Đằng sau việc Thủ tướng Palestine từ chức: Động thái mang tính 'trình diễn'?

Chu Văn
Thủ tướng chính quyền Palestine (PA) Mohammad Shtayyeh đệ đơn từ chức hôm 26/2 nhằm tạo điều kiện đạt đồng thuận rộng rãi về các thỏa thuận chính trị liên quan đến việc quản lý Gaza thời hậu xung đột.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Thủ tướng Chính quyền Palestine Mohammad Shtayyeh đến tham dự hội nghị nhân đạo quốc tế dành cho người dân Gaza tại Cung điện Elysee ở Paris, Pháp, ngày 9 tháng 11 năm 2023. (Nguồn: Reuters)
Ông Mohammad Shtayyeh. (Nguồn: Reuters)

Tổng thống Mahmoud Abbas đã chấp thuận đơn từ chức của Thủ tướng Shtayyeh nhưng yêu cầu ông tạm giữ chức cho đến khi có người thay thế chính thức.

Bước lùi của PA?

Ông Shtayyeh cho biết, quyết định từ chức được đưa ra sau “những diễn biến liên quan đến hành động gây hấn nhằm vào Dải Gaza và leo thang căng thẳng ở Bờ Tây, Jerusalem”. Trước nội các, ông giải thích cần phải tính đến thực tế mới ở Gaza - nơi hứng chịu sự tàn phá sau gần 5 tháng giao tranh ác liệt. Giai đoạn này đòi hỏi phải có chính phủ mới. Ông Shtayyeh kêu gọi sự đoàn kết của người Palestine và “mở rộng quyền quản lý của PA đối với toàn bộ lãnh thổ của người Palestine”.

Tin liên quan
Mỹ nói Israel ‘cơ bản đồng ý’ ngừng bắn 6 tuần, Hamas tới Ai Cập đàm phán trao đổi tù binh, kỳ vọng thỏa thuận công bằng trước lễ Ramadan Mỹ nói Israel ‘cơ bản đồng ý’ ngừng bắn 6 tuần, Hamas tới Ai Cập đàm phán trao đổi tù binh, kỳ vọng thỏa thuận công bằng trước lễ Ramadan

PA - được thành lập khi Israel và Palestine ký Hiệp định hòa bình Oslo năm 1993, hiện đang trong giai đoạn khủng hoảng nghiêm trọng. Tính chính danh của PA gắn với tiến trình hòa bình Trung Đông, với mục tiêu thành lập Nhà nước Palestine tồn tại bên cạnh Nhà nước Israel. Tuy nhiên, cùng với tiến trình hòa bình bị “đóng băng” trong nhiều năm qua, uy tín của PA và Tổng thống Abbas giảm sút nghiêm trọng.

Aljazeera đưa tin, trong một cuộc thăm dò dư luận gần đây của Trung tâm Nghiên cứu chính sách và khảo sát Palestine (PSR), khoảng 90% số người được hỏi ủng hộ việc Tổng thống PA Mahmoud Abbas từ chức và 60% kêu gọi giải tán PA.

Giải pháp cần?

Về nguyên nhân Thủ tướng Shtayyeh từ chức, cuộc xung đột ở Dải Gaza kích hoạt những nỗ lực quốc tế nhằm cải tổ PA.

Mỹ từ lâu đã muốn triển khai giải pháp hai nhà nước để ổn định tình hình Trung Đông nhưng chưa thực hiện được. Trong bối cảnh Israel mở chiến dịch quân sự tại Gaza khiến Hamas suy yếu, Mỹ muốn tranh thủ cơ hội này để thúc đẩy vai trò của PA, tiến tới xây dựng PA trở thành một thực thể quản lý cả Bờ Tây và Gaza.

Nếu ổn định được tình hình, ngăn chặn xung đột leo thang tại Trung Đông để giảm can dự tại khu vực này, Mỹ có thể tập trung các nguồn lực đối phó với xung đột Nga-Ukraine và cạnh tranh ảnh hưởng với Trung Quốc tại châu Á-Thái Bình Dương.

Trong những tháng gần đây, các quan chức Mỹ đã liên tục tới Ramallah, thảo luận các biện pháp tăng cường tính hợp pháp để PA có thể đóng vai trò lãnh đạo ở Gaza và Bờ Tây sau giao tranh.

