Nga - Ukraine trước thềm Thể thức Normandy: Thoát “bĩ” khó khả dĩ

TGVN. Lần này, liệu Nga, Ukraine, Đức và Pháp có thể nhất trí nguyên tắc về chấm dứt chiến sự tại miền Đông Ukraine, hay lại lạc vào lối mòn 3 năm trước? Bình luận của Thế giới & Việt Nam.
nga ukraine truoc them the thuc normandy thoat bi kho kha di Tổng thống Zelensky nói về 'chiến thắng của Ukraine'
nga ukraine truoc them the thuc normandy thoat bi kho kha di Kremlin nói về cuộc gặp thượng đỉnh Nga - Ukraine
nga ukraine truoc them the thuc normandy thoat bi kho kha di
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky trong cuộc phỏng vấn với tờ Time ngày 30/11. (Nguồn: Time)

Ngày 9/12, Tổng thống Nga Vladimir Putin, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron và Thủ tướng Đức Angela Merkel sẽ hội ngộ tại Paris (Pháp) theo Thể thức Normandy để tìm kiếm giải pháp chấm dứt chiến sự miền Đông Ukraine.

Song chiến sự miền Đông Ukraine là vô cùng phức tạp, khi đã kéo dài hơn 5 năm và khiến hơn 13.000 người thiệt mạng. Nỗ lực của các bên liên quan, từ thỏa thuận ngừng bắn Minsk I (2014) và Minsk II (2015), tới 5 lần gặp gỡ trước của Thể thức Normandy đều không cải thiện tình hình. Gần đây, quan hệ Nga - Ukraine có cải thiện nhưng nhất trí ngừng bắn và chấm dứt xung đột trong 48 giờ là không tưởng. Khi ấy, Thể thức Normandy hướng tới tìm kiếm đồng thuận song phương về chủ trương chấm dứt xung đột, song điều tưởng không khó này, trên thực tế lại khó không tưởng bởi 3 lý do sau.

Thứ nhất, Thể thức Normandy vắng sự hiện diện của Mỹ. Cơ chế này được thiết lập năm 2014, khi lãnh đạo 4 nước gặp tại kỷ niệm 70 năm Ngày Đổ bộ (D-Day) của quân Đồng minh vào bờ biển Normandy trong Thế chiến II. Tuy nhiên, họ lại “quên” rằng tại chiến dịch đổ bộ năm nào, Mỹ đã đóng vai trò trung tâm, từ khâu lên kế hoạch, điều động và triển khai chiến dịch. Tổng Tư lệnh Đồng minh, Tướng Dwight D. Eisenhower sau đó đã trở thành Tổng thống Mỹ.

Vận đổi, sao dời, song ảnh hưởng của Mỹ tại châu Âu còn đó: Chẳng khó để thấy vai trò của Washington trong chính sách của Kiev qua cuộc điện đàm giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và người đồng cấp Ukraine Volodymyr Zelensky. Tuy nhiên, theo Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine Andriy Zahorodniuk, vụ việc không tác động nhiều tới quan hệ Mỹ - Ukraine và dòng tiền từ Washington sẽ tiếp tục đổ về Kiev cho đến khi xung đột tại Đông Ukraine chấm dứt. Trong cuộc phỏng vấn với Time ngày 30/11, chính ông Zelensky cũng thừa nhận rằng thiếu vắng sự giúp đỡ của Mỹ, giành lại lãnh thổ từ Nga là bất khả thi.

Duy trì lập trường cứng rắn với Nga là điều Quốc hội song phương đã nhất trí và sẽ không đổi thời gian tới. Khi ấy, dù ông Zelensky và ông Putin có đồng thuận về chấm dứt chiến sự tại Donbass, Kiev vẫn gặp khó với Quốc hội và Washington.

Thứ hai, bất chấp tiến triển trong thời gian gần đây, quan hệ Nga - Ukraine vẫn căng thẳng. Lần đầu tiên kể từ năm 2016, Tổng thống Nga Vladimir Putin xác nhận sẽ tham dự Thể thức Normandy. Ngày 18/11, Nga đã trao trả 3 tàu Ukraine cùng thủy thủ đoàn bắt giữ gần bán đảo Crimea, Biển Đen một năm trước. Tuy nhiên, đấu khẩu tái diễn khi Kiev tố Moscow gỡ vũ khí và trang thiết bị các tàu này. Thiếu vắng sự tin tưởng nên dù ông Zelensky đánh giá ba cuộc điện đàm trước đó với ông Putin là “hiệu quả”, song ông cho rằng “chính trị chẳng phải khoa học chính xác” và không kỳ vọng quá nhiều vào gặp gỡ lần này, đặc biệt là chấm dứt xung đột hay chủ quyền Crimea. Khi ấy, Ukraine ưu tiên thỏa thuận để tiến hành trao trả tù binh trong khung thời gian cụ thể.

