Nữ sĩ Bàng Ái Thơ: Gieo vần cung số cuộc đời

Minh Hòa
Gặp nữ sĩ Bàng Ái Thơ, thấy câu nói “văn là người”, tức đọc văn biết người, thật đúng. Ngoài đời, chị dịu dàng và bao dung giống như mỗi áng thơ chị viết...
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Ảnh bìa cuốn thơ Ma thuật thi ca.
Ảnh bìa cuốn thơ Ma thuật thi ca.

Một ngày cuối tuần Hà Nội lộng gió, tôi có cơ hội ngao du Ba Vì cùng hai nhà thơ Nguyễn Bích Ngọc và Văn Phong. Địa danh chúng tôi đến là nơi mà chỉ nghe tên người ta đã thấy ở đó có thi, có cầm, có kỳ, có họa… Đó là Đồi nghệ sĩ - tư gia của nhà văn - nhà thơ - nhạc sĩ - họa sĩ Bàng Ái Thơ và diễn viên gạo cội Văn Báu.

Xe vừa dừng, tôi đã không thể kìm nén sự thích thú trước không gian tràn ngập màu xanh của cây cối và sắc hoa rực rỡ đang rung rinh trong cái nắng se lạnh cuối Thu vô cùng dễ chịu. Phải gọi đó là nơi mà bên ngoài là tác phẩm thiên nhiên, bên trong là khu vườn nghệ thuật mới đúng.

Còn đang mải ngắm nghía thì hai chủ nhân đã ra đến nơi. Chị Ái Thơ nở nụ cười đon đả đón hai đồng môn thơ phú của mình, còn tôi thì vừa ngạc nhiên, vừa bất ngờ khi người bắt tay mình lại là diễn viên Văn Báu – người mà tôi chỉ nhìn thấy trên truyền hình. Chị Ái Thơ dịu dàng nói với tôi: “Ngạc nhiên phải không? Rất nhiều người biết chị nhưng không biết về anh Báu và ngược lại. Hôm nay, điều không bí mật đã được bật mí nhé!”

Cái duyên với nghệ thuật

Nhìn vào dòng dõi gia đình Ái Thơ – người ta càng hiểu vì sao chị lại sở hữu nhiều tài nghệ như vậy. Nhà thơ sinh năm 1958 là cháu nội của cụ Bàng Nguyên Dũng (tức cụ Nghị Bắc kỳ), hậu duệ đời 32 của Lý Thái Tổ, dòng dõi hậu duệ đích tôn của Hoàng tử thứ ba Lý Hùng Tích Hoài Nam Vương và là con đẻ của nhà thơ, họa sĩ Bàng Sĩ Nguyên - là người đa tài, học rộng và nổi tiếng là chính trực.

Bác ruột của Ái Thơ chính là thi sĩ đồng quê Bàng Bá Lân, chủ soái Thi Phái Sông Thương, người nổi tiếng với hai câu thơ “Hỡi cô tát nước bên đàng/Sao cô múc ánh trăng vàng đổ đi?”… Dòng dõi là cái nôi, là cây đại thụ để nữ sĩ Bàng Ái Thơ tựa vào, nhìn vào để noi theo và bền bỉ phấn đấu.

Chị chia sẻ: “Khi còn nhỏ tôi đã thích đọc, thích viết, thích vẽ những gì hiện diện quanh mình. Tôi vẽ những bức tranh bằng sự quan sát non nớt, trong sáng. Rồi từ đâu đó, như một sự thúc đẩy vô hình, tôi thèm được viết ra những suy nghĩ ngây thơ hồn nhiên của đứa trẻ mới chỉ 7-8 tuổi”.

“Tôi chịu ảnh hưởng sâu sắc từ cha mình, thấm nhuần giáo dục trong khuôn phép riêng của một dòng tộc có bề dày trong lịch sử văn học nước nhà. Khi những đứa trẻ khác còn đang thèm khát sự yêu thương, âu yếm của cha mẹ, thì tôi tự tách mình ra khỏi thế giới con trẻ, tạo cho mình những khoảng lặng để được viết, được vẽ và những con chữ được nảy nở… Những hình ảnh từ thiên nhiên bật nẩy trong tâm hồn tôi và từ đó, tôi đã theo đuổi ước mơ của mình: Một người sống chân thành với nghề cầm bút. Bố tôi đã lặng lẽ động viên con gái khi thấy tôi có khả năng nối tiếp nghiệp nhà một cách dè dặt mà chắc chắn”, nữ sĩ Bàng Ái Thơ bộc bạch.