Về phần mình, PA phải đối mặt với sự cạnh tranh ảnh hưởng của phong trào Hồi giáo Hamas kể từ năm 2006 trong việc giành quyền lãnh đạo Nhà nước Palestine trong tương lai. Trong bối cảnh xung đột Israel-Hamas đang diễn ra, PA cũng muốn tranh thủ cơ hội nắm vai trò quản lý các vùng lãnh thổ của người Palestine, nhưng vấp phải sự phản đối mạnh mẽ của Israel với lý do PA ủng hộ khủng bố.

Ngoài ra, nhiều chính phủ trên thế giới - bao gồm cả các chính phủ Arab - đã ra điều kiện thành lập một chính phủ Palestine mới, có trách nhiệm, hiệu quả và toàn diện, thì mới hỗ trợ tài chính cho PA.

Trước đó, hồi tháng 1, Tổng thống Abbas đã bổ nhiệm các lãnh đạo địa phương mới sau khi 12 người trong số đó bị cách chức vào tháng 8/2023. PA cũng đang triển khai các bước cải cách bao gồm thay đổi trong cách tuyển dụng lực lượng an ninh, tự do hóa truyền thông và tái cơ cấu ngành y tế, bao gồm cả việc cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe toàn dân, kêu gọi tổ chức tổng tuyển cử.

...nhưng liệu đã đủ?

Thời gian gần đây, Tổng thống Abbas đang nỗ lực thành lập một chính phủ mới, trao quyền cho ông Mohammad Mustafa - cựu Bộ trưởng Kinh tế Palestine và là quan chức điều hành của Ngân hàng thế giới (WB), ứng cử viên tiềm năng cho chức Thủ tướng.

Ông Abbas cũng giao nhiệm vụ cho một số quan chức Palestine chuẩn bị kế hoạch tái thiết Gaza, trong đó bao gồm việc thành lập cơ quan tái thiết hoạt động dưới sự giám sát của WB. PA cũng đang phối hợp với các nước Arab xây dựng một kế hoạch cho Gaza thời hậu xung đột, trong đó phong trào Hồi giáo Hamas có thể gia nhập Mặt trận giải phóng Palestine (PLO), chấm dứt sự chia rẽ kéo dài nhiều năm giữa các phe phái.

Việc từ chức của ông Shtayyeh sẽ được cộng đồng quốc tế ghi nhận là một bước đi tích cực trong quá trình cải tổ PA. Tuy nhiên, động thái này có thể chưa đủ để thuyết phục Israel giao cho PA quyền quản lý Gaza.

Các chính phủ phương Tây và Arab từ lâu đã gây áp lực buộc PA phải tiến hành cải tổ, bao gồm việc thay thế các chính trị gia cao tuổi bằng một đội ngũ các nhà quản lý kỹ trị.

Trong thời gian tới, Tổng thống Abbas nhiều khả năng sẽ bổ nhiệm ông Mohammad Mustafa vào chức vụ Thủ tướng. Tuy nhiên, trong bối cảnh không có cơ quan nghị viện hoạt động trong các khu vực do PA kiểm soát, ông Abbas từ lâu vẫn là nhân vật chủ chốt trong chính quyền, không phụ thuộc vào vai trò của Thủ tướng.

Ông Abbas chủ yếu cai trị bằng sắc lệnh và có ảnh hưởng rộng rãi đối với hệ thống tư pháp và công tố Palestine. Bất kỳ vị Thủ tướng nào của PA cũng sẽ phải làm việc dưới quyền của ông Abbas và có rất ít khả năng tự đưa ra quyết định.

Ngoài ra, trong kế hoạch của ông Abbas, một chính phủ Palestine trong tương lai có thể có sự hiện diện của Hamas - một điều rất khó chấp nhận đối với cộng đồng quốc tế, đặc biệt là Israel.

PA đang phải đối mặt với các thách thức ở Bờ Tây, bao gồm cả tình trạng bạo lực gia tăng của người định cư Israel và cuộc khủng hoảng kinh tế đã trở nên trầm trọng hơn do chiến tranh cũng như quyết định của chính phủ Israel cắt giảm các khoản thu thuế của người Palestine. PA hiện không có khả năng cung cấp các dịch vụ cơ bản như giáo dục, việc làm… Việc thay đổi nhân sự trong PA không loại bỏ được những thách thức trên.

