Đại sứ Phạm Ngạc: Ngoại giao Hồ Chí Minh tỏa sáng

PHẠM NGẠC
Theo dõi TGVN trên
Nguyên Đại sứ Việt Nam tại 5 nước Bắc Âu, nguyên Vụ trưởng Vụ các Tổ chức quốc tế, Bộ Ngoại giao
Baoquocte.vn. TGVN. Thế giới đang rúng động vì Covid-19, quan hệ quốc tế lại xáo trộn chưa từng có, nhưng Ngoại giao Hồ Chí Minh vẫn vững vàng đóng góp trong vai trò kép của mình tại ASEAN và LHQ.

Ở tuổi 85, đang cách ly tại New York, với laptop tôi cũng theo dõi được tình hình và nhớ lại những kỷ niệm về nền ngoại giao Hồ Chí Minh.

Đoàn đại biểu Việt Nam do Bộ trưởng Ngoại giao Nguyễn Duy Trinh dẫn đầu, dự Kỳ họp thứ 32 Đại hội đồng Liên hợp quốc tại New York (Mỹ) ngày 20/9/1977. Kỳ họp đã thông qua Nghị quyết công nhận Việt Nam là thành viên của Liên hợp quốc.
Đoàn đại biểu Việt Nam do Bộ trưởng Ngoại giao Nguyễn Duy Trinh dẫn đầu, dự Kỳ họp thứ 32 Đại hội đồng Liên hợp quốc tại New York (Mỹ) ngày 20/9/1977. Kỳ họp đã thông qua Nghị quyết công nhận Việt Nam là thành viên của Liên hợp quốc.

Chập chững vào Ngành

Sau khi hoàn thành nhiệm vụ trong đội Thanh niên làm công tác tiếp quản Thủ đô Hà Nội, tháng 11/1954, tôi được phân công về Văn phòng Bộ Ngoại giao. Cơ quan lúc đó chỉ có vài chục người hầu hết ăn, ngủ và làm việc ngay trong trụ sở hiện nay, cùng xem phim chung trong sân phủ Chủ tịch.

Tôi nhớ mãi bài học đầu tiên, trong khi chờ xem phim, trong bóng tối, Hồ Chủ tịch và Thủ tướng Phạm Văn Đồng đi vào. Bác Hồ cất tiếng nói: “Hôm nay trước khi chiếu phim, Thủ tướng sẽ nói chuyện. Nhưng tại đây có cả các cô chú bên Ngoại giao mà không ai đứng dậy chào”.

Nhóm chúng tôi bật dậy, anh Vũ Hoàng suýt xoa: “Chết, chết thiếu sót quá”. Sau này khi làm phiên dịch tiếng Anh tại Đại sứ quán Bắc Kinh và Bộ Ngoại giao, tôi đã học tập được rất nhiều khi Bác Hồ tiếp khách và đã trưởng thành dần trong nền Ngoại giao Hồ Chí Minh.

Tại Bắc Kinh

Theo yêu cầu của tổ chức, tôi đã phục vụ liên tiếp hai nhiệm kỳ làm công tác báo chí và phiên dịch tiếng Anh tại Đại sứ quán Việt Nam ở Bắc Kinh (1956-1962) do đó đã chứng kiến tất cả các dịp Bác Hồ thăm Trung Quốc.

Bác Hồ đã để lại những ấn tượng tốt đẹp với Chủ tịch Mao Trạch Đông, tất cả các lãnh đạo khác đến nhân viên phục vụ và người dân ở các địa phương.

Năm 1959, Bác chính thức dự kỷ niệm 10 năm Quốc khánh Trung Quốc, gặp gỡ đông đảo các đoàn cấp cao các nước. Tôi được dịp phiên dịch cho Đại tướng Võ Nguyên Giáp và Ngoại trưởng Ung Văn Khiêm trong buổi Bác tiếp ba Chủ tịch các Đảng Cộng sản Anh, Australia và New Zealand. Các vị khách rất vui mừng được Bác thăm hỏi và được giới thiệu với Đại tướng huyền thoại Võ Nguyên Giáp.