Đi dạo cùng nhau trong vườn, Ái Thơ đưa tôi ngược dòng thời gian trở về quá khứ - khi chị theo cha đến lớp viết văn trẻ của Hội Nhà văn Việt Nam và ngồi cuối lớp nghe cha trao đổi phương pháp tiếp cận văn chương hiện đại với các nhà văn đã thành danh. Có lẽ mạch nguồn văn chương ngấm sâu trong chị như một định mệnh.

“Những áng thơ văn, hội họa, âm nhạc, nhiếp ảnh của các bậc tiền hiền trong dòng tộc nhà tôi, những vẻ vang của hành trình văn học nghệ thuật nước nhà là yếu tố chính tạo cho tôi những động lực mạnh mẽ hơn, cho tôi có nội lực bền bỉ mà nối nghiệp nhà”, chị chia sẻ.

Thấm nhuần tư tưởng của các tiền bối trong gia đình nên dù đi đâu, làm gì thì đất nước, dân tộc vẫn luôn hiện diện và giữ vai trò chủ đạo trong những áng thơ ca, những nốt nhạc trầm, những tác phẩm hội hoạ vẫn mang hơi thở Việt Nam của chị.

Bàng Ái Thơ từng đoạt ba giải thưởng văn học trong nước. Đồng thời, chị còn đoạt ba giải thưởng âm nhạc. Đặc biệt, chị là một họa sĩ tài hoa với ba triển lãm tranh cá nhân mà những cuộc triển lãm tranh chưa hết khai mạc tranh đã có chủ sở hữu.

Thơ là lẽ sống, là cuộc đời

Ngắt một bông hồng ta thơm ngát đưa cho tôi, Bàng Ái Thơ chia sẻ về cái nghiệp gieo vần và làm bạn cũng những con chữ của mình: “Tôi làm thơ từ những trăn trở trong đời sống thường nhật. Tôi luôn có những suy nghĩ rằng: phụ nữ là nửa thế giới chịu trách nhiệm làm nên những kỳ diệu từ trong đời sống, cùng góp phần với nửa thế giới kia tạo nên một hành tinh văn minh phồn thịnh...”.

Đó cũng chính là lý do Ái Thơ muốn tác phẩm của mình được vươn tầm ra thế giới, tới tay bạn đọc yêu thơ, mong được chạm vào những trái tim đồng cảm với hồn thơ chị. Theo chị, phụ nữ - ngoài những điểm chung thì mỗi người đều có những cái riêng, những góc khuất của cuộc đời, mà chỉ phụ nữ mới thấu hiểu, cảm thông, sẻ chia với nhau dưới nhiều nội dung, hình thức. Thơ ca cũng là một trong những hình thức cảm thông, được thông qua ngôn ngữ giãi bày trang trọng.

“Tôi cố gắng trách nhiệm với từng con chữ và mong muốn những thông điệp yêu thương từ thơ tôi có một ngày được các bạn đọc trên thế giới hoan nghênh đón nhận”, chị tâm sự.

Bàng Ái Thơ không định đi sâu vào loại hình nghệ thuật nào cụ thể, nhưng từ đâu đó trong đời này, những thanh âm của cuộc sống cứ hình thành trong não bộ của chị và đòi hỏi chị phải giải mã chúng.

“Nếu ngôn ngữ của thơ chưa giúp tôi truyền tải hết những gì tôi muốn nói thì hội hoạ sẽ giúp tôi làm nốt phần còn lại. Rồi cứ thế các loại hình nghệ thuật đã xuất hiện, lấn nhau trong não bộ của tôi. Vậy là tôi tự cởi mở hồn tôi thêm chỗ cho âm nhạc len vào tác phẩm, để chúng quấn quyện lấy nhau. Cho dù tươi vui rộn ràng hay u sầu tư lự thì thơ ca, nhạc, họa của tôi tự dung nạp nhau mà dập dìu cất cánh theo tâm hồn”, Ái Thơ giãi bày.

Vợ chồng Văn Báu - Ái Thơ. (Ảnh: MH)
Vợ chồng Văn Báu - Ái Thơ. (Ảnh: MH)

Cập bến tình yêu

Cuộc đời không ưu ái Bàng Ái Thơ trên con đường số phận và chị cố cưỡng lại những hà khắc nghiệt ngã của phận số mà vươn lên từ bão giông cuộc đời.

