'Rắn' với Moscow, chính quyền ông Biden đang đẩy Nga xích lại gần Iran?

Lê Na
Theo dõi TGVN trên
TGVN. Những bình luận gần đây của các quan chức Nga đã dẫn tới những suy đoán rằng Moscow đang mong muốn một mối quan hệ đan xen gần gũi hơn với Tehran dưới thời ông Biden.
'Rắn' với Moscow, Tổng thống Biden đang đẩy Nga xích lại gần Iran?
Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov (phải) và Ngoại trưởng Iran Mohammad Javad Zarif trong một cuộc họp báo năm 2019. (Nguồn: Reuters)

Một số quan chức Nga gần đây khẳng định Moscow luôn coi hai di sản chính sách của Chính quyền ông Trump tại Trung Đông - quyết định rút khỏi Kế hoạch Hành động chung toàn diện (JCPOA) và khích lệ Israel thông qua các thỏa thuận hòa bình - là cơ hội để Nga thắt chặt mối quan hệ với Tehran và thúc đẩy vị thế cường quốc của mình.

Hơn nữa, các ứng cử viên cứng rắn rất có khả năng sẽ thắng cử trong cuộc bầu cử sắp tới tại Iran. Điều này càng góp phần đẩy mối quan hệ Iran-Nga tiến xa hơn trong tương lai. Tuy nhiên, sự phức tạp của tình hình luôn đòi hỏi một cách tiếp cận “đa sắc thái” từ cả hai phía.

Những bình luận gần đây của các quan chức Nga đã dẫn tới những suy đoán rằng Moscow đang mong muốn một mối quan hệ đan xen gần gũi hơn với Tehran dưới thời ông Biden.

Nga hy vọng Iran sẽ không phớt lờ những nỗ lực trước đây của Moscow khi Trump thực hiến chiến dịch "sức ép tối đa" đối với Iran và không bắt tay với Mỹ mà làm phương hại tới mối quan hệ với Nga.

Moscow khẳng định những ủng hộ trước đây của Nga đối với Iran, nếu được quy đổi sang tiền, sẽ đáng giá “nhiều tỷ USD”, và “Tehran biết rõ điều này”.

JCPOA là “tấm vé then chốt”

Moscow luôn ủng hộ việc Washington quay trở lại JCPOA và gỡ bỏ cấm vận đối với Iran. Đây cũng là chính sách, hoặc ít nhất là động thái bước đầu, mà ông Joe Biden đã tuyên bố sẽ áp dụng đối với Tehran.

Tin liên quan
Iran: Mỹ không dỡ trừng phạt mà quay lại JCPOA đồng nghĩa với Iran: Mỹ không dỡ trừng phạt mà quay lại JCPOA đồng nghĩa với 'tống tiền'

Thoạt nhìn, Iran - với tư cách là đối tác gần gũi của Moscow - sẽ được tiếp thêm luồng sinh khí mới, và Nga dường như có thể sẽ ghen tị với điều đó.

Tuy nhiên, trên thực tế, việc tái khởi động đàm phán JCPOA giữa Tehran và Washington giúp Moscow đạt được hai mục tiêu quan trọng: khẳng định vị thế cường quốc của Nga thông qua việc nhấn mạnh những nỗ lực ngoại giao trước đây của Nga trong khuôn khổ đa phương, và chứng minh với Iran rằng Moscow không coi các biện pháp trừng phạt phi pháp của Mỹ nhằm vào Iran là một cơ hội hay một “quân bài chiến lược”.

Bởi lý do đó, việc nhà nước Cộng hòa Hồi giáo thỏa hiệp với phương Tây trong các vấn đề như tên lửa và ảnh hưởng trong khu vực mà không dựa trên khuôn khổ đa phương sẽ trở thành điều đáng lo ngại đối với Điện Kremlin.

Không giống như chương trình hạt nhân Iran, vốn là một vấn đề toàn cầu, và Nga có khả năng gây tác động tới Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) và Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc (HĐBA LHQ), chương trình tên lửa cũng như các hoạt động của Iran trong khu vực lại chỉ là vấn đề gây lo ngại đối với Mỹ và các đồng minh của Mỹ ở Trung Đông.

Tehran và Moscow dường như có quan điểm rất khác nhau về giai đoạn hậu JCPOA và các hồ sơ khác của Iran ngoài vấn đề hạt nhân. Tehran bác bỏ hoàn toàn bất kỳ cuộc đàm phán hạt nhân mới nào hay các cuộc đàm phán về những vấn đề khác.

