Israel - tiến thoái lưỡng nan trước nguy cơ Trung Đông 'bùng cháy'

Hương Giang
TGVN. Một loạt báo cáo đáng tin cậy cho thấy, Israel gần đây đã nhắm đến các lực lượng của Iran và cơ sở hạ tầng ở Syria. Các cuộc tấn công này được mô tả như “cuộc chiến giữa các cuộc chiến” của Israel làm xói mòn khả năng của kẻ thù nhằm ngăn chặn các cuộc xung đột lớn tiếp theo.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
Sau S-400, Thổ Nhĩ Kỳ sẽ tiếp tục gây choáng váng với tên lửa phòng không SUNGUR?
Israel: Bước ra vòng xoáy khủng hoảng và một cuộc chiến không công bằng đang chờ đợi?
cuoc chien giua cac cuoc hay loai tranh moi cua israel
Israel đang áp dụng một chiến lược mới ở Syria. (Nguồn: National Interest)

Trong một cuộc phỏng vấn hồi tháng 12 - ngay trước khi nghỉ hưu, Tham mưu trưởng Lực lượng Quốc phòng Israel Gadi Eizenkot tiết lộ rằng, Israel đã phá hủy hàng ngàn mục tiêu quân sự ở Syria, mà chỉ tốn rất ít công sức. Các báo cáo nguồn mở cho thấy các cuộc tấn công của Israel vẫn tiếp diễn từ đó đến nay.

Gấp rút chuẩn bị cho xung đột

Hiện tại, trọng tâm chính là thời điểm và địa điểm Israel tấn công, và không phải những gì đang bị phá hủy. Nhưng điều này đang thay đổi! Các mục tiêu tấn công không khó để xác định - phần lớn ở Syria, nơi đang trong tình trạng hỗn loạn sau nhiều năm nội chiến và hiện nay là khủng hoảng Covid-19. Iran tiếp tục khai thác sự hỗn loạn để triển khai quân và vũ khí tới nước này hòng chuẩn bị cho một cuộc xung đột với Israel.

Công tác chuẩn bị bao gồm lực lượng quân sự Iran và phiến quân người Shi’ite cùng vũ khí tối tân. Theo Tham mưu trưởng đương nhiệm của Lực lượng Quốc phòng Israel Aviv Kochavi, mối quan tâm hàng đầu của Israel (chỉ sau mối đe dọa hạt nhân Iran) là Tên lửa Dẫn đường Chính xác (PGM) của Tehran.

Toàn bộ tên lửa, nhưng đôi khi chỉ là các cấu phần và công nghệ để chế tạo hoặc chuyển đổi tên lửa thường thành tên lửa “thông minh”, từ Syria đến Lebanon, nơi Hezbollah tìm cách kiến tạo kho vũ khí PGM mạnh. Các cuộc tấn công của quân đội Israel nằm trong nỗ lực để ngăn chặn kho vũ khí này phát triển. Cả Hezbollah và Israel đều tránh không gây xung đột nhằm giảm thiểu những hậu quả tàn khốc.

Nhưng như Israel đã cảnh báo, nếu Hezbollah có đủ PGM để tạo ra mối đe dọa chiến lược từ lãnh thổ Lebanon, hoặc có được khả năng sản xuất chúng, một cuộc xung đột đẫm máu sẽ nổ ra. Chương trình tên lửa của Iran bắt đầu từ chiến tranh Iraq-Iran (1980-1988), khi các lực lượng và thường dân Iran bị hỏa lực tên lửa Iraq đe dọa. Tìm kiếm các khả năng tương tự, Iran đã nỗ lực để có được tên lửa từ Libya, Syria và Triều Tiên.

Năm 1985, Iran đã mua các Scud-B đầu tiên từ Libya, đồng thời phát triển các khả năng bổ sung với sự giúp đỡ của Trung Quốc, Nga, Triều Tiên và Pakistan. Bắc Kinh và Moscow giữ một vai trò lớn trong việc giúp Iran có được động cơ tên lửa, trong khi Triều Tiên cung cấp cho Iran toàn bộ hệ thống tên lửa đạn đạo. Khi Iran nắm được công nghệ và sản xuất, họ bắt đầu xuất khẩu bí quyết, các bộ phận và đôi khi tên lửa nguyên quả cho các đồng minh trên khắp Trung Đông.

