'Phản đòn' trừng phạt từ phương Tây, kinh tế Nga đã sẵn sàng cho một cuộc lao dốc?

Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Hơn 8 tháng sau cuộc xung đột Nga-Ukraine, "kịch bản xấu" đối với nền kinh tế Nga đã không xảy ra. Một số dữ liệu còn cho thấy nền kinh tế nước này vẫn đang hoạt động tốt trong bối cảnh hiện tại.
Phản đòn trừng phạt từ phương Tây, kinh tế Nga đã sẵn sàng cho một cuộc lao dốc?
Kinh tế Nga vừa trải qua hai quý GDP giảm liên tiếp. Theo lý thuyết, nền kinh tế này đã rơi vào suy thoái. (Nguồn: Reuters)

Trừng phạt kinh tế không giống tấn công bằng tên lửa

Theo bình luận của giới quan sát, khi Moscow phát động chiến dịch quân sự tại Ukraine (2/2022), nền kinh tế Nga dường như đã được chuẩn bị sẵn sàng cho một cuộc lao dốc? Các biện pháp trừng phạt quốc tế khắc nghiệt từ phương Tây được áp đặt, với mục tiêu bóp nghẹt nền kinh tế Nga, dẫn đến sự sụt giảm giá trị của đồng Ruble và thị trường tài chính.

Nhưng hơn 8 tháng sau cuộc xung đột, kịch bản này đã không xảy ra. Thật vậy, một số dữ liệu cho thấy điều ngược lại mới đúng và nền kinh tế Nga vẫn đang hoạt động tốt.

Đồng Ruble đã mạnh lên so với đồng USD và mặc dù GDP của Nga đã giảm, nhưng mức giảm có thể được giới hạn ở mức dưới 3% vào năm 2022. Trên thực tế, nhìn vào những con số lạm phát và suy giảm GDP đều ở mức vừa phải, trong bối cảnh khó khăn chung của nền kinh tế toàn cầu.

Sự hiểu lầm về những gì mà các biện pháp trừng phạt chống Nga sẽ đạt được, có thể được giải thích một phần bởi các kỳ vọng không thực tế về tác động mà các biện pháp kinh tế có thể đạt được. Nói một cách đơn giản, chúng không “mắt thấy, tai nghe được” như với một cuộc tấn công bằng tên lửa.

Tất nhiên, về lâu dài, các biện pháp trừng phạt có thể làm suy yếu nền kinh tế và làm giảm GDP. Những ảnh hưởng của các biện pháp trừng phạt đối với tiêu dùng và chất lượng cuộc sống cũng cần nhiều thời gian hơn để phát huy tác dụng trong nền kinh tế.

Tin liên quan
'Phản đòn' trừng phạt từ phương Tây, kinh tế Nga đã sẵn sàng cho một cuộc lao dốc?

Nhưng xét trong ngắn hạn, điều mà người ta có thể lý giải một cách hợp lý nhất là nhập khẩu của Nga đã giảm rất mạnh. Từ đó, đồng Ruble mạnh lên thay vì suy yếu khi nhu cầu về USD và Euro giảm xuống. Và khi số tiền lẽ ra chi cho nhập khẩu được chuyển hướng sang sản xuất trong nước, GDP trên thực tế sẽ tăng chứ không phải giảm.

Có thể giải thích hiện tượng của đồng Ruble như sau, khi bắt đầu cuộc xung đột ở Ukraine, người Nga đổ xô mua USD và Euro để tự bảo vệ trước khả năng đồng Ruble lao dốc. Kể cả trong 8 tháng tiếp theo, khi cuộc xung đột ngày càng căng thẳng, họ thậm chí còn mua nhiều hơn. Thông thường, điều này sẽ gây ra sự mất giá đáng kể của đồng Ruble vì khi mọi người mua ngoại tệ, đồng Ruble sẽ lao dốc.

Tuy nhiên, do các biện pháp trừng phạt, các con đường xuất nhập khẩu hàng hóa bị chặn lại, các công ty nhập khẩu Nga đã ngừng hoạt động mua tiền tệ vốn trước đây vẫn sử dụng cho việc nhập khẩu hàng hóa. Kết quả là, nhập khẩu đã giảm 40% trong mùa Xuân vừa qua. Một hệ quả là đồng Ruble đã mạnh lên so với USD.

