Sổ tay văn hóa Đông - Tây

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Tìm một hướng mới cho phát triển

Hữu Ngọc
TGVN. Phát triển chủ yếu khi đó là tăng trưởng kinh tế (GDP), điều dẫn đến chủ nghĩa tiêu thụ, cạnh tranh khốc liệt trên thị trường tự do, của toàn cầu hóa, đào sâu hố giàu nghèo, giữa các dân tộc... trong từng quốc gia, phá hoại môi trường.
TIN LIÊN QUAN
nha van hoa huu ngoc tim mot huong moi cho phat trien Nhà văn hóa Hữu Ngọc bàn về hài hước
nha van hoa huu ngoc tim mot huong moi cho phat trien Nhà văn hóa Hữu Ngọc bàn về văn hóa xe máy ở Hà Nội
nha van hoa huu ngoc tim mot huong moi cho phat trien
Các nước trên thế giới vẫn đua nhau lao vào phát triển kinh tế (GDP) là chủ yếu, lâu dài sẽ đưa nhân loại đến con đường tự diệt vong.

Từ khi xuất hiện homo/sapiens (con người khôn ngoan – hiện đại) cách đây hàng chục vạn năm, nhân loại không ngừng “phát triển”. Sự “phát triển” đó đã dẫn đến sự hình thành của xã hội văn minh chỉ cách đây khoảng vài chục thế kỷ, khi con người thoát khỏi đời sống nguyên thủy do sự phát triển của lực lượng sản xuất, một xã hội có tổ chức cao hơn, có mầm mống nhà nước.

Nhưng từ ngữ "phát triển" (development) với nội dung hiện đại và những lý thuyết về “phát triển” chỉ mới xuất hiện ở phương Tây khi đề cập đến con đường phát triển mà những nước chậm phát triển (thế giới thứ ba) phải đi qua. Phát triển chủ yếu khi đó là tăng trưởng kinh tế (GDP), điều dẫn đến chủ nghĩa tiêu thụ, cạnh tranh khốc liệt trên thị trường tự do, của toàn cầu hóa, đào sâu hố giàu nghèo, giữa các dân tộc... trong từng quốc gia, phá hoại môi trường. Vì vậy dần dần, từ những năm 1980-1990, yếu tố văn hóa và con người được đưa vào nội dung phát triển: ngoài GDP kinh tế, sự phát triển của con người tính đến cả tuổi thọ trung bình, sức khỏe, giáo dục, chỉ số phát triển con người HDI (1990) gần chục năm nay, nhiều nhà nghiên cứu và chính khách muốn thay GDP kinh tế bằng tổng hạnh phúc Quốc dân. Dân một nước có GDP khá có thể hạnh phúc hơn dân một nước GDP rất cao. Năm 1992 xuất hiện cụm từ “sustainable development” (phát triển bền vững) để kêu gọi bảo vệ môi trường.

Dù sao cho đến nay, thì thực tế các nước trên thế giới vẫn đua nhau lao vào phát triển kinh tế là chủ yếu, lâu dài sẽ đưa nhân loại đến con đường tự diệt vong

Trong bài Vì một cuộc đấu tranh mới cho sự phát triển (Tập san phát triển và các nền văn minh số 362 - 2008 - Paris), Paul Caspes, linh mục người Sri Lanka kêu gọi một sự phát triển mang tính tinh thần, đặt trọng tâm vào con người, nhất là người nghèo, chứ không phải vào lợi nhuận và kinh tế, không để GDP một nước tăng chỉ có lợi cho một thiểu số. Dưới đây tóm tắt vài trích dịch một số ý kiến trong bài ấy với mục đích tham khảo:

Để tiến hành một con đường mới cho sự phát triển, P. Gaspersz xuất phát tư tưởng Gandhi: “Khi mình nghi ngờ, khi cái tôi của mình vượt lên, thì hãy làm các “Test” này: hãy nhớ lại bộ mặt một con người nghèo nhất và yếu ớt nhất mà mình từng gặp. Mình hãy tự hỏi mình xem việc mình định làm có giúp ích cho họ không..., có giúp họ làm chủ cuộc đời và số phận của họ không? Nói cách khác, có mang lại sự độc lập cho hàng triệu con người đói khát về vật chất và tinh thần không? Và lúc đó, là thấy sự nghi ngờ về hành động và cái tôi của mình tiêu tan”... “Văn minh phương Tây mang tính vật chất, đo lường tiến bộ bằng tiến bộ vật chất, đề cao cái vật chất, hời hợt, cho là có của càng nhiều thì càng tốt nhất” . Vì vậy, nhân loại không thể “phát triển” theo hướng này.

