Con người đã thông minh quá mức cần thiết?

Tiến hóa là một quá trình khắt khe khi nó chỉ ban cho các loài động vật những gì chúng thật sự cần thiết để tồn tại mà thôi. Tuy vậy, con người là một ngoại lệ.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
con nguoi da thong minh qua muc can thiet Chứng minh loài người không đơn độc trong vũ trụ bằng toán học
con nguoi da thong minh qua muc can thiet Loài người đã tiến hóa nhờ... biết nhai

Con người không chỉ thông minh hơn rất nhiều so với những người họ hàng thân thiết nhất là tinh tinh, con người xem ra còn thông minh nhiều hơn mức cần thiết. Con người có nhiều khả năng vượt bậc so với các loài vật khác. Những khả năng này đã giúp ích rất nhiều cho đời sống của con người chúng ta.

con nguoi da thong minh qua muc can thiet

Con người có khả năng nhân bản loài người (Nguồn: Dr-raketic)

Vậy trí thông minh của con người từ đâu mà ra? Những phân tích dưới đây sẽ cho chúng ta một số gợi ý. 

Đặc điểm tiến hóa kỳ quặc

Có rất nhiều lí thuyết được đưa ra để giải thích về sự hình thành trí thông minh ở con người. Có lẽ, trí thông minh ở loài người là kết quả của sự chọn lọc giới tính trong tự nhiên. Ví dụ, cái đuôi đầy sặc sỡ của con chim công mang chức năng của một thứ trang sức nhằm thu hút bạn tình. Và bộ phận này hữu ích cho quá trình sinh sản, đảm bảo cho sự sinh tồn của loài chim công. Với con người, nó chỉ đơn giản là một sự may mắn khi não bộ của chúng ta hóa ra lại hữu ích cho nhiều vấn đề, từ nghĩ ra canh tác nông nghiệp đến tạo ra những động cơ đốt trong.

Hiện nay, những nhà nghiên cứu thuộc Đại học Rochester (Mỹ), đã đưa ra một quan điểm mới về sự hình thành trí thông minh ở người. Trên tạp chí của Viện Hàn lâm Khoa học Mỹ, hai nhà nghiên cứu Steven Piantadosi và Celeste Kidd đã đưa ra giả thuyết rằng con người đã trở nên thông minh nhờ vào một đặc điểm tiến hóa kì quặc, đó là những đứa trẻ mới sinh ra không thể tự bảo vệ mình.

Theo Tiến sĩ Kidd, những động vật mới sinh thường có thể đứng dậy và di chuyển chỉ trong vòng vài phút sau sinh, trong khi đó những đứa bé mới sinh mất tới 1 năm chỉ để học đi và cần sự giám sát liên tục của cha mẹ trong những năm kế tiếp. Sự yếu ớt mong manh của trẻ sơ sinh được xem là một trong những hệ quả của trí thông minh, hoặc ít nhất là hệ quả của kích thước não bộ. Để giữ cho đầu của đứa bé đủ nhỏ giúp cho việc sinh đẻ diễn ra một cách dễ dàng, đứa bé phải được sinh ra ở giai đoạn phát triển sớm hơn những loài động vật khác.

Tuy nhiên, cả hai Tiến sĩ Piantadosi và Tiến sĩ Kidd đều băn khoăn rằng liệu đây có phải vừa là hệ quả vừa là nguyên nhân của trí thông minh của con người hay không? Họ cho rằng những đứa trẻ mỏng manh, yếu ớt sẽ cần những cha mẹ thông minh để chăm sóc chúng. Đây là một chu trình tuần hoàn, trong đó những cha mẹ càng thông minh thì cần những đứa bé càng yếu ớt, và khi những đứa bé càng yếu ớt, những cha mẹ càng phải thông minh hơn để đảm bảo những đứa trẻ sống sót qua thời thơ ấu.

Vì sao loài linh trưởng thông minh?

Một câu hỏi tiến hóa khác là tại sao trí thông minh lại phát triển đầu tiên ở những loài động vật linh trưởng, một nhóm động vật có vú xuất hiện cách đây không lâu? Những động vật đẻ trứng thay vì mang thai con không phải đối mặt với sự cân nhắc giữa kích cỡ não bộ của đứa con lúc mới sinh với khả năng của chúng.

