EU tìm cách ‘chiếm sóng’ Mỹ và Trung Quốc ở Đông Nam Á

Quang Hiếu
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. TGVN. Hiện Mỹ và Trung Quốc là hai nước có ảnh hưởng kinh tế và chính trị rõ rệt nhất ở Đông Nam Á, còn Liên minh châu Âu (EU) vẫn chưa thể giành được lợi thế dù có rất nhiều tiềm năng.
Đông Nam Á đang là khu vực thu hút nhiều đối tác, bao gồm cả Liên minh châu Âu (EU). (Nguồn: Zing)
Đông Nam Á đang là khu vực thu hút nhiều đối tác, bao gồm cả Liên minh châu Âu (EU). (Nguồn: Zing)

Đông Nam Á đang là khu vực thu hút nhiều đối tác, bao gồm cả Liên minh châu Âu (EU). Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của cả khu vực này là khoảng 3.000 tỷ USD và các nền kinh tế khu vực đang phát triển nhanh chóng.

EU là nhà đầu tư trực tiếp nước ngoài lớn nhất ở Đông Nam Á và nằm trong số 3 nhà nhập khẩu hàng đầu của hầu hết các quốc gia trong khu vực. Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) cũng tạo điều kiện phát triển chủ nghĩa đa phương giữa các khối, và hầu hết các chính phủ trong khu vực đều đang khao khát trở thành cường quốc tầm trung.

Mặt khác, chủ nghĩa đế quốc đã để lại cho châu Âu rất nhiều sức mạnh mềm trong khu vực này. Cụ thể tiếng Anh vẫn là ngôn ngữ chung của khu vực, châu Âu là điểm du lịch được ưa thích thứ hai tại đây và các trường đại học của châu Âu nằm trong số top 3 lựa chọn được du học sinh yêu thích nhất nhờ các suất học bổng hào phóng.

Tuy nhiên, cuộc khảo sát mới nhất do Viện nghiên cứu Đông Nam Á tại Singapore thực hiện có tên “Thông điệp Đông Nam Á” cho thấy kết quả tốt xấu lẫn lộn đối với EU.

Khi được hỏi về việc họ tin tưởng rằng quốc gia nào hoặc khối nào sẽ ủng hộ mạnh mẽ nghị trình thương mại tự do toàn cầu, những người tham gia khảo sát xếp EU ở vị trí thứ hai với 25,5%, chỉ sau Nhật Bản (27,6%), dẫn trước Mỹ và Trung Quốc.

Với câu hỏi nước nào nên đóng vai trò lãnh đạo trong việc duy trì trật tự dựa trên quy tắc và luật pháp quốc tế, EU đứng đầu với 33%, cao hơn Mỹ (24,3%) và Nhật Bản (20%).

Tuy nhiên, tỷ lệ người được hỏi cho rằng EU là nền kinh tế có ảnh hưởng nhất trong khu vực đã giảm xuống chỉ còn 0,6%, so với mức 1,7% trong cuộc khảo sát năm 2019 trong khi Nhật Bản duy trì ở mức khoảng 4%.

Về nước có ảnh hưởng chính trị và chiến lược nhất, số người lựa chọn EU đã tăng từ 0,7% vào năm 2019 lên 1,1% vào năm 2020, nhưng khối này vẫn xếp sau Nhật Bản.

EU-ASEAN: Từng bước xây dựng nền tảng cho một FTA toàn diện

EU-ASEAN: Từng bước xây dựng nền tảng cho một FTA toàn diện

TGVN. Đại sứ Liên minh châu Âu (EU) tại ASEAN Igor Driesmans nhận định, quan hệ EU-ASEAN đang phát triển mạnh mẽ cả về chiều ...

Thiếu sự nổi bật

Trên thực tế, kết quả này chẳng có gì đáng ngạc nhiên. Cho đến nay, Mỹ và Trung Quốc có ảnh hưởng kinh tế và chính trị nổi bật nhất trong khu vực và tình trạng cạnh tranh chiến lược mới giữa hai nước chỉ càng làm rõ thêm điều này.