Chị nói: “Quá nửa đời người, anh Báu đã đến bên tôi, làm bạn với tôi như là định mệnh. Anh thấu hiểu phần nào công việc của tôi và tìm cách chia sẻ. Anh vui cùng tôi những lúc tôi thả nổi công việc mà lang thang hòa mình vào thiên nhiên như chim nhỏ ngoài trời. Anh đọc những tác phẩm của tôi để chuyển tới các chương trình phát về văn học qua giọng đọc và cảm xúc, sắc thái của anh, truyền tải những thông điệp trong tác phẩm một cách đầy trách nhiệm. Những tác phẩm của tôi, anh đọc và thể hiện được các bạn đọc, nghe trong nước và quốc tế hoan nghênh đón nhận và dành tình cảm đặc biệt cho vợ chồng tôi”.

Với những cố gắng nỗ lực từ bản thân, những tác phẩm của Bàng Ái Thơ được lan toả ra thế giới. Ngoài những chùm thơ được nhiều nước in ấn trên các tạp chí của của các nước khác, thì ở Canada, Pháp, Tây Ban Nha, Đức - tuyển tập thơ Ma thuật thi ca của chị cũng được xuất bản và phát hành.

Chị bảo, “tôi vẫn và sẽ còn nỗ lực nhiều với nghiệp gieo vần như những cung số chìm nổi vận vào đời. Cảm ơn số phận đã không tạo một vòng tròn không lối thoát cho bất kỳ một sinh linh nào. Khi ta được làm người, khi ta rơi vào hoàn cảnh trớ trêu nào đó, hãy tin rằng lối thoát đang ở trước mặt ta. Số phận chỉ chập chờn, biến ảo như đùa giỡn với kiếp người mà thôi. Tự ta phải nỗ lực vượt qua số phận để thay đổi những bước đi, tìm kiếm sự thăng bằng cho đời mình”.

Tạm biệt nữ sĩ cầm - kỳ - thi – họa họ Bàng, tôi thực sự ấn tượng trước sự kiên cường và sức mạnh lớn lao tiềm ẩn trong người phụ nữ nhỏ nhắn, dịu dàng ấy. Mong chị luôn khỏe mạnh và thật hạnh phúc để tiếp tục trọng trách đã vận vào đời chị như một đường chỉ tay mang hình số phận. Mà như chị nói là, viết những gì cần viết khi thời gian còn ưu ái cho chị được hưởng kiếp nhân sinh.

Nhà thơ, họa sĩ, nhạc sĩ Bàng Ái Thơ đã xuất bản bảy cuốn thơ, trong đó có tác phẩm mới nhất được xuất bản song ngữ ở Canada: Mắt lặng (NXB Hội Nhà văn), Ánh sáng từ viên sỏi (NXB Hội Nhà văn), Sớm mai xuân (NXB Văn học), Trở lại mình (NXB Hội Nhà văn), Cát loãng (NXB Hội Nhà văn), Bạch lạp và Hoa hồng (NXB Hội Nhà văn), Ma thuật thi ca (NXB Ukiyoto Canada), in tại Đức bằng tiếng Đức.
Gieo mầm tiếng Việt ở Romania

Gieo mầm tiếng Việt ở Romania

Một cộng đồng với số lượng nhỏ chỉ khoảng 1.000 người nhưng bà con người Việt ở Romania luôn gắn bó và có ý thức ...

Sôi động 'Tuần văn hoá Việt Nam' tại Pháp

Sôi động 'Tuần văn hoá Việt Nam' tại Pháp

Tối 20/10, sự kiện "Buổi tối văn hóa Việt Nam" đã được tổ chức, khép lại loạt sự kiện Tuần văn hóa Việt Nam do ...

Người Việt ở Bangkok: Gìn giữ văn hóa Việt nhìn từ một cuộc bầu chọn kiểu mẫu

Người Việt ở Bangkok: Gìn giữ văn hóa Việt nhìn từ một cuộc bầu chọn kiểu mẫu

Ngày 22/10, trong khuôn viên Trường cao đẳng kỹ thuật Don Mueang, lần đầu tiên cộng đồng người gốc Việt tại thủ đô Bangkok và ...

Cửa hàng Coffilia tại Kuwait: Phong cách cà phê Việt tại Trung Đông

Cửa hàng Coffilia tại Kuwait: Phong cách cà phê Việt tại Trung Đông

Cửa hàng cà phê Coffilia đầu tiên ở Kuwait vừa được khai trương mang đậm đặc trưng văn hóa Việt, hài hòa với thị hiếu ...

Ấn tượng 'sắc màu hội nhập' tại Tuần Văn hóa du lịch thương mại làng nghề Vạn Phúc năm 2023

Ấn tượng 'sắc màu hội nhập' tại Tuần Văn hóa du lịch thương mại làng nghề Vạn Phúc năm 2023

Tối nay, 26/10, tại Hà Nội, UBND phường Vạn Phúc, quận Hà Đông (Hà Nội) tổ chức khai mạc Tuần Văn hóa du lịch thương ...