Bác cũng để lại ấn tượng sâu sắc cho người dân các địa phương. Thăm Quế Lâm, Bác lội sông vào tận hang có di tích lịch sử. Thăm học sinh lao động ở ngoại thành Bắc Kinh, Bác thân mật kiểm tra vết chai tay và khen các cháu lao động giỏi.

Đại sứ quán Việt Nam lần nào cũng vinh dự được Bác Hồ ghé thăm và nói chuyện.

Tại Hà Nội

Tôi đã được phiên dịch cho các bạn bè quốc tế thăm Việt Nam. Họ đều có ấn tượng đặc biệt về Bác Hồ và Ngoại giao Việt Nam.

Nhà văn nổi tiếng Thụy Điển, bà Sara Lidman, rất hâm mộ Việt Nam với ước mơ “qua một đêm ngủ dậy trở thành người Việt Nam”. Được gặp Bác Hồ, bà ca ngợi Việt Nam thì Bác Hồ nói “đó là sự thật thật sự” (Vérité véritable). Bà nhận tôi là em kết nghĩa, và sau này khi tôi làm Đại sứ tại Thụy Điển bà đã cùng bạn bè gây quỹ y tế cho các cháu bé ở Đại sứ quán.

Khi Hồ Chủ tịch tuyên bố bác bỏ “Hòa bình giả chiến tranh thật” của Tổng thống Mỹ Johnson, phong trào quốc tế ủng hộ Việt Nam phát triển mạnh mẽ. Tôi liên tiếp tham gia phiên dịch cho các đoàn quốc tế đi các địa phương điều tra tội ác chiến tranh của Mỹ ở Việt Nam. Tòa án Quốc tế Bertrand Russel đã thúc đẩy mạnh mẽ phong trào ủng hộ Việt Nam trên toàn thế giới.

Tại Hội nghị Paris về Việt Nam

Ngoài nhiệm vụ phiên dịch tiếng Anh, tôi còn được phân công ghi biên bản các cuộc họp kín và công khai, làm người liên lạc giữa các đoàn nên được theo sát cuộc đám phán và quan hệ tại Hội nghị. Hồ Chủ tịch đã chỉ đạo chiến lược “Đánh cho Mỹ cút (rút), đánh cho Ngụy nhào” và chỉ đạo sách lược cho hai đoàn miền Bắc và Nam “Tuy hai mà một, tuy một mà hai”. Hội nghị Paris đã thắng lợi vẻ vang, đối phương tâm phục khẩu phục, lần đầu tiên thua trận nhưng Mỹ đã nhanh chóng bình thường hóa quan hệ với Việt Nam.

Khi Bác Hồ mất, tôi được cử đến gặp phái đoàn Mỹ và Sài Gòn đề nghị hoãn phiên họp trong tuần tang lễ. Tôi cũng nhận thấy thái độ trân trọng của họ với Chủ tịch Hồ Chí Minh. Nguyên Thủ tướng Chính quyền Sài Gòn Trần Văn Hữu cũng đến cơ quan Việt Nam viếng Hồ Chủ tịch.

Năm 2013, nhà văn Mỹ, bà Lady Borton sưu tập được bộ ảnh và muốn xuất bản cuốn sách ảnh kỷ niệm 40 năm ký kết Hiệp định Paris về Việt Nam, tôi đã bổ sung những tư liệu chính nêu rõ vai trò chỉ đạo của Hồ Chủ tịch. Bà rất thích thú đã cùng tôi xuất bản cuốn sách, không lấy nhuận bút và tôi cũng tự mua để tặng bạn bè quốc tế và Việt Nam.

Việt Nam trúng cử là thành viên không thường trực HĐBA LHQ nhiệm kỳ 2020-2021 với số phiếu cao kỷ lục (192/193 phiếu).
Việt Nam trúng cử là thành viên không thường trực HĐBA LHQ nhiệm kỳ 2020-2021 với số phiếu cao kỷ lục (192/193 phiếu).

Ngoại giao đa phương

Bác Hồ là người đã khởi đầu cho nền ngoại giao đa phương của Việt Nam. Năm 1919, khi Hội quốc liên họp ở Versaille (Pháp), Nguyễn Ái Quốc (Hồ Chí Minh) đã gửi Yêu sách đòi quyền tự quyết của nhân dân An Nam. Trong Tuyên ngôn Độc lập 2/9/1945, Hồ Chủ tịch đã trích Tuyên ngôn Độc lập 1776 của Mỹ, Tuyên ngôn Nhân quyền của Cách Mạng Pháp 1789, và thành lập nước Việt Nam dân chủ cộng hòa với tôn chỉ Độc lập Tự do Hạnh phúc - mục tiêu của các dân tộc thuộc địa trên toàn thế giới.