Tuy nhiên, vì sao EU hiện không giành được lợi thế so với các cường quốc tầm trung khác như Nhật Bản? Mới đây, Đại sứ EU tại ASEAN Igor Driesmans cho biết EU thiếu sự hiện diện nổi bật trong khu vực này, mặc dù ông lưu ý rằng đây không phải là điều xảy ra ở riêng Đông Nam Á.

Ông Igor Driesmans đánh giá: “Vốn rất khó để có các bài viết về EU và các chính sách của EU bên trong châu Âu. Do đó, chúng tôi nhận thức được vấn đề này và đang tích cực giải quyết bằng việc tìm cách cải thiện có hệ thống hình ảnh của mình trên khắp khu vực. Nói thì dễ hơn làm, nhưng chúng tôi vẫn tiếp tục cố gắng”.

Một phần là do các vấn đề vốn có thể dễ dàng giải quyết như quan hệ công chúng. Chẳng hạn, ông Driesmans chỉ có 3.558 người theo dõi trên Twitter, ít hơn so với Đại sứ Mỹ tại Campuchia (6.751 người). Những nhà cung cấp nội dung truyền thông lớn nhất trong khu vực Đông Nam Á cũng là của Mỹ.

Không một phương tiện truyền thông nào của châu Âu có thể sánh kịp, kể cả khi so với sự xuất hiện của các phương tiện truyền thông bằng tiếng Trung đang bùng nổ trong những năm gần đây. Hơn nữa, công tác hoạch định chính sách của EU quá quan liêu, tốc độ xử lý chậm chạp và gây khó hiểu (ngay cả đối với các phóng viên châu Âu trong khu vực).

Mặc dù vậy, nhiều khả năng vị thế của EU tại Đông Nam Á sẽ được củng cố trong những năm tới nếu EU thông qua chính sách Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương mở rộng. Năm 2019, Pháp đã thông qua chiến lược Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, trong khi đó Đức và Hà Lan cũng lần lượt công bố chiến lược Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương vào tháng 9 và tháng 11/2020.

EU tìm cách ‘chiếm sóng’ Mỹ và Trung Quốc ở Đông Nam Á
Chủ tịch EC Charles Michel. (Nguồn: EC)

Tiềm năng khẳng định vị thế

Mới đây, Đại diện cấp cao của EU về chính sách đối ngoại và an ninh Josep Borrell đã lưu ý rằng đường lối chỉ đạo của Đức sẽ đóng góp hữu ích cho chính sách của chính EU, do đó có khả năng Brussels cũng sẽ đưa khu vực ASEAN vào trọng tâm trong tầm nhìn Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương của mình.

Sau Nhật Bản, EU được đánh giá cao thứ hai trong khu vực xét về khía cạnh ủng hộ mạnh mẽ nghị trình thương mại tự do toàn cầu. Dựa vào lợi thế này, EU có thể lạc quan hơn mặc dù cả Hiệp định đối tác toàn diện và tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) và Hiệp định đối tác kinh tế toàn diện khu vực (RCEP) mới được ký kết thì EU chỉ là quan sát viên.

Gần đây, Hệ thống quá cảnh hải quan ASEAN với sự hỗ trợ của EU, một hệ thống quản lý quá cảnh trực tuyến, đã được triển khai, dù ít gây chú ý hơn so với RCEP. Thêm vào đó, Hiệp định vận tải hàng không toàn diện EU-ASEAN cũng có thể sẽ được ký kết trước khi năm 2020 kết thúc.

Bên cạnh đó, các nước thành viên EU cũng đóng góp khoảng một nửa số tiền cho Quỹ tài chính xúc tác xanh ASEAN trị giá 1,2 tỷ Euro và Mạng lưới các thành phố thông minh ASEAN do EU tài trợ sẽ khởi động vào năm 2021. Sau cùng, những dự án này có thể cải thiện danh tiếng của EU như một cường quốc kinh tế trong khu vực.