Như vậy, không phải là các biện pháp trừng phạt không có tác dụng, ngược lại, tác động ngắn hạn của chúng đối với hàng nhập khẩu lại mạnh mẽ một cách bất ngờ. Thậm chí, việc giảm nhập khẩu mạnh như vậy cũng không nằm trong dự báo của Ngân hàng Trung ương Nga (BoR). Bởi nếu lường trước được, họ đã không đưa ra những hạn chế mạnh tay đối với tiền gửi bằng USD vào tháng 3, nhằm ngăn chặn sự sụp đổ về giá trị của đồng Ruble.

Tất nhiên, các biện pháp trừng phạt kinh tế đã có những tác động tức thời khác. Việc hạn chế khả năng tiếp cận của Nga với vi điện tử, chip và chất bán dẫn khiến việc sản xuất ô tô và máy bay gần như phải ngừng lại. Từ tháng 3 đến tháng 8, sản xuất ô tô của Nga đã giảm tới 90% và sản lượng máy bay cũng giảm tương tự. Điều tương tự cũng đúng đối với việc sản xuất vũ khí.

Kỳ vọng rằng, các tuyến thương mại mới qua Trung Quốc, Thổ Nhĩ Kỳ và các quốc gia khác không nằm trong các phạm vi trừng phạt sẽ bù đắp cho sự mất mát của Nga đã được chứng minh là không chính xác. Đồng Ruble mạnh bất thường là tín hiệu cho thấy, các kênh nhập khẩu “cửa sau” không hoạt động. Nếu hàng nhập khẩu chảy vào Nga thông qua các kênh đó, các nhà nhập khẩu sẽ mua USD, khiến đồng Ruble giảm giá.

Tuy nhiên, nếu không có những mặt hàng nhập khẩu quan trọng này, sức khỏe lâu dài của ngành công nghiệp công nghệ cao của Nga sẽ rất nguy hiểm. Rõ ràng, thiệt hại trên thực tế là nghiêm trọng. Mà theo giới phân tích, về lâu dài, nền kinh tế Nga rất có thể sẽ phải trải qua một thời kỳ trì trệ kéo dài, với những khó khăn có khả năng ngày càng trở nên rõ rệt hơn.

Kinh tế Nga rơi vào suy thoái

Nền kinh tế Nga đã bước vào suy thoái khi GDP giảm 4% trong quý thứ III, theo ước tính đầu tiên vừa được công bố bởi Cơ quan Thống kê quốc gia Rosstat. Đây là quý sụt giảm GDP liên tiếp, ngay sau mức giảm 4% trong quý II, khi các biện pháp trừng phạt khắc nghiệt của phương Tây giáng đòn mạnh vào nền kinh tế, sau chiến dịch của Moscow ở Ukraine.

Sản lượng kinh tế đã giảm 4% từ tháng 7 đến tháng 9, thấp hơn mức giảm 4,5% mà các nhà phân tích dự kiến.

Sự co lại của nền kinh tế là do sự sụt giảm mạnh tới 22,6% trong thương mại bán buôn và giảm 9,1% trong thương mại bán lẻ. Về mặt tích cực, lĩnh vực xây dựng đã tăng 6,7% và nông nghiệp tăng 6,2%.

Suy thoái kinh tế theo lý thuyết là hai quý tăng trưởng suy giảm liên tiếp. Trước đó, Nga cũng đã phải trải qua suy thoái kỹ thuật là vào cuối năm 2020 và đầu năm 2021, trong đại dịch Covid-19.

Nền kinh tế Nga phát triển tốt vào đầu năm 2022 với GDP tăng 3,5%, nhưng việc Moscow bắt đầu chiến dịch quân sự tại Ukraine đã gây ra một loạt lệnh trừng phạt từ phương Tây.

Hạn chế xuất khẩu và nhập khẩu, thiếu hụt lao động và các vấn đề về cung cấp phụ tùng thay thế đã gây căng thẳng nặng nề cho nền kinh tế Nga.

Ngày 8/11, BoR dự đoán GDP sẽ giảm 3,5% trong năm nay. Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) và Ngân hàng Thế giới (WB) lần lượt ước tính mức giảm GDP của Nga là 3,4% và 4,5%.