Ngay từ Khóa họp đầu tiên của Liên hợp quốc (LHQ) năm 1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã gửi đơn xin gia nhập LHQ, nhưng thực dân Pháp quay lại xâm lược, nhân dân Việt Nam dưới sự lãnh đạo của Hồ Chủ tịch đã phải chiến đấu chống Pháp và chống Mỹ để giành độc lập và thống nhất đất nước năm 1975. Sau hai năm bị Mỹ phủ quyết tại HĐBA, ngày 20/9/1977, Đại hội đồng LHQ đã nhất trí kết nạp Việt Nam vào LHQ. Đại sứ Mỹ Andrew Young, từng là trợ lý của cố lãnh tụ da màu Martin Luther King, đã phát biểu chào mừng và đến chúc mừng đoàn Việt Nam. Sáng 21/9/1977, trong buổi lễ long trọng, lá cờ đỏ sao vàng được kéo lên và kể từ đó, đoàn Việt Nam đã tích cực đóng góp trong mọi hoạt động của LHQ.

Nhưng sau đó quan hệ các nước lớn thay đổi, Khmer Đỏ gây nạn diệt chủng ở Campuchia và tấn công Việt Nam rồi Trung Quốc tiến hành chiến tranh ở biên giới phía Bắc. Mỹ vu cáo và trục xuất Đại sứ Đinh Bá Thi ở LHQ. Việt Nam bị bao vây cấm vận. Sau Hội nghị Paris, suốt 18 năm tôi đã theo Ngoại trưởng Nguyễn Cơ Thạch đấu tranh trên các diễn đàn LHQ và Không liên kết chống bao vây cấm vận và tìm giải pháp cho vấn đề Campuchia.

Cuối cùng, chính nghĩa đã thắng, uy tín quốc tế được đề cao và Việt Nam trúng cử với số phiếu cao kỷ lục làm Ủy viên không thường trực Hội đồng Bảo an (HĐBA) LHQ nhiệm kỳ 2008-2009 và 2020-2021 (tại LHQ đã có trường hợp hai nước trong cùng khu vực tranh cử một chiếc ghế HĐBA, Đại hội đồng bỏ phiếu kéo dài nhiều ngày vẫn không xong, phải thỏa thuận chia đôi nhiệm kỳ mỗi nước làm ủy viên không thường trực một năm).

Tháng 1/2020, cùng lúc Việt Nam nhận nhiệm vụ vinh dự nhưng cũng là thử thách cao trong năm Chủ tịch ASEAN và tháng Chủ tịch HĐBA LHQ vào lúc quan hệ quốc tế và chủ nghĩa đa phương bị thương tổn, vai trò LHQ bị hạn chế, tiếp theo đó là đại dịch Covid-19 hoành hành đe dọa toàn thể nhân loại, các cuộc họp trù bị và chính thức đều phải qua trực tuyến khó khăn và phức tạp. Ngoại giao Việt Nam với uy tín cao đã tiếp tục kết hợp sức mạnh dân tộc với sức mạnh thời đại, khắc phục mọi khó khăn thách thức và đóng góp tốt nhất cho cộng đồng quốc tế trong đó có lợi ích dân tộc mình.

Trong lịch sử, dân tộc Việt Nam đã trải qua những thử thách chưa từng có trên thế giới: tồn tại và phát triển sau 1000 năm Bắc thuộc, đi đầu trong đánh đổ chủ nghĩa thực dân, chiến thắng và quan hệ tốt đẹp với các cường quốc cựu thù, đoàn kết hữu nghị với tất cả các quốc gia trên thế giới và đạt tới vị thế quốc tế cao chưa từng có hiện nay.

Chắc chắn trong ngôi nhà chung Trái đất, nhân loại sẽ ngày càng văn minh nhân đạo, Ngoại giao Hồ Chí Minh sẽ tiếp tục đóng góp cho cộng đồng quốc tế trong đó có lợi ích của Việt Nam.