Bài toán khó

Tuy nhiên, bài toán lớn nhất để EU khẳng định vị thế tại khu vực này là làm sao để có một hiệp định thương mại tự do (FTA) giữa EU và toàn khối ASEAN. Các nhà lãnh đạo EU vẫn mong muốn có một thỏa thuận giữa hai khối, như ông Driesmans và Chủ tịch Hội đồng châu Âu Charles Michel đã phát biểu tại Hội nghị thượng đỉnh kinh doanh EU-ASEAN hồi tháng 11.

Tin liên quan
EU-ASEAN tăng cường hợp tác nhiều phương diện EU-ASEAN tăng cường hợp tác nhiều phương diện

Đến nay, khả năng trong tương lai gần chỉ có thể có thỏa thuận của EU với từng nước ASEAN. EU đã phê chuẩn các FTA với Singapore và Việt Nam và cả hai đều mang lại kết quả tốt đẹp. Tuy nhiên, các cuộc đàm phán hiệp định thương mại với Thái Lan, Philippines, Malaysia và Indonesia dường như đều đình trệ bởi nhiều nguyên nhân, trong đó có cả vấn đề nhân quyền.

Theo ông Bridget Welsh, một nhà phân tích chính trị tại Đại học Nottingham Malaysia, EU cần phải đặt mình ngang hàng với Đông Nam Á và thậm chí nên hiểu rằng châu Âu cần Đông Nam Á hơn là Đông Nam Á cần châu Âu.

Các nhà lãnh đạo EU đã tiếp nhận ý kiến này và nóng lòng muốn xóa bỏ khoảng cách giữa hai khối. Trong bài phát biểu quan trọng tại Hội nghị thượng đỉnh kinh doanh EU-ASEAN ngày 19/11, Chủ tịch Hội đồng châu Âu Charles Michel nhấn mạnh: “Chúng ta cần học hỏi lẫn nhau và trao đổi những thông lệ hiệu quả nhất, EU và ASEAN cần có nhau”.

Theo ông Borrell, trong cuộc cạnh tranh nước lớn, sự ủng hộ của châu Âu đối với nền dân chủ là một nguồn quan trọng tạo nên sức hút cho Brussels. Thông qua Kế hoạch hành động về nhân quyền và dân chủ mới được thông qua, EU dự định mở rộng việc hỗ trợ xây dựng dân chủ trên toàn thế giới.

Khi đó, câu hỏi đặt ra là liệu sự hiện diện thiếu nổi bật của EU có đang làm suy giảm khả năng của họ trong việc hỗ trợ xây dựng chế độ dân chủ ở những nơi như Đông Nam Á hay việc xây dựng dân chủ là một phương tiện để khắc phục tình trạng kém nổi bật của họ.

Đây sẽ là một bài toán cân bằng đối với Brussels, mặc dù Đông Nam Á là nơi lý tưởng để EU tiến hành cuộc thử nghiệm trở thành một “cường quốc chiến lược”.

Tin tức ASEAN buổi sáng 9/11: Họp trù bị Hội nghị Cấp cao ASEAN 37, Đông Nam Á chúc mừng ông Joe Biden

Tin tức ASEAN buổi sáng 9/11: Họp trù bị Hội nghị Cấp cao ASEAN 37, Đông Nam Á chúc mừng ông Joe Biden

TGVN. Họp trù bị Hội nghị Cấp cao ASEAN 37, lãnh đạo một số nước Đông Nam Á chúc mừng ông Joe Biden... là những ...

72% doanh nghiệp EU tại Việt Nam có kế hoạch mở rộng hoạt động kinh doanh

72% doanh nghiệp EU tại Việt Nam có kế hoạch mở rộng hoạt động kinh doanh

TGVN. Báo cáo khảo sát tâm lý kinh doanh lần thứ 6 của Hội đồng Kinh doanh Liên minh châu Âu (EU)-ASEAN công bố ngày ...

Việt Nam luôn tạo điều kiện các doanh nghiệp EU đầu tư

Việt Nam luôn tạo điều kiện các doanh nghiệp EU đầu tư

TGVN. Chiều 7/10, tại Nhà Quốc hội, Phó Chủ tịch Quốc hội Phùng Quốc Hiển đã tiếp Chủ tịch Hội đồng Kinh doanh EU-ASEAN Donald ...

