 |
| Bảo vật quốc gia - 3 chiếc mặt nạ vàng được phát hiện tại 3 ngôi mộ trong các đợt khai quật khảo cổ học hiện được trưng bày tại Bảo tàng tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu. (Nguồn: Vietnamnet) |
Năm 2003 và 2005, 3 chiếc mặt nạ vàng được phát hiện tại 3 ngôi mộ trong các đợt khai quật khảo cổ học do Bảo tàng Lịch sử quốc gia Việt Nam chủ trì, phối hợp với Bảo tàng tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu thực hiện. Trong mộ, bên cạnh mặt nạ vàng còn có các đồ tùy táng khác như đồ gốm, trang sức, tiền Ngũ Thù, công cụ, vũ khí…
Sau khi phát hiện, chúng được đặt tên bằng chính địa danh nơi đã tìm ra tại Giồng Lớn thuộc xã Long Sơn, TP Vũng Tàu. Ngày 25/12/2021, Thủ tướng Chính phủ ký quyết định công nhận đây là bảo vật quốc gia. Tháng 12/2022, UBND tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu đã tổ chức lễ công bố quyết định công nhận 3 mặt nạ vàng trên là bảo vật quốc gia.
 |
| Ngày 25/12/2021, Thủ tướng Chính phủ ký quyết định công nhận đây là bảo vật quốc gia. (Nguồn: Vietnamnet) |
Theo Bảo tàng tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu, trên cơ sở so sánh với các di chỉ khác trong khu vực Trung Bộ, Đông Nam Bộ và các di chỉ khác ở Đông Nam Á hải đảo, các nhà khảo cổ nhận định rằng 3 ngôi mộ này nằm trong khung niên đại từ thế kỷ I trước Công nguyên đến thế kỷ II. Đây cũng là niên đại của 3 chiếc mặt nạ, là giai đoạn chuyển tiếp từ Tiền Óc Eo lên văn hóa Óc Eo.
Cả 3 chiếc mặt nạ đều được phân tích thành phần hóa học hai lần và kết quả cho thấy chúng đều được làm từ vàng sa khoáng. Ba hiện vật này lần lượt có tỷ lệ vàng là 96%, 79% và 75%, còn lại là một số kim loại màu để gia tăng độ cứng và một số tạp chất khác.
Những mặt nạ vàng có điểm chung là hình chữ nhật, in nổi hình đôi mắt mở to, 2 lông mày cong cụp xuống, sống mũi nổi khá rõ, cánh mũi to; rìa cạnh có các lỗ nhỏ để xỏ dây đeo. Mỗi chiếc cũng có những đặc điểm khác nhau về kích thước, hình dạng.
 |
| Cả 3 chiếc mặt nạ đều được phân tích thành phần hóa học hai lần và kết quả cho thấy chúng đều được làm từ vàng sa khoáng. (Nguồn: Vietnamnet) |
Chiếc mặt nạ vàng thứ nhất hình chữ nhật (15x3cm), phía trên mắt là đôi lông mày dài, thanh tú với phần đầu thấp ngang mí mắt, thân cong dần lên trên và đuôi mày cao vút; phần mặt sau là âm bản của những nét chạm của phần trước; 4 góc mặt nạ có 4 lỗ nhỏ. Đây là chiếc mặt nạ thuộc dạng "eye-cover" tức là chỉ thể hiện nửa mặt phía trên, chủ yếu là đôi mắt.
Chiếc thứ hai (15x6cm) có phần mặt trước in nổi đôi mắt mở to, đôi lông mày cong cụp xuống cùng với sống mũi nổi cao, cánh mũi bầu; góc dưới của má bên phải được thể hiện một hình gần giống hình mặt trời với một vòng tròn ở giữa và nhiều tia xung quanh; phần mặt sau là âm bản của những nét chạm của phần trước; mỗi cạnh dọc được đục 3 lỗ nhỏ.
 |
| Những mặt nạ vàng có điểm chung là hình chữ nhật, in nổi hình đôi mắt mở to, 2 lông mày cong cụp xuống, sống mũi nổi khá rõ, cánh mũi to; rìa cạnh có các lỗ nhỏ để xỏ dây đeo. (Nguồn: Vietnamnet) |
Chiếc thứ ba (15x8cm), phần mặt trước in nổi khuôn mặt người với đôi mắt mở to, đôi lông mày rậm giao nhau, mũi to, môi dày; mặt sau là âm bản của những nét chạm ở mặt trước; ở 4 góc và gần phía dưới môi được đục lỗ để xỏ dây. Đây là chiếc mặt nạ thuộc dạng "full-face" tức là thể hiện toàn bộ đặc điểm của khuôn mặt.
Chúng đều được làm từ kim loại vàng với một trình độ kỹ thuật chế tác điêu luyện. Đây là những hiện vật gắn với tầng lớp người có địa vị cao trong xã hội đương thời của cư dân Giồng Lớn - Long Sơn.
 |
| Mỗi chiếc cũng có những đặc điểm khác nhau về kích thước, hình dạng. (Nguồn: Vietnamnet) |
Trong hồ sơ công nhận bảo vật quốc gia nêu rõ, cả 3 mặt nạ vàng đều được chế tác tinh xảo bằng kỹ thuật chạm nổi. Điều đó có nghĩa là sau khi miếng vàng được dát mỏng, người thợ thủ công phác họa những nét cơ bản của khuôn mặt ở phần phía sau của mặt nạ, tức là phần âm bản.
| Kim bảo 'Hoàng đế chi bảo' được đề nghị công nhận là bảo vật quốc gia Kim bảo “Hoàng đế chi bảo” tại Bảo tàng Hoàng gia Nam Hồng (phường Đình Bảng, thành phố Từ Sơn, Bắc Ninh, vừa được đề ... |
| Bộ sưu tập lấy cảm hứng từ các bảo vật quốc gia của Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam Mang tên 'Khơi dậy tinh hoa, nối dài di sản', bộ sưu tập độc đáo đến từ thượng hiệu lụa DeSilk đã được giới thiệu ... |
| 9 bảo vật quốc gia tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam được in trên áo dài lụa cao cấp Bộ sưu tập lụa Khơi dậy tinh hoa, nối dài di sản vừa ra mắt tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam, lấy cảm hứng ... |
| Chính phủ công nhận thêm 33 bảo vật quốc gia Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Thành Long đã ký Quyết định số 1712/QĐ-TTg ngày 31/12/2024 công nhận 33 bảo vật quốc gia (đợt 13, ... |
| Phu nhân Bộ trưởng Ngoại giao Việt Nam và Thái Lan tham quan bảo vật quốc gia Ngày 24/2, Phu nhân Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn, bà Vũ Thị Bích Ngọc và Phu nhân Bộ trưởng Ngoại ... |