Tuy nhiên, theo Rosstat, bất chấp nền kinh tế đang suy thoái, tỷ lệ thất nghiệp của Nga vẫn ở mức 3,9% trong tháng 9.

Trong tháng 10, BoR giữ nguyên lãi suất cơ bản ở mức 7,5%. Thống đốc BoR Elvira Nabiullina cho biết, ngân hàng không có kế hoạch thay đổi tỷ giá cho đến cuối năm nay, đây là một dấu hiệu "thích ứng" với "thực tế mới".

Trước đó, ngay sau khi Nga bị phương Tây trừng phạt vì cuộc xung đột với Ukraine, ngân hàng này đã tăng mạnh lãi suất cơ bản từ 9,5% lên 20% trong nỗ lực chống lạm phát và hỗ trợ đồng nội tệ.

Trên thực tế, GDP quý III của Nga đã trượt dốc nhẹ hơn so với mức giảm 7% mà nước này dự đoán trước đó. Dù vậy, Thống đốc BoR Elvira Nabiullina vẫn cho rằng, Moscow cần phải xem xét lại tình hình kinh tế một cách "tỉnh táo với đôi mắt mở" và sẵn sàng cho bất kỳ diễn biến nào.

“Tình hình có thể trở nên tồi tệ hơn, chúng tôi hiểu điều này”, bà Nabiullina thừa nhận và cho rằng, Moscow rất cần phải tái cơ cấu lại nền kinh tế.

Giá cà phê hôm nay 17/11: Xu hướng giảm giá kéo dài, 'gió đã đổi chiều', robusta sẽ hồi phục mức 2.000 USD

Giá cà phê hôm nay 17/11: Xu hướng giảm giá kéo dài, 'gió đã đổi chiều', robusta sẽ hồi phục mức 2.000 USD

Với điều kiện thời tiết hiện tại ở các quốc gia trồng cà phê chủ chốt, việc cải thiện cây cà phê đang phục hồi ...

Giá vàng hôm nay 16/11: Giá vàng tiến sát ngưỡng 1.800 USD, tín hiệu thay đổi dài hạn, vàng vào kỳ tăng mới?

Giá vàng hôm nay 16/11: Giá vàng tiến sát ngưỡng 1.800 USD, tín hiệu thay đổi dài hạn, vàng vào kỳ tăng mới?

Giá vàng hôm nay 16/11 tiếp tục vọt lên mức cao nhất trong ba tháng, do USD xuống giá, khi tia hy vọng Fed sẽ ...

Hội nghị G20: Quá nhiều vấn đề hóc búa, chủ nhà Indonesia kêu gọi ngừng chỉ trích Nga, nhưng vẫn lo ngại về kết quả

Hội nghị G20: Quá nhiều vấn đề hóc búa, chủ nhà Indonesia kêu gọi ngừng chỉ trích Nga, nhưng vẫn lo ngại về kết quả

Tổng thống nước chủ nhà Indonesia Widodo nỗ lực kêu gọi các đối tác phương Tây, giảm nhẹ chỉ trích Nga về chiến dịch quân ...

Nga đã tránh đòn loại trực tiếp từ phương Tây hay loạt 'vũ khí' trừng phạt hoạt động lỗi?

Nga đã tránh đòn loại trực tiếp từ phương Tây hay loạt 'vũ khí' trừng phạt hoạt động lỗi?

‘Vũ khí trừng phạt’ - một học thuyết mới về quyền lực của phương Tây, tưởng là đòn loại trực tiếp, nhưng kết quả hóa ...

(theo Themoscowtimes, Foreignaffairs)

Đọc thêm

Giá vàng hôm nay 8/2: Giá vàng tăng, vẫn được dự báo khả quan, nên đầu tư vào đâu trong năm nay?

Giá vàng hôm nay 8/2: Giá vàng tăng, vẫn được dự báo khả quan, nên đầu tư vào đâu trong năm nay?