Để kiểm tra lí thuyết của mình, Tiến sĩ Piantadosi và Tiến sĩ Kidd đầu tiên quay sang mô hình tiến hóa trên máy vi tính. Công cụ này xác nhận ý tưởng này là đúng, ít nhất là trên lí thuyết. Sau đó họ đi tìm những bằng chứng để chứng minh cho lí thuyết trong thế giới thực. Để làm được điều đó, họ tập hợp dữ liệu từ 23 loài linh trưởng khác nhau, từ tinh tinh và gorilla đến chuột lemur của quần đảo Madagasca, một loài linh trưởng dài chưa đến 30cm.

Các nhà khoa học so sánh độ tuổi trưởng thành của từng loài linh trưởng với điểm số từ những bài kiểm tra trí thông minh của loài linh trưởng. Họ tìm được một mối liên quan rõ ràng: Trong tất cả các loài động vật được thí nghiệm, độ tuổi bắt đầu trưởng thành dự đoán đến 78% điểm số thông minh của loài linh trưởng đó. Mối liên quan này vẫn giữ được sau khi tính toán đến một số lượng lớn các yếu tố khác, bao gồm khối lượng trung bình của các con mới sinh so với những con đã trưởng thành hoặc kích thước não bộ trong tổng khối lượng cơ thể.

Những nhà nghiên cứu còn nhắm đến một phần dữ liệu có thể ủng hộ kết luận của họ: một nghiên cứu về các phụ nữ Serbia được xuất bản năm 2008 cho thấy: Những đứa trẻ có mẹ có chỉ số thông minh IQ càng cao thì đứa bé càng có khả năng sống sót nhiều hơn. Điều này ủng hộ quan điểm cho rằng chăm sóc trẻ là một nhiệm vụ mang tính nhận thức.

Mặc dù ý tưởng của Tiến sĩ Piantadosi và Tiến sĩ Kidd có vẻ hợp lí trong số những kiến giải về sự ra đời trí thông minh ở người, nhưng cả hai thú nhận rằng những chứng cứ này chưa đủ để có thể chứng minh cho quan điểm mà họ đưa ra.

con nguoi da thong minh qua muc can thiet Từ thời Đồ Đá loài người đã có chiến tranh

Chiến tranh đã xuất hiện trong lịch sử loài người từ thời Đồ Đá, lâu hơn nhiều so với quan niệm trước đây.

con nguoi da thong minh qua muc can thiet Loài người thừa hưởng gen tốt từ người cổ đại Neanderthal

Giống người cổ đại Neanderthal đã để lại cho loài người hiện đại (Homo sapien) không chỉ một số gen tốt chống lại bệnh tật, ...

con nguoi da thong minh qua muc can thiet Giải Nobel làm thay đổi vốn kiến thức của loài người về vũ trụ

Chiều 6/10 (giờ Việt Nam), Viện Hàn lâm Khoa học Hoàng gia Thụy Điển đã trao giải Nobel Vật lý 2015 cho nhà khoa học ...

Châu Khánh Tâm (theo The Economist)

Đọc thêm

Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Sáu ngày 26/6/2026: Song Tử có quý nhân giúp đỡ

Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Sáu ngày 26/6/2026: Song Tử có quý nhân giúp đỡ

Tử vi hôm nay 26/6/2026 của 12 cung hoàng đạo – Ma Kết, Bảo Bình, Song Ngư, Bạch Dương, Kim Ngưu, Song Tử, Cự Giải, Sư Tử, Xử Nữ, Thiên ...
Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp hôm nay ngày 26/6/2026: Tuổi Thìn công việc mâu thuẫn

Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp hôm nay ngày 26/6/2026: Tuổi Thìn công việc mâu thuẫn

Xem tử vi 26/6 - tử vi 12 con giáp hôm nay 26/6/2026 - Tý, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, ...
Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 26/6/2026, Lịch vạn niên ngày 26 tháng 6 năm 2026

Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 26/6/2026, Lịch vạn niên ngày 26 tháng 6 năm 2026