Trong khi đó, Moscow tin rằng việc "bình thường hóa" JCOPA không yêu cầu cần phải giải quyết vấn đề "chương trình tên lửa và hành vi trong khu vực" của Iran bởi vì hai vấn đề này "chỉ có thể được giải quyết trong bối cảnh khu vực rộng hơn" và không nhất thiết phải lồng ghép với hồ sơ hạt nhân. Nói cách khác, Nga cho rằng những vấn đề này là có thể thương lượng dưới những điều kiện nhất định và chấp nhận các yêu cầu của phương Tây.

Tuy nhiên, Lãnh tụ Tối cao Ali Khamenei lại cương quyết duy trì sức mạnh tên lửa và sự hiện diện của Iran trong khu vực, đồng thời từ chối mọi yêu cầu nhượng bộ.

Đây chính là điểm bất đồng giữa Tehran và Moscow. Iran theo đuổi việc gỡ bỏ cấm vận và mong muốn Mỹ quay trở lại JCPOA mà không có thêm các điều kiện tiên quyết, yêu cầu hay những điều chỉnh mới dựa theo tình hình. Nhìn chung, Tehran không mấy mặn mà với việc khôi phục lại JCPOA nguyên bản và đang chuẩn bị để leo thang hạt nhân hơn nữa.

Do vậy, mặc dù thỏa thuận này đem đến cơ hội để Nga thể hiện vị thế ngoại giao của mình với Nhà Trắng, nhưng việc đóng vai trò mang tính xây dựng trong thỏa thuận hạt nhân này theo cách khiến Iran hài lòng không phải là một nhiệm vụ dễ dàng.

Nga ngầm ủng hộ Iran đối phó với Israel

Bất chấp mối quan hệ gần gũi với Israel, Nga đã đưa ra một lập trường tương tự như lập trường của Iran về các thỏa thuận hòa bình gần đây giữa Israel và một số nước Arập. Mặc dù nhấn mạnh vai trò của mình trong tiến trình hòa bình ở Trung Đông, song Moscow tuyên bố các thỏa thuận hòa bình do Mỹ là trung gian "không nên được sử dụng để thay thế cho một dàn xếp cho vấn đề Palestine".

Tin liên quan
Nga: Có vẻ Ngoại trưởng Mỹ muốn làm thêm điều gì đó để tổn thương Iran Nga: Có vẻ Ngoại trưởng Mỹ muốn làm thêm điều gì đó để tổn thương Iran

Trong một diễn biến khác cũng quan trọng không kém đối với Iran, Đại sứ Nga tại Tel Aviv - ông Anatoly Viktorov - đã chỉ trích mạnh mẽ các hoạt động của Israel trong khu vực. Ông Viktorov phát biểu trên báo chí Israel rằng vấn đề của Trung Đông “không phải là các hoạt động của Iran”, mà chính là Israel - quốc gia “gây bất ổn khu vực” thông qua việc tấn công Hezbollah. Ông kêu gọi “Israel không nên tấn công các lãnh thổ thuộc chủ quyền của các thành viên Liên hợp quốc”.

Lời chỉ trích của ông Viktorov xuất phát từ quan điểm chiến lược khôn ngoan. Từ góc nhìn của Nga, việc ủng hộ không giới hạn các chiến dịch quân sự và ngoại giao của Tel Aviv tại Trung Đông trong tình hình hiện nay có thể là một hành động phản tác dụng và dẫn tới sự suy giảm ảnh hưởng và chỗ đứng của Nga trong tiến trình hòa bình khu vực.

Hơn nữa, khi tiến trình bình thường hóa ngày càng phát triển đi kèm với các chiến dịch chống Iran ngày càng hung hăng của Israel, tiếng nói chỉ trích của Moscow đối với Israel ít nhất có thể ngăn chặn các hoạt động leo thang giữa Tehran và Tel Aviv.

Rõ ràng, khi căng thẳng càng leo thang, Iran càng có bằng chứng để biện minh rằng chương trình tên lửa và các hoạt động trong khu vực của họ là công cụ phòng vệ cần thiết để chống lại “kẻ thù”. Điều này lại càng khiến Iran xa rời bàn đàm phán.

Moscow hiểu rõ việc đẩy mạnh bình thường hóa quan hệ giữa các quốc gia Arập và Israel sẽ làm cho Iran càng bị cô lập hơn về mặt chính trị ở Trung Đông, và khiến Tehran nhiệt tình hơn đối với việc Nga tăng cường can dự vào khu vực.

