Những trận đánh lịch sử trong ký ức Tướng Quân đội nhân dân Việt Nam (kỳ I): Từ các câu 'thần chú' khớp lệnh đến lời dặn cầm quân khắc cốt ghi tâm

Phạm Hằng (ghi)
Vị Tướng Quân đội nhân dân Việt Nam - Thượng tướng, Viện sĩ, Nguyễn Huy Hiệu, Nguyên Ủy viên Trung ương Đảng, nguyên Thứ trưởng Bộ Quốc phòng nhớ như in những trận đánh lịch sử đã từng tham gia suốt 60 năm 'cuộc đời binh nghiệp'.
Theo dõi Baoquocte.vn trên

Những trận đánh lịch sử trong ký ức Tướng Quân đội nhân dân Việt Nam (kỳ I): Từ các câu 'thần chú' khớp lệnh đến lời dặn cầm quân khắc cốt ghi tâmTướng Nguyễn Huy Hiệu ở chiến trường Quảng Trị năm 1970, năm 1972. (Ảnh: NVCC)

Gặp vị Tướng của Quân đội nhân dân Việt Nam - Thượng tướng, Viện sĩ, Nguyễn Huy Hiệu, Nguyên Ủy viên Trung ương Đảng, nguyên Thứ trưởng Bộ Quốc phòng, nghe ông say sưa kể về những trận đánh trong cuộc đời binh nghiệp, lại càng thấm thía hơn vẻ đẹp lấp lánh của màu xanh áo lính, vẻ đẹp của những hy sinh máu xương để đổi lấy hòa bình, để tự hào về những thế hệ quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh và những trang sử hào hùng của Quân đội nhân dân Việt Nam tròn 8 thập kỷ.

Chẳng cần quá nhiều câu hỏi gợi mạch phỏng vấn, những ký ức ùa về như ngày hôm qua! Ông kể…

Đánh “nở hoa” trong lòng địch

Tôi đến giờ đã gần 60 năm “tuổi quân” và được vinh dự tham gia các chiến dịch lớn như Chiến dịch Tết Mậu Thân năm 1968, Chiến dịch đường 9 - Nam Lào năm 1971, 1972 và chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử giải phóng niềm Nam thống nhất đất nước. Tham gia 67 trận đánh, tất cả đều khó quên nhưng có những trận đánh còn vang vọng mãi trong ký ức.

Đầu tiên, tôi muốn kể đến là trận đánh năm 1970 khi đó là Đại đội trưởng Đại đội 2, tiểu đoàn 3 thuộc Trung đoàn 27, Mặt trận B5, hưởng ứng phong trào diệt xe tăng Mỹ.

Nhớ lại, ngày 20/12/1973, một trong những ngày thiêng liêng nhất của cuộc đời Thượng tướng Nguyễn Huy Hiệu – ngày ông đón nhận danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân, ông đã viết: “… Hôm nhận danh hiệu Anh hùng tôi đã khóc. Tôi nhớ đến hình ảnh Đại đội trưởng Mai Xuân Tình, Chính trị viên đại đội Đặng Quang Hồng, Trung đội trưởng Phan Hữu Mỹ, Nguyễn Đình Cư… chiến sỹ Cao Như Thiêm, chiến sỹ B.41 Phùng Văn Khoét, Trung đoàn trưởng Cao Uy và biết bao nhiêu cán bộ, chiến sỹ của Trung đoàn 27 – Mặt trận B5 thân yêu của tôi đã anh dũng ngã xuống… Nhờ họ tôi mới có được vinh quang này…”.

Thời điểm đó Mỹ triển khai chiến thuật Trâu rừng của tướng Mỹ Abram, ban ngày càn quét bằng hỏa lực cả trên không, mặt đất, dưới biển, đánh vào vùng Giải phóng; ban đêm chúng cụm về như những đảo trâu nằm giữa cánh đồng Tân Kim, trong phạm vi bãi bằng. Mặt trận đã phát động nhiều đơn vị diệt xe tăng Mỹ, diệt được một số xe tăng địch nhưng quân đội Mỹ lại nhanh chóng sửa chữa lại. Lúc này, Mặt trận quyết tâm tiêu diệt gọn cụm bộ binh cơ giới, đánh bại chiến thuật Trâu rừng của địch.

