Sổ tay văn hóa Đông - Tây

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Tìm một hướng mới cho phát triển

Hữu Ngọc
TGVN. Phát triển chủ yếu khi đó là tăng trưởng kinh tế (GDP), điều dẫn đến chủ nghĩa tiêu thụ, cạnh tranh khốc liệt trên thị trường tự do, của toàn cầu hóa, đào sâu hố giàu nghèo, giữa các dân tộc... trong từng quốc gia, phá hoại môi trường.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
nha van hoa huu ngoc tim mot huong moi cho phat trien Nhà văn hóa Hữu Ngọc bàn về hài hước
nha van hoa huu ngoc tim mot huong moi cho phat trien Nhà văn hóa Hữu Ngọc bàn về văn hóa xe máy ở Hà Nội
nha van hoa huu ngoc tim mot huong moi cho phat trien
Các nước trên thế giới vẫn đua nhau lao vào phát triển kinh tế (GDP) là chủ yếu, lâu dài sẽ đưa nhân loại đến con đường tự diệt vong.

Từ khi xuất hiện homo/sapiens (con người khôn ngoan – hiện đại) cách đây hàng chục vạn năm, nhân loại không ngừng “phát triển”. Sự “phát triển” đó đã dẫn đến sự hình thành của xã hội văn minh chỉ cách đây khoảng vài chục thế kỷ, khi con người thoát khỏi đời sống nguyên thủy do sự phát triển của lực lượng sản xuất, một xã hội có tổ chức cao hơn, có mầm mống nhà nước.

Nhưng từ ngữ "phát triển" (development) với nội dung hiện đại và những lý thuyết về “phát triển” chỉ mới xuất hiện ở phương Tây khi đề cập đến con đường phát triển mà những nước chậm phát triển (thế giới thứ ba) phải đi qua. Phát triển chủ yếu khi đó là tăng trưởng kinh tế (GDP), điều dẫn đến chủ nghĩa tiêu thụ, cạnh tranh khốc liệt trên thị trường tự do, của toàn cầu hóa, đào sâu hố giàu nghèo, giữa các dân tộc... trong từng quốc gia, phá hoại môi trường. Vì vậy dần dần, từ những năm 1980-1990, yếu tố văn hóa và con người được đưa vào nội dung phát triển: ngoài GDP kinh tế, sự phát triển của con người tính đến cả tuổi thọ trung bình, sức khỏe, giáo dục, chỉ số phát triển con người HDI (1990) gần chục năm nay, nhiều nhà nghiên cứu và chính khách muốn thay GDP kinh tế bằng tổng hạnh phúc Quốc dân. Dân một nước có GDP khá có thể hạnh phúc hơn dân một nước GDP rất cao. Năm 1992 xuất hiện cụm từ “sustainable development” (phát triển bền vững) để kêu gọi bảo vệ môi trường.

Dù sao cho đến nay, thì thực tế các nước trên thế giới vẫn đua nhau lao vào phát triển kinh tế là chủ yếu, lâu dài sẽ đưa nhân loại đến con đường tự diệt vong

Trong bài Vì một cuộc đấu tranh mới cho sự phát triển (Tập san phát triển và các nền văn minh số 362 - 2008 - Paris), Paul Caspes, linh mục người Sri Lanka kêu gọi một sự phát triển mang tính tinh thần, đặt trọng tâm vào con người, nhất là người nghèo, chứ không phải vào lợi nhuận và kinh tế, không để GDP một nước tăng chỉ có lợi cho một thiểu số. Dưới đây tóm tắt vài trích dịch một số ý kiến trong bài ấy với mục đích tham khảo:

Để tiến hành một con đường mới cho sự phát triển, P. Gaspersz xuất phát tư tưởng Gandhi: “Khi mình nghi ngờ, khi cái tôi của mình vượt lên, thì hãy làm các “Test” này: hãy nhớ lại bộ mặt một con người nghèo nhất và yếu ớt nhất mà mình từng gặp. Mình hãy tự hỏi mình xem việc mình định làm có giúp ích cho họ không..., có giúp họ làm chủ cuộc đời và số phận của họ không? Nói cách khác, có mang lại sự độc lập cho hàng triệu con người đói khát về vật chất và tinh thần không? Và lúc đó, là thấy sự nghi ngờ về hành động và cái tôi của mình tiêu tan”... “Văn minh phương Tây mang tính vật chất, đo lường tiến bộ bằng tiến bộ vật chất, đề cao cái vật chất, hời hợt, cho là có của càng nhiều thì càng tốt nhất” . Vì vậy, nhân loại không thể “phát triển” theo hướng này.