Bởi vậy, việc tái cân bằng một số khía cạnh của môi trường khu vực theo hướng có lợi cho Cộng hòa Hồi giáo Iran chắc chắn sẽ nhận được sự ủng hộ từ giới chính trị gia cứng rắn ở Tehran và đem lại cho Nga chỗ đứng kinh tế và quân sự lớn hơn tại Iran.

TIN LIÊN QUAN
Nước Mỹ dưới thời ông Joe Biden ‘đã trở lại’, có lợi hại hơn xưa?
Vụ Nga bắt giữ ông Navalny: EU hành động, Đại diện cấp cao tới Moscow kết nối với nhóm đối lập
EU lại chỉ trích Nga, Canada bày tỏ quan ngại, Moscow phóng thích vợ ông Navalny
Iran sẽ 'hành động đáp trả hành động' đối với chính quyền mới ở Mỹ
Iran đang ‘nắn gân’ giới lãnh đạo Mỹ
(theo Modernpolicy.eu)

Có thể bạn quan tâm

Đọc thêm

Nga có thể trở thành vựa nông sản lớn nhất thế giới nhờ biến đổi khí hậu

Nga có thể trở thành vựa nông sản lớn nhất thế giới nhờ biến đổi khí hậu

Trong cuộc chiến chống biển đổi khí hậu, Nga, Canada và tiểu vùng Scandinavia ở Bắc Âu sẽ chiến thắng trong lĩnh vực nông nghiệp và vận tải đường thủy.
Ireland chuẩn bị mở lại phái bộ ngoại giao tại Iran

Ireland chuẩn bị mở lại phái bộ ngoại giao tại Iran

Ngoại trưởng Iran và người đồng cấp Ireland đã thảo luận về các thỏa thuận liên quan đến việc mở lại Đại sứ quán của Ireland tại Tehran.
Giá heo hơi hôm nay 9/3: Nguồn cung dồi dào, giá heo hơi liên tục điều chỉnh giảm

Giá heo hơi hôm nay 9/3: Nguồn cung dồi dào, giá heo hơi liên tục điều chỉnh giảm

Giá heo hơi hôm nay (9/3) điều chỉnh tăng/giảm trái chiều trên cả nước.
Tin bất động sản mới nhất: Có thể thu hồi dự án chậm tiến độ tại Hòa Bình, TP HCM điều tra nạn bảo kê xây nhà trái phép

Tin bất động sản mới nhất: Có thể thu hồi dự án chậm tiến độ tại Hòa Bình, TP HCM điều tra nạn bảo kê xây nhà trái phép

Thanh tra dự án nghỉ dưỡng tại Hòa Bình chậm tiến độ, Thủ tướng yêu cầu xử lý các địa phương tăng giá đất… là những tin bất động sản ...
Giá vàng hôm nay 9/3: Đà tăng không cầm cự được lâu, vàng lại rớt xuống dưới 1.700 USD/ounce

Giá vàng hôm nay 9/3: Đà tăng không cầm cự được lâu, vàng lại rớt xuống dưới 1.700 USD/ounce

Vừa tăng nhẹ 10 USD/ounce phiên giao dịch sáng 8/3, giá vàng thế giới lại nhanh chóng lao dốc xuống dưới mức 1.700 USD/ounce.
Bị Facebook 'đắc tội', Nga quyết không để yên, lập tức soạn thảo đề xuất tăng cường chủ quyền, các mạng xã hội vào 'tầm ngắm'

Bị Facebook 'đắc tội', Nga quyết không để yên, lập tức soạn thảo đề xuất tăng cường chủ quyền, các mạng xã hội vào 'tầm ngắm'

Hạ viện Nga ủng hộ đề xuất tăng cường bảo vệ chủ quyền trên không gian mạng, ngăn các mạng xã hội như Facebook cấm đăng bài của truyền thông ...
Tuyên bố 'rất thất vọng', Ủy ban Olympic Quốc tế tiếp tục duy trì trừng phạt Belarus

Tuyên bố 'rất thất vọng', Ủy ban Olympic Quốc tế tiếp tục duy trì trừng phạt Belarus

Ủy ban Olympic Quốc tế (IOC) cho biết, họ vẫn duy trì các biện pháp trừng phạt hiện nay đối với các nhà lãnh đạo thể thao Belarus.
Lịch âm 9/3 - Xem âm lịch hôm nay thứ 3 ngày 9/3/2021 chính xác nhất - Lịch vạn niên 9/3/2021