Đáng chú ý, Tehran đã trang bị các lực lượng ủy nhiệm như Hamas và Hezbollah một loạt tên lửa với khả năng khác nhau, nhưng chưa có PGM. Mục tiêu là đe dọa Israel bằng các đợt tấn công tên lửa áp đảo và có khả năng làm tê liệt. Tuy nhiên, Israel đã phát triển các hệ thống phòng thủ tên lửa để vô hiệu hóa mối đe dọa đó.

Át chủ bài PGM

Thất vọng vì công nghệ Israel, Iran bắt đầu chuyển đạn dược dẫn đường chính xác cho các lực lượng ủy thác của mình vào khoảng năm 2013. Một số vũ khí có khả năng vượt qua các hệ thống phòng thủ tên lửa hiện có của Israel. Tất cả đều có khả năng tấn công chính xác, đại diện cho những gì các quan chức Israel gọi là “người thay đổi cuộc chơi”, và thề sẽ ngăn chặn.

Các nhà lãnh đạo Iran hiểu rằng, PGM có thể thay đổi cuộc chơi khi giúp các chiến binh phi nhà nước, như Hezbollah, phương tiện để giành ưu thế trên không khi các lực lượng này không có căn cứ không quân hoặc máy bay chiến đấu. Tuy nhiên, việc chuyển công nghệ này cho các lực lượng ủy nhiệm là một sự vi phạm nghiêm trọng các quy tắc hiện hữu. Các quan chức Israel lo ngại rằng việc đưa ra chiến lược PGM trong khu vực có thể dẫn đến một kỷ nguyên xung đột nguy hiểm mới.

Chương trình PGM là ưu tiên cao đối với Iran. Trong một cuộc phỏng vấn năm 2018 trên tờ Tasnim News, chỉ huy Lực lượng Hàng không Vũ trụ Iran IRGC, Tướng Amir-Ali Hajizadeh kể lại rằng, vào năm 2009, ông đã trình bày với lãnh đạo Iran về kế hoạch hiện đại hóa chương trình tên lửa. Lãnh đạo tối cao Ali Khamenei đã ra lệnh cho ông tập trung vào phát triển các tên lửa dẫn đường chính xác. Ý thức được sự nguy hiểm, Israel đã can thiệp và phá hủy các tài liệu PGM bất cứ nơi nào và bất cứ khi nào có thể.

Năm 2016, Iran thay đổi phương thức hoạt động, tạm dừng việc chuyển các tên lửa nguyên quả, thay vào đó là chuyển đổi các tên lửa không được điều khiển hiện có thành các tên lửa “thông minh”. Hiện họ đang chuyển các bộ phận nhỏ hơn (điều hướng, cánh, chỉ huy và kiểm soát...) qua Syria cho Hezbollah. Các nhóm chiến binh đang khai thác một loạt tuyến đường buôn lậu từ Syria đến Lebanon (trên không, trên bộ và trên biển) để trốn tránh sự can thiệp của Israel.

Israel gần đây đã áp dụng một chiến lược mới, vạch trần chương trình PGM của Hezbollah và kêu gọi Iran chấm dứt việc chạy đua PGM. Năm ngoái, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu đã tiếp xúc với một cơ sở PGM của Hezbollah ở Lebanon, tuy nhiên, các quan chức tình báo Israel cho rằng Iran đã thiết lập thành công các cơ sở mới.

Cho đến tháng Giêng vừa qua, các công việc này được Tư lệnh Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo - Thiếu tướng Qassim Suleimani, người đã thiệt mạng trong cuộc tấn công bằng máy bay không người lái của Mỹ - chỉ huy. Nhưng các hoạt động buôn lậu PGM vẫn tiếp tục và do đó, các cuộc tấn công của Israel cũng vẫn tiếp diễn. Sau mỗi cuộc tấn công, khả năng xảy ra xung đột lớn hơn cũng tăng theo.

Nguy cơ Trung Đông bùng cháy

Israel hiện thiếu các đối tác đáng tin cậy để đàm phán loại lực lượng Iran và PGM khỏi Syria và Lebanon. Tel Aviv đã nỗ lực thuyết phục người Nga gạt Iran ra khỏi Syria, vì lợi ích Moscow. Israel đã nói rõ với Tổng thống Nga Vladimir Putin rằng chừng nào mối đe dọa PGM còn tiếp diễn, và chừng nào Iran vi phạm “ranh giới đỏ” của Israel ở Syria và Lebanon, các cuộc tấn công vẫn sẽ nổ ra. Sẽ không có sự ổn định ở Syria và đầu tư của Nga chịu nhiều rủi ro. Đây là một vấn đề gây căng thẳng thường xuyên giữa Tehran và Moscow.