Trong bối cảnh đó, tôi được giao nhiệm vụ đưa cả Đại đội 2 luồn sâu vào trong Cam Lộ (tỉnh Quảng Trị), đêm ngày mùng 4 rạng sáng ngày mùng 5/4/1970, chúng tôi bí mật tiếp cận, không đánh các cụm vòng ngoài mà tiếp cận đánh sâu bên trong (thường địch có ý chủ quan, lơ là), do vậy, đã tiêu diệt địch trong vòng 45 phút, toàn bộ 16 xe tăng Mỹ bị phá hủy.

Sau đó, chúng tôi chia thành từng đội nhỏ, giải quyết chiến trường, thu chiến lợi phẩm và bí mật đưa anh em sơ tán vào bên trong, không hành quân ra ngay vì trời đã sáng, hỏa lực địch bắn xung quanh trận địa. Đêm hôm sau, chúng tôi bắt đầu rút quân ra, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ tiêu diệt cụm bộ binh cơ giới, góp phần đánh bại chiến thuật Trâu rừng của Tướng Abram. Đại đội được khen thưởng, cá nhân tôi được bổ nhiệm là Tiểu đoàn trưởng, Tiểu đoàn 3, Tiểu đoàn chủ công của Trung đoàn 27, Mặt trận B5.

Trước khi tác chiến, chúng tôi đã bám và nắm địch trong vòng 4 ngày đêm để xem quy luật khi địch càn vào vùng giải phóng, chiến lược chi tiết của địch. Vì đã chiến đấu tại chiến trường này nhiều năm nên chúng tôi rất thông thạo địa hình, tổ chức tinh binh, tinh cán vượt sâu vào đánh bên trong, đánh sâu, đánh hiểm, đánh “nở hoa” trong lòng địch, bám “thắt lưng” địch mà đánh.

Khi Đại tướng Võ Nguyên Giáp vào thăm Mặt trận B5 không lâu sau trận đánh, tôi được đồng chí Phạm Minh Tâm – Trung đoàn Trưởng cho phép cùng lên gặp và báo cáo trược tiếp với Đại tướng. Đó cũng là lần đầu tiên tôi có cơ hội gặp Đại tướng. Đại tướng hỏi tôi đã chuẩn bị bài báo cáo xong chưa và tôi đáp lại Đại tướng rằng đã chuẩn bị xong và sẵn sàng báo cáo Đại tướng. Tuy nhiên, Đại tướng nói: Đồng chí là người chỉ huy, đồng chí bỏ bài báo cáo xuống, nhìn lên bản đồ (đã vẽ sẵn trận đánh) và trình bày cho chúng tôi nghe về quy luật hoạt động của địch, cũng như cách đồng chí tổ chức trận địa tiêu diệt địch.

Nắm trong lòng bàn tay bản đồ trước mặt, tôi trình bày kỹ lưỡng quy luật hoạt động của địch cũng như cách tiếp cận địch và tổ chức trận đánh. Đại tướng nghe xong đã cười và biểu dương, đồng thời có chỉ đạo: “Người chỉ huy giỏi là phải tiêu diệt được kẻ địch nhưng cũng phải hạn chế thương vong thấp nhất cho cán bộ chiến sỹ”.

Lời chỉ đạo đó tôi nhớ mãi cho đến tận ngày hôm nay, là kim chỉ nam trong suốt cuộc đời binh nghiệp của mình và cũng là thông điệp tôi luôn muốn truyền tải tới thế hệ kế cận.

Thượng tướng Nguyễn Huy Hiệu không bao giờ quên những lời chỉ đạo của Đại tướng Võ Nguyên Giáp. (Ảnh: NVCC)Những trận đánh lịch sử trong ký ức Tướng Quân đội nhân dân Việt Nam (kỳ I): Từ các câu 'thần chú' khớp lệnh đến lời dặn cầm quân khắc cốt ghi tâm

Thượng tướng Nguyễn Huy Hiệu là một sĩ quan cấp cao của Quân đội nhân dân Việt Nam, hàm Thượng tướng; nguyên Ủy viên Trung ương Đảng; nguyên Ủy viên Thường vụ Quân ủy Trung ương; nguyên Thứ trưởng Bộ Quốc phòng Việt Nam (1998-2011); nguyên Phó Tổng tham mưu trưởng (1995-1998). Ngày 2/4/2010, ông được trao tặng bằng Viện sỹ Viện Hàn lâm Khoa học quân sự Liên bang Nga.

