Đàm phán Mỹ-Iran là 'tiệc cafe' không hồi kết, các nước Trung Đông tìm 'lối rẽ' riêng

Vy An
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Các kế hoạch của Mỹ nhằm khôi phục đàm phán hạt nhân với Iran được đưa ra tương đối muộn và cho thấy kém hiệu quả trong việc giải quyết mối đe dọa của Teheran đối với các nước Trung Đông khác.
Phương án B cho Thỏa thuận hạt nhân Iran
Chính quyền Mỹ đang thử nghiệm mọi phương án có thể để khôi phục thỏa thuận hạt nhân với Iran, tuy nhiên vẫn chưa đạt được nhiều tiến triển. (Nguồn: inss)

Gần đây khi được hỏi khi nào Iran có thể quay trở lại đàm phán hạt nhân với Mỹ, Tân Ngoại trưởng Hossein Amir Abdollahian đã trả lời rằng: "Các cuộc đàm phán chỉ dẫn đến chuyện uống cà phê và không đem lại lợi ích gì cho chúng tôi”.

Ngoại trưởng Abdollahian rõ ràng ngụ ý rằng, các cuộc đàm phán không thực chất?

Thỏa thuận hạt nhân thiếu sót

Thỏa thuận hạt nhân mà Chính quyền cựu Tổng thống Mỹ Barack Obama ký kết với Iran vào năm 2015 còn nhiều thiếu sót lớn.

Mặc dù thỏa thuận này hứa hẹn sẽ bãi bỏ một số lệnh trừng phạt tài chính đối với Iran, nhưng nó lại không dỡ bỏ tất cả các lệnh trừng phạt.

Chính cái tên của thỏa thuận-Kế hoạch hành động chung toàn diện (JCPOA) cũng cho thấy tình trạng pháp lý mơ hồ của nó. Thỏa thuận được mô tả như một hiệp ước nhưng trên thực tế chưa bao giờ được đệ trình lên Thượng viện Mỹ để được phê chuẩn.

Vì vậy, cựu Tổng thống Donald Trump đã rút Mỹ khỏi thỏa thuận hạt nhân chỉ trong "nháy mắt". Dù nhìn theo cách nào thì JCPOA cũng không phải là trụ cột của an ninh ở Trung Đông như một số người ủng hộ nó tuyên bố.

Tuy nhiên, quyết định rút khỏi JCPOA năm 2018 của cựu Tổng thống Trump chắc chắn là một tính toán chiến lược chưa chắc chắn.

Việc Mỹ rút khỏi JCPOA khiến Iran ngừng tuân thủ một số điều khoản của thỏa thuận, đặc biệt là những điều khoản hạn chế khả năng của Iran làm giàu urani và các nghĩa vụ mà nước này phải thực hiện để cho phép thanh sát viên quốc tế đến kiểm tra các cơ sở hạt nhân của mình.

Do đó, Chính quyền Tổng thống Biden đã hoàn toàn đúng khi xác định việc Mỹ trở lại tham gia JCPOA là một trong những mục tiêu chính của Washington. Và nước này cũng đầu tư đáng kể cho nỗ lực đó.

Mỹ đã sử dụng tất cả các kênh ngoại giao, cả chính thức và không chính thức để nói với Iran về mong muốn khôi phục thỏa thuận hạt nhân.

Thế nhưng, thay vì đạt được tiến triển, cho đến nay đàm phán hạt nhân Mỹ-Iran vẫn bế tắc. Iran đã từ chối gặp mặt trực tiếp với đại diện phía Mỹ. Sáu vòng đàm phán đã diễn ra nhưng không đạt được kết quả.

Lý do dẫn đến tình thế bế tắc này là sự khác biệt giữa hai bên về cách thức khôi phục JCPOA. Mỹ đã đề nghị sẽ quay trở lại thỏa thuận, trong khi yêu cầu Iran từ bỏ bất kỳ động thái hạt nhân nào mà nước này đã thực hiện, được gọi là phương pháp tiếp cận “tuân thủ đổi lấy tuân thủ”.

Nhưng theo tuyên bố của Iran, Mỹ không giữ lời hứa khi rút khỏi thỏa thuận, nên nước này không thể mong đợi mọi việc sẽ quay trở lại trạng thái ban đầu như thể chưa có chuyện gì xảy ra. Do đó, Iran đang yêu cầu Mỹ quay trở lại JCPOA mà không nhận được bất kỳ nhượng bộ tương ứng nào từ họ.