Lịch âm 26/6. Lịch âm hôm nay 26/6/2026? Âm lịch hôm nay 26/6. Lịch vạn niên 26/6/2026. Ngày hôm nay tốt hay xấu? Xem ngày giờ, hướng tốt xấu...
DJ Pi Seven – Chàng trai 9x với ước mơ lan tỏa chất nhạc đến với giới trẻ

DJ Pi Seven – Chàng trai 9x với ước mơ lan tỏa chất nhạc đến với giới trẻ

DJ Pi Seven luôn cố gắng và nỗ lực theo đuổi con đường âm nhạc DJ để thỏa niềm đam mê của cuộc đời và mang âm nhạc sôi động ...
Sky Real trở thành đơn vị phân phối chính thức IKI Village

Sky Real trở thành đơn vị phân phối chính thức IKI Village

Sky Real chính thức đảm nhận vai trò nhà phân phối chính thức dự án IKI Village - Khu căn hộ cao cấp được định vị theo xu hướng sống ...
Khơi thông nguồn nhân lực từ giáo dục trung học nghề

Khơi thông nguồn nhân lực từ giáo dục trung học nghề

Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương tổ chức Hội thảo khoa học với chủ đề “Định hướng xây dựng và phát triển giáo dục trung học nghề ở ...
Khơi thông nguồn nhân lực từ giáo dục trung học nghề

Khơi thông nguồn nhân lực từ giáo dục trung học nghề

Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương tổ chức Hội thảo khoa học với chủ đề “Định hướng xây dựng và phát triển giáo dục trung học nghề ở Việt Nam hiện nay”.
Thúc đẩy hợp tác giáo dục giữa Nhật Bản và ASEAN trong bối cảnh mới

Thúc đẩy hợp tác giáo dục giữa Nhật Bản và ASEAN trong bối cảnh mới

Ngày 25/6, tại Hà Nội đã diễn ra Hội thảo quốc tế Nhật Bản – ASEAN về Giáo dục lần thứ tư (Japan–ASEAN Symposium on Education 2026 – JASE 4).
Ra mắt Ban Chấp hành Trung ương Đoàn khóa XIII

Ra mắt Ban Chấp hành Trung ương Đoàn khóa XIII

Đại hội đại biểu toàn quốc Đoàn TNCS Hồ Chí Minh lần thứ XIII đã diễn ra với sự ra mắt của Ban Chấp hành Trung ương Đoàn khóa XIII.
Bao giờ công bố điểm thi tốt nghiệp THPT 2026?

Bao giờ công bố điểm thi tốt nghiệp THPT 2026?

8h ngày 1/7, Bộ GD&ĐT sẽ công bố điểm thi tốt nghiệp THPT năm 2026.
Đại hội Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh lần thứ XIII chính thức khai mạc

Đại hội Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh lần thứ XIII chính thức khai mạc

Sáng 24/6, Đại hội Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh lần thứ XIII khai mạc với gần 800 đại biểu tham dự, tập trung vào ba nội dung trọng tâm.
TP. Hồ Chí Minh thay đổi lịch công bố điểm chuẩn lớp 10, sớm hơn dự kiến

TP. Hồ Chí Minh thay đổi lịch công bố điểm chuẩn lớp 10, sớm hơn dự kiến

Sở GD&ĐT TP. Hồ Chí Minh điều chỉnh thời gian công bố điểm chuẩn lớp 10 năm 2026, sớm hơn dự kiến nhằm tối ưu hóa quy trình xét tuyển và đảm bảo quyền lợi ...
Hiện tượng 'khối Omega' tại châu Âu khiến nhiệt độ liên tiếp phá kỷ lục

Hiện tượng 'khối Omega' tại châu Âu khiến nhiệt độ liên tiếp phá kỷ lục

Châu Âu đang trải qua đợt nắng nóng khắc nghiệt do hiện tượng 'khối Omega' gây ra.
Shophouse cũ định hình bản đồ ẩm thực Michelin của Bangkok (Thái Lan)

Shophouse cũ định hình bản đồ ẩm thực Michelin của Bangkok (Thái Lan)

Những căn shophouse gắn với hoạt động buôn bán và đời sống cộng đồng đang trở thành không gian lý tưởng cho các nhà hàng Michelin tại Bangkok.
Phát động cao điểm thu nhận mẫu ADN thân nhân liệt sĩ trên toàn quốc

Phát động cao điểm thu nhận mẫu ADN thân nhân liệt sĩ trên toàn quốc

Bộ Công an phát động đợt cao điểm thu nhận mẫu sinh phẩm ADN thân nhân liệt sĩ chưa xác định thông tin trên toàn quốc.
Nắng nóng kỷ lục tại châu Âu: Các quy định lao động được áp dụng ra sao?

