng lượng: Người dân Ukraine chuẩn bị cho một mùa Đông nhiều bất định

Khủng hoảng năng lượng: Người dân Ukraine chuẩn bị cho một mùa Đông nhiều bất định

Các cuộc tấn công của Nga vào hệ thống năng lượng Ukraine khiến hàng triệu người dân phải đối mặt với nguy cơ thiếu điện, sưởi ấm.
Bộ trưởng Giáo dục Hàn Quốc từ chức sau bê bối gian lận thi bằng AI

Bộ trưởng Giáo dục Hàn Quốc từ chức sau bê bối gian lận thi bằng AI

Quyết định của ông Choi Kyo-jin được đưa ra sau kỳ thi tuyển sinh đại học quốc gia, trong bối cảnh lo ngại về gian lận bằng công nghệ AI ...
GTA 6 hé lộ dàn diễn viên: Dylan Rourke và Manni L. Perez đứng sau Jason, Lucia

GTA 6 hé lộ dàn diễn viên: Dylan Rourke và Manni L. Perez đứng sau Jason, Lucia

Rockstar Games công bố danh sách diễn viên của Grand Theft Auto VI (GTA 6), xác nhận Dylan Rourke đảm nhận vai Jason Duval và Manni L. Perez thể hiện ...
Lan tỏa hương vị xứ Chùa Vàng giữa lòng Hà Nội

Lan tỏa hương vị xứ Chùa Vàng giữa lòng Hà Nội

Đại sứ Thái Lan Urawadee Sriphiromya kỳ vọng Liên hoan Văn hóa Ẩm thực quốc tế 2026 sẽ góp phần quảng bá bản sắc và tăng cường giao lưu văn ...
Định vị ngành tôm Việt Nam: Không phải là chuyện vẽ thêm khẩu hiệu mới, mà là làm rõ lợi thế cốt lõi và tháo gỡ điểm nghẽn

Định vị ngành tôm Việt Nam: Không phải là chuyện vẽ thêm khẩu hiệu mới, mà là làm rõ lợi thế cốt lõi và tháo gỡ điểm nghẽn

Trong khuôn khổ Festival Tôm Cà Mau lần thứ 2 năm 2026, ngày 22/11, đã diễn ra Diễn đàn tôm Việt Nam - Giải pháp phát triển bền vững.
Luật sư Trần Diệu Thúy: Doanh nghiệp cần thay đổi tư duy, chủ động phòng ngừa rủi ro pháp lý

Luật sư Trần Diệu Thúy: Doanh nghiệp cần thay đổi tư duy, chủ động phòng ngừa rủi ro pháp lý

Trong bối cảnh môi trường kinh doanh liên tục biến động, yêu cầu tuân thủ pháp luật ngày càng trở thành một phần quan trọng trong chiến lược phát triển của doanh nghiệp. Tuy nhiên, ...
Ban hành Chương trình hành động của Chính phủ về Quy hoạch tổng thể quốc gia

Ban hành Chương trình hành động của Chính phủ về Quy hoạch tổng thể quốc gia

Ban hành Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết số 81/2023/QH15 về Quy hoạch tổng thể quốc gia thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050.
Ban hành Kế hoạch tổng thể quản trị xuất siêu và phòng tránh rủi ro trong hoạt động thương mại quốc tế

Ban hành Kế hoạch tổng thể quản trị xuất siêu và phòng tránh rủi ro trong hoạt động thương mại quốc tế

Kế hoạch tổng thể quản trị xuất siêu và phòng tránh các rủi ro trong hoạt động thương mại quốc tế giai đoạn 2026-2030 ban hành ngày 21/11.
Chỉ đạo, điều hành của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ nổi bật tuần 14-20/11/2026

Chỉ đạo, điều hành của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ nổi bật tuần 14-20/11/2026

Tín dụng ưu đãi hỗ trợ phát triển vùng miền núi; Đề án tổng thể về nền tảng số quốc gia về lưu trữ... là những thông tin chỉ đạo, điều hành nổi bật.
Phát triển nguồn nhân lực trí tuệ nhân tạo và bán dẫn: Nền tảng cho các ngành công nghệ chiến lược

Phát triển nguồn nhân lực trí tuệ nhân tạo và bán dẫn: Nền tảng cho các ngành công nghệ chiến lược

Phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực AI và công nghiệp bán dẫn đang được Việt Nam xác định là một trong những nhiệm vụ quan trọng.
Siam Piwat: Kiến tạo những điểm đến, thúc đẩy động lực tăng trưởng mới

Siam Piwat: Kiến tạo những điểm đến, thúc đẩy động lực tăng trưởng mới

Với di sản tiên phong trong việc xây dựng các công trình nổi tiếng toàn cầu, nhà phát triển bất động sản hàng đầu Thái Lan tiếp tục thách thức các quy ước, tạo ra ...
Mỗi đối tượng chỉ được mua, thuê một căn nhà ở xã hội, hạn chế chuyển nhượng trong 5 năm đầu