Tin liên quan
Thỏa thuận hạt nhân Iran: Nga ra tay, Mỹ xác nhận muốn quay lại JCPOA Thỏa thuận hạt nhân Iran: Nga ra tay, Mỹ xác nhận muốn quay lại JCPOA

"Kế hoạch B"

Chính quyền Tổng thống Biden đang thử nghiệm mọi phương án có thể để khôi phục JCPOA. Tuy nhiên, cho dù họ có thành công hay không thì điều đó cũng là không đủ vì tình hình chiến lược hiện nay khác với năm 2018, khi cựu Tổng thống Trump từ bỏ thỏa thuận.

Trong vài tháng qua, Israel đã thúc giục Nhà Trắng nghĩ đến “Kế hoạch B”-một chính sách thay thế trong trường hợp nỗ lực hồi sinh JCPOA thất bại.

Thế nhưng, khi tiếp Tổng thống Israel tới thăm Mỹ tháng 6 vừa qua, tất cả những gì Tổng thống Biden muốn nói là: “Iran sẽ không bao giờ có được vũ khí hạt nhân khi ông còn đương nhiệm”. Tuy nhiên, câu nói này dường như không có sức nặng, bởi vì, ông Biden đã tuyên bố giảm bớt các cam kết quân sự của Mỹ đối với Trung Đông.

Kết quả là, thay vì Mỹ, chính nhiều nước khu vực Trung Đông lại đang bận rộn thiết lập “Kế hoạch B” của riêng mình để tránh sự trỗi dậy của một cường quốc hạt nhân Iran.

Nhiều nước trong khu vực Trung Đông đang tìm cách đưa Iran vào các cấu trúc hợp tác khu vực để giảm thiểu căng thẳng. Các Tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất (UAE) đã xây dựng các cảng tự do để giúp Iran tránh được các biện pháp trừng phạt của cộng đồng quốc tế.

Trong khi đó, một số nước khác lại có kế hoạch chiến lược nhằm kiềm chế Iran. Mối quan hệ giữa Thổ Nhĩ Kỳ và Iran gần đây đột ngột đi xuống, chủ yếu là do Thổ Nhĩ Kỳ bất mãn trước ảnh hưởng ngày càng lớn và cách hành xử ngày càng cứng rắn của Iran ở Syria và Iraq, nơi Thổ Nhĩ Kỳ có những lợi ích quốc gia quan trọng.

Israel cũng đang cùng với các quốc gia lớn ở vùng Vịnh phát triển kế hoạch kiềm chế Iran. Một số quan chức Israel từng phát biểu thẳng thắn trước truyền thông rằng, Trung Đông sẽ lên kế hoạch kiềm chế Iran cho dù Mỹ nghĩ gì đi chăng nữa.

Thậm chí, một số nước Trung Đông cho rằng, dù có khôi phục được JCPOA cũng sẽ không thay đổi được tham vọng quân sự của Iran.

Giới quan sát cho rằng, trong khi chính quyền Tổng thống Biden vẫn tiếp tục loay hoay tìm cách khôi phục một thỏa thuận hạt nhân không còn phù hợp, sẽ có nhiều diễn biến ở Trung Đông khiến Washington phải bất ngờ. Rất có thể, Mỹ sẽ vẫn bị lôi kéo vào các cuộc xung đột trong tương lai tại khu vực có nhiều bất ổn này.

Đàm phán hạt nhân Iran: Mỹ nhắc nhở, Tehran khẳng định không lãng phí, Pháp đặt niềm tin nơi Trung Quốc

Đàm phán hạt nhân Iran: Mỹ nhắc nhở, Tehran khẳng định không lãng phí, Pháp đặt niềm tin nơi Trung Quốc

Ngày 30/9, Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken tiếp tục cảnh báo sắp hết thời gian để Iran quay trở lại thỏa thuận hạt nhân, đồng ...

Khôi phục thỏa thuận hạt nhân: Nga 'khuyên' Mỹ tích cực hơn, Iran phàn nàn - nước thì thiếu cam kết, nơi thì do dự

Khôi phục thỏa thuận hạt nhân: Nga 'khuyên' Mỹ tích cực hơn, Iran phàn nàn - nước thì thiếu cam kết, nơi thì do dự

Mới đây, Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov kêu gọi Mỹ có cách tiếp cận tích cực hơn để giúp nối lại các cuộc đàm phán ...