Dĩ nhiên, không thể sống không tưởng. Sống đầy đủ về kinh tế là cần thiết. Cần đáp ứng những nhu cầu cơ bản của con người về ăn, mặc, ở. Có người cho là chỗ ở có thể là nhu cầu ưu tiên: khi một gia đình có chỗ ở tự khắc họ sẽ xoay xở ăn mặc được. Đó là điều đã được thể nghiệm ở Kandy đối với sáu chục gia đình chuyển cư. Trường học và y tế phải đi kèm. Phát triển phải tính đến sự hài hòa của cộng đồng, nhất là khi có nhiều dân tộc nhỏ như ở Srilanka. Sự phát triển chân chính.

nha van hoa huu ngoc tim mot huong moi cho phat trien Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Toàn cầu hóa có dẫn tới ngõ cụt

TGVN. Toàn cầu hóa có mặt tiêu cực, nhưng cũng có mặt tích cực nếu ta hướng nó vào con đường nhân bản, nhấn mạnh ...

nha van hoa huu ngoc tim mot huong moi cho phat trien Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Từ thi đến ca

TGVN. Do mất sức sáng tạo nhất định của thơ khuôn khổ, dẫn đến nhiều bài thơ không hay, trở thành khô khan và xa ...

nha van hoa huu ngoc tim mot huong moi cho phat trien Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Giữ truyền thống và hiện đại

TGVN. Đến một thời điểm, có nhu cầu phải thay đổi ít nhiều truyền thống để phù hợp với tâm tư các thế hệ mới ...

Có thể bạn quan tâm

Xem nhiều

Đọc thêm

Giá vàng hôm nay 29/10: Làn sóng bán tháo 'đổ bộ' vào thị trường, USD 'thăng hoa', vàng mất ngay 35 USD/ounce

Giá vàng hôm nay 29/10: Làn sóng bán tháo 'đổ bộ' vào thị trường, USD 'thăng hoa', vàng mất ngay 35 USD/ounce

Không còn giằng co ở mốc 1.900 USD/ounce, giá vàng hôm nay đã bị 'thổi bay' 35 USD/ounce do làn sóng bán tháo hiển thị rõ trên thị trường.
Phó Thủ tướng Phạm Bình Minh kỳ vọng doanh nghiệp Hoa Kỳ viết tiếp câu chuyện thành công tại Việt Nam

Phó Thủ tướng Phạm Bình Minh kỳ vọng doanh nghiệp Hoa Kỳ viết tiếp câu chuyện thành công tại Việt Nam

Phó Thủ tướng Phạm Bình Minh đề nghị Hoa Kỳ đồng hành, tích cực tham gia các sáng kiến hợp tác, liên kết ASEAN.
Sao Việt vất vả khi cứu trợ miền Trung

Sao Việt vất vả khi cứu trợ miền Trung

Thủy Tiên, Trang Trần ăn vội mỳ gói; Kỳ Duyên – Minh Triệu bị lật thuyền; vợ chồng Lý Hải - Minh Hà ngủ vật vờ ở sân bay;... khi ...
Tin thế giới 28/10: Nga không đặt cược ở bầu cử Mỹ; 'Giới hạn đỏ' ở Belarus và 'tâm tư' của Philippines giữa căng thẳng Mỹ-Trung Quốc

Tin thế giới 28/10: Nga không đặt cược ở bầu cử Mỹ; 'Giới hạn đỏ' ở Belarus và 'tâm tư' của Philippines giữa căng thẳng Mỹ-Trung Quốc

Tổng thống Belarus cảnh báo về 'giới hạn đỏ', Philippines muốn độc lập giữa Mỹ-Trung, Nga không đặt cược ở bầu cử Mỹ là một số tin thế giới nổi ...
Đoàn đại biểu Đảng bộ Bộ Ngoại giao tham dự Đại hội đại biểu Đảng bộ Khối các cơ quan Trung ương lần thứ XIII, nhiệm kỳ 2020-2025