New York, ngày 12/12/2020.

Học tập và làm theo tư tưởng, phong cách Ngoại giao Hồ Chí Minh

Học tập và làm theo tư tưởng, phong cách Ngoại giao Hồ Chí Minh

TGVN. Thực tiễn đã chứng minh tư tưởng ngoại giao Hồ Chí Minh là di sản vô giá, nền tảng sức mạnh và là chìa ...

Nền ngoại giao toàn diện Việt Nam trong hội nhập quốc tế

Nền ngoại giao toàn diện Việt Nam trong hội nhập quốc tế

TGVN. Trên chặng đường lịch sử 75 năm, Ngoại giao Việt Nam đã có những đóng góp to lớn vào sự nghiệp cách mạng của ...

Đại sứ Phạm Ngạc: Tận tâm với ngành Ngoại giao

Đại sứ Phạm Ngạc: Tận tâm với ngành Ngoại giao

TGVN. Là một đứa con của Việt Nam, tôi cũng thừa hưởng những gian nan vất vả cũng như vinh quang của dân tộc mình…

Đọc thêm

Kinh tế Trung Quốc: 'Le lói' những điểm sáng

Kinh tế Trung Quốc: 'Le lói' những điểm sáng

Baoquocte.vn. Một số lĩnh vực quan trọng của nền kinh tế lớn thứ hai thế giới vẫn diễn biến tích cực kể từ đầu năm nay, bất chấp đà tăng trưởng ...
Mỹ: Uy tín ông Joe Biden thấp nhất trong 9 tháng đầu nhiệm kỳ so với các tổng thống Mỹ từ 1945

Mỹ: Uy tín ông Joe Biden thấp nhất trong 9 tháng đầu nhiệm kỳ so với các tổng thống Mỹ từ 1945

Baoquocte.vn. Tỷ lệ ủng hộ ông Joe Biden trong 9 tháng đầu nhiệm kỳ giảm mạnh nhất trong các tổng thống Mỹ từ 1945
Điểm danh các nước quan tâm đến tiền điện tử nhiều nhất

Điểm danh các nước quan tâm đến tiền điện tử nhiều nhất

Baoquocte.vn. Indonesia đã trở thành quốc gia có sự quan tâm cao nhất đến tiền điện tử, tiếp đến là Chile và Argentina.
IS thừa nhận đứng sau vụ sát hạ 16 người tại miền Đông Congo

IS thừa nhận đứng sau vụ sát hạ 16 người tại miền Đông Congo

Baoquocte.vn. IS thừa nhận đứng sau vụ tấn công tại CHDC Congo sát hại 16 người và đốt phá nhà cửa.
Trung Quốc: Mạnh tay với hoạt động khai thác tiền điện tử; Thợ đào tháo chạy tìm 'bến' mới

Trung Quốc: Mạnh tay với hoạt động khai thác tiền điện tử; Thợ đào tháo chạy tìm 'bến' mới

Baoquocte.vn. Cơ quan hoạch định chính sách Trung Quốc đang tăng cường nỗ lực loại bỏ hoạt động khai thác tiền điện tử bằng cách thêm nó vào danh sách đen.
Thủ tướng Đức Merkel lý giải sự bất đồng với Tổng thống Putin

Thủ tướng Đức Merkel lý giải sự bất đồng với Tổng thống Putin

Baoquocte.vn. Thủ tướng Đức Angela Merkel "luôn luôn" cảm thấy có sự khác biệt đáng kể về quan điểm với Tổng thống Putin kể từ khi ông phát biểu tại Quốc ...
Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XV: Tiếp tục thảo luận về công tác tư pháp và phòng, chống tham nhũng

Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XV: Tiếp tục thảo luận về công tác tư pháp và phòng, chống tham nhũng

Baoquocte.vn. Quốc hội tiếp tục thảo luận trực tuyến về: Các báo cáo công tác của Chánh án Tòa án nhân dân tối cao, Viện trưởng Viện Kiểm sát nhân dân ...
MU vs Liverpool: Rực lửa derby nước Anh