Theo báo giới, việc Thủ tướng Shtayyeh từ chức là một động tác mang tính “trình diễn”, cho cộng đồng quốc tế thấy các bước cải cách PA để đáp ứng yêu cầu của thế giới. Tuy vậy, các nhà quan sát cho rằng động thái "trình diễn" trên vẫn chưa đáp ứng được các đòi hỏi mà các chính phủ phương Tây và Arab buộc chính quyền Palestine phải thực hiện, đặc biệt, đối với Israel, trừ khi có sức ép mạnh mẽ của cộng đồng quốc tế, đặc biệt là từ Mỹ.

Phát động Cuộc thi chính luận về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng lần thứ tư

Phát động Cuộc thi chính luận về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng lần thứ tư

Cuộc thi tiếp tục khẳng định vai trò quan trọng của công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác ...

Nga đề nghị HĐBA họp khẩn liên quan tình hình Trung Đông; Thủ tướng Israel nói về 'đòn chí mạng'

Nga đề nghị HĐBA họp khẩn liên quan tình hình Trung Đông; Thủ tướng Israel nói về 'đòn chí mạng'

Chiều 5/2, Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc (HĐBA LHQ) nhóm họp khẩn cấp theo đề nghị của Nga, trong bối cảnh chiến sự ...

Ảnh ấn tượng (5-11/2): Ông Putin kể việc đề xuất Nga xích lại gần NATO, Ukraine sa thải Tổng tư lệnh VSU, Mỹ nói Israel phản ứng ‘quá đáng’ ở Dải Gaza

Ảnh ấn tượng (5-11/2): Ông Putin kể việc đề xuất Nga xích lại gần NATO, Ukraine sa thải Tổng tư lệnh VSU, Mỹ nói Israel phản ứng ‘quá đáng’ ở Dải Gaza

Xung đột Nga - Ukraine, ông Putin nói NATO từ chối Nga gia nhập, Dải Gaza bị tàn phá, Mỹ bình luận phản ứng của ...

Thủ tướng Palestine cùng toàn bộ chính phủ từ chức

Thủ tướng Palestine cùng toàn bộ chính phủ từ chức

Ngày 26/2, Thủ tướng Palestine Mohammad Shtayyeh đệ đơn từ chức của toàn bộ chính phủ lên Tổng thống Mahmoud Abbas.

Sau khi Thủ tướng từ chức, Palestine chẳng dám mong 'điều kỳ diệu', đặt niềm tin vào Hamas một việc

Sau khi Thủ tướng từ chức, Palestine chẳng dám mong 'điều kỳ diệu', đặt niềm tin vào Hamas một việc

Ngày 28/2, Ngoại trưởng Palestine Riyad al-Maliki cho biết, ông không hy vọng sẽ có “điều kỳ diệu” xảy ra trong cuộc đàm phán nhằm ...

(theo Times of Israel, Aljazeera, TTXVN)

Bài viết cùng chủ đề

Xung đột Israel-Hamas

Đọc thêm

Xung đột leo thang ở nhiều nơi, chi tiêu quân sự toàn cầu năm 2023 cao kỷ lục

Xung đột leo thang ở nhiều nơi, chi tiêu quân sự toàn cầu năm 2023 cao kỷ lục

Chi tiêu quân sự toàn cầu năm 2023 đạt mức 2,4 nghìn tỷ USD, cao nhất mọi thời đại, trong bối cảnh xung đột và căng thẳng leo thang.
Giá cà phê hôm nay 22/4/2024: Giá cà phê tiếp tục xô đổ mọi mức giá, bất ngờ có thể đến từ arabica, gỡ nút thắt cho hàng Việt?

Giá cà phê hôm nay 22/4/2024: Giá cà phê tiếp tục xô đổ mọi mức giá, bất ngờ có thể đến từ arabica, gỡ nút thắt cho hàng Việt?