Lịch âm 9/3 - Xem âm lịch hôm nay thứ 3 ngày 9/3/2021 chính xác nhất - Lịch vạn niên 9/3/2021

Lịch âm 9/3. Âm lịch hôm nay 9/3. Lich am 9/3. Xem âm lịch hôm nay ngày 9/3/2021 chính xác nhất. Lịch vạn niên ngày 9 tháng 3 năm 2021 ...
Tử vi 12 cung hoàng đạo thứ 3 ngày 9/3/2021: Bảo Bình thu nhập khởi sắc, Sư Tử công việc gặp may mắn

Tử vi 12 cung hoàng đạo thứ 3 ngày 9/3/2021: Bảo Bình thu nhập khởi sắc, Sư Tử công việc gặp may mắn

Tử vi hôm nay 9/3 của 12 cung hoàng đạo - Ma Kết, Bảo Bình, Song Ngư, Bạch Dương, Kim Ngưu, Song Tử, Cự Giải, Sư Tử, Xử Nữ, Thiên ...
Tử vi hôm nay - Xem tử vi vui 12 con giáp ngày 9/3: Tuổi Tý sự nghiệp thuận lợi, tuổi Dần gặp xui xẻo trong công việc

Tử vi hôm nay - Xem tử vi vui 12 con giáp ngày 9/3: Tuổi Tý sự nghiệp thuận lợi, tuổi Dần gặp xui xẻo trong công việc

Tử vi hôm nay 9/3/2021, tử vi 12 con giáp - tuổi Tí, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, tài lộc...
Ireland chuẩn bị mở lại phái bộ ngoại giao tại Iran

Ireland chuẩn bị mở lại phái bộ ngoại giao tại Iran

Ngoại trưởng Iran và người đồng cấp Ireland đã thảo luận về các thỏa thuận liên quan đến việc mở lại Đại sứ quán của Ireland tại Tehran.
Bị Facebook 'đắc tội', Nga quyết không để yên, lập tức soạn thảo đề xuất tăng cường chủ quyền, các mạng xã hội vào 'tầm ngắm'

Bị Facebook 'đắc tội', Nga quyết không để yên, lập tức soạn thảo đề xuất tăng cường chủ quyền, các mạng xã hội vào 'tầm ngắm'

Hạ viện Nga ủng hộ đề xuất tăng cường bảo vệ chủ quyền trên không gian mạng, ngăn các mạng xã hội như Facebook cấm đăng bài của truyền thông Nga.
Tuyên bố 'rất thất vọng', Ủy ban Olympic Quốc tế tiếp tục duy trì trừng phạt Belarus

Tuyên bố 'rất thất vọng', Ủy ban Olympic Quốc tế tiếp tục duy trì trừng phạt Belarus

Ủy ban Olympic Quốc tế (IOC) cho biết, họ vẫn duy trì các biện pháp trừng phạt hiện nay đối với các nhà lãnh đạo thể thao Belarus.
Cho rằng Nga đang gặp khó khăn lớn trong sản xuất Sputnik V, EU nói 'sẽ phải giúp đỡ Moscow'

Cho rằng Nga đang gặp khó khăn lớn trong sản xuất Sputnik V, EU nói 'sẽ phải giúp đỡ Moscow'

Ủy viên châu Âu nói, trong tương lai, Nga có thể cần sự hỗ trợ từ EU trong việc đảm bảo năng lực sản xuất vaccine Sputnik V ngừa Covid-19.
Vì sao cảnh sát Ukraine tăng cường bảo vệ nhà riêng Tổng thống Zelensky?

Vì sao cảnh sát Ukraine tăng cường bảo vệ nhà riêng Tổng thống Zelensky?

Tin cho biết, các xe buýt chở Cảnh sát Quốc gia và Vệ binh Quốc gia Ukraine đỗ ở lối vào nơi ở của Tổng thống Zelensky.
Quân đội Ukraine sẽ tấn công Donbass?

Quân đội Ukraine sẽ tấn công Donbass?

Một dân quân của Cộng hòa Nhân dân Donetsk tự xưng cho biết, quân đội Ukraine đã vào vị trí chiến đấu và chuẩn bị cho cuộc tấn công Donbass.
Thấy gì qua gói cứu trợ Covid-19 trị giá 1.900 tỷ USD của Mỹ?

Thấy gì qua gói cứu trợ Covid-19 trị giá 1.900 tỷ USD của Mỹ?