Đọc thêm

Giá vàng hôm nay 19/11/2026 rớt thảm, thủng đáy hơn một năm, cơ hội gom hàng hay nên thận trọng?

Giá vàng hôm nay 19/11/2026 rớt thảm, thủng đáy hơn một năm, cơ hội gom hàng hay nên thận trọng?

Giá vàng hôm nay 19/11/2026 trên thị trường thế giới ghi nhận chạm mức thấp nhất trong hơn một năm.
Việt Nam mở rộng hợp tác quốc tế trong lĩnh vực pháp luật và hòa giải

Việt Nam mở rộng hợp tác quốc tế trong lĩnh vực pháp luật và hòa giải

Việt Nam ký Công ước thành lập Tổ chức quốc tế về trung gian (IOMed), mở rộng cơ hội hợp tác trong lĩnh vực pháp lý và giải quyết tranh ...
Mỗi năm Việt Nam có khoảng 103.000 người tử vong do các bệnh liên quan đến sử dụng thuốc lá

Mỗi năm Việt Nam có khoảng 103.000 người tử vong do các bệnh liên quan đến sử dụng thuốc lá

Thông tin được đưa ra tại Hội thảo cung cấp thông tin về phòng, chống tác hại thuốc lá ngày 17/11 tại Hà Nội.
Vinh danh 30 tài năng trẻ trong cuộc đua làm chủ công nghệ chiến lược

Vinh danh 30 tài năng trẻ trong cuộc đua làm chủ công nghệ chiến lược

Các gương mặt được trao Giải thưởng Khoa học công nghệ Quả Cầu Vàng và Giải thưởng Nữ sinh Khoa học công nghệ Việt Nam năm 2026 hoạt động trong ...
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm gặp Tổng thống Nga Vladimir Putin

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm gặp Tổng thống Nga Vladimir Putin

Bên lề Tuần lễ cấp cao Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á-Thái Bình Dương (APEC) năm 2026, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã có cuộc ...
Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn dự và phát biểu tại
Phiên toàn thể AIPA-47

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn dự và phát biểu tại Phiên toàn thể AIPA-47

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đã dự và có bài phát biểu quan trọng tại Phiên toàn thể thứ nhất trong khuôn khổ Đại hội đồng liên Nghị ...
Khám phá sự kỳ diệu của Việt Nam cùng Marriott International

Khám phá sự kỳ diệu của Việt Nam cùng Marriott International

Từ Thủ đô Hà Nội bên hồ thơ mộng đến những bãi biển ngập nắng của Phú Quốc, Việt Nam là vùng đất hội tụ những sắc thái tương phản đầy cuốn hút, nơi những ...
Công bố Travel Awards 2026, tìm kiếm những đại diện tiêu biểu tạo nên diện mạo mới cho du lịch Việt Nam

Công bố Travel Awards 2026, tìm kiếm những đại diện tiêu biểu tạo nên diện mạo mới cho du lịch Việt Nam

Chiều 17/11, Báo VnExpress và Công ty CP Dịch vụ trực tuyến FPT (FPT Online) chính thức công bố Giải thưởng Du lịch - Travel Awards 2026.
Giữ chân du khách bằng bản sắc riêng

Giữ chân du khách bằng bản sắc riêng

Để du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn cũng cần những mô hình nhỏ đủ sức giữ chân du khách bằng bản sắc riêng để níu chân du khách.
Cần Thơ sôi động chuỗi sự kiện văn hóa, du lịch những tháng cuối năm

Cần Thơ sôi động chuỗi sự kiện văn hóa, du lịch những tháng cuối năm

TP. Cần Thơ đang chuẩn bị chuỗi hoạt động quy mô lớn trong những tháng cuối năm 2026.
Lý do Đà Nẵng là điểm đến hấp dẫn dịp Giáng sinh và năm mới

Lý do Đà Nẵng là điểm đến hấp dẫn dịp Giáng sinh và năm mới

Tạp chí du lịch quốc tế Lonely Planet xếp Đà Nẵng ở vị trí thứ 4 trong danh sách 10 điểm đến đáng trải nghiệm nhất từ Giáng sinh đến đêm giao thừa.
Algeria có nhiều triển vọng trở thành điểm đến hấp dẫn đối với du khách Việt Nam