Tại Lebanon, căng thẳng cũng đang gia tăng. Đất nước này đang trên bờ vực sụp đổ tài chính sau khi vỡ nợ hơn 4 tỷ USD tại Eurobonds, và các mối đe dọa siêu lạm phát cũng như tình trạng tham nhũng khiến Lebanon cũng đang đối mặt với một cuộc chiến của riêng họ. Với những cảnh báo ngày càng dồn dập của Israel, mối đe dọa PGM có thể sẽ đóng một vai trò lớn trong cuộc tranh luận sắp tới tại Liên hợp quốc về việc dỡ bỏ lệnh cấm vận vũ khí đối với Iran.

Đây cũng có thể là vấn đề chính trong cuộc tranh luận về một khoản cứu trợ tài chính cho Lebanon. Nhưng, thật khó có thể tưởng tượng được rằng Israel sẽ quyết định vô hiệu hóa các vấn đề lớn này trước khi một trong hai vấn đề được đưa ra bàn thảo. Đây là lý do tại sao cuộc khủng hoảng PGM đang tiến đến điểm tới hạn và có thể khiến Trung Đông bùng cháy. Tất cả các vấn đề trên được cho là đang ẩn chứa một viễn cảnh có thể dẫn đến một cuộc đụng độ bất khả kháng.

Israel tuyên bố không nhất thiết phải liên quan tới sự cố ở cơ sở hạt nhân Iran

Israel tuyên bố không nhất thiết phải liên quan tới sự cố ở cơ sở hạt nhân Iran

TGVN. Bộ trưởng Quốc phòng Israel Benny Gantz ngày 5/7 tuyên bố rằng, nước này không nhất thiết phải liên quan tới mọi vụ sự cố ...

Cháy tổ hợp hạt nhân, một nhà kho bị phá hủy, Iran đe dọa Mỹ-Israel

Cháy tổ hợp hạt nhân, một nhà kho bị phá hủy, Iran đe dọa Mỹ-Israel

TGVN. Ngày 2/7, một vụ hỏa hoạn đã xảy ra tại một điểm xây dựng bên trong tổ hợp hạt nhân Natanz của Iran, tuy nhiên ...

LHQ đặc biệt lo ngại, kêu gọi EU có biện pháp ngăn chặn kế hoạch sáp nhập Bờ Tây của Israel

LHQ đặc biệt lo ngại, kêu gọi EU có biện pháp ngăn chặn kế hoạch sáp nhập Bờ Tây của Israel

TGVN. Trước kế hoạch sáp nhập Bờ Tây của Israel khiến cộng đồng quốc tế lo ngại, Liên hợp quốc (LHQ) đã hối thúc Liên minh ...

(theo National Interest)

Đọc thêm

Giá vàng hôm nay 21/10/2026 giữ sắc đỏ, thị trường đang tích lũy, bán vàng từ 5 triệu đồng không được dùng tiền mặt

Giá vàng hôm nay 21/10/2026 giữ sắc đỏ, thị trường đang tích lũy, bán vàng từ 5 triệu đồng không được dùng tiền mặt

Giá vàng hôm nay 21/10/2026 tiếp tục giữ đà suy yếu khi giá dầu thô duy trì ở mức cao làm gia tăng lo ngại về lạm phát.
Bắc Ninh đưa văn hóa hiện diện thường xuyên trong đời sống cộng đồng, gắn trách nhiệm bảo tồn di sản

Bắc Ninh đưa văn hóa hiện diện thường xuyên trong đời sống cộng đồng, gắn trách nhiệm bảo tồn di sản

Thành phố Bắc Ninh yêu cầu tiếp tục rà soát tiến độ thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam.
Bộ Công an Việt Nam trao tặng bộ lễ phục Công an Nhân dân Việt Nam cho Bảo tàng Cảnh sát Slovakia

Bộ Công an Việt Nam trao tặng bộ lễ phục Công an Nhân dân Việt Nam cho Bảo tàng Cảnh sát Slovakia