Gói cứu trợ 1.900 tỷ USD được kỳ vọng có thể khắc phục hệ quả về sinh mạng và kinh tế của Mỹ sau đại dịch Covid-19, song sự thực có đơn giản như vậy?
Có gì sau Hướng dẫn Chiến lược An ninh Quốc gia Tạm thời của Mỹ?

Có gì sau Hướng dẫn Chiến lược An ninh Quốc gia Tạm thời của Mỹ?

Thể hiện tầm nhìn của Tổng thống Joe Biden, Hướng dẫn Chiến lược An ninh Quốc gia Tạm thời đã vạch ra đường hướng để đưa Mỹ 'trở lại' trường quốc tế.
Ba thông điệp từ cuộc không kích bất ngờ của Mỹ tại Syria

Ba thông điệp từ cuộc không kích bất ngờ của Mỹ tại Syria

Chính quyền Tổng thống Joe Biden muốn nhắn gửi ba thông điệp tới nước Mỹ, đồng minh và đối thủ qua hành động quân sự táo bạo vừa qua tại Syria.
Xung đột biên giới Ấn Độ-Trung Quốc: Tưởng dễ, hóa khó

Xung đột biên giới Ấn Độ-Trung Quốc: Tưởng dễ, hóa khó

Căng thẳng Ấn Độ-Trung Quốc có thể tạm thời hạ nhiệt, song quan hệ New Delhi-Bắc Kinh còn nhiều thách thức khó giải quyết một sớm một chiều. TG&VN bình luận.
Mỹ và 'sự trở lại' với G7: Hồi sinh thời thân ái

Mỹ và 'sự trở lại' với G7: Hồi sinh thời thân ái

Ông Biden tỏ ra coi trọng G7 để chứng tỏ khác biệt với người tiền nhiệm và để chứng minh là nghĩ thật làm thật với chủ trương đưa 'Nước Mỹ trở lại'.
Thái Lan hậu bỏ phiếu bất tín nhiệm: Sóng gió còn đó

Thái Lan hậu bỏ phiếu bất tín nhiệm: Sóng gió còn đó

Nội các Thái Lan đã vượt qua các cuộc bỏ phiếu bất tín nhiệm, song sóng gió với chính quyền Thủ tướng Prayut Chan-o-cha vẫn còn ở phía trước.
Mùa Đông thảm họa ở Texas và bài học đắt giá từ những lỗ hổng tồn đọng

Mùa Đông thảm họa ở Texas và bài học đắt giá từ những lỗ hổng tồn đọng

Người dân tại Texas tuần qua trải qua thảm họa trong thảm họa khi vừa phải hứng chịu một mùa Đông giá rét bất thường, vừa phải chịu cảnh mất điện, nước.
Cuộc đảo chính duy nhất tại Mỹ bị lãng quên trong lịch sử

Cuộc đảo chính duy nhất tại Mỹ bị lãng quên trong lịch sử

Sự việc năm 1898 là cuộc đảo chính thành công duy nhất trong lịch sử Mỹ, nhưng cũng là ‘vết nhơ’ đáng quên bởi những câu chuyện đằng sau đó.
Thách thức mới của Tổng thống Mỹ Joe Biden trong việc giải quyết kho vũ khí hạt nhân ở châu Á

Thách thức mới của Tổng thống Mỹ Joe Biden trong việc giải quyết kho vũ khí hạt nhân ở châu Á

Châu Á có tới 5 trên 9 quốc gia sở hữu vũ khí hạt nhân, và đây được xem là kho 'thuốc nổ' mà Tổng thống Mỹ Joe Biden cần giải quyết.
Trắc nghiệm về vaccine Covid-19

Trắc nghiệm về vaccine Covid-19

Mời bạn tham gia bài trắc nghiệm về vaccine Covid-19.
Tiêm chủng vaccine Covid-19 tại New York: Tìm kiếm sự công bằng

Tiêm chủng vaccine Covid-19 tại New York: Tìm kiếm sự công bằng

Thành phố và bang New York đang đối mặt nhiều thách thức trong triển khai một chương trình tiêm chủng vaccine Covid-19 công bằng và toàn diện hơn.
Italy và giấc mộng Vành đai và Con đường phiên bản Địa Trung Hải

Italy và giấc mộng Vành đai và Con đường phiên bản Địa Trung Hải

Học tập từ sáng kiến Vành đai và Con đường của Trung Quốc, Italy đang muốn định vị bản thân thành một trung tâm thương mại ở Nam Âu và hơn thế nữa.
Phiên bản di động