| Đại sứ Anh tại Việt Nam Iain Frew. (Ảnh: Ngọc Anh) |
Đại sứ đánh giá như thế nào về mối quan hệ Việt Nam-Anh kể từ khi thiết lập Đối tác chiến lược toàn diện, đặc biệt là trong bối cảnh Anh chính thức gia nhập Hiệp định Đối tác toàn diện và tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP)?
Quan hệ Việt Nam-Anh đã vươn tới một tầm cao mới sau khi chính thức nâng cấp quan hệ lên Đối tác chiến lược toàn diện.
Chuyến thăm của Tổng Bí thư Tô Lâm tới Anh vào tháng 10/2025 đã khẳng định sự gắn kết chặt chẽ và mở ra chương mới trong quan hệ song phương với lộ trình dựa trên sáu trụ cột hợp tác trọng yếu. Thừa hưởng thành quả của nhiều thập kỷ gắn bó, hợp tác giữa hai quốc gia đang chứng kiến sự bùng nổ mạnh mẽ và sâu sắc trên nhiều lĩnh vực then chốt, từ năng lượng, giáo dục đến ngoại giao, thương mại và tài chính. Bên cạnh những bước tiến ấy, chiều sâu của sự tin tưởng và hiểu biết lẫn nhau cũng ngày càng được củng cố vững chắc.
Đặc biệt, việc Vương quốc Anh chính thức gia nhập CPTPP là một dấu mốc to lớn không chỉ có ý nghĩa với riêng Anh và khối CPTPP mà còn hỗ trợ cho Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam-Anh (UKVFTA) trong việc thúc đẩy dòng chảy thương mại và đảm bảo môi trường đầu tư thông thoáng cho doanh nghiệp hai nước.
Những nỗ lực hợp tác đó đã mang lại kết quả thực tiễn đầy ấn tượng khi kim ngạch thương mại song phương vừa ghi nhận con số kỷ lục 10,4 tỷ Bảng Anh, tăng gấp hơn ba lần chỉ trong vòng một thập kỷ qua. Sự tăng trưởng ấn tượng này thể hiện lợi ích từ các hiệp định thương mại tự do và cho thấy tính bổ trợ và xu hướng hợp tác ngày càng chặt chẽ giữa hai nền kinh tế.
Trên cương vị một đối tác trong Quan hệ đối tác chuyển đổi năng lượng công bằng (JETP), ông nhìn nhận thế nào về triển vọng chuyển dịch năng lượng tại Việt Nam trong giai đoạn 5 năm tới? Đâu là những lĩnh vực cụ thể mà các doanh nghiệp Anh có thể tham gia hỗ trợ Việt Nam hiện thực hóa các mục tiêu này?
Chuyển dịch năng lượng đóng vai trò nền tảng đối với sự phát triển kinh tế bền vững của mọi quốc gia, và Việt Nam cũng nằm trong dòng chảy ấy. Tôi rất tự hào khi Vương quốc Anh đang giữ vai trò đồng dẫn dắt chương trình JETP tại Việt Nam.
Mục tiêu cốt lõi của chúng tôi là hỗ trợ lộ trình chuyển đổi xanh mà chính phủ Việt Nam đã đề ra, với trọng tâm là tiến trình chuyển dịch năng lượng thông qua Quy hoạch điện VIII.
Trước thực tế nền kinh tế Việt Nam đang tăng trưởng nhanh chóng dẫn đến nhu cầu về năng lượng ngày càng cấp thiết, chúng tôi tin rằng năng lượng tái tạo chính là chìa khóa với tiềm năng vô cùng lớn để đáp ứng nhu cầu này. Đây cũng chính là lý do Anh cam kết hỗ trợ tối đa về cả tài chính lẫn kỹ thuật nhằm đẩy nhanh tiến độ thực hiện.
Một minh chứng điển hình trong khuôn khổ JETP trong năm qua là việc hai bên đã đạt được thỏa thuận quan trọng trị giá 480 triệu Euro, nhằm tài trợ cho dự án thủy điện tích năng với công suất lên đến 1,2 GW. Có thể khẳng định, tiến trình chuyển dịch năng lượng không chỉ đòi hỏi những nguồn vốn đầu tư mới, mà còn yêu cầu những phương thức cung ứng năng lượng sáng tạo và hiệu quả hơn cho cả cộng đồng doanh nghiệp lẫn người dân.
Giáo dục từ lâu đã được xem là trụ cột và là nền tảng vững chắc trong quan hệ đối tác song phương. Vậy trong thời gian tới, Anh có những định hướng hay kế hoạch cụ thể nào để tiếp tục mở rộng và thắt chặt hơn nữa sự hiện diện của các tổ chức giáo dục Anh tại thị trường Việt Nam?
Tôi vô cùng ấn tượng trước sự ưu tiên đặc biệt mà Việt Nam dành cho giáo dục, tinh thần ấy được lan tỏa mạnh mẽ không chỉ từ các chính sách của Chính phủ mà còn từ sự đầu tư đến từ mỗi gia đình.