(theo Internationale Politik Quarterly)

Bài viết cùng chủ đề

Liên minh châu Âu (EU)

Đọc thêm

Lịch âm 13/8, xem âm lịch hôm nay Thứ Bảy ngày 13/8/2022 tốt hay xấu? Lịch vạn niên 13/8/2022

Lịch âm 13/8, xem âm lịch hôm nay Thứ Bảy ngày 13/8/2022 tốt hay xấu? Lịch vạn niên 13/8/2022

Baoquocte.vn. Lịch âm 13/8. âm lịch hôm nay 13/8. Xem âm lịch hôm nay ngày 13/8/2022 tốt hay xấu? Lịch vạn niên ngày 13 tháng 8 năm 2022 hôm nay.
Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp ngày 13/8/2022: Tuổi Mão vận trình tài lộc nở rộ

Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp ngày 13/8/2022: Tuổi Mão vận trình tài lộc nở rộ

Baoquocte.vn. Tử vi hôm nay ngày 13/8/2022 của 12 con giáp - tuổi Tý, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, tài lộc...
Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Bảy ngày 13/8/2022: Bạch Dương dễ tan vỡ tình cảm

Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Bảy ngày 13/8/2022: Bạch Dương dễ tan vỡ tình cảm

Baoquocte.vn. Tử vi hôm nay 13/8/2022 của 12 cung hoàng đạo - Ma Kết, Bảo Bình, Song Ngư, Bạch Dương, Kim Ngưu, Song Tử, Cự Giải, Sư Tử, Xử Nữ, Thiên ...
Huyền thoại Philippe Starck: 'Mỗi khách sạn tôi tạo ra giống như một bộ phim mà tôi là đạo diễn'

Huyền thoại Philippe Starck: 'Mỗi khách sạn tôi tạo ra giống như một bộ phim mà tôi là đạo diễn'

Baoquocte.vn. Huyền thoại thiết kế Philippe Starck nhiều lần thay đổi ngành khách sạn thế giới, tạo ra những không gian sống tinh tế, ngập tràn trải nghiệm.
Sao Việt: Lý Nhã Kỳ muốn một lần được sống thật với mình, Thu Quỳnh mặc gợi cảm 'đốt mắt' fan

Sao Việt: Lý Nhã Kỳ muốn một lần được sống thật với mình, Thu Quỳnh mặc gợi cảm 'đốt mắt' fan

Baoquocte.vn. Lý Nhã Kỳ muốn được một lần được sống thật với bản thân mình; Thu Quỳnh mặc gợi cảm 'đốt mắt' người hâm mộ.
Hậu trận ngập lụt kỷ lục: Chính quyền Seoul ngừng cấp phép xây dựng nhà ở ngầm và bán ngầm

Hậu trận ngập lụt kỷ lục: Chính quyền Seoul ngừng cấp phép xây dựng nhà ở ngầm và bán ngầm

Baoquocte.vn. Thủ đô Seoul hoãn cấp giấy phép xây dựng căn hộ ngầm, bán ngầm, một ngày sau xảy ngập lụt hôm 8 - 9/8, ít nhất 16 người thiệt mạng ...
Ukraine muốn mua lá chắn Vòm sắt để phòng thủ, Tướng Nga nói gì?

Ukraine muốn mua lá chắn Vòm sắt để phòng thủ, Tướng Nga nói gì?

Baoquocte.vn. Tướng Nga Baluyevsky đã nhận định về hiệu quả của hệ thống phòng không Vòm sắt (Iron Dome) trong bối cảnh Ukraine đang muốn mua loại vũ khí này.
Rafael Nadal sẽ tham gia tranh tài tại Cincinnati Masters 2022

Rafael Nadal sẽ tham gia tranh tài tại Cincinnati Masters 2022

Baoquocte.vn. Tay vợt Rafael Nadal xác nhận sẽ tham gia giải Cincinnati Masters 2022, để có được màn chạy đà hoàn hảo trước thềm US Open 2022.
Covid-19 không còn cản đường du lịch Trung Quốc