Đoàn công tác của lãnh đạo cấp cao Bộ Công an do Thứ trưởng, Thượng tướng Lê Quốc Hùng dẫn đầu thăm và làm việc tại Bảo tàng Cảnh sát ...
Nữ nghệ sĩ Mai Chung và hành trình đưa ca Huế đến gần hơn với công chúng

Nữ nghệ sĩ Mai Chung và hành trình đưa ca Huế đến gần hơn với công chúng

Công tác tại Nhà hát Ca kịch Huế với vai trò nhạc công và ca sĩ, nữ nghệ sĩ Mai Chung gắn bó với cây đàn nguyệt, những làn điệu ...
Dự báo thời tiết hôm nay và ngày mai (21/10): Đông Bắc Bộ từ chiều mai có mưa, mưa rào; Nam Bộ tối nay mưa to cục bộ

Dự báo thời tiết hôm nay và ngày mai (21/10): Đông Bắc Bộ từ chiều mai có mưa, mưa rào; Nam Bộ tối nay mưa to cục bộ

Thông tin dự báo thời tiết các khu vực trong đêm hôm nay và ngày mai (21/10) từ Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia.
Quan hệ Nga-Iran cao nhất lịch sử, quyết tâm mở rộng hợp tác toàn diện

Quan hệ Nga-Iran cao nhất lịch sử, quyết tâm mở rộng hợp tác toàn diện

Nga và Iran khẳng định quyết tâm mở rộng hợp tác kinh tế, đầu tư và hạt nhân, tăng cường phối hợp tại các diễn đàn đa phương.
Quan hệ Nga-Iran cao nhất lịch sử, quyết tâm mở rộng hợp tác toàn diện

Quan hệ Nga-Iran cao nhất lịch sử, quyết tâm mở rộng hợp tác toàn diện

Nga và Iran khẳng định quyết tâm mở rộng hợp tác kinh tế, đầu tư và hạt nhân, tăng cường phối hợp tại các diễn đàn đa phương.
Hàn Quốc tuyên bố rút một phần nhân viên ngoại giao khỏi Ukraine, lý do là gì?

Hàn Quốc tuyên bố rút một phần nhân viên ngoại giao khỏi Ukraine, lý do là gì?

Hàn Quốc thông báo quyết định rút một phần nhân viên ngoại giao khỏi Ukraine trong bối cảnh tranh cãi giữa hai nước chưa được giải quyết.
Đặc phái viên Mỹ dự kiến tới Na Uy, thúc đẩy hòa đàm Nga-Ukraine

Đặc phái viên Mỹ dự kiến tới Na Uy, thúc đẩy hòa đàm Nga-Ukraine

Đặc phái viên Nhà Trắng Steve Witkoff dự kiến tới Na Uy ngày 20/10 để thảo luận với Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky về cuộc xung đột Nga-Ukraine.
Nguy cơ leo thang căng thẳng ở biên giới Hàn Quốc-Triều Tiên

Nguy cơ leo thang căng thẳng ở biên giới Hàn Quốc-Triều Tiên

Hàn Quốc đã phản ứng cứng rắn một ngày sau khi Triều Tiên tuyên bố cân nhắc triển khai thêm vũ khí tấn công chiến thuật dọc biên giới liên Triều.
Syria lên tiếng về hoạt động quân sự của Israel gần Cao nguyên Golan

Syria lên tiếng về hoạt động quân sự của Israel gần Cao nguyên Golan

Syria ngày 19/10 lên tiếng phản đối các hoạt động quân sự của Israel tại tỉnh Quneitra và khu vực nông thôn tỉnh Daraa trong những ngày gần đây.
Nhật Bản khởi động sứ mệnh khám phá vệ tinh sao Hỏa

Nhật Bản khởi động sứ mệnh khám phá vệ tinh sao Hỏa

Ngày 19/10, Nhật Bản phóng tàu vũ trụ thực hiện sứ mệnh thu thập mẫu đất, bụi và đá từ Phobos, vệ tinh lớn hơn trong số hai vệ tinh tự nhiên của sao Hỏa.
Quan hệ Mỹ - Iran và thế đấu trường kỳ

Quan hệ Mỹ - Iran và thế đấu trường kỳ

Không thể nhanh chóng đánh bại Iran về quân sự, Mỹ đang chuyển sang mặt trận kinh tế, hy vọng các biện pháp trừng phạt kéo dài sẽ buộc Tehran phải nhượng bộ.
Hiệp ước Mecca trước phép thử lửa đầu tiên

Hiệp ước Mecca trước phép thử lửa đầu tiên

Việc lực lượng Houthi tại Yemen gia tăng các cuộc tấn công nhằm vào Saudi Arabia đặt Hiệp ước Phòng thủ chung Mecca trước thử thách thực tế đầu tiên.
Ukraine trong tính toán của Tổng thống Mỹ Donald Trump: Hòa bình hay bước ngoặt chiến lược?