Khéo léo, linh hoạt nghệ thuật tác chiến

Chiến dịch thứ hai mà tôi cũng vẫn còn nhớ tới từng chi tiết nhỏ, đó là chiến dịch Đường 9 – Nam Lào năm 1971. Cách đánh của địch muôn hình vạn trạng, vì vậy, chúng tôi cũng cần lựa chọn các cách đánh phù hợp với từng thời điểm mới có thể chiến thắng. Trong chiến dịch này, đơn vị chúng tôi có nhiệm vụ phục kích, tiêu diệt đoàn xe đi từ Cam Lộ, theo Đường 9, lên Khe Sanh để tiếp tế cho Bản Đông.

“Người chỉ huy giỏi là phải tiêu diệt được kẻ địch nhưng cũng phải hạn chế thương vong thấp nhất cho cán bộ chiến sỹ” - Lời chỉ đạo đó của Đại tướng Võ Nguyên Giáp luôn được Tướng Nguyễn Huy Hiệu khắc cốt ghi tâm cho đến tận ngày hôm nay, là kim chỉ nam trong suốt cuộc đời binh nghiệp của ông và cũng là thông điệp ông luôn muốn truyền tải tới thế hệ kế cận.

Quy luật của địch cũng có nhiều điểm khác, Mỹ ngoài hỏa lực trên không, trên mặt đất còn có trực thăng, xe chỉ huy, trinh sát đi trước dẫn đường phát hiện địa điểm nghi ngờ có quân Giải phóng sẽ dùng hỏa lực để tiêu diệt. Sau khi đã tiêu diệt, địch sẽ triển khai một số xe tăng đi thử qua mới bắt đầu tiếp tục đoàn xe hành trình tiến lên.

Nắm bắt được tính toán đó, chúng tôi quyết định để những đoàn xe “mồi” của địch đi suôn sẻ, khiến địch mất cảnh giác. Khi một đoàn xe của địch khoảng hơn 30 chiến bắt đầu nối đuôi nhau từ trục đường chính tới căn cứ đã lọt vào trận địa phục kích của Tiểu đoàn 3, chặn đầu, khóa đuôi trong 5 cây số, bố trí các hỏa lực chờ.

Cùng lúc đó, một đoàn xe chở thương binh của địch từ Bản Đông gặp nhau ở dốc gần căn cứ địch, chiến sỹ ta chặn đầu theo hiệp đồng, bắn cháy một lúc 5 chiếc xe địch, một số chiếc vì hoảng loạn mà tự húc vào nhau, tổng hư hại khoảng gần 10 chiếc. Chúng tôi tiến hành khóa đuôi địch và nhanh chóng đánh trong vòng 35 phút, tiêu diệt gọn 28 xe, cắt đứt đường tiếp tế của quân Mỹ-ngụy cho Bản Đông, góp phần làm nên chiến thắng Bản Đông năm 1971.

Khi chiến thuật địch thay đổi chúng ta cũng cần khéo léo thay đổi để thích ứng trong thực tế tác chiến, vận dụng một cách linh hoạt và sáng tạo. Cũng trong năm 1971, tôi được ra Hà Nội báo cáo với Đại tướng Võ Nguyên Giáp về những trận đánh. Tôi nhớ rất rõ căn dặn của Đại tướng là phải tiếp tục huấn luyện đánh theo hình thức khác nhau, tiếp tục cho các trận đánh năm 1972 tiến đến giải phóng Quảng Trị.