MU vs Liverpool: Rực lửa derby nước Anh

Baoquocte.vn. Trận đấu giữa MU vs Liverpool được đánh giá là một trận đấu dễ dàng cho The Kop, trong bối cảnh Quỷ đỏ đang không đạt được phong độ cao ...
Mỹ: Nổ súng gần ký túc xá; hiện chưa có ai bị bắt

Mỹ: Nổ súng gần ký túc xá; hiện chưa có ai bị bắt

Baoquocte.vn. Một người thiệt mạng và 7 người khác bị thương trong một vụ nổ súng rạng sáng 23/10 (theo giờ địa phương) tại bữa tiệc tổ chức gần một ký ...
Nigeria: Tấn công nhà tù, nhiều tù nhân trốn thoát

Nigeria: Tấn công nhà tù, nhiều tù nhân trốn thoát

Baoquocte.vn. Các tay súng vũ trang hạng nặng đã tấn công một nhà tù ở bang Oyo của Nigeria. Hơn 8.00 tù nhân đã trốn thoát. Đây là vụ tấn công ...
Trao giấy chứng nhận cho học viên lớp bồi dưỡng lý luận chính trị dành cho Đảng viên mới

Trao giấy chứng nhận cho học viên lớp bồi dưỡng lý luận chính trị dành cho Đảng viên mới

Baoquocte.vn. Ngày 22/10, tại Nhà Làm việc Bộ Ngoại giao đã diễn ra lễ trao giấy chứng nhận cho học viên Lớp bồi dưỡng lý luận chính trị dành cho Đảng viên mới.
Đại sứ Hoàng Văn Lợi trình Thư ủy nhiệm lên Tổng thống Botswana

Đại sứ Hoàng Văn Lợi trình Thư ủy nhiệm lên Tổng thống Botswana

Baoquocte.vn. Botswana luôn coi Việt Nam là người bạn thân thiết và mong muốn phát triển hơn nữa quan hệ hữu nghị và hợp tác.
Phái đoàn đại diện thường trực Việt Nam tại Geneva tham dự Lễ hội Hương vị châu Á tại Tổ chức Sở hữu trí tuệ thế giới (WIPO)

Phái đoàn đại diện thường trực Việt Nam tại Geneva tham dự Lễ hội Hương vị châu Á tại Tổ chức Sở hữu trí tuệ thế giới (WIPO)

Baoquocte.vn. Ngày 20/10, Tổ chức Sở hữu trí tuệ thế giới (WIPO) tại Geneva đã tổ chức lễ hội “Hương vị châu Á” (Flavours of Asia).
Tiếp tục triển khai toàn diện và mạnh mẽ công tác về người Việt Nam ở nước ngoài

Tiếp tục triển khai toàn diện và mạnh mẽ công tác về người Việt Nam ở nước ngoài

Baoquocte.vn. Chiều 22/10 diễn ra Hội nghị sơ kết công tác phối hợp giữa Ban Thường trực Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ...
Tìm kiếm, mở ra các cơ hội hợp tác mới giữa Việt Nam và bang Styria, Áo

Tìm kiếm, mở ra các cơ hội hợp tác mới giữa Việt Nam và bang Styria, Áo

Baoquocte.vn. Đại sứ Việt Nam tại Áo Nguyễn Trung Kiên thăm bang Styria, bang lớn thứ 2 của Áo, làm việc với chính quyền và tọa đàm với các doanh nghiệp địa phương.
Quảng Tây, Trung Quốc dành lô hàng viện trợ đối ngoại lớn nhất cho Việt Nam phòng chống dịch Covid-19

Quảng Tây, Trung Quốc dành lô hàng viện trợ đối ngoại lớn nhất cho Việt Nam phòng chống dịch Covid-19

Số vaccine và thiết bị vật tư y tế Quảng Tây tặng các địa phương Việt Nam lần này bao gồm 800.000 liều vaccine Verocell, cùng nhiều vật tư y tế khác.
Bảo hộ công dân là nhiệm vụ rất quan trọng trong công tác đối ngoại

Bảo hộ công dân là nhiệm vụ rất quan trọng trong công tác đối ngoại

Baoquocte.vn. Cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài đóng vai trò then chốt trong việc thực hiện hoạt động bảo hộ công dân.
Lần đầu tiên diễn ra Hội nghị Lãnh sự danh dự Việt Nam ở nước ngoài