Cuối cùng, sự thận trọng của ông Zelensky có cơ sở bởi ngoài 2 nhân tố trên, vai trò trung gian hòa giải của Pháp và Đức là chưa rõ ràng. Gần đây, Tổng thống Emmanuel Macron và Thủ tướng Angela Merkel đã tích cực hóa giải căng thẳng Nga - Ukraine. Tuy nhiên, Pháp và Đức vẫn là thành viên NATO và từng phê chuẩn trừng phạt Nga vì tham chiến tại miền Đông Ukraine và sát nhập Crimea. Điều này khiến nhiều người nghi ngờ tư cách trung gian hòa giải của họ.

Xét 3 nhân tố trên, có thể thấy xác suất thành công của Thể thức Normandy sắp tới là không nhiều. Tuy nhiên, trong Bình Ngô Đại Cáo, Nguyễn Trãi từng viết: “Càn khôn bĩ rồi lại thái – Nhật nguyệt hối rồi lại minh”. Câu nói này tổng kết quy luật vận động của lịch sử, rằng thịnh, suy là điều tất yếu. Quan hệ Nga - Ukraine có thể đã qua thời “bĩ”, song liệu cuộc gặp Thể thức Normandy liệu đã là bước mở đầu cho đoạn “thái” hay không, chưa ai khẳng định được.

nga ukraine truoc them the thuc normandy thoat bi kho kha di Lãnh đạo Nga, Ukraine lên kế hoạch bàn cụ thể về hợp đồng vận chuyển khí đốt

TGVN. Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov ngày 29/11 cho biết, Tổng thống Vladimir Putin có thể thảo luận với người đồng cấp Ukraine ...

nga ukraine truoc them the thuc normandy thoat bi kho kha di Lực lượng đối lập thân Nga đòi thêm lãnh thổ ở Ukraine

TGVN. Lực lượng ly khai thân Nga ở miền Đông Ukraine ngày 29/11 đã đưa ra yêu sách đối với những khu vực lãnh thổ ...

nga ukraine truoc them the thuc normandy thoat bi kho kha di Cuộc gặp cấp cao Thể thức Normandy về Ukraine: Mới liệu có khác?

TGVN. Không phải hội nghị cấp cao thường niên của NATO ở London với sự tham gia của Tổng thống Mỹ Donald Trump vào đầu ...

Lưu Huỳnh

Có thể bạn quan tâm

Đọc thêm

campuchia noi gi ve viec my trung phat cong ty trung quoc lien quan den du an nghi duong

Campuchia nói gì về việc Mỹ trừng phạt công ty Trung Quốc liên quan đến dự án nghỉ dưỡng?

Campuchia cho rằng, quyết định trừng phạt UDG với những lý do mà Bộ Tài chính Mỹ đưa ra không phản ánh đúng thực tế.
dinh huong tuong lai tai hoi thao nghe nghiep cua vong tay nuoc my

Định hướng tương lai tại Hội thảo Nghề nghiệp của 'Vòng tay nước Mỹ'

Hội thảo Nghề nghiệp của ‘Vòng tay nước Mỹ’ sẽ là cầu nối tiếp xúc với các chuyên gia người Việt uy tín hàng đầu thế giới.
lum xum quanh tuyen bo tai trung phat iran cua my washington mia mai chau au nga noi mo tuong

Lùm xùm quanh tuyên bố tái trừng phạt Iran của Mỹ, Washington mỉa mai châu Âu, Nga nói 'mơ tưởng!'

EU, Nga lên tiếng về việc Mỹ đơn phương tuyên bố tái áp đặt trừng phạt Iran nhân danh Hội đồng Bảo an.
thiago alcantara ghi dau an manh voi 45 phut trinh lang liverpool

Thiago Alcantara ghi dấu ấn mạnh với 45 phút trình làng Liverpool

Tân binh Thiago Alcantara lập kỷ lục mới ngay trận ra mắt Ngoại hạng Anh với số đường chuyền cao chưa từng có trong 45 phút chạm trán Chelsea.
xuat nhap khau ngay 19 219 nhieu mat hang viet nam hai tien ty o my thit lon trong nuoc tang gia tro lai

Xuất nhập khẩu ngày 19-21/9: Nhiều mặt hàng Việt Nam 'hái' tiền tỷ ở Mỹ, Thịt lợn trong nước tăng giá trở lại

Giá thịt lợn tăng trở lại, xuất khẩu cá ngừ khởi sắc nhờ EVFTA,...là những thông tin chính trong bản tin xuất nhập khẩu ngày 19-21/9.
tinh hinh syria chien dau co nga oanh tac ac liet o tay bac moscow canh bao am muu ve vu khi hoa hoc

Tình hình Syria: Chiến đấu cơ Nga oanh tạc ác liệt ở Tây Bắc, Moscow cảnh báo âm mưu về vũ khí hóa học

Tình hình Syria tiếp tục căng thẳng sau vụ oanh kích được đánh giá là dữ dội nhất kể từ thỏa thuận Nga-Thổ được triển khai 6 tháng trước.
tin tuc asean buoi sang 219 tinh hinh covid 19 tai van phuc tap thach thuc cua asean tu canh tranh my trung

