Sổ tay văn hóa Đông - Tây

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Tìm một hướng mới cho phát triển

Hữu Ngọc
TGVN. Phát triển chủ yếu khi đó là tăng trưởng kinh tế (GDP), điều dẫn đến chủ nghĩa tiêu thụ, cạnh tranh khốc liệt trên thị trường tự do, của toàn cầu hóa, đào sâu hố giàu nghèo, giữa các dân tộc... trong từng quốc gia, phá hoại môi trường.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
nha van hoa huu ngoc tim mot huong moi cho phat trien Nhà văn hóa Hữu Ngọc bàn về hài hước
nha van hoa huu ngoc tim mot huong moi cho phat trien Nhà văn hóa Hữu Ngọc bàn về văn hóa xe máy ở Hà Nội
nha van hoa huu ngoc tim mot huong moi cho phat trien
Các nước trên thế giới vẫn đua nhau lao vào phát triển kinh tế (GDP) là chủ yếu, lâu dài sẽ đưa nhân loại đến con đường tự diệt vong.

Từ khi xuất hiện homo/sapiens (con người khôn ngoan – hiện đại) cách đây hàng chục vạn năm, nhân loại không ngừng “phát triển”. Sự “phát triển” đó đã dẫn đến sự hình thành của xã hội văn minh chỉ cách đây khoảng vài chục thế kỷ, khi con người thoát khỏi đời sống nguyên thủy do sự phát triển của lực lượng sản xuất, một xã hội có tổ chức cao hơn, có mầm mống nhà nước.

Nhưng từ ngữ "phát triển" (development) với nội dung hiện đại và những lý thuyết về “phát triển” chỉ mới xuất hiện ở phương Tây khi đề cập đến con đường phát triển mà những nước chậm phát triển (thế giới thứ ba) phải đi qua. Phát triển chủ yếu khi đó là tăng trưởng kinh tế (GDP), điều dẫn đến chủ nghĩa tiêu thụ, cạnh tranh khốc liệt trên thị trường tự do, của toàn cầu hóa, đào sâu hố giàu nghèo, giữa các dân tộc... trong từng quốc gia, phá hoại môi trường. Vì vậy dần dần, từ những năm 1980-1990, yếu tố văn hóa và con người được đưa vào nội dung phát triển: ngoài GDP kinh tế, sự phát triển của con người tính đến cả tuổi thọ trung bình, sức khỏe, giáo dục, chỉ số phát triển con người HDI (1990) gần chục năm nay, nhiều nhà nghiên cứu và chính khách muốn thay GDP kinh tế bằng tổng hạnh phúc Quốc dân. Dân một nước có GDP khá có thể hạnh phúc hơn dân một nước GDP rất cao. Năm 1992 xuất hiện cụm từ “sustainable development” (phát triển bền vững) để kêu gọi bảo vệ môi trường.

Dù sao cho đến nay, thì thực tế các nước trên thế giới vẫn đua nhau lao vào phát triển kinh tế là chủ yếu, lâu dài sẽ đưa nhân loại đến con đường tự diệt vong

Trong bài Vì một cuộc đấu tranh mới cho sự phát triển (Tập san phát triển và các nền văn minh số 362 - 2008 - Paris), Paul Caspes, linh mục người Sri Lanka kêu gọi một sự phát triển mang tính tinh thần, đặt trọng tâm vào con người, nhất là người nghèo, chứ không phải vào lợi nhuận và kinh tế, không để GDP một nước tăng chỉ có lợi cho một thiểu số. Dưới đây tóm tắt vài trích dịch một số ý kiến trong bài ấy với mục đích tham khảo:

Để tiến hành một con đường mới cho sự phát triển, P. Gaspersz xuất phát tư tưởng Gandhi: “Khi mình nghi ngờ, khi cái tôi của mình vượt lên, thì hãy làm các “Test” này: hãy nhớ lại bộ mặt một con người nghèo nhất và yếu ớt nhất mà mình từng gặp. Mình hãy tự hỏi mình xem việc mình định làm có giúp ích cho họ không..., có giúp họ làm chủ cuộc đời và số phận của họ không? Nói cách khác, có mang lại sự độc lập cho hàng triệu con người đói khát về vật chất và tinh thần không? Và lúc đó, là thấy sự nghi ngờ về hành động và cái tôi của mình tiêu tan”... “Văn minh phương Tây mang tính vật chất, đo lường tiến bộ bằng tiến bộ vật chất, đề cao cái vật chất, hời hợt, cho là có của càng nhiều thì càng tốt nhất” . Vì vậy, nhân loại không thể “phát triển” theo hướng này.