Lần đầu tiên diễn ra Hội nghị Lãnh sự danh dự Việt Nam ở nước ngoài

Baoquocte.vn. Hội nghị có sự tham dự của 13 Đại sứ, 25 Lãnh sự danh dự Việt Nam ở nước ngoài, 15 ứng viên Lãnh sự danh dự với gần gần 150 điểm cầu ở nước ...
Bộ Ngoại giao tích cực bảo hộ công dân Việt Nam gặp nạn tại Saudi Arabia

Bộ Ngoại giao tích cực bảo hộ công dân Việt Nam gặp nạn tại Saudi Arabia

Baoquocte.vn. Người Phát ngôn Bộ Ngoại giao Việt Nam Lê Thị Thu Hằng đã thông tin về các biện pháp bảo hộ một công dân Việt Nam gặp nạn tại Saudi Arabia.
Kiên Giang hỗ trợ lao động Việt Nam tại Campuchia trong bối cảnh dịch Covid-19

Kiên Giang hỗ trợ lao động Việt Nam tại Campuchia trong bối cảnh dịch Covid-19

Baoquocte.vn. Tổng Lãnh sự quán sẽ sử dụng khoản hỗ trợ này của tỉnh Kiên Giang để mua gạo, các nhu yếu phẩm thiết yếu phục vụ công tác cứu trợ.
Chuyến bay đặc biệt ngày 3/9 từ Saudi Arabia

Chuyến bay đặc biệt ngày 3/9 từ Saudi Arabia

Baoquocte.vn. Ngày 3/9, chuyến bay của Bamboo Airways từ Saudi Arabia hạ cánh ở Việt Nam, mang theo gần 240 công dân Việt Nam...
Đại sứ quán Việt Nam tại Mozambique: Nỗ lực biến điều không thể thành có thể

Đại sứ quán Việt Nam tại Mozambique: Nỗ lực biến điều không thể thành có thể

Baoquocte.vn. Đại sứ Việt Nam tại Mozambique Lê Huy Hoàng trao đổi với TG&VN về công tác bảo hộ công dân của Đại sứ quán trong hơn một năm qua.
Một số thông lệ lễ tân về âu phục của nam giới

Một số thông lệ lễ tân về âu phục của nam giới

Baoquocte.vn. Âu phục là trang phục phổ biến trong hoạt động đối ngoại được sử dụng ở nhiều nước. Dưới đây là một số thông lệ lễ tân về âu phục của nam giới.
Trang phục white tie và black tie khác nhau như thế nào?

Trang phục white tie và black tie khác nhau như thế nào?

Baoquocte.vn. White tie, black tie là những trang phục nam giới phổ biến khi tham gia các sự kiện lớn hay hoạt động đối ngoại. Phải mặc gì cho đúng?
Trang phục của phụ nữ trong hoạt động đối ngoại

Trang phục của phụ nữ trong hoạt động đối ngoại

Baoquocte.vn. Ngoài trang phục dân tộc, phụ nữ thường sử dụng âu phục khi đối ngoại như váy công sở với áo sơ mi hay bộ vest nữ lịch sự, trang trọng, nữ tính.
Cách tặng quà, tặng hoa khi đối ngoại

Cách tặng quà, tặng hoa khi đối ngoại

Baoquocte.vn. Quà tặng là thông điệp cuối cùng mà khách sẽ mang về đất nước họ, ảnh hưởng rất lớn đến thành công trong mọi hoạt động đối ngoại.
ASEAN ca được sử dụng như thế nào?

ASEAN ca được sử dụng như thế nào?

Baoquocte.vn. Cách sử dụng ASEAN ca được quy định trong văn bản Hướng dẫn của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch về việc treo cờ ASEAN và sử dụng ASEAN ca.
Cần chú ý gì về hình thức, kích thước các lá cờ khi treo cùng cờ ASEAN?

Cần chú ý gì về hình thức, kích thước các lá cờ khi treo cùng cờ ASEAN?

Baoquocte.vn. Theo văn bản Hướng dẫn của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, các lá cờ treo cùng cờ ASEAN cần tuân thủ một số quy định về hình thức, kích thước.
Phiên bản di động