Đẩy mạnh chính sách dân tộc, 'chạm' vào đời sống đồng bào

Những năm qua, với sự quan tâm của Đảng, Nhà nước, các chương trình, dự án, chính sách dân tộc đã chạm vào đời sống, tạo động lực quan trọng trong phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS) và miền núi.

Bứt phá trong thực thi chính sách dân tộc Động lực cho phát triển bền vững Việt Nam-Trung Quốc tăng cường chia sẻ kinh nghiệm xây dựng chính sách dân tộc

Đẩy mạnh chính sách dân tộc, 'chạm' vào đời sống đồng bào

Người dân xã Phìn Ngan (nay là xã Bát Xát), tỉnh Lào Cai được hỗ trợ giống mận Tả Van từ Chương trình MTQG 1719 để phát triển sản xuất. (Nguồn: Vietnamnet)

Nông thôn khởi sắc, đời sống đồng bào DTTS được nâng cao

Báo cáo số 812/BC-BDTTG của Bộ Dân tộc và Tôn giáo tổng kết việc thực hiện chính sách dân tộc giai đoạn 2021-2025, đề xuất định hướng chính sách dân tộc giai đoạn 2026-2030 ghi nhận nhiều chuyển biến tích cực.

More from WVR
Bứt phá trong thực thi chính sách dân tộc

Đặc biệt, tư duy về công tác dân tộc của các cấp ủy đảng, chính quyền địa phương đã có những đột phá, chuyển từ hỗ trợ sang kiến tạo phát triển.

Tăng trưởng kinh tế vùng đồng bào DTTS và miền núi duy trì ở mức khá cao: Tây Bắc trên 8%/năm, Tây Nguyên khoảng 7,5%, Tây Nam Bộ trên 7%, vượt mức tăng GDP cả nước năm 2024 (7,09%).

Công tác giảm nghèo ghi nhận kết quả rõ nét: Tỷ lệ hộ nghèo đa chiều giảm bình quân 1,03%/năm, riêng vùng đồng bào DTTS giảm tới 3,4%/năm. Đến năm 2024, tỷ lệ hộ nghèo và cận nghèo còn 22,36%; thu nhập bình quân đạt 43,4 triệu đồng/người/năm, tăng 3,1 lần so với năm 2020.

Ông Lê Đức Minh, nguyên Trưởng Phòng Dân tộc huyện Bát Xát, tỉnh Lào Cai (trước sáp nhập), hiện là Phó Chủ tịch UBND xã A Mú Sung cho biết, trong những năm qua, với sự đầu tư của Đảng và Nhà nước, diện mạo nông thôn vùng cao tỉnh Lào Cai đã có nhiều chuyển biến tích cực. Trong đó, Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS và miền núi giai đoạn 2021 - 2030; giai đoạn I: từ 2021 đến 2025 (Chương trình MTQG 1719) như “chìa khóa” để tháo gỡ những khó khăn của địa phương.

“Khi mới triển khai Chương trình MTQG 1719, chúng tôi cũng gặp nhiều khó khăn, một số văn bản hướng dẫn của cấp trên chưa cụ thể, rõ ràng; anh em trong cơ quan thì còn trẻ, địa bàn rộng, trong khi danh mục nhu cầu đầu tư lớn… Nhưng với sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị, sự nỗ lực của cán bộ, công chức Phòng Dân tộc huyện Bát Xát (cũ), việc triển khai Chương trình MTQG 1719 trên địa bàn đạt được nhiều kết quả đáng mừng", ông Lê Đức Minh nhấn mạnh.

Bên cạnh đó, các công trình hạ tầng được đầu tư đã và đang phát huy hiệu quả tích cực như: Dự án sắp xếp dân cư vùng thiên tai thôn Láo Vàng với quy mô bố trí cho 70 hộ dân với tổng kinh phí trên 21 tỷ đồng; hàng trăm cây số đường giao thông nông thôn được đầu tư từ nguồn vốn Chương trình đã tạo điều kiện đi lại thuận lợi cho bà con, thúc đẩy giao thương hàng hóa… Cùng với đó, các cây, con giống mới được hỗ trợ từ nguồn vốn sự nghiệp của Chương trình đã góp phần quan trọng trong việc cải thiện thu nhập cho người dân.

Nhờ các chương trình, dự án, chính sách dân tộc, đời sống kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS ngày càng khởi sắc.