Dĩ nhiên, không thể sống không tưởng. Sống đầy đủ về kinh tế là cần thiết. Cần đáp ứng những nhu cầu cơ bản của con người về ăn, mặc, ở. Có người cho là chỗ ở có thể là nhu cầu ưu tiên: khi một gia đình có chỗ ở tự khắc họ sẽ xoay xở ăn mặc được. Đó là điều đã được thể nghiệm ở Kandy đối với sáu chục gia đình chuyển cư. Trường học và y tế phải đi kèm. Phát triển phải tính đến sự hài hòa của cộng đồng, nhất là khi có nhiều dân tộc nhỏ như ở Srilanka. Sự phát triển chân chính.

nha van hoa huu ngoc tim mot huong moi cho phat trien Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Toàn cầu hóa có dẫn tới ngõ cụt

TGVN. Toàn cầu hóa có mặt tiêu cực, nhưng cũng có mặt tích cực nếu ta hướng nó vào con đường nhân bản, nhấn mạnh ...

nha van hoa huu ngoc tim mot huong moi cho phat trien Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Từ thi đến ca

TGVN. Do mất sức sáng tạo nhất định của thơ khuôn khổ, dẫn đến nhiều bài thơ không hay, trở thành khô khan và xa ...

nha van hoa huu ngoc tim mot huong moi cho phat trien Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Giữ truyền thống và hiện đại

TGVN. Đến một thời điểm, có nhu cầu phải thay đổi ít nhiều truyền thống để phù hợp với tâm tư các thế hệ mới ...

Đọc thêm

Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 10/6/2026, Lịch vạn niên ngày 10 tháng 6 năm 2026

Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 10/6/2026, Lịch vạn niên ngày 10 tháng 6 năm 2026

Lịch âm 10/6. Lịch âm hôm nay 10/6/2026? Âm lịch hôm nay 10/6. Lịch vạn niên 10/6/2026. Ngày hôm nay tốt hay xấu? Xem ngày giờ, hướng tốt xấu...
Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp hôm nay ngày 10/6/2026: Tuổi Hợi kinh doanh khởi sắc

Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp hôm nay ngày 10/6/2026: Tuổi Hợi kinh doanh khởi sắc

Xem tử vi 10/6 - tử vi 12 con giáp hôm nay 10/6/2026 - Tý, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, ...
Cập nhật bảng giá xe hãng BMW mới nhất tháng 6/2026

Cập nhật bảng giá xe hãng BMW mới nhất tháng 6/2026

Bảng giá xe hãng BMW của các dòng xe All New X3, Series 3, Series 5, Series 7, X4, X5, X6, X7, i7, Series 4, Z4 Roadster, All New Series ...
Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng: Việt Nam tiếp tục đồng hành cùng ASEAN bằng khát vọng kiến tạo tương lai

Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng: Việt Nam tiếp tục đồng hành cùng ASEAN bằng khát vọng kiến tạo tương lai

Trên hành trình thực hiện Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng cho rằng ASEAN cần hướng tới ba tầm vóc chiến lược.
Dư luận quốc tế đánh giá cao vai trò kiến tạo của Việt Nam qua sự kiện AFF

Dư luận quốc tế đánh giá cao vai trò kiến tạo của Việt Nam qua sự kiện AFF

Dư luận quốc tế đánh giá AFF đang từng bước khẳng định vị thế là một trong những không gian đối thoại chiến lược quan trọng của khu vực.
(Trực tiếp) Khai mạc Diễn đàn Tương lai ASEAN 2026: Duy trì 'tâm thế' chiến lược trong thế giới phân mảnh và biến động

(Trực tiếp) Khai mạc Diễn đàn Tương lai ASEAN 2026: Duy trì 'tâm thế' chiến lược trong thế giới phân mảnh và biến động

Diễn đàn Tương lai ASEAN lần thứ 3 chính thức khai mạc với chủ đề ‘Cùng định hình tương lai chung: Hòa bình, Thịnh vượng, lấy Người dân làm trung ...
Sri Lanka - Khi sự hiền hòa trở thành bản sắc

Sri Lanka - Khi sự hiền hòa trở thành bản sắc

Từ những thánh tích Phật giáo linh thiêng đến cao nguyên trà Nuwara Eliya, Sri Lanka hiện ra như một quốc đảo ghi dấu bằng sự hiền hòa và giàu bản sắc.
Du lịch checklist lên ngôi

Du lịch checklist lên ngôi

Các tour du lịch được xây dựng phục vụ mục đích check - in ngày càng phổ biến, dù là ở Paris hay Bali, bất chấp tình trạng đông đúc và quá tải tại các ...
Điểm đến xanh mát, hoang sơ gần Hà Nội thu hút khách du lịch

