Sáng 3/11, tiếp tục Kỳ họp thứ 2, dưới sự chủ trì của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn và sự điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định, Quốc hội thảo luận tại hội trường về dự án Luật Trưng mua, trưng dụng tài sản (sửa đổi).
 |
| Đại biểu Dương Khắc Mai, đoàn ĐBQH tỉnh Lâm Đồng phát biểu. |
Minh bạch thẩm quyền, trách nhiệm và cơ chế bồi thường
Đại biểu Dương Khắc Mai, đoàn Lâm Đồng đề nghị tiếp tục hoàn thiện quy định về điều kiện, thẩm quyền trưng mua, trưng dụng tài sản theo hướng chặt chẽ, thống nhất, hạn chế nguy cơ bị lạm dụng.
Trong đó, cần làm rõ phạm vi miễn, giảm trách nhiệm đối với người thi hành công vụ, phân định giữa sai sót khách quan trong tình huống khẩn cấp với hành vi cố ý vi phạm, vụ lợi hoặc thiếu trách nhiệm nghiêm trọng.
Đại biểu cũng đề nghị bổ sung cơ chế lập, lưu giữ hồ sơ để phục vụ công tác hậu kiểm đối với các quyết định trưng mua, trưng dụng trong tình huống cấp bách; tăng cường trách nhiệm thông báo, điều phối giữa cấp xã và cấp tỉnh khi việc huy động tài sản vượt khả năng xử lý tại cơ sở.
Đối với việc xác định giá và thanh toán, cần minh bạch căn cứ, phương pháp định giá; có cơ chế thẩm định độc lập đối với tài sản phức tạp, đồng thời bảo đảm nguồn kinh phí và thực hiện thanh toán, bồi thường kịp thời cho người có tài sản. Theo đại biểu, bảo vệ cán bộ thực thi đúng pháp luật phải đi đôi với bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của người dân và doanh nghiệp.
Cùng quan tâm đến vấn đề nguồn lực thực hiện, đại biểu Trần Đình Gia, đoàn Hà Tĩnh đề nghị dự thảo Luật làm rõ cơ chế bảo đảm kinh phí thanh toán, bồi thường trong trường hợp nhu cầu phát sinh vượt khả năng cân đối ngân sách của cấp thực hiện nhiệm vụ.
Đặc biệt, khi trao thẩm quyền cho Chủ tịch UBND cấp xã quyết định trưng mua, trưng dụng tài sản trong các tình huống cấp bách, cần có cơ chế hỗ trợ kinh phí từ ngân sách cấp trên, đồng thời xác định rõ trách nhiệm phối hợp giữa các cơ quan liên quan. Đây là điều kiện quan trọng để bảo đảm việc thanh toán được thực hiện kịp thời, không ảnh hưởng đến quyền lợi hợp pháp của người có tài sản.
Đối với quy định về hủy bỏ quyết định trưng mua, trưng dụng, đại biểu đề nghị làm rõ phạm vi, căn cứ và mức bồi thường thiệt hại. Do trưng mua và trưng dụng có bản chất pháp lý khác nhau, dự thảo Luật cần quy định cụ thể cơ chế bồi thường tương ứng với từng trường hợp, tránh cách hiểu và áp dụng không thống nhất.
 |
| Các đại biểu tham gia phiên họp. |
Không để việc huy động tài sản làm gián đoạn dịch vụ thiết yếu
Một vấn đề khác được các đại biểu quan tâm là hạn chế tối đa ảnh hưởng của hoạt động trưng dụng tài sản đến đời sống dân sinh và hoạt động sản xuất, kinh doanh.
Đại biểu Vũ Văn Tiến, đoàn TP. Hải Phòng đề nghị dự thảo Luật cụ thể hóa nguyên tắc hạn chế ảnh hưởng đến hoạt động cung cấp dịch vụ thiết yếu, nhất là trong lĩnh vực giáo dục, y tế.