Covid-19 không còn cản đường du lịch Trung Quốc

Baoquocte.vn. Người dân Trung Quốc dường như đã thích nghi với những hạn chế nghiêm ngặt vì Covid-19 của chính phủ và tiếp tục đi du lịch.
Nhận định, lịch thi đấu, dự đoán kết quả vòng 2 Ngoại hạng Anh mùa giải 2022-2023

Nhận định, lịch thi đấu, dự đoán kết quả vòng 2 Ngoại hạng Anh mùa giải 2022-2023

Baoquocte.vn. Chúng ta hãy cùng điểm qua nhận định, lịch thi đấu 10 trận đấu của vòng 2 Ngoại hạng Anh mùa giải 2022-2023.
Ukraine muốn mua lá chắn Vòm sắt để phòng thủ, Tướng Nga nói gì?

Ukraine muốn mua lá chắn Vòm sắt để phòng thủ, Tướng Nga nói gì?

Baoquocte.vn. Tướng Nga Baluyevsky đã nhận định về hiệu quả của hệ thống phòng không Vòm sắt (Iron Dome) trong bối cảnh Ukraine đang muốn mua loại vũ khí này.
Tỷ lệ ủng hộ nội các Nhật Bản tăng sau khi Thủ tướng Kishida làm điều này

Tỷ lệ ủng hộ nội các Nhật Bản tăng sau khi Thủ tướng Kishida làm điều này

Baoquocte.vn. Theo Kyodo, tỷ lệ ủng hộ đối với nội các của Thủ tướng Nhật Bản Kishida Fumio đã tăng trở lại sau khi có những điều chỉnh nhân sự kịp thời.
Nga nắm hơn 12.000 tỷ USD khoáng sản Ukraine, Trung Quốc lo ‘thảm họa’ ở Zaporizhzhia

Nga nắm hơn 12.000 tỷ USD khoáng sản Ukraine, Trung Quốc lo ‘thảm họa’ ở Zaporizhzhia

Baoquocte.vn. Hiện Nga đã nắm quyền kiểm soát một số lượng lớn các mỏ ở Ukraine với tổng giá trị khoáng sản ước tính vào khoảng 12,400 tỷ USD.
Palestine nỗ lực tìm kiếm tư cách thành viên đầy đủ của Liên hợp quốc

Palestine nỗ lực tìm kiếm tư cách thành viên đầy đủ của Liên hợp quốc

Baoquocte.vn. Theo truyền thông Trung Đông ngày 11/8, lãnh đạo Palestine đã khởi động nỗ lực ngoại giao mới nhằm đạt được tư cách thành viên đầy đủ của Liên hợp quốc (LHQ).
Đức lại giục Nga nhận tuabin, muốn họp quốc tế về tái thiết Ukraine

Đức lại giục Nga nhận tuabin, muốn họp quốc tế về tái thiết Ukraine

Baoquocte.vn. Chính quyền Đức của Thủ tướng Olaf Scholz đã có một số động thái mới đáng chú ý liên quan tới câu chuyện về năng lượng và nỗ lực tái thiết Ukraine.
Vụ FBI khám nhà ông Donald Trump: Bộ trưởng Tư pháp xác nhận, chính chủ phản ứng ra sao?

Vụ FBI khám nhà ông Donald Trump: Bộ trưởng Tư pháp xác nhận, chính chủ phản ứng ra sao?

Baoquocte.vn. Cựu Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết các luật sư và đại diện của mình ‘đang hợp tác toàn diện’ với cơ quan chức năng liên quan.
Châu Âu: Để Đông về bớt lạnh

Châu Âu: Để Đông về bớt lạnh

Baoquocte.vn. Trước viễn cảnh nguồn cung khí đốt bị gián đoạn, giữa mùa Hè nắng nóng, Liên minh châu Âu đang gấp rút triển khai kế hoạch ứng phó với mùa Đông.
Mỹ tiêu diệt trùm khủng bố Al-Qaeda: Vừa mừng vừa lo