Dĩ nhiên, không thể sống không tưởng. Sống đầy đủ về kinh tế là cần thiết. Cần đáp ứng những nhu cầu cơ bản của con người về ăn, mặc, ở. Có người cho là chỗ ở có thể là nhu cầu ưu tiên: khi một gia đình có chỗ ở tự khắc họ sẽ xoay xở ăn mặc được. Đó là điều đã được thể nghiệm ở Kandy đối với sáu chục gia đình chuyển cư. Trường học và y tế phải đi kèm. Phát triển phải tính đến sự hài hòa của cộng đồng, nhất là khi có nhiều dân tộc nhỏ như ở Srilanka. Sự phát triển chân chính.

nha van hoa huu ngoc tim mot huong moi cho phat trien Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Toàn cầu hóa có dẫn tới ngõ cụt

TGVN. Toàn cầu hóa có mặt tiêu cực, nhưng cũng có mặt tích cực nếu ta hướng nó vào con đường nhân bản, nhấn mạnh ...

nha van hoa huu ngoc tim mot huong moi cho phat trien Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Từ thi đến ca

TGVN. Do mất sức sáng tạo nhất định của thơ khuôn khổ, dẫn đến nhiều bài thơ không hay, trở thành khô khan và xa ...

nha van hoa huu ngoc tim mot huong moi cho phat trien Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Giữ truyền thống và hiện đại

TGVN. Đến một thời điểm, có nhu cầu phải thay đổi ít nhiều truyền thống để phù hợp với tâm tư các thế hệ mới ...

Đọc thêm

Xe điện Wuling Hongguang EV sắp mở bán tại Việt Nam

Xe điện Wuling Hongguang EV sắp mở bán tại Việt Nam

Mẫu xe điện Hongguang EV đang được TMT Motors lên kế hoạch ra mắt tại thị trường Việt Nam, hướng đến nhóm khách hàng phổ thông đang tìm kiếm phương ...
Nhận định, dự đoán trận đấu Barcelona vs Newcastle: Cuộc chiến sinh tử tại Camp Nou

Nhận định, dự đoán trận đấu Barcelona vs Newcastle: Cuộc chiến sinh tử tại Camp Nou

Nhận định trận đấu Barcelona vs Newcastle, diễn ra lúc 00h45 ngày 19/3, sân Camp Nou (Tây Ban Nha), lượt về vòng 1/8 Champions League 2025/26.
Thắt chặt hợp tác Việt Nam-Nhật Bản trong lĩnh vực tài chính cho tăng trưởng xanh

Thắt chặt hợp tác Việt Nam-Nhật Bản trong lĩnh vực tài chính cho tăng trưởng xanh

JICA Việt Nam và Bộ Tài chính tổ chức Hội thảo Khoản vay chương trình cho Chuyển đổi xanh hướng tới mục tiêu Tăng trưởng xanh và Thích ứng với ...
Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thi đua, khen thưởng

Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thi đua, khen thưởng

Phiên họp thứ 55 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã tập trung thảo luận về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thi ...
Bộ trưởng Quốc phòng Việt Nam-Trung Quốc khởi công xây dựng Trạm Y tế hữu nghị Hải Sơn, Quảng Ninh

Bộ trưởng Quốc phòng Việt Nam-Trung Quốc khởi công xây dựng Trạm Y tế hữu nghị Hải Sơn, Quảng Ninh

Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Việt Nam và Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Trung Quốc đã tham dự lễ khởi công Trạm Y tế hữu nghị xã Hải Sơn, tỉnh ...
Nhật Bản noi gương Australia cấm trẻ em sử dụng mạng xã hội?

Nhật Bản noi gương Australia cấm trẻ em sử dụng mạng xã hội?

Một nhóm chuyên gia mới đang nghiên cứu tác động của việc tiếp xúc lâu dài với mạng xã hội đối với giới trẻ, trong đó vấn đề tự tử ...
Gen Z 'nhập vai' K-pop: Xu hướng mới định hình du lịch và lan rộng toàn cầu

Gen Z 'nhập vai' K-pop: Xu hướng mới định hình du lịch và lan rộng toàn cầu

Nếu trước đây, hành trình du lịch chủ yếu xoay quanh việc tham quan và chụp ảnh tại các địa danh nổi tiếng, hiện nay, đặc biệt với thế hệ Gen Z, nhu cầu đã ...
Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh lọt bảng xếp hạng thành phố tốt nhất năm 2026

Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh lọt bảng xếp hạng thành phố tốt nhất năm 2026

Hà Nội đứng thứ 25, được mô tả là 'sự pha trộn giữa cũ và mới' và đang chuyển mình 'đáng kinh ngạc', còn TP. Hồ Chí Minh đứng vị trí thứ 38.
5 cách nhập cảnh Trung Quốc không cần visa - Bạn đã biết chưa?