Giá cà phê hôm nay 22/4/2024: Giá cà phê tiếp tục xô đổ mọi mức giá, bất ngờ có thể đến từ arabica, gỡ nút thắt cho hàng Việt?
Giá vàng hôm nay 22/4/2024: Giá vàng được đặt niềm tin, phăng phăng lên dốc, thị trường cần một đợt bán tháo

Giá vàng hôm nay 22/4/2024: Giá vàng được đặt niềm tin, phăng phăng lên dốc, thị trường cần một đợt bán tháo

Giá vàng hôm nay 22/4/2024 được các chuyên gia kỳ vọng sẽ giữ đà tăng vững chắc.
Giá tiêu hôm nay 22/4/2024, mốc 100 nghìn đồng/kg không còn xa, dư địa tăng của hồ tiêu Việt Nam còn rất lớn

Giá tiêu hôm nay 22/4/2024, mốc 100 nghìn đồng/kg không còn xa, dư địa tăng của hồ tiêu Việt Nam còn rất lớn

Giá tiêu hôm nay 22/4/2024 tại thị trường trong nước tiếp tục tăng mạnh ở các địa phương trọng điểm, giao dịch từ 96.500 – 98.000 đồng/kg.
Dự kiến sự kiện quốc tế nổi bật tuần từ ngày 22/4-28/4

Dự kiến sự kiện quốc tế nổi bật tuần từ ngày 22/4-28/4

Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ thăm Iraq, Hội nghị Ngoại trưởng EU, Trung Quốc đón Ngoại trưởng Mỹ.... là những sự kiện quốc tế nổi bật trong tuần.
Điểm tin thế giới sáng 22/4: Tiềm lực kinh tế Ấn Độ, Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ thăm Iraq, bầu cử Quốc hội Maldives

Điểm tin thế giới sáng 22/4: Tiềm lực kinh tế Ấn Độ, Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ thăm Iraq, bầu cử Quốc hội Maldives

Báo Thế giới & Việt Nam điểm một số tin tức thế giới đáng chú ý sáng nay, 22/4.
Xung đột leo thang ở nhiều nơi, chi tiêu quân sự toàn cầu năm 2023 cao kỷ lục

Xung đột leo thang ở nhiều nơi, chi tiêu quân sự toàn cầu năm 2023 cao kỷ lục

Chi tiêu quân sự toàn cầu năm 2023 đạt mức 2,4 nghìn tỷ USD, cao nhất mọi thời đại, trong bối cảnh xung đột và căng thẳng leo thang.
Dự kiến sự kiện quốc tế nổi bật tuần từ ngày 22/4-28/4

Dự kiến sự kiện quốc tế nổi bật tuần từ ngày 22/4-28/4

Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ thăm Iraq, Hội nghị Ngoại trưởng EU, Trung Quốc đón Ngoại trưởng Mỹ.... là những sự kiện quốc tế nổi bật trong tuần.
Điểm tin thế giới sáng 22/4: Tiềm lực kinh tế Ấn Độ, Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ thăm Iraq, bầu cử Quốc hội Maldives

Điểm tin thế giới sáng 22/4: Tiềm lực kinh tế Ấn Độ, Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ thăm Iraq, bầu cử Quốc hội Maldives

Báo Thế giới & Việt Nam điểm một số tin tức thế giới đáng chú ý sáng nay, 22/4.
Ảnh ấn tượng (15-21/4): Nga rút quân khỏi Karabakh, phát hiện tên lửa đạn đạo ở bờ Biển Chết, Đức-Trung Quốc tìm điểm chung, Ngoại trưởng Mỹ mua kem

Ảnh ấn tượng (15-21/4): Nga rút quân khỏi Karabakh, phát hiện tên lửa đạn đạo ở bờ Biển Chết, Đức-Trung Quốc tìm điểm chung, Ngoại trưởng Mỹ mua kem

Nga rút quân khỏi Karabakh, căng thẳng Iran-Israel, phát hiện tên lửa đạn đạo trên bờ Biển Chết… là những ảnh ấn tượng trong tuần.
Thủ tướng Đức ca ngợi Mỹ thông qua dự luật viện trợ Ukraine, ứng viên Nghị viện EU lại phản đối kịch liệt

Thủ tướng Đức ca ngợi Mỹ thông qua dự luật viện trợ Ukraine, ứng viên Nghị viện EU lại phản đối kịch liệt

Thủ tướng Đức Olaf Scholz ngày 21/4 lên tiếng hoan nghênh Hạ viện Mỹ đã thông qua dự luật viện trợ quân sự gần 61 tỷ USD cho Ukraine trong khi nghị sỹ Pháp lại ...
Indonesia thúc đẩy mối quan hệ cấp độ cao hơn với Trung Quốc

Indonesia thúc đẩy mối quan hệ cấp độ cao hơn với Trung Quốc

Bộ trưởng Điều phối Đầu tư và Hàng hải Indonesia tin tưởng quan hệ Indonesia-Trung Quốc sẽ ngày càng bền chặt, đạt đến cấp độ cao hơn dưới chính quyền mới.
Thủ tướng Đức thăm Trung Quốc: Rủi ro hay bảo đảm?