Tướng Hiệu đã trồng 7 "cây đa đồng đội" trên đất Quảng Trị. Mỗi khi có dịp về Quảng Trị, bao giờ ông cũng dành nhiều thời gian qua những cây đa đã trồng. Tướng Hiệu chia sẻ: "Đất Quảng Trị đau thương, bị quân địch tàn phá. Có nơi, không một gốc cây, ngọn cỏ nào có thể sống nổi. Bom đạn, súng trường, chất độc chà đi xát lại ngày này qua ngày khác, tháng này qua tháng khác, năm này qua năm khác. Tôi đau đáu trong tim, rằng chỉ có màu xanh cây cối mới có thể khỏa lấp hố bom, hố pháo, đem lại sự sống cho dân lành. Màu xanh cây cối biểu tượng cho sự sinh sôi, cho sự mãnh liệt như tinh thần hiên ngang, bất khuất của dân tộc. Chính vì thế, trồng cây tại Quảng Trị là điều tôi không thể không làm".
Đội Công binh tích cực hoạt động dân vận chào mừng kỷ niệm Ngày thành lập Quân đội nhân dân Việt Nam

Đội Công binh tích cực hoạt động dân vận chào mừng kỷ niệm Ngày thành lập Quân đội nhân dân Việt Nam

Đội Công binh số 3 đã tổ chức lực lượng, phương tiện làm sân bóng đá, san sửa đường vào Bệnh viện không biên giới, ...

Kỷ niệm 80 năm thành lập Quân đội nhân dân Việt Nam và 35 năm ngày hội Quốc phòng Toàn dân tại Brunei Darussalam

Kỷ niệm 80 năm thành lập Quân đội nhân dân Việt Nam và 35 năm ngày hội Quốc phòng Toàn dân tại Brunei Darussalam

Tối 17/12, Đại sứ quán Việt Nam và Cơ quan Tùy viên Quốc phòng Việt Nam tại Brunei Darussalam đã phối hợp tổ chức trang ...

Tổng Bí thư Tô Lâm: Quân đội Nhân dân Việt Nam - Niềm tự hào của dân tộc

Tổng Bí thư Tô Lâm: Quân đội Nhân dân Việt Nam - Niềm tự hào của dân tộc

Báo Thế giới và Việt Nam trân trọng giới thiệu bài viết của Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt ...

Ký ức lịch sử tôn vinh những hy sinh của thế hệ đi trước

Ký ức lịch sử tôn vinh những hy sinh của thế hệ đi trước

Ngày 19/12, Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam phối hợp với Câu lạc bộ “Mãi mãi tuổi 20” tổ chức sự kiện 'Ký ức và ...

Bộ Tư lệnh Vùng 5 Hải quân tổ chức nhiều hoạt động ý nghĩa nhân Ngày thành lập Quân đội nhân dân Việt Nam

Bộ Tư lệnh Vùng 5 Hải quân tổ chức nhiều hoạt động ý nghĩa nhân Ngày thành lập Quân đội nhân dân Việt Nam

Bộ Tư lệnh Vùng 5 Hải quân đã tổ chức khám bệnh, tư vấn sức khỏe, cấp phát thuốc miễn phí cho các đối tượng ...

Đọc thêm

Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 8/6/2026, Lịch vạn niên ngày 8 tháng 6 năm 2026

Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 8/6/2026, Lịch vạn niên ngày 8 tháng 6 năm 2026

Lịch âm 8/6. Lịch âm hôm nay 8/6/2026? Âm lịch hôm nay 8/6. Lịch vạn niên 8/6/2026. Ngày hôm nay tốt hay xấu? Xem ngày giờ, hướng tốt xấu...
Mỹ nhắm đến việc sử dụng tài sản của Iran cho một kế hoạch

Mỹ nhắm đến việc sử dụng tài sản của Iran cho một kế hoạch

Mỹ đang xem xét khả năng chuyển hướng một phần tài sản của Iran để hỗ trợ các quốc gia vùng Vịnh khắc phục thiệt hại do các cuộc tấn ...
Tổng thống Hàn Quốc đề cử nữ Thủ tướng mới

Tổng thống Hàn Quốc đề cử nữ Thủ tướng mới

Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung đã đề cử bà Han Seong-sook, đương kim Bộ trưởng Doanh nghiệp vừa và nhỏ, giữ chức Thủ tướng mới của nước này.
Việt Nam  và Lào thúc đẩy hợp tác nâng cao năng lực quản lý tài chính giai đoạn 2026-2030