Nắng nóng kỷ lục tại châu Âu: Các quy định lao động được áp dụng ra sao?

Trước nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe người lao động, nhiều quốc gia châu Âu đã áp dụng các quy định riêng về điều kiện làm việc trong môi trường nhiệt độ cao.
Hà Nội: Vé tháng giấy xe buýt hết hiệu lực từ ngày 1/7

Hà Nội: Vé tháng giấy xe buýt hết hiệu lực từ ngày 1/7

Từ ngày 1/7, toàn bộ vé tháng giấy sẽ chính thức hết giá trị sử dụng trên các tuyến xe buýt có trợ giá tại Hà Nội.
EU chuẩn bị tăng cường điều tra Meta vì cáo buộc thiết kế gây nghiện đối với trẻ em

EU chuẩn bị tăng cường điều tra Meta vì cáo buộc thiết kế gây nghiện đối với trẻ em

Liên minh châu Âu (EU) đang chuẩn bị đẩy mạnh cuộc điều tra nhằm vào Meta Platforms với cáo buộc các sản phẩm của công ty này có thể gây nghiện đối với trẻ em.
Người cao tuổi được khám sức khỏe miễn phí hằng năm từ 2026

Người cao tuổi được khám sức khỏe miễn phí hằng năm từ 2026

Theo Quyết định số 1116/QĐ-TTg, từ năm 2026, người cao tuổi được khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí ít nhất mỗi năm một lần.
Congo ghi nhận 1.100 ca mắc Ebola, WHO lo ngại dịch vượt tầm kiểm soát

Congo ghi nhận 1.100 ca mắc Ebola, WHO lo ngại dịch vượt tầm kiểm soát

Dịch Ebola tại CHDC Congo tiếp tục leo thang với 1.118 ca mắc, 291 ca tử vong, trong khi WHO cảnh báo tốc độ lây lan ngày càng đáng lo ngại.
Thống nhất trong khám sức khỏe định kỳ cho người dân

Thống nhất trong khám sức khỏe định kỳ cho người dân

Chính phủ, Bộ Y tế ban hành hướng dẫn chuyên môn về việc tổ chức khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc miễn phí cho người dân.
Thực hiện Nghị quyết số 72-NQ/TW: Đẩy mạnh khám sức khỏe định kỳ và sàng lọc miễn phí tại nhiều địa phương

Thực hiện Nghị quyết số 72-NQ/TW: Đẩy mạnh khám sức khỏe định kỳ và sàng lọc miễn phí tại nhiều địa phương

Nhiều tỉnh thành trên cả nước đồng loạt triển khai chiến dịch khám sức khỏe định kỳ và sàng lọc bệnh miễn phí cho toàn dân.
Cụ thể hóa Nghị quyết 72-NQ/TW: Nâng cao chất lượng y tế tuyến cơ sở, lấy người dân làm trung tâm phục vụ

Cụ thể hóa Nghị quyết 72-NQ/TW: Nâng cao chất lượng y tế tuyến cơ sở, lấy người dân làm trung tâm phục vụ

Tại nhiều địa phương, việc nâng cao chất lượng dịch vụ y tế đang được cụ thể hóa bằng các mô hình, giải pháp thiết thực, tạo chuyển biến rõ nét.
Đợt nắng nóng toàn cầu ngày càng khốc liệt

Đợt nắng nóng toàn cầu ngày càng khốc liệt

Biến đổi khí hậu gây ra nhiều hiện tượng thời tiết cực đoan, nắng nóng nguy hiểm, khiến số người phải đối mặt với căng thẳng nhiệt tăng mạnh.
Phiên bản di động