Mỗi đối tượng chỉ được mua, thuê một căn nhà ở xã hội, hạn chế chuyển nhượng trong 5 năm đầu

Thứ trưởng Bộ Xây dựng Lê Hồng Vinh thông tin, dự kiến đến hết năm 2026, cả nước sẽ hoàn thành 87.601 căn nhà ở xã hội, đạt 90% so với kế hoạch đề ra.
Capital Square Đà Nẵng - Tổ hợp căn hộ ven sông Hàn tại phường An Hải

Capital Square Đà Nẵng - Tổ hợp căn hộ ven sông Hàn tại phường An Hải

Capital Square Đà Nẵng là tổ hợp căn hộ và thương mại dịch vụ nằm tại phường An Hải, bờ đông sông Hàn. Tổ hợp thuộc hệ sinh thái phát triển của BRG, với sự ...
Dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi): Đề xuất cắt giảm 7 điều kiện kinh doanh, tăng phân cấp, phân quyền cho địa phương

Dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi): Đề xuất cắt giảm 7 điều kiện kinh doanh, tăng phân cấp, phân quyền cho địa phương

Bộ Xây dựng đề xuất sửa đổi toàn diện Luật Kinh doanh bất động sản năm 2023, trong đó dự kiến cắt giảm 7 điều kiện đầu tư kinh doanh, đơn giản hóa thủ tục ...
Penthouse The Nelson Private Residences: Chốn riêng tư – Đặc quyền xa xỉ

Penthouse The Nelson Private Residences: Chốn riêng tư – Đặc quyền xa xỉ

Giữa nhịp sống sôi động của Hà Nội, khi sự riêng tư và chất lượng sống ngày càng trở thành những tiêu chí quan trọng của giới thượng lưu, Penthouse không đơn thuần là một ...
Phân khu Vịnh Mây tại Vinhomes Hải Vân Bay có gì đặc biệt?

Phân khu Vịnh Mây tại Vinhomes Hải Vân Bay có gì đặc biệt?

Vinhomes Hải Vân Bay, Làng Vân Đà Nẵng, thu hút sự quan tâm nhờ định hướng phát triển không gian sống gắn liền với thiên nhiên và cảnh quan ven biển Đà Nẵng. Trong đó, ...
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 20/11: Đồng USD tăng nhẹ so với rổ các đồng tiền chủ chốt

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 20/11: Đồng USD tăng nhẹ so với rổ các đồng tiền chủ chốt

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 20/11 ghi nhận đồng USD tăng nhẹ so với rổ các đồng tiền chủ chốt khác.
MB - Ngân hàng Việt Nam duy nhất vào Top 10 thương hiệu tăng trưởng nhanh nhất ASEAN (2023 – 2026)

MB - Ngân hàng Việt Nam duy nhất vào Top 10 thương hiệu tăng trưởng nhanh nhất ASEAN (2023 – 2026)

Với giá trị thương hiệu tăng trưởng 152% trong giai đoạn 2023-2026, MB là đại diện duy nhất ngành Ngân hàng Việt Nam và đứng thứ 8 trong danh sách 10 thương hiệu tăng trưởng ...
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 19/11: Đồng USD chạm mức cao mới trong vòng 19 tháng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 19/11: Đồng USD chạm mức cao mới trong vòng 19 tháng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 19/11 cho thấy đồng USD đã chạm mức cao mới trong vòng 19 tháng.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 18/11: Đà giảm của đồng USD chưa cho thấy xu hướng suy yếu trên diện rộng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 18/11: Đà giảm của đồng USD chưa cho thấy xu hướng suy yếu trên diện rộng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 18/11 cho thấy đà giảm của đồng USD chưa phải dấu hiệu khởi đầu cho một xu hướng suy yếu trên diện rộng.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 17/11: Kinh tế Mỹ tăng trưởng tốt giúp đồng USD duy trì sức hấp dẫn

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 17/11: Kinh tế Mỹ tăng trưởng tốt giúp đồng USD duy trì sức hấp dẫn

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 17/11 cho thấy tăng trưởng kinh tế Mỹ và thị trường chứng khoán khởi sắc giúp khôi phục sức hấp dẫn của đồng USD.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 16/11: Kỳ vọng Fed tăng lãi suất trở thành động lực hỗ trợ đồng USD

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 16/11: Kỳ vọng Fed tăng lãi suất trở thành động lực hỗ trợ đồng USD

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 16/11 cho thấy kỳ vọng Fed tăng lãi suất trong tháng 12 đang trở thành động lực hỗ trợ đồng USD.
Phiên bản di động