Mỹ tiêu diệt trùm khủng bố Al-Qaeda: Vừa mừng vừa lo

Baoquocte.vn. Việc Mỹ tiêu diệt thủ lĩnh Al-Qaeda đã giáng đòn vào chủ nghĩa khủng bố, song cũng cho thấy thực tế đáng ngại cùng một số tác động tới Mỹ và khu vực.
Cuộc đua ngầm dưới Thái Bình Dương

Cuộc đua ngầm dưới Thái Bình Dương

Baoquocte.vn. Những năm gần đây, châu Á-Thái Bình Dương trở thành nơi cạnh tranh ảnh hưởng giữa các nước lớn.
Tâm điểm mới trong cạnh tranh chiến lược Nga-Mỹ

Tâm điểm mới trong cạnh tranh chiến lược Nga-Mỹ

Baoquocte.vn. Trong hai tuần qua, Trung Đông bỗng nổi lên thành điểm quan tâm đặc biệt của dư luận với chuyến thăm của Tổng thống Mỹ Biden và Tổng thống Nga Putin.
Tổng thống Indonesia thăm Trung Quốc: Thân thiết trong thận trọng

Tổng thống Indonesia thăm Trung Quốc: Thân thiết trong thận trọng

Baoquocte.vn. Quan hệ hợp tác thương mại và đầu tư giữa Indonesia và Trung Quốc khăng khít vẫn chưa thể khiến hai bên bớt thận trọng ở các vấn đề cốt lõi.
‘Làn sóng từ chức’ ở châu Âu: Nào chỉ vì Nga-Ukraine?

‘Làn sóng từ chức’ ở châu Âu: Nào chỉ vì Nga-Ukraine?

Baoquocte.vn. Xung đột Nga-Ukraine không phải là nguyên nhân duy nhất dẫn đến thay đổi chính phủ tại một số nước châu Âu thời gian qua.
Nhìn lại UNCLOS sau 40 năm

Nhìn lại UNCLOS sau 40 năm

Baoquocte.vn. PGS. TS, Đại sứ Nguyễn Hồng Thao đánh giá về tầm quan trọng của UNCLOS 1982 trong lịch sử phát triển luật biển quốc tế.
Xu hướng thúc đẩy năng lượng tái tạo trên thế giới

Xu hướng thúc đẩy năng lượng tái tạo trên thế giới

Baoquocte.vn. Việc nhiều quốc gia trên thế giới đang tích cực chuyển dịch sang năng lượng tái tạo khiến bản đồ năng lượng toàn cầu bị thay đổi đáng kể.
Vĩnh biệt ‘người bạn lớn’ của Việt Nam

Vĩnh biệt ‘người bạn lớn’ của Việt Nam

Baoquocte.vn. Sự ra đi đột ngột của cựu Thủ tướng Nhật Bản Abe Shinzo đã tạo ra một cơn sốc với không chỉ với đất nước Nhật Bản mà với cả thế giới.
Chính sách của các nước về kinh tế xanh và kinh nghiệm cho Việt Nam

Chính sách của các nước về kinh tế xanh và kinh nghiệm cho Việt Nam

Baoquocte.vn. Việc học hỏi kinh nghiệm của các quốc gia có thể giúp Việt Nam tạo ra những chuyển biến ấn tượng trong việc phát triển kinh tế xanh.
‘Kỷ nguyên Marcos’ mới của Philippines

‘Kỷ nguyên Marcos’ mới của Philippines

Baoquocte.vn. Ngày 30/6, ông Ferdinand Romualdez Marcos Jr. đã chính thức tuyên thệ nhậm chức Tổng thống Philippines, đánh dấu sự chuyển mình mới của quốc gia này.
Điểm danh những bê bối và 'giọt nước tràn ly' khiến Thủ tướng Anh Boris Johnson buộc phải từ chức

Điểm danh những bê bối và 'giọt nước tràn ly' khiến Thủ tướng Anh Boris Johnson buộc phải từ chức

Baoquocte.vn. Sau nhiều bê bối chính trị cũng như áp lực từ chính nội các của mình, Thủ tướng Anh Boris Johnson đã buộc phải từ chức vào ngày 7/7.
Phiên bản di động