Thủ tướng Đức thăm Trung Quốc: Rủi ro hay bảo đảm?

Vừa thúc đẩy hợp tác, vừa thể hiện thái độ về thương mại và xung đột Nga-Ukraine là nhiệm vụ không dễ dàng với Thủ tướng Olaf Scholz ở Trung Quốc.
Thủ tướng Nhật Bản thăm Mỹ: Chuyến đi 'một công nhiều việc'

Thủ tướng Nhật Bản thăm Mỹ: Chuyến đi 'một công nhiều việc'

Thủ tướng Nhật Bản Kishida Fumio bắt đầu chuyến thăm cấp nhà nước tại Mỹ, với nhiều mục đích, mục tiêu, cả trong quan hệ song phương và đa phương...
Hướng đi chiến lược mới của Bình Nhưỡng

Hướng đi chiến lược mới của Bình Nhưỡng

Bình Nhưỡng đang tìm 'lối ra' cho bế tắc trên bán đảo Triều Tiên thông qua hợp tác chặt chẽ hơn với Nga.
Vụ tấn công Đại sứ quán Iran ở Syria: Giọt nước có tràn ly?

Vụ tấn công Đại sứ quán Iran ở Syria: Giọt nước có tràn ly?

Sự việc ngày 1/4 dường như là lần đầu tiên một cơ quan đại diện ngoại giao lớn là mục tiêu tấn công.
Chặng đường mới của Tổng thống Ai Cập

Chặng đường mới của Tổng thống Ai Cập

Đương kim Tổng thống Abdel Fattah El-Sissi đã chính thức tuyên thệ nhậm chức vào ngày 2/4, trở thành người đứng đầu Ai Cập ba nhiệm kỳ liên tiếp.
Mồi lửa mới đốt 'chảo lửa' Trung Đông

Mồi lửa mới đốt 'chảo lửa' Trung Đông

Vụ tấn công bất ngờ vào tòa nhà lãnh sự Iran tại Syria sẽ khiến bầu không khí căng thẳng tại khu vực Trung Đông thêm 'nóng rẫy'.
Cuộc so tài giữa UAV và UGV trong xung đột Nga-Ukraine

Cuộc so tài giữa UAV và UGV trong xung đột Nga-Ukraine

Xung đột Nga-Ukraine buộc hai bên phát triển các phương tiện mặt đất không người lái (UGV) và các thiết bị bay không người lái (UAV).
Tấn công cơ quan ngoại giao... không phải chuyện hiếm!

Tấn công cơ quan ngoại giao... không phải chuyện hiếm!

Những cuộc xâm nhập, tấn công vào cơ quan ngoại giao gây ra nhiều cuộc khủng hoảng trong quan hệ các nước không phải chuyện hiếm.
'Vén màn bí mật' về kho tên lửa của Lực lượng vệ binh cách mạng Hồi giáo Iran

'Vén màn bí mật' về kho tên lửa của Lực lượng vệ binh cách mạng Hồi giáo Iran

Theo trang mạng quân sự Nga, Iran hiện đang sở hữu kho tên lửa lớn nhất và đa dạng nhất ở Trung Đông.
Schengen và ‘giấc mơ có thật’ của hai nước Đông Âu

Schengen và ‘giấc mơ có thật’ của hai nước Đông Âu

Sau khi Bulgaria và Romania gia nhập, Schengen mở rộng thành khu vực đi lại tự do của 29 thành viên.
Các sáng kiến toàn cầu mới của Trung Quốc

Các sáng kiến toàn cầu mới của Trung Quốc

Sau một thập kỷ triển khai đại sáng kiến Vành đai và Con đường (BRI), Trung Quốc tiếp tục mở rộng ảnh hưởng toàn cầu bằng các sáng kiến mới.
Sự tàn khốc chưa hồi kết

Sự tàn khốc chưa hồi kết

Cuộc xung đột Nga-Ukraine bước vào năm thứ ba và đang ngày càng trở nên khốc liệt.
Phiên bản di động