Điểm đến xanh mát, hoang sơ gần Hà Nội thu hút khách du lịch

Bãi Pặng thuộc tỉnh Phú Thọ, nổi bật với vẻ đẹp thiên nhiên hoang sơ, là điểm đến lý tưởng cho những ai muốn trốn khỏi cái nóng của thành phố.
YouTuber ngoại quốc và tình yêu dành cho Việt Nam

YouTuber ngoại quốc và tình yêu dành cho Việt Nam

Nhiều hình ảnh chân thực về Việt Nam hôm nay đang được lan tỏa bởi chính những người nước ngoài chọn sống, làm việc và gắn bó với dải đất hình chữ S.
Du lịch Hà Nội 6 tháng đầu năm 2026: Đón hơn 18 triệu lượt khách

Du lịch Hà Nội 6 tháng đầu năm 2026: Đón hơn 18 triệu lượt khách

Hà Nội đón hơn 18 triệu lượt khách trong 6 tháng đầu năm 2026, khách quốc tế tăng gần 27%, khẳng định sức hút của Thủ đô trên bản đồ du lịch.
Ai Cập triển khai tàu điện một ray mới, mở ra kỷ nguyên giao thông thông minh và bền vững

Ai Cập triển khai tàu điện một ray mới, mở ra kỷ nguyên giao thông thông minh và bền vững

Mạng lưới đường sắt một ray mới tại Cairo hứa hẹn sẽ mang đến một kỷ nguyên mới về giao thông thông minh và bền vững cho Ai Cập.
Con đường lụa Thái: Khi di sản hoàng gia trở thành 'sứ giả' ngoại giao văn hóa

Con đường lụa Thái: Khi di sản hoàng gia trở thành 'sứ giả' ngoại giao văn hóa

Tối 6/6, tại Hội trường Hải quân Hoàng gia Thái Lan, sự kiện “Con đường lụa Thái vươn ra thế giới lần thứ 15” chính thức khai mạc.
Không gian đa sắc màu trong Ngày hội Văn hóa - Ẩm thực - Áo dài tại châu Âu

Không gian đa sắc màu trong Ngày hội Văn hóa - Ẩm thực - Áo dài tại châu Âu

Nhiều hoạt động giao lưu, quảng bá văn hóa đặc sắc đã được tổ chức, thu hút sự quan tâm của cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài, người dân sở tại Czech.
NTK Vũ Thảo Giang kể chuyện di sản qua bộ sưu tập ‘Tứ Bình Phú Quý’ tại Hoa Kỳ

NTK Vũ Thảo Giang kể chuyện di sản qua bộ sưu tập ‘Tứ Bình Phú Quý’ tại Hoa Kỳ

Lấy cảm hứng từ bốn dòng tranh di sản Việt Nam, vừa qua, NTK Vũ Thảo Giang đưa nghệ thuật dân gian bước lên áo dài, lan tỏa bản sắc Việt tại Hoa Kỳ.
Việc UNESCO công nhận Khu Dự trữ sinh quyển thế giới Phong Nha - Kẻ Bàng mang lại nhiều ý nghĩa quan trọng

Việc UNESCO công nhận Khu Dự trữ sinh quyển thế giới Phong Nha - Kẻ Bàng mang lại nhiều ý nghĩa quan trọng

Đây là khẳng định của Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Ngô Lê Văn về Hồ sơ đề cử Khu Dự trữ sinh quyển thế giới Phong Nha - Kẻ Bàng.
Theo dấu chân Người: Lan tỏa di sản Hồ Chí Minh đến thế hệ trẻ

Theo dấu chân Người: Lan tỏa di sản Hồ Chí Minh đến thế hệ trẻ

Ngày 4/6, tại Học viện Báo chí và Tuyên truyền đã diễn ra sự kiện 'Theo dấu chân Người' trong khuôn khổ dự án 'Cháu kể chuyện Bác'.
Việt Nam tích cực tham gia MAB-ICC 38, vận động công nhận Khu Dự trữ sinh quyển thế giới Phong Nha - Kẻ Bàng

Việt Nam tích cực tham gia MAB-ICC 38, vận động công nhận Khu Dự trữ sinh quyển thế giới Phong Nha - Kẻ Bàng

Từ ngày 3-6/6, tại Cộng hòa Paraguay sẽ diễn ra Kỳ họp lần thứ 38 Hội đồng Điều phối quốc tế Chương trình Con người và Sinh quyển của UNESCO (MAB-ICC 38).
Phiên bản di động