Baoquocte.vn. Giá vàng hôm nay 8/2/2023 tăng, với những biến động ngay từ đầu năm 2023, vàng chỉ là một trong những kênh đầu tư được dự báo khả quan?
Lịch cúp điện hôm nay tại An Giang ngày 8/2/2023

Lịch cúp điện hôm nay tại An Giang ngày 8/2/2023

Baoquocte.vn. Thông tin lịch cúp điện tại An Giang theo từng khu vực được cập nhật mới nhất từ Điện lực An Giang ngày 8/2/2023.
Giá tiêu hôm nay 8/2/2023: Lý do giá bất ngờ tăng, vụ mùa buồn tại ‘thủ phủ hồ tiêu’ Đắk Nông

Giá tiêu hôm nay 8/2/2023: Lý do giá bất ngờ tăng, vụ mùa buồn tại ‘thủ phủ hồ tiêu’ Đắk Nông

Baoquocte.vn. Giá tiêu hôm nay tại thị trường trong nước tăng mạnh ở một số địa phương trọng điểm, giao dịch từ 57.000 – 60.500 đ/kg.
Đài Loan (Trung Quốc) sẽ tăng sản lượng tên lửa trong năm 2023

Đài Loan (Trung Quốc) sẽ tăng sản lượng tên lửa trong năm 2023

Baoquocte.vn. Đài Loan (Trung Quốc) dự kiến sẽ tăng sản lượng tên lửa lên tới 1.000 đơn vị trong năm 2023.
Tin thế giới 7/2: Nga tuyên bố bước tiến thành công ở Ukraine; Tổng thống Mỹ lần đầu nói về vụ khinh khí cầu của Trung Quốc 'đi lạc'

Tin thế giới 7/2: Nga tuyên bố bước tiến thành công ở Ukraine; Tổng thống Mỹ lần đầu nói về vụ khinh khí cầu của Trung Quốc 'đi lạc'

Baoquocte.vn. Xung đột Nga-Ukraine, động đất ở Thổ Nhĩ Kỳ và Syria, căng thẳng Mỹ-Trung về khinh khí cầu 'đi lạc'... là một số tin thế giới nổi bật 24 giờ ...
Ấn Độ khai trương nhà máy sản xuất trực thăng lớn nhất châu Á

Ấn Độ khai trương nhà máy sản xuất trực thăng lớn nhất châu Á

Baoquocte.vn. Ấn Độ khai trương nhà máy sản xuất trực thăng lớn nhất châu Á, với quy mô sản xuất ít nhất 1.000 sản phẩm mỗi năm.
Giá tiêu hôm nay 8/2/2023: Lý do giá bất ngờ tăng, vụ mùa buồn tại ‘thủ phủ hồ tiêu’ Đắk Nông

Giá tiêu hôm nay 8/2/2023: Lý do giá bất ngờ tăng, vụ mùa buồn tại ‘thủ phủ hồ tiêu’ Đắk Nông

Baoquocte.vn. Giá tiêu hôm nay tại thị trường trong nước tăng mạnh ở một số địa phương trọng điểm, giao dịch từ 57.000 – 60.500 đ/kg.
Báo Ấn Độ nhận định lạc quan về tăng trưởng kinh tế Việt Nam

Báo Ấn Độ nhận định lạc quan về tăng trưởng kinh tế Việt Nam

Baoquocte.vn. Giáo sư Pankaj Jha thuộc Đại học O.P Jindal Global (Ấn Độ) đưa ra một số nhận định về triển vọng tăng trưởng của kinh tế Việt Nam trên trang moderndiplomacy.eu.
Việt Nam-Singapore hướng tới đẩy mạnh hợp tác kinh tế xanh, kỹ thuật số

Việt Nam-Singapore hướng tới đẩy mạnh hợp tác kinh tế xanh, kỹ thuật số

Baoquocte.vn. Việt Nam và Singapore đang hướng tới hợp tác hơn nữa trong các nền kinh tế xanh và kỹ thuật số.
Việt Nam sẽ sản xuất những mặt hàng thế giới cần

Việt Nam sẽ sản xuất những mặt hàng thế giới cần

Baoquocte.vn. Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã đưa ra 'đầu bài' về chuyển đổi sản xuất, đa dạng hóa thị trường và mặt hàng xuất khẩu, tận dụng các FTA thế hệ mới.
Giá xăng dầu hôm nay 7/2: Phục hồi sau phiên giảm mạnh; liên Bộ chưa thống nhất về phương án điều hành xăng dầu

Giá xăng dầu hôm nay 7/2: Phục hồi sau phiên giảm mạnh; liên Bộ chưa thống nhất về phương án điều hành xăng dầu

Baoquocte.vn. Giá xăng dầu hôm nay 7/2, giá dầu thế giới có xu hướng phục hồi sau đợt giảm mạnh vào tuần trước.
Giá cà phê hôm nay 7/2/2023: Giá cà phê leo cao nhất 3 tháng, dự báo xu hướng trong thời gian tới?