Việt Nam và Lào thúc đẩy hợp tác nâng cao năng lực quản lý tài chính giai đoạn 2026-2030

Hai Bộ Tài chính Lào và Việt Nam thống nhất triển khai chương trình hợp tác toàn diện trong các lĩnh vực trọng tâm, bao gồm tăng cường năng lực ...
EU thúc đẩy mở rộng sang Tây Balkan giữa những lo ngại an ninh ngày càng gia tăng

EU thúc đẩy mở rộng sang Tây Balkan giữa những lo ngại an ninh ngày càng gia tăng

Tại Hội nghị Thượng đỉnh EU-Tây Balkan diễn ra ở Montenegro ngày 6/6, EU tái khẳng định cam kết đẩy nhanh tiến trình kết nạp các quốc gia Tây Balkan.
Số lượng triệu phú tại châu Phi tăng mạnh

Số lượng triệu phú tại châu Phi tăng mạnh

Báo cáo Thịnh vượng Thế giới 2026 cho thấy số người sở hữu tài sản đầu tư từ 1 triệu USD trở lên tại châu Phi đã tăng 4,1% trong ...
Gần 13 triệu học sinh Trung Quốc bước vào kỳ thi đại học khắc nghiệt

Gần 13 triệu học sinh Trung Quốc bước vào kỳ thi đại học khắc nghiệt

Ngày 7/6, hàng triệu học sinh trên khắp Trung Quốc chính thức bước vào kỳ thi tuyển sinh đại học toàn quốc.
Thời tiết Kỳ thi TN THPT 2026: Nắng gián đoạn, mưa dông chiều tối nhiều khu vực

Thời tiết Kỳ thi TN THPT 2026: Nắng gián đoạn, mưa dông chiều tối nhiều khu vực

Trong các ngày thi tốt nghiệp THPT 2026 (10-12/6), thời tiết cả nước phổ biến nắng ban ngày, chiều tối và đêm xuất hiện mưa dông rải rác.
Bước ngoặt mới của ngành xuất bản Việt Nam

Bước ngoặt mới của ngành xuất bản Việt Nam

Chỉ thị 04 là bước chuyển từ quản lý xuất bản sang phát triển ngành xuất bản, tạo cú hích để lĩnh vực này hội nhập sâu hơn với thế giới.
Thành tích ấn tượng của Việt Nam tại Olympic Toán học châu Á 2026

Thành tích ấn tượng của Việt Nam tại Olympic Toán học châu Á 2026

Theo thông tin từ Bộ GD&ĐT, đội tuyển Việt Nam dự thi Olympic Toán học châu Á – Thái Bình Dương 2026 giành được 1 Huy chương Vàng.
Để kỳ thi lớp 10 không trở thành áp lực

Để kỳ thi lớp 10 không trở thành áp lực

Kỳ thi lớp 10 không chỉ là một cuộc thi mà còn là thách thức lớn đối với học sinh và phụ huynh.
Mùa của những trải nghiệm

Mùa của những trải nghiệm

Mùa Hè mới bắt đầu không chỉ là khoảng thời gian học sinh tạm gác lại sách vở sau một năm học dài mà còn là cơ hội để khám phá thế giới.
Thanh Hóa: Khám sức khỏe miễn phí và số hóa dữ liệu sức khỏe cho 1.000 người dân

Thanh Hóa: Khám sức khỏe miễn phí và số hóa dữ liệu sức khỏe cho 1.000 người dân

Chương trình khám sức khỏe toàn dân tại Thanh Hóa đã sàng lọc cho 1.000 người dân, hướng tới mục tiêu nâng cao sức khỏe cộng đồng.
Lan tỏa năng lượng tích cực trong Ngày hội Thanh niên công nhân tại Gia Lai

Lan tỏa năng lượng tích cực trong Ngày hội Thanh niên công nhân tại Gia Lai

Ngày hội Thanh niên công nhân tại Gia Lai năm 2026 đã diễn ra với nhiều hoạt động thiết thực, thu hút sự tham gia của hơn 2.000 thanh niên công nhân.
Mexico nỗ lực lập kỷ lục thế giới về 'làn sóng khán giả' lớn nhất trước thềm World Cup