5 cách nhập cảnh Trung Quốc không cần visa - Bạn đã biết chưa?

Trung Quốc liên tục mở rộng chính sách miễn visa trong những năm gần đây. Dưới đây là tóm tắt các quy định mới nhất.
Du lịch toàn cầu: Nhật Bản đón 'luồng gió mới' nhờ các startup; Hàn Quốc bộn thu vì 'hiệu ứng APEC'

Du lịch toàn cầu: Nhật Bản đón 'luồng gió mới' nhờ các startup; Hàn Quốc bộn thu vì 'hiệu ứng APEC'

Du lịch các nước Nhật Bản và Hàn Quốc đang đón nhận tín hiệu tích cực mới nhờ một số động lực mới sau.
Hà Nội khai mạc Lễ hội Du lịch 2026 với chủ đề ‘Du lịch xanh – Trải nghiệm số’

Hà Nội khai mạc Lễ hội Du lịch 2026 với chủ đề ‘Du lịch xanh – Trải nghiệm số’

Tối ngày 13/3, tại Công viên Thống Nhất, Sở Du lịch Hà Nội tổ chức khai mạc Lễ hội Du lịch Hà Nội 2026.
Giữ 'hồn cốt' lễ hội trong dòng chảy hiện đại

Giữ 'hồn cốt' lễ hội trong dòng chảy hiện đại

Trong chiến lược phát triển văn hóa, lễ hội cần được nhìn nhận như một nguồn lực văn hóa đặc biệt quý giá.
Chiêm ngưỡng bản Kinh Koran quý hiếm từ thời Trung cổ tại Thổ Nhĩ Kỳ

Chiêm ngưỡng bản Kinh Koran quý hiếm từ thời Trung cổ tại Thổ Nhĩ Kỳ

Bảo tàng Nghệ thuật Thổ Nhĩ Kỳ và Hồi giáo tại thành phố Bursa vừa đưa ra trưng bày một bản Kinh Koran khổ lớn hiếm có từ thế kỷ XIV.
Giỗ Tổ Hùng Vương được tái hiện trong Lễ hội Văn hóa Việt Nam tại Nhật Bản lần thứ 9

Giỗ Tổ Hùng Vương được tái hiện trong Lễ hội Văn hóa Việt Nam tại Nhật Bản lần thứ 9

Ban tổ chức “Lễ hội Văn hóa Việt Nam tại Nhật Bản – Tái hiện Lễ Giỗ Tổ Hùng Vương lần thứ 9” tổ chức buổi gặp gỡ báo chí nhằm thông tin về sự ...
Áo dài Fashion Week 2026: Tôn vinh di sản Việt trên sân khấu thời trang quốc tế

Áo dài Fashion Week 2026: Tôn vinh di sản Việt trên sân khấu thời trang quốc tế

Áo dài Fashion Week 2026 (ADFW26) thu hút gần 200 người mẫu quốc tế chuyên nghiệp, thanh thiếu niên gốc Việt tham gia casting cho chương trình.
Thử nghiệm giải pháp quản lý lễ hội bằng công nghệ UAV tại Chùa Hương

Thử nghiệm giải pháp quản lý lễ hội bằng công nghệ UAV tại Chùa Hương

Việc thực nghiệm thiết bị bay không người lái (UAV) nhằm nghiên cứu khả năng ứng dụng công nghệ trong công tác quản lý và tổ chức lễ hội tại Chùa Hương.
Lan tỏa thông điệp bầu cử Quốc hội qua nghệ thuật truyền thống

Lan tỏa thông điệp bầu cử Quốc hội qua nghệ thuật truyền thống

Nhà hát Nghệ thuật truyền thống TP. Đà Nẵng đang tổ chức nhiều chuyến lưu diễn tại các địa phương nhằm tuyên truyền về cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI.
Phó Thủ tướng Mai Văn Chính dự Ngày hội 'Sắc xuân trên mọi miền Tổ quốc' năm 2026

Phó Thủ tướng Mai Văn Chính dự Ngày hội 'Sắc xuân trên mọi miền Tổ quốc' năm 2026

Phó Thủ tướng Mai Văn Chính nhấn mạnh vai trò của văn hóa như sức mạnh nội sinh, nền tảng tinh thần và động lực phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.
Phiên bản di động