Giá cà phê hôm nay 7/2/2023: Giá cà phê leo cao nhất 3 tháng, dự báo xu hướng trong thời gian tới?

Baoquocte.vn. Giá cà phê robusta trong nước ăn theo giá thế giới cũng đã tăng mạnh trong tháng 1/2023. Dự báo giá cà phê trong thời gian tới?
Bất động sản mới nhất: Số vốn rất lớn đang nằm trong đất, Hà Nội lại đấu giá đất nền, quy định mới về cán bộ cấp sổ đỏ

Bất động sản mới nhất: Số vốn rất lớn đang nằm trong đất, Hà Nội lại đấu giá đất nền, quy định mới về cán bộ cấp sổ đỏ

Baoquocte.vn. Nhiều huyện Hà Nôi tổ chức đấu giá đất ngay sau Tết Nguyên đán, đề xuất bổ sung quy định về giao dịch qua sàn… là tin bất động sản (BĐS) mới nhất.
Bất động sản mới nhất: Một phân khúc vẫn vững vàng giữa ‘tâm bão’; Hà Nội thanh tra hoạt động xây dựng; thị trường 2023 không dành cho số đông

Bất động sản mới nhất: Một phân khúc vẫn vững vàng giữa ‘tâm bão’; Hà Nội thanh tra hoạt động xây dựng; thị trường 2023 không dành cho số đông

Baoquocte.vn. Địa ốc công nghiệp là điểm sáng của thị trường, điều chỉnh giá đất nền, Hà Nội thanh tra hoạt động xây dựng… là tin bất động sản (BĐS) mới nhất.
Bất động sản mới nhất: Giật mình về giao dịch đất nền năm 2022, danh sách dự án chậm tiến độ, đề xuất gỡ rối cho thị trường

Bất động sản mới nhất: Giật mình về giao dịch đất nền năm 2022, danh sách dự án chậm tiến độ, đề xuất gỡ rối cho thị trường

Baoquocte.vn. Đề xuất một số giải pháp gỡ rối cho thị trường, giật mình với báo cáo giao dịch đất nền 2022… là những tin bất động sản (BĐS) mới nhất.
Bất động sản mới nhất: Nhà đầu tư bấn loạn dò đỉnh và đáy thị trường; nên dồn tiền vào đất nền hay chung cư sau Tết?

Bất động sản mới nhất: Nhà đầu tư bấn loạn dò đỉnh và đáy thị trường; nên dồn tiền vào đất nền hay chung cư sau Tết?

Baoquocte.vn. Thời cơ có 1 không hai để đầu tư địa ốc, dự đoán thị trường 2023; sau Tết, nên đầu tư vào phân khúc nào?… là tin bất động sản (BĐS) mới nhất.
Bất động sản mới nhất: Gấp gáp ‘giải vây’ cho thị trường, khó bắt đáy, đề xuất giảm tiếp tiền thuê đất năm 2023

Bất động sản mới nhất: Gấp gáp ‘giải vây’ cho thị trường, khó bắt đáy, đề xuất giảm tiếp tiền thuê đất năm 2023

Baoquocte.vn. Ồ ạt rao bán cắt lỗ, nhà đầu tư khó xác định đáy thị trường, Bộ Tài chính đề xuất giảm tiếp 30% tiền thuê đất… là tin bất động sản (BĐS) mới nhất.
Bất động sản mới nhất: Ghi sổ 4 lưu ý khi mua đất, tránh bị lừa; chung tay gỡ khó cho thị trường, lo tình trạng đầu cơ