Algeria có nhiều triển vọng trở thành điểm đến hấp dẫn đối với du khách Việt Nam

Algeria đang dần trở thành lựa chọn đáng chú ý đối với những du khách Việt Nam yêu thích trải nghiệm khác biệt.
HANIFF VIII quy tụ 11 thành viên Ban Giám khảo trong nước và quốc tế

HANIFF VIII quy tụ 11 thành viên Ban Giám khảo trong nước và quốc tế

Liên hoan Phim quốc tế Hà Nội lần thứ VIII (HANIFF VIII) quy tụ 11 chuyên gia, nhà làm phim và nghệ sĩ điện ảnh Việt Nam, quốc tế tham gia các Ban Giám khảo.
Trải nghiệm văn hoá Việt Nam tại Cairo

Trải nghiệm văn hoá Việt Nam tại Cairo

Đại sứ quán Việt Nam tại Ai Cập đã trang trọng tổ chức "Ngày văn hóa Việt Nam tại Cairo", hướng tới kỷ niệm Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11/2026).
Đưa văn hóa Việt đến với người dân Perth

Đưa văn hóa Việt đến với người dân Perth

Gần 4.000 lượt người đã đến quảng trường Forrest Place, trung tâm thành phố Perth để tham dự Ngày Văn hóa Việt Nam 2026 – “Sắc màu quê hương”.
Chuyên gia Israel bật mí cách xây dựng sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên số

Chuyên gia Israel bật mí cách xây dựng sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên số

Israel từ một quốc gia nhỏ đã xây dựng vị thế hàng đầu về an ninh mạng nhờ sự kết nối giữa chính sách, doanh nghiệp, giáo dục và đổi mới sáng tạo.
Miền đất hứa của điện ảnh Việt

Miền đất hứa của điện ảnh Việt

Giữa những bom tấn phòng vé và phim nghệ thuật là một vùng trung gian giống như miền đất hứa chưa được khai thác đầy đủ...
Cơ hội đưa tranh của tài năng trẻ Việt Nam đến triển lãm tại Paris, Pháp

Cơ hội đưa tranh của tài năng trẻ Việt Nam đến triển lãm tại Paris, Pháp

Cuộc thi Vẽ tranh quốc tế Triển lãm Bảo tàng Louvre Pháp IAP lần thứ 4 mở ra cơ hội cho các tài năng hội họa trẻ Việt Nam vươn ra quốc tế.
Lắng nghe sắc màu dân ca Trung Quốc giữa lòng Hà Nội

Lắng nghe sắc màu dân ca Trung Quốc giữa lòng Hà Nội

Sáng 13/11, chương trình giao lưu hợp xướng dân ca Trung Quốc tại Hà Nội mang đến những tiết mục đặc sắc, góp phần kết nối văn hóa Việt-Trung.
Làm giàu kho tàng di sản tư liệu Việt Nam

Làm giàu kho tàng di sản tư liệu Việt Nam

Ma nhai trên núi Non Nước (Ninh Bình) và Văn bia Phố Hiến (Hưng Yên) được ghi danh vào Danh mục Di sản tư liệu khu vực châu Á – Thái Bình Dương.
Dấu ấn nhà văn hóa Lê Hồng Dương trong gìn giữ hồn quê Kinh Bắc

Dấu ấn nhà văn hóa Lê Hồng Dương trong gìn giữ hồn quê Kinh Bắc

Nhà văn hóa Lê Hồng Dương đã có nhiều đóng góp nổi bật trong xây dựng nền tảng văn hóa địa phương, đặc biệt là xứ Kinh Bắc.
Triển lãm ảnh 'Từ di sản đến ngoại giao văn hóa': Kết nối Văn Miếu - Quốc Tử Giám với bạn bè quốc tế

Triển lãm ảnh 'Từ di sản đến ngoại giao văn hóa': Kết nối Văn Miếu - Quốc Tử Giám với bạn bè quốc tế

Thông tấn xã Việt Nam (TTXVN) phối hợp với Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám tổ chức khai mạc triển lãm ảnh.
Gần 2.500 vận động viên quốc tế tham gia đường chạy quảng bá di sản Hà Nội

Gần 2.500 vận động viên quốc tế tham gia đường chạy quảng bá di sản Hà Nội

Standard Chartered Marathon Di sản Hà Nội 2026 khép lại ngày 8/11, thu hút hàng vạn vận động viên trong nước và quốc tế.
Đường chạy qua những di sản của Hà Nội

Đường chạy qua những di sản của Hà Nội

Giải chạy Standard Chartered Marathon Di sản Hà Nội 2026 diễn ra từ ngày 6-8/11, dự kiến thu hút hàng chục nghìn vận động viên trong nước và quốc tế.
Phiên bản di động