Ukraine trong tính toán của Tổng thống Mỹ Donald Trump: Hòa bình hay bước ngoặt chiến lược?

Trong khi Mỹ tìm kiếm một giải pháp thực dụng cho xung đột Ukraine, Anh và nhiều nước châu Âu vẫn nhấn mạnh yêu cầu duy trì sức ép đối với Nga.
‘Lý thuyết chiến thắng’ và lằn ranh đỏ

‘Lý thuyết chiến thắng’ và lằn ranh đỏ

Diễn đàn An ninh Warsaw tại Ba Lan (12-13/10) có nhiều nội dung đáng chú ý liên quan tới ‘lý thuyết chiến thắng’ của NATO.
Hành trình nước rút của Tổng thống Trump

Hành trình nước rút của Tổng thống Trump

Tổng thống Mỹ Donald Trump đang tích cực vận động nhằm duy trì quyền kiểm soát Hạ viện và Thượng viện trước thềm cuộc bầu cử giữa kỳ vào ngày 3/11 tới.
Bầu cử giữa nhiệm kỳ Mỹ: Phép thử quyền lực với Tổng thống Trump

Bầu cử giữa nhiệm kỳ Mỹ: Phép thử quyền lực với Tổng thống Trump

Bầu cử giữa nhiệm kỳ ngày 3/11 tới đây sẽ quyết định 470 ghế tại Quốc hội Mỹ, gồm toàn bộ 435 ghế Hạ viện và 35 ghế Thượng viện.
Làm thế nào một siêu trí tuệ AI có thể thống trị thế giới?

Làm thế nào một siêu trí tuệ AI có thể thống trị thế giới?

Khi trí tuệ nhân tạo (AI) ngày càng mạnh mẽ và con người phụ thuộc nhiều hơn vào công nghệ này, nguy cơ một hệ thống siêu thông minh vượt khỏi tầm kiểm soát đang ...
Khi Mỹ khiến các liên minh lung lay, châu Âu học cách tự đứng vững

Khi Mỹ khiến các liên minh lung lay, châu Âu học cách tự đứng vững

Khi Mỹ tìm cách đòi hỏi các liên minh mang lại lợi ích trực tiếp hơn, châu Âu đang từng bước trưởng thành hơn với tư cách một chủ thể chiến lược.
Vì sao đường sắt tốc độ cao chưa phát triển ở Mỹ?

Vì sao đường sắt tốc độ cao chưa phát triển ở Mỹ?

Đường sắt tốc độ cao đã phát triển mạnh tại nhiều quốc gia. Vậy đâu là những trở ngại khiến loại hình vận tải này khó phát triển tại Mỹ?
South China Morning Post: Cơm gà Hội An là đại diện tiêu biểu cho ẩm thực miền Trung Việt Nam

South China Morning Post: Cơm gà Hội An là đại diện tiêu biểu cho ẩm thực miền Trung Việt Nam

Món cơm gà Hội An của Việt Nam vừa được giới thiệu trên SCMP, với những nhận xét tích cực về hương vị, cách chế biến và sự kết hợp tinh tế giữa các nguyên ...
Dấu hỏi lớn về kỷ nguyên Brexit, Thủ tướng Burnham đang tìm đường đưa Anh trở lại với châu Âu?

Dấu hỏi lớn về kỷ nguyên Brexit, Thủ tướng Burnham đang tìm đường đưa Anh trở lại với châu Âu?

Thủ tướng Anh khiến nhiều người bất ngờ, trong đó có không ít thành viên nội các, khi bất ngờ mở lại vấn đề Brexit và quan hệ giữa Anh và EU.
Thấy gì từ việc Mỹ rút quân khỏi Iraq?

Thấy gì từ việc Mỹ rút quân khỏi Iraq?

Việc Mỹ rút quân khỏi các căn cứ còn lại tại Iraq làm dấy lên lo ngại về việc khoảng trống an ninh có thể xuất hiện.
Phiên bản di động