Bất động sản mới nhất: Ghi sổ 4 lưu ý khi mua đất, tránh bị lừa; chung tay gỡ khó cho thị trường, lo tình trạng đầu cơ

Baoquocte.vn. Nhận định triển vọng thị trường năm 2023, những điều cần lưu ý khi mua đất nền phân lô... là những tin bất động sản (BĐS) mới nhất.
IFC hỗ trợ SeABank 100 triệu USD thúc đẩy hoạt động cho vay mua nhà

IFC hỗ trợ SeABank 100 triệu USD thúc đẩy hoạt động cho vay mua nhà

Baoquocte.vn. Khoản tài trợ 100 triệu USD của IFC sẽ giúp SeABank có nguồn vốn dài hạn củng cố danh mục cho vay nhà ở.
Tỷ giá ngoại tệ hôm nay 7/2/2023: Tỷ giá USD, Euro, Yen Nhật, CAD, AUD... Viễn cảnh không suy thoái, Fed tiếp tục tăng lãi suất, USD tự tin tăng

Tỷ giá ngoại tệ hôm nay 7/2/2023: Tỷ giá USD, Euro, Yen Nhật, CAD, AUD... Viễn cảnh không suy thoái, Fed tiếp tục tăng lãi suất, USD tự tin tăng

Baoquocte.vn. Cập nhật tỷ giá ngoại tệ hôm nay 7/2, tỷ giá USD, Euro, AUD, CAD, Bảng Anh, Yen Nhật... Fed tiếp tục tăng lãi suất, đồng bạc xanh tự tin tăng.
Tỷ giá ngoại tệ hôm nay 6/2/2023: Tỷ giá USD, Euro, Yen Nhật, CAD, AUD, Bảng Anh... Điều gì đã giúp đồng bạc xanh tăng cao?

Tỷ giá ngoại tệ hôm nay 6/2/2023: Tỷ giá USD, Euro, Yen Nhật, CAD, AUD, Bảng Anh... Điều gì đã giúp đồng bạc xanh tăng cao?

Baoquocte.vn. Cập nhật tỷ giá ngoại tệ hôm nay 6/2, tỷ giá USD, Euro, AUD, CAD, Bảng Anh, Yen Nhật, tỷ giá hối đoái... Điều gì đã giúp đồng bạc xanh tăng và Yen Nhật giảm?
Tỷ giá ngoại tệ hôm nay 3/2: Tỷ giá USD, Euro, Yen Nhật, CAD, AUD, Bảng Anh... Chỉ số việc làm tăng tỷ lệ thuận với đồng bạc xanh

Tỷ giá ngoại tệ hôm nay 3/2: Tỷ giá USD, Euro, Yen Nhật, CAD, AUD, Bảng Anh... Chỉ số việc làm tăng tỷ lệ thuận với đồng bạc xanh

Baoquocte.vn. Cập nhật tỷ giá ngoại tệ hôm nay 3/2, tỷ giá USD, Euro, AUD, CAD, Bảng Anh, Yen Nhật, tỷ giá hối đoái...Chỉ số việc làm tăng tỷ lệ thuận với đồng bạc xanh.
BIDV đồng hành cùng doanh nghiệp xuất nhập khẩu với Trade Booming

BIDV đồng hành cùng doanh nghiệp xuất nhập khẩu với Trade Booming

Baoquocte.vn. BIDV luôn dành ưu tiên cấp tín dụng cho đối tượng doanh nghiệp xuất, nhập khẩu với các gói tín dụng ưu đãi và các điều kiện tín dụng linh hoạt.
Tỷ giá ngoại tệ hôm nay 2/2: Tỷ giá USD, Euro, Yen Nhật, CAD, AUD, Bảng Anh... Fed tăng lãi suất, đồng bạc xanh mất đà lao dốc

Tỷ giá ngoại tệ hôm nay 2/2: Tỷ giá USD, Euro, Yen Nhật, CAD, AUD, Bảng Anh... Fed tăng lãi suất, đồng bạc xanh mất đà lao dốc

Baoquocte.vn. Cập nhật tỷ giá ngoại tệ hôm nay 2/2, tỷ giá USD, Euro, AUD, CAD, Bảng Anh, Yen Nhật, tỷ giá hối đoái...
Phiên bản di động