Hiện nay, Vương quốc Anh rất tự hào khi đang chào đón khoảng 12.000 du học sinh Việt Nam với năng lực học thuật được đánh giá rất cao.
Bên cạnh đó, chúng ta cũng đang chứng kiến sự phát triển mạnh mẽ của các mối quan hệ đối tác chiến lược giữa các trường đại học hai nước. Một minh chứng tiêu biểu là chương trình hợp tác đào tạo trong lĩnh vực khoa học dữ liệu giữa Đại học Stirling và Đại học Anh quốc Việt Nam (BUV).
Tận dụng thế mạnh vượt trội trong đào tạo ngôn ngữ, phía Anh cam kết tiếp tục đồng hành cùng Việt Nam thông qua việc nâng cao năng lực đội ngũ giáo viên và giúp học sinh, sinh viên tiếp cận các công cụ công nghệ giáo dục tiên tiến nhất. Trong đó, việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) sẽ là chìa khóa giúp người học phát triển kỹ năng tiếng Anh một cách nhanh chóng và hiệu quả trong kỷ nguyên số.
Đại hội Đảng lần thứ XIV vừa qua đã đưa ra nhiều quyết sách quan trọng, đồng thời đề ra những định hướng lớn về đối ngoại trong giai đoạn phát triển mới của đất nước. Đại sứ nhìn nhận như thế nào về những nét mới quan trọng của đường lối đối ngoại Đại hội XIV và ý nghĩa trong bối cảnh hiện nay, cũng như kỳ vọng gì vào tương lai hợp tác hai nước?
Tôi cho rằng việc nâng tầm vị thế của ngoại giao, cùng với quốc phòng và an ninh, tại Đại hội XIV là một bước tiến tất yếu và mang tính chiến lược.
Thực tế đã chứng minh Việt Nam đang khẳng định vai trò chủ động và tích cực trên trường quốc tế thông qua việc tham gia sâu rộng vào các định chế đa phương như Liên hợp quốc hay Tổ chức Thương mại thế giới (WTO). Đặc biệt, trong phạm vi khu vực, chúng tôi đánh giá cao vai trò nòng cốt của Việt Nam trên cương vị nước điều phối quan hệ giữa Vương quốc Anh và ASEAN.
Một minh chứng rõ nét khác cho uy tín ngoại giao của Việt Nam chính là việc Đại sứ Đỗ Hùng Việt sẽ đảm nhiệm vai trò Chủ tịch Hội nghị Rà soát Hiệp ước không phổ biến vũ khí Hạt nhân (NPT). Tôi tin rằng không có ứng cử viên nào phù hợp hơn ông để dẫn dắt trọng trách quốc tế quan trọng này.
Đặc biệt, trong khuôn khổ Đối tác chiến lược toàn diện mà hai nước đã thiết lập, tôi đặt kỳ vọng lớn vào tương lai hợp tác song phương. Do đó, Anh cam kết đồng hành chặt chẽ để hai quốc gia cùng phát triển thịnh vượng. Lễ ra mắt Trung tâm Tài chính quốc tế tại TP. HCM ngày 11/2 vừa qua là một minh chứng tiêu biểu, khi chúng tôi đã và đang nỗ lực hỗ trợ cả TP. HCM lẫn Đà Nẵng trong việc hiện thực hóa các dự án chiến lược mang tầm vóc quốc gia này.
Thưa Đại sứ, không khí Tết đã len lỏi vào từng ngõ ngách của đời sống. Liệu rằng Tết cổ truyền Việt Nam và các lễ hội tại Anh có điểm gì tương đồng?
Càng gắn bó với Việt Nam, tôi càng cảm nhận rõ nét những điểm tương đồng sâu sắc giữa hai nền văn hóa. Điểm chạm lớn nhất chính là giá trị thiêng liêng của gia đình - thời điểm mà mọi thành viên đều gác lại công việc để quây quần, sum họp và kết nối với nhau.
Đây đã là cái Tết thứ tư của tôi tại Hà Nội. Có một điều thú vị là dù thời tiết những ngày này thường lạnh hơn, nhưng tôi luôn thấy ấm lòng trước tinh thần nồng hậu và không khí lễ hội đặc biệt của các bạn. Năm Bính Ngọ 2026 với hình tượng con ngựa lửa mang theo ý nghĩa không chỉ về sự đam mê, năng động mà còn là hiện thân của lòng can đảm.
Trong một thế giới còn nhiều biến động và khó lường, lòng can đảm để giữ vững niềm tin và tích cực tiến về phía trước là điều quan trọng hơn bao giờ hết. Tôi có thể khẳng định rằng, đó chính là tinh thần mà tôi luôn ngưỡng mộ và nhìn thấy rất rõ ở con người Việt Nam.
Trước thềm Tết Bính Ngọ 2026, tôi xin gửi tới nhân dân Việt Nam lời chúc mừng năm mới chân thành, chúc các bạn và gia đình một năm mới dồi dào sức khỏe, tràn đầy hạnh phúc và gặt hái được nhiều thành công rực rỡ.
Xin trân trọng cảm ơn Đại sứ!