Mở hướng phát triển bền vững vùng đồng bào DTTS và miền núi

Tại tỉnh Quảng Ngãi, cùng với các chương trình, dự án, chính sách dân tộc, Chương trình MTQG 1719 đã và đang tạo chuyển biến rõ nét ở nhiều địa phương. Diện mạo nông thôn khởi sắc, đời sống vật chất và tinh thần của người dân được cải thiện đáng kể.

Như ở xã Ngọk Tụ, Chương trình MTQG 1719 được triển khai đồng bộ, tập trung đầu tư hạ tầng giao thông, thủy lợi, trường học, y tế và hỗ trợ người dân phát triển nông nghiệp theo hướng hàng hóa, gắn với chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi.

Ngoài ra, địa phương cũng chú trọng xây dựng các mô hình sinh kế phù hợp, hỗ trợ đào tạo nghề, tạo việc làm cho hộ nghèo, cận nghèo và hộ mới thoát nghèo. Nhờ đó, đến nay 100% đường trục thôn, liên thôn được cứng hóa; 100% hộ dân sử dụng điện lưới quốc gia; trường, lớp học được xây dựng kiên cố, khang trang. Tỷ lệ hộ nghèo đa chiều của xã giảm còn gần 13%.

Theo ông Phan Văn Tuân, Phó Chủ tịch UBND xã Ngọk Tụ, sau 5 năm triển khai, Chương trình MTQG 1719 đã góp phần quan trọng nâng cao đời sống người dân. Hạ tầng ngày càng hoàn thiện, cơ hội việc làm và sinh kế bền vững được mở rộng, diện mạo vùng đồng bào DTTS không ngừng khởi sắc.

Bên cạnh đó, ông Rơ Châm Giáo, nguyên Trưởng Ban Dân tộc tỉnh Kon Tum nhận định, thời gian qua, các chương trình, chính sách, đặc biệt là Chương trình MTQG 1719 đã phát huy hiệu quả, giúp cho vùng đồng bào DTTS phát triển mạnh mẽ.

“Tôi mong muốn, trong thời gian tới, Đảng, Nhà nước tiếp tục quan tâm, đầu tư cho vùng đồng bào DTTS, giúp bà con có điều kiện phát triển kinh tế, nâng cao nhận thức, biết áp dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất để vươn lên xóa đói, giảm nghèo và hướng tới làm giàu”, ông Rơ Châm Giáo bày tỏ.

Ông Rơ Châm Giáo, dân tộc Gia Rai, nguyên Trưởng Ban Dân tộc tỉnh Kon Tum bày tỏ mong muốn Đảng, Nhà nước tiếp tục quan tâm, đầu tư cho vùng đồng bào DTTS.

Yêu cầu cho giai đoạn mới

Để tiếp tục thực hiện hiệu quả chính sách dân tộc trong giai đoạn mới, với yêu cầu cao hơn, Bộ Dân tộc và Tôn giáo đã đề xuất một số nhiệm vụ, giải pháp cho cả giai đoạn. Cụ thể, tiếp tục hoàn thiện thể chế, chính sách; nâng cao hiệu lực quản lý; hoàn thiện cơ chế quản lý Chương trình MTQG, giao mục tiêu gắn kết quả, tăng quyền chủ động cho địa phương.

Cùng với đó, chú trọng phát triển kinh tế, sinh kế bền vững; phát triển hạ tầng thiết yếu, kết nối số. Trong đó, ưu tiên giải quyết dứt điểm nhu cầu căn bản như giao thông, điện, nước sạch, trường học, y tế, viễn thông, internet…

Đặc biệt, chú trọng xử lý các "điểm nghẽn" đặc thù như giải quyết thiếu đất ở, đất sản xuất; linh hoạt cơ chế sử dụng đất miền núi; giao đất, giao rừng gắn sinh kế. Phát triển nguồn nhân lực, dịch vụ xã hội. Bảo tồn văn hóa gắn với vai trò cộng đồng: Đẩy mạnh mô hình "bảo tồn sống", gắn di sản với du lịch, sinh kế; cộng đồng là chủ thể quản lý và hưởng lợi.

Suy cho cùng, chính sách không thể nằm trên giấy. Với vùng đồng bào DTTS, chính sách dân tộc hiện diện trong từng giọt nước chảy về bản, từng con đường đến trường, từng bữa ăn đủ dinh dưỡng của trẻ em vùng cao… Và giai đoạn tới sẽ là phép thử, để những trăn trở sẽ thực sự được giải quyết tận gốc rễ.