Đoàn đại biểu Đảng bộ Bộ Ngoại giao tham dự Đại hội đại biểu Đảng bộ Khối các cơ quan Trung ương lần thứ XIII, nhiệm kỳ 2020-2025

Bí thư Đảng ủy Bộ Ngoại giao Bùi Thanh Sơn trình bày tham luận về tăng cường công tác Đảng ngoài nước.
Thái Lan đặt mục tiêu trở thành trung tâm xe ô tô điện của ASEAN

Thái Lan đặt mục tiêu trở thành trung tâm xe ô tô điện của ASEAN

Thái Lan cho biết nước này sẽ xây dựng các trạm sạc năng lượng công cộng cho ô tô điện với mục tiêu biến Thái Lan thành trung tâm sản ...
Giới quản lý quỹ ‘cộm cán’ Anh: Việt Nam - 'con hổ châu Á' duy nhất còn lại để đầu tư

Giới quản lý quỹ ‘cộm cán’ Anh: Việt Nam - 'con hổ châu Á' duy nhất còn lại để đầu tư

Việt Nam đang là một trong những 'con cưng' của thị trường đầu tư mới nổi, nền kinh tế cận biên năng động nhất thế giới.
Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai (28-29/10): Bắc Trung Bộ, Tây Nguyên mưa rất to; Nam Trung Bộ, Nam Bộ mưa to; Bắc Bộ mưa rào rải rác, trời lạnh

Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai (28-29/10): Bắc Trung Bộ, Tây Nguyên mưa rất to; Nam Trung Bộ, Nam Bộ mưa to; Bắc Bộ mưa rào rải rác, trời lạnh

Dự báo thời tiết, Đông Bắc Bộ nhiều mây, có mưa, mưa rào rải rác, vùng ven biển cấp 4-5, trời lạnh; Bắc Trung Bộ, Bắc Tây Nguyên mưa rất ...
Một người trở về từ Angola mắc Covid-19, Việt Nam có 1.173 bệnh nhân

Một người trở về từ Angola mắc Covid-19, Việt Nam có 1.173 bệnh nhân

Chiều 28/10, Việt Nam đã ghi nhận 1 ca mắc mới Covid-19 là người nhập cảnh từ Angola được cách ly ngay.
Đội hình dự kiến của Man Utd trước Leipzig: Cavani lần đầu đá chính?

Đội hình dự kiến của Man Utd trước Leipzig: Cavani lần đầu đá chính?

Đội hình dự kiến của Man Utd trong trận tiếp Leipzig tại vòng bảng Champions League 2020/2021, diễn ra lúc 03h00 ngày 29/10 theo giờ Việt Nam.
Về vùng cao Tiên Yên, Quảng Ninh ngắm ruộng bậc thang rực rỡ mùa lúa chín

Về vùng cao Tiên Yên, Quảng Ninh ngắm ruộng bậc thang rực rỡ mùa lúa chín

Cứ mỗi độ Thu về, những thửa ruộng bậc thang ở huyện Tiên Yên, tỉnh Quảng Ninh lại khoác lên mình một màu vàng óng của lúa chín.
'Mãn nhãn' với cảnh sắc mùa Thu trên khắp thế giới

'Mãn nhãn' với cảnh sắc mùa Thu trên khắp thế giới

Ngắm nhìn những con đường lá vàng, rừng cây thay lá hay mặt nước hồ trong xanh, chắc chắn bạn sẽ thấy, mùa Thu chính là mùa đẹp nhất trong năm.
Đắm mình trong cảnh đẹp mùa Thu ngập sắc vàng ở châu Âu

Đắm mình trong cảnh đẹp mùa Thu ngập sắc vàng ở châu Âu

Cảnh đẹp mùa Thu châu Âu có nét riêng biệt, không còn sắc xanh của mùa Hè mà thay vào đó là màu vàng chủ đạo của lá rụng.
Trải nghiệm làm dân miền Tây 'chính hiệu' tại Vườn quốc gia Tràm Chim

Trải nghiệm làm dân miền Tây 'chính hiệu' tại Vườn quốc gia Tràm Chim

Ngoài cảnh quan thiên nhiên, Vườn quốc gia Tràm Chim còn hút khách du lịch bằng các hoạt động văn hóa bản địa của người dân miền sông nước.
Phiên bản di động