(theo The Straits Times)

Đọc thêm

Việt Nam nêu 5 đề xuất quan trọng tại phiên toàn thể Diễn đàn Kinh tế thế giới

Việt Nam nêu 5 đề xuất quan trọng tại phiên toàn thể Diễn đàn Kinh tế thế giới

Baoquocte.vn. Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Khái dẫn đầu đoàn đại biểu Việt Nam tham dự Hội nghị thường niên lần thứ 52 Diễn đàn Kinh tế thế giới.
Chủ tịch HWLN Bùi Thanh Hương tạo ấn tượng đẹp tại cuộc thi Miss Photo Cao Bằng

Chủ tịch HWLN Bùi Thanh Hương tạo ấn tượng đẹp tại cuộc thi Miss Photo Cao Bằng

Baoquocte.vn. Nữ hoàng Hoa hồng Bùi Thanh Hương hóa thân thành cô gái dân tộc trẻ trung, xinh đẹp, thuần khiết đã thu hút được sự chú ý tại Miss Photo ...
Lễ bế mạc SEA Games 31 đậm đà bản sắc văn hóa dân tộc

Lễ bế mạc SEA Games 31 đậm đà bản sắc văn hóa dân tộc

Baoquocte.vn. Tối 23/5, Lễ bế mạc SEA Games 31 đã được tổ chức một cách trọng thể, đầm ấm, đậm đà bản sắc văn hóa dân tộc tại Cung điền kinh ...
Doanh nhân và Cuộc sống số 09/2022: Doanh nhân Lê Thành Lâm - 'Cuộc đời tôi có 1 chữ duyên và 2 bước ngoặt'

Doanh nhân và Cuộc sống số 09/2022: Doanh nhân Lê Thành Lâm - 'Cuộc đời tôi có 1 chữ duyên và 2 bước ngoặt'

Baoquocte.vn. Câu chuyện của Doanh nhân Lê Thành Lâm thực sự rất thú vị trong Chương trình Doanh nhân và Cuộc sống phát sóng 9h00 ngày 24/5 trên Quốc tế Tv.
ASEAN-Nga: Tiếp tục làm sâu sắc hơn hợp tác thiết thực, cùng có lợi

ASEAN-Nga: Tiếp tục làm sâu sắc hơn hợp tác thiết thực, cùng có lợi

Baoquocte.vn. Chiều ngày 23/5, Đại sứ Vũ Hồ, Quyền Trưởng SOM ASEAN của Việt Nam dự cuộc họp trực tuyến Quan chức Cao cấp (SOM) ASEAN-Nga lần thứ 18.
Tin thế giới 23/5: Nga ra điều kiện với Ukraine; EU 'than thở' kho vũ khí cạn kiệt vì Kiev; Mỹ khiến Trung Quốc 'nóng mặt'

Tin thế giới 23/5: Nga ra điều kiện với Ukraine; EU 'than thở' kho vũ khí cạn kiệt vì Kiev; Mỹ khiến Trung Quốc 'nóng mặt'

Baoquocte.vn. Xung đột Nga-Ukraine, vấn đề Đài Loan (Trung Quốc), Thủ tướng Australia tuyên thệ, căng thẳng Mỹ-Trung... là một số tin thế giới nổi bật.
Thủ tướng Phạm Minh Chính dự Lễ công bố khởi động thảo luận về Khuôn khổ kinh tế Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương vì thịnh vượng

Thủ tướng Phạm Minh Chính dự Lễ công bố khởi động thảo luận về Khuôn khổ kinh tế Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương vì thịnh vượng

Baoquocte.vn. Thủ tướng khẳng định Việt Nam kiên định đường lối và đang đẩy mạnh xây dựng nền kinh tế độc lập, tự chủ gắn với chủ động, tích cực hội ...
Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Ba ngày 24/5/2022: Nhân Mã bị lừa tiền

Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Ba ngày 24/5/2022: Nhân Mã bị lừa tiền

Baoquocte.vn. Tử vi hôm nay 24/5/2022 của 12 cung hoàng đạo - Ma Kết, Bảo Bình, Song Ngư, Bạch Dương, Kim Ngưu, Song Tử, Cự Giải, Sư Tử, Xử Nữ, Thiên ...
Sao Việt: Lý Nhã Kỳ tỏa sáng tại thảm đỏ LHP Cannes, Hồng Diễm 'cháy hết mình' cùng chiến thắng của U23 Việt Nam