Theo đó, cần bổ sung trách nhiệm xem xét phương án thay thế, duy trì dịch vụ trong thời gian trưng dụng và khôi phục hoạt động kịp thời khi điều kiện cho phép, tránh tình trạng việc huy động tài sản phục vụ ứng cứu lại gây gián đoạn những hoạt động thiết yếu.
Đại biểu cũng nhấn mạnh yêu cầu hoàn thiện cơ chế xác định giá, thanh toán và bồi thường theo hướng độc lập, khách quan. Khi phát sinh bất đồng về giá trị tài sản, cần có sự tham gia của tổ chức thẩm định giá độc lập; đồng thời quy định rõ căn cứ xác định thu nhập bị mất, chi phí khôi phục tài sản và trách nhiệm bồi thường khi tài sản bị hư hỏng trong quá trình trưng dụng.
Quan tâm đến quyền lợi của các bên liên quan, đại biểu Vương Thị Hương, đoàn Tuyên Quang đề nghị bổ sung quy định về trách nhiệm thông báo quyết định trưng mua đối với tài sản đang thế chấp, cầm cố cho bên nhận bảo đảm và các tổ chức liên quan; đồng thời làm rõ cơ chế quản lý, thanh toán khoản tiền trưng mua để bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của các bên.
Đối với việc hoàn trả tài sản trưng dụng, đại biểu cho rằng, cần phân định rõ các khoản bồi thường thiệt hại về tình trạng vật chất của tài sản với các khoản bồi thường về thu nhập bị mất, chi phí di dời. Việc người có tài sản đã nhận một khoản bồi thường không đồng nghĩa với việc cơ quan trưng dụng được miễn trách nhiệm hoàn trả tài sản trong trạng thái an toàn, có khả năng tiếp tục sử dụng.
Bên cạnh đó, cần rà soát, phân định rõ các nhóm đối tượng được chi trả khi huy động người vận hành, điều khiển tài sản trưng dụng, tránh chồng lấn giữa người hưởng lương từ ngân sách nhà nước, người hưởng lương từ các nguồn khác và người không có quan hệ tiền lương như lao động tự do, chủ tài sản trực tiếp vận hành. Qua đó, bảo đảm chính sách chi trả rõ ràng, công bằng và khả thi.
Các đại biểu nhấn mạnh, việc sửa đổi Luật cần hướng tới xây dựng hành lang pháp lý đủ chặt chẽ để Nhà nước chủ động huy động nguồn lực tài sản khi có tình huống cấp bách, đồng thời bảo đảm công khai, minh bạch, công bằng trong quá trình thực hiện. Cơ chế định giá, thanh toán, bồi thường rõ ràng không chỉ bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người dân, doanh nghiệp mà còn góp phần tạo sự đồng thuận, nâng cao tính khả thi của chính sách.
Kết luận phiên thảo luận, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định đề nghị Bộ Tài chính khẩn trương phối hợp chặt chẽ với Thường trực Ủy ban Pháp luật và Tư pháp cùng các cơ quan liên quan, nghiêm túc nghiên cứu, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Luật với chất lượng cao nhất; báo cáo Chính phủ, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến, hoàn thiện dự thảo để trình Quốc hội xem xét, thông qua vào cuối kỳ họp, bảo đảm chất lượng và tiến độ theo yêu cầu.
| Đại biểu Quốc hội: Niềm vui tăng lương chưa trọn vẹn khi chi phí thiết yếu tăng cao Đại biểu Châu Quỳnh Dao nêu vấn đề, người hưởng lương nhận niềm vui tăng lương từ 1,5 - 2 triệu đồng nhưng các chi ... |
| Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn: Luật về làm luật phải là đạo luật mẫu mực nhất, khả thi và thực sự đi vào cuộc sống Cho ý kiến về dự án Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật (sửa đổi), Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nhấn ... |
| Chiều nay, Quốc hội thảo luận về kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội Chiều nay, Quốc hội tiến hành thảo luận về kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, ngân sách Nhà nước và đầu tư ... |
| Hôm nay 31/10, Quốc hội thảo luận về ngân sách và kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội Quốc hội tiếp tục thảo luận về ngân sách và kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội cho các năm 2026 và 2027, cùng với ... |