Tin tức ASEAN buổi sáng 21/9: Tình hình Covid-19 tại vẫn phức tạp, Thách thức của ASEAN từ cạnh tranh Mỹ-Trung

Cập nhật tình hình Covid-19 tại ASEAN, Thách thức của ASEAN từ cạnh tranh Mỹ-Trung... là những thông tin chính trong bản tin ASEAN ngày hôm nay.
cronaldo ruc sang juventus dai thang tran ra quan o serie a

C.Ronaldo rực sáng, Juventus đại thắng trận ra quân ở Serie A

Với 1 bàn thắng và 1 đường kiến tạo, C.Ronaldo đã góp công giúp cho Juventus giành chiến thắng 3-0 trước Sampdoria ở vòng 1 Serie A.
tien dien tu hom nay 219 bitcoin boc hoi gan 2 ty usd von hoa nhom tien ao nho chim trong chao lua

Tiền điện tử hôm nay 21/9: Bitcoin 'bốc hơi' gần 2 tỷ USD vốn hóa, nhóm tiền ảo nhỏ chìm trong chảo lửa

Thị trường tiền ảo sáng nay chìm trong chảo lửa khi đa số các coin lao dốc, riêng Bitcoin bốc hơi gần 2 tỷ USD vốn hóa.
cung ngam lai bo anh cuoi ha canh noi anh phien ban philippines hut view

Cùng ngắm lại bộ ảnh cưới 'Hạ cánh nơi anh' phiên bản Philippines hút view

Cặp đôi người Philippines đã tái hiện bộ ảnh cưới độc đáo của mình mang phong cách và hơi thở phim “Hạ cánh nơi anh” thực sự hút view.
campuchia noi gi ve viec my trung phat cong ty trung quoc lien quan den du an nghi duong

Campuchia nói gì về việc Mỹ trừng phạt công ty Trung Quốc liên quan đến dự án nghỉ dưỡng?

Campuchia cho rằng, quyết định trừng phạt UDG với những lý do mà Bộ Tài chính Mỹ đưa ra không phản ánh đúng thực tế.
lum xum quanh tuyen bo tai trung phat iran cua my washington mia mai chau au nga noi mo tuong

Lùm xùm quanh tuyên bố tái trừng phạt Iran của Mỹ, Washington mỉa mai châu Âu, Nga nói 'mơ tưởng!'

EU, Nga lên tiếng về việc Mỹ đơn phương tuyên bố tái áp đặt trừng phạt Iran nhân danh Hội đồng Bảo an.
tinh hinh syria chien dau co nga oanh tac ac liet o tay bac moscow canh bao am muu ve vu khi hoa hoc

Tình hình Syria: Chiến đấu cơ Nga oanh tạc ác liệt ở Tây Bắc, Moscow cảnh báo âm mưu về vũ khí hóa học

Tình hình Syria tiếp tục căng thẳng sau vụ oanh kích được đánh giá là dữ dội nhất kể từ thỏa thuận Nga-Thổ được triển khai 6 tháng trước.
tinh hinh belarus nguoi dan da met moi vi bieu tinh quan chuc my gap phe doi lap moscow minsk lap kenh lien lac nong

Tình hình Belarus: Người dân đã mệt mỏi vì biểu tình, quan chức Mỹ gặp phe đối lập, Moscow-Minsk lập kênh liên lạc nóng

Trong bối cảnh tình hình Belarus vẫn tiếp tục rối ren, người dân thủ đô Minsk có vẻ đã mệt mỏi với các cuộc biểu tình.
an do australia dep bo oan gian cu xich lai gan nhau hon

Ấn Độ-Australia: Dẹp bỏ oán giận cũ, xích lại gần nhau hơn

Quan hệ Ấn Độ-Australia trở nên sâu sắc hơn bao giờ hết, đúng vào thời điểm cả hai nước đều cần tới mối quan hệ này...
nga am tham ma cao tay trong cuoc chien gianh anh huong o trung dong

Nga âm thầm mà 'cao tay' trong cuộc chiến giành ảnh hưởng ở Trung Đông

Việc Nga can thiệp thành công vào Syria hồi năm 2015 là cơ sở để Moscow gia tăng hiện diện tại Trung Đông.
trung quoc an do xoa so tieng sam o bien gioi khi ten da tren day dan da len nong

Trung Quốc-Ấn Độ: Xóa sổ 'tiếng sấm' ở biên giới khi 'tên đã trên dây, đạn đã lên nòng'?

Giới học giả của cả Trung Quốc và Ấn Độ đều không dám đảm bảo rằng xung đột biên giới nhất định sẽ không leo thang.
ong trump dang bien my thanh phien ban loi cua trung quoc

Ông Trump đang biến Mỹ thành ‘phiên bản lỗi’ của Trung Quốc?

Theo phân tích của World Politics Affairs, dường như Chính quyền của Tổng thống Donald Trump đang biến Mỹ thành một 'phiên bản lỗi' của Trung Quốc.
Phiên bản di động