Sao Việt: Lý Nhã Kỳ tỏa sáng tại thảm đỏ LHP Cannes, Hồng Diễm 'cháy hết mình' cùng chiến thắng của U23 Việt Nam

Baoquocte.vn. Hồng Diễm đăng ảnh ăn mừng chiến thắng của U23 Việt Nam; Lý Nhã Kỳ giữ vững phong độ và tỏa sáng khi sải bước tại thảm đỏ LHP Cannes...
Kỳ họp thứ 3, Quốc hội khóa XV: Đến hết năm 2021 biên chế công chức giảm 10,01%, biên chế sự nghiệp giảm 11,67%

Kỳ họp thứ 3, Quốc hội khóa XV: Đến hết năm 2021 biên chế công chức giảm 10,01%, biên chế sự nghiệp giảm 11,67%

Baoquocte.vn. Quốc hội nghe Báo cáo về công tác thực hành tiết kiệm, chống lãng phí năm 2021 và thảo luận về dự kiến Chương trình giám sát của Quốc hội ...
Tin thế giới 23/5: Nga ra điều kiện với Ukraine; EU 'than thở' kho vũ khí cạn kiệt vì Kiev; Mỹ khiến Trung Quốc 'nóng mặt'

Tin thế giới 23/5: Nga ra điều kiện với Ukraine; EU 'than thở' kho vũ khí cạn kiệt vì Kiev; Mỹ khiến Trung Quốc 'nóng mặt'

Baoquocte.vn. Xung đột Nga-Ukraine, vấn đề Đài Loan (Trung Quốc), Thủ tướng Australia tuyên thệ, căng thẳng Mỹ-Trung... là một số tin thế giới nổi bật.
Thuộc top 5 nhà cung cấp vũ khí lớn nhất cho Ukraine, Czech tuyên bố mình là hình mẫu cho các nước khác

Thuộc top 5 nhà cung cấp vũ khí lớn nhất cho Ukraine, Czech tuyên bố mình là hình mẫu cho các nước khác

Baoquocte.vn. Czech nói rằng, nước này đã gửi vũ khí tới Ukraine vào thời điểm mà các quốc gia khác vẫn đang do dự liệu có nên tham gia viện trợ hay không.
Nhật Bản đón khách quý tấp nập tới thăm

Nhật Bản đón khách quý tấp nập tới thăm

Baoquocte.vn. Nhật Bản đón tiếp nhiều vị khách quý là lãnh đạo của các quốc gia đến thăm trong ngày 23/5, sau thời gian dài thế giới đóng cửa vì Covid-19.
NATO 'Đông tiến', liên minh các quốc gia hậu Liên Xô tuyên bố có đủ năng lực đối phó mọi đe dọa

NATO 'Đông tiến', liên minh các quốc gia hậu Liên Xô tuyên bố có đủ năng lực đối phó mọi đe dọa

Baoquocte.vn. Tổng thư ký Tổ chức Hiệp ước An ninh Tập thể khẳng định, tổ chức này có đủ năng lực đối phó với bất kỳ mối đe dọa nào do NATO gây ra.
Tân Thủ tướng Australia công bố các ưu tiên, nhận định 'Trung Quốc đã thay đổi'

Tân Thủ tướng Australia công bố các ưu tiên, nhận định 'Trung Quốc đã thay đổi'

Baoquocte.vn. Tân Thủ tướng Australia cho rằng, quan hệ với Trung Quốc sẽ vẫn là 'một mối quan hệ khó khăn', khi 'Bắc Kinh đã thay đổi chứ không phải Canberra'.
Tổng thống Mỹ thăm Nhật Bản: Hứa hẹn bảo vệ đồng minh, Thủ tướng Kishida gọi 'biểu tượng'

Tổng thống Mỹ thăm Nhật Bản: Hứa hẹn bảo vệ đồng minh, Thủ tướng Kishida gọi 'biểu tượng'

Baoquocte.vn. Tổng thống Mỹ tái khẳng định cam kết bảo vệ Nhật Bản, tuyên bố liên minh Nhật-Mỹ là 'nền tảng' của hòa bình ở Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương.
Ai cản Phần Lan và Thụy Điển vào NATO?

Ai cản Phần Lan và Thụy Điển vào NATO?