Mexico nỗ lực lập kỷ lục thế giới về 'làn sóng khán giả' lớn nhất trước thềm World Cup

Hàng nghìn người đã đổ về một trong những đại lộ nổi tiếng nhất thế giới để tham gia nỗ lực thiết lập kỷ lục thế giới cho 'làn sóng khán giả'.
Miền Bắc hứng đợt mưa lớn diện rộng do không khí lạnh cuối mùa: Khu vực nào chịu ảnh hưởng nặng nhất?

Miền Bắc hứng đợt mưa lớn diện rộng do không khí lạnh cuối mùa: Khu vực nào chịu ảnh hưởng nặng nhất?

Miền Bắc sắp đón đợt mưa lớn diện rộng do ảnh hưởng của không khí lạnh cuối mùa.
Phát động Phong trào thi đua ‘Toàn dân chung tay bảo vệ môi trường, vì một Việt Nam xanh - sạch - đẹp’

Phát động Phong trào thi đua ‘Toàn dân chung tay bảo vệ môi trường, vì một Việt Nam xanh - sạch - đẹp’

Ngày 6/6 đã diễn ra Lễ phát động quốc gia Phong trào thi đua ‘Toàn dân chung tay bảo vệ môi trường, vì một Việt Nam xanh - sạch - đẹp’.
Phát hiện bất ngờ từ lớp băng Nam Cực

Phát hiện bất ngờ từ lớp băng Nam Cực

Nghiên cứu mới cho thấy, lớp băng ở Nam Cực đã trở nên nhạy cảm hơn nhiều với biến đổi khí hậu sau một bước ngoặt xảy ra khoảng một triệu năm trước.
Bước ngoặt y học: Lần đầu tiên AI tham gia trực tiếp ca mổ tại Anh

Bước ngoặt y học: Lần đầu tiên AI tham gia trực tiếp ca mổ tại Anh

Lần đầu tiên tại Vương quốc Anh, các bác sĩ đã sử dụng một công cụ trí tuệ nhân tạo (AI) trong quá trình phẫu thuật trực tiếp.
Hai loại trái cây cực tốt cho người huyết áp cao

Hai loại trái cây cực tốt cho người huyết áp cao

Ổi và chuối là hai loại trái cây giá rẻ, dễ tìm, có tác dụng hỗ trợ kiểm soát huyết áp hiệu quả.
Ăn chuối thế nào để không lo tăng đường huyết và kiểm soát cân nặng tốt hơn?

Ăn chuối thế nào để không lo tăng đường huyết và kiểm soát cân nặng tốt hơn?

Ăn quá nhiều bất kỳ thực phẩm nào, kể cả những loại giàu dinh dưỡng như chuối, đều có thể gây ra những tác động ngoài ý muốn.
Bí quyết giữ mái tóc dày mượt, trẻ trung cho phụ nữ tuổi 40-50

Bí quyết giữ mái tóc dày mượt, trẻ trung cho phụ nữ tuổi 40-50

Gội đầu quá nhiều, lạm dụng nhiệt, bỏ qua dưỡng ẩm và ăn kiêng thiếu chất có thể khiến tóc lão hóa nhanh, làm gương mặt già hơn.
Chuyên gia tim mạch mách bạn chế độ ăn giàu chất béo giúp hạ huyết áp

Chuyên gia tim mạch mách bạn chế độ ăn giàu chất béo giúp hạ huyết áp

Cá béo, hạt lanh, hạt óc chó và dầu ôliu nguyên chất là những thực phẩm được chuyên gia dinh dưỡng khuyên dùng giúp hỗ trợ hạ huyết áp.
5 nhóm người được hưởng lợi lớn khi uống nước mía

5 nhóm người được hưởng lợi lớn khi uống nước mía

Nước mía là thức uống quen thuộc, được nhiều người yêu thích nhờ vị ngọt thanh, khả năng giải khát và bổ sung năng lượng nhanh chóng.
Phiên bản di động