Baoquocte.vn. Sự phản đối của Nga, thái độ của Thổ Nhĩ Kỳ và tuyên bố của Tổng thống Croatia có thể khiến đường vào NATO của Phần Lan và Thụy Điển trở nên khó khăn hơn.
EU và vị thế của Tổng thống Pháp E. Macron

EU và vị thế của Tổng thống Pháp E. Macron

Baoquocte.vn. Trong nhiệm kỳ mới, EU cũng sẽ vẫn là ưu tiên hàng đầu của Tổng thống Pháp với các mục tiêu chủ quyền, tăng trưởng và tự bảo vệ.
Chuyên gia: Hội nghị Cấp cao đặc biệt sẽ thảo luận về vai trò của ASEAN tại Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương

Chuyên gia: Hội nghị Cấp cao đặc biệt sẽ thảo luận về vai trò của ASEAN tại Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương

Baoquocte.vn. Giáo sư Chintamani Mahapatra thuộc Đại học JNU (Ấn Độ) nhận định về một số chủ đề sẽ được thảo luận trong Hội nghị Cấp cao Đặc biệt ASEAN-Mỹ sắp tới.
Bầu cử Philippines: Khi chiến thắng chỉ là khởi đầu

Bầu cử Philippines: Khi chiến thắng chỉ là khởi đầu

Baoquocte.vn. Chiến thắng trong bầu cử tổng thống Philippines mới là khởi đầu trên hành trình đầy khó khăn của ông Ferdinand Marcos Jr. để đưa Manila ‘trỗi dậy một lần nữa’.
Tầm nhìn EU của Tổng thống Pháp Emmanuel Macron

Tầm nhìn EU của Tổng thống Pháp Emmanuel Macron

Baoquocte.vn. Sau gần 5 năm, các định hướng lớn mà Tổng thống Pháp Emmanuel Macron kiên định theo đuổi dần được cụ thể hóa thành những chuyển biến lớn trong EU.
Bầu cử tổng thống Pháp: Biến thách thức thành lợi thế

Bầu cử tổng thống Pháp: Biến thách thức thành lợi thế

Baoquocte.vn. Bầu cử tổng thống Pháp - Bất ngờ đã không xảy ra hôm 24/4!
Kinh tế hydrogen: Cuộc chạy đua địa chính trị mới

Kinh tế hydrogen: Cuộc chạy đua địa chính trị mới

Baoquocte.vn. Sự nổi lên của nền kinh tế hydrogen mở ra một thị trường mới đầy tiềm năng, song cũng để lại không ít thách thức địa chính trị.
5 vũ khí Nga siêu cấp dễ khiến NATO phải 'toát mồ hôi hột'

5 vũ khí Nga siêu cấp dễ khiến NATO phải 'toát mồ hôi hột'

Baoquocte.vn. Xung đột tại Ukraine đã làm gia tăng căng thẳng Nga-NATO. Một số vũ khí Nga có thể khiến NATO phải dè chừng trước khi có bất cứ động thái nào.
Phục hồi tài nguyên đất: Vấn đề và giải pháp

Phục hồi tài nguyên đất: Vấn đề và giải pháp

Baoquocte.vn. Suy thoái tài nguyên đất cũng là nguyên nhân của 'dịch bệnh được truyền nhiễm từ động vật hoang dã sang người'.
Thổ Nhĩ Kỳ: Cuộc chiến về sự tồn vong của AKP

Thổ Nhĩ Kỳ: Cuộc chiến về sự tồn vong của AKP

Baoquocte.vn. Thổ Nhĩ Kỳ thông báo nước này phát động chiến dịch có quy mô lớn nhằm vào các mục tiêu thuộc PKK ở vùng biên giới miền Bắc Iraq giáp với nước này.
60 năm sau khi được coi là 'đã chết', sông Thames bất ngờ 'hồi sinh'

60 năm sau khi được coi là 'đã chết', sông Thames bất ngờ 'hồi sinh'

Baoquocte.vn. Sông Thames đã trải qua một cú 'chuyển mình' ngoạn mục và trở thành một trong những con sông sạch nhất thế giới chảy qua một thành phố.
Phương Tây cung cấp vũ khí gì cho Ukraine

Phương Tây cung cấp vũ khí gì cho Ukraine

Baoquocte.vn. Các nước phương Tây liên tục tung ra các gói hỗ trợ quân sự, bao gồm các loại vũ khí tấn công tối tân, giúp Ukraine tăng cường khả năng phòng thủ.
Phiên bản di động