Sau một năm nhiều biến cố, Trung Đông có thể khởi sắc trong năm 2021?

Huyền Trâm
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. TGVN. Năm 2020 là một năm nhiều biến cố với Trung Đông, tương lai của khu vực trong năm 2021 sẽ tiếp tục ảm đảm hay khởi sắc?
Ảnh của Tướng Soleimani trên đường phố Tehran, Iran. (Nguồn Reuters)
Ảnh của Tướng Soleimani trên đường phố Tehran, Iran. Năm 2021 dự kiến sẽ chứng kiến sự tan băng của quan hệ giữa Mỹ và Iran, nhưng bất kỳ thay đổi nào, nếu có, sẽ diễn ra rất từ từ. (Nguồn Reuters)

Tròn một năm kể từ sự kiện Tướng Qasem Soleimani, Chỉ huy lực lượng Quds của Vệ binh Cách mạng Iran, bị ám sát trong một cuộc tấn công bằng máy bay không người lái gần sân bay Baghdad.

Sau sự kiện trên, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết ông đã hạ lệnh tiến hành vụ ám sát đó vì lợi ích quốc gia nhằm ngăn chặn một cuộc chiến xảy ra. Ông Trump từng tuyên bố: “Ông Soleimani đang âm mưu các cuộc tấn công thâm độc nhằm vào các nhà ngoại giao và quân nhân Mỹ”.

Tuy nhiên, nhà lãnh đạo Mỹ không đưa ra bất kỳ bằng chứng nào để chứng minh cho cáo buộc của mình.

Lo ngại chiến tranh

Vụ ám sát đã dẫn đến lo ngại xảy ra chiến tranh giữa Mỹ và Iran. Các bờ biển của Iran nằm ở phía Bắc của eo biển chiến lược Hormuz, nối vùng Vịnh với biển Arap. Hiện 1/3 khí đốt tự nhiên của thế giới và 1/4 lượng dầu tiêu thụ toàn cầu đi qua eo biển Hormuz mà Iran có thể phong tỏa trong trường hợp xảy ra chiến tranh.

Iran đe dọa sẽ có phản ứng “tương xứng” sau vụ sát hại Tướng Soleimani nhưng vẫn lưu tâm đến lời kêu gọi kiềm chế và chỉ tấn công hai căn cứ Iraq, nơi có quân đội Mỹ đồn trú. Không một binh sĩ Mỹ nào thiệt mạng trong các cuộc tấn công mà lẽ ra có thể châm ngòi cho cuộc chiến Mỹ-Iran.

Căng thẳng dần giảm bớt nhưng khi năm 2020 kết thúc và ông Trump không tái đắc cử, những đồn đoán về một cuộc xung đột vũ trang lại tăng nhanh. Chính quyền sắp mãn nhiệm của Mỹ đã gấp rút áp đặt thêm các biện pháp trừng phạt đối với Iran trong những ngày cuối cùng, trước khi Tổng thống Mỹ đắc cử Joe Biden nhậm chức trong tháng 1 này.

Cuối tháng 12/2020, ông Trump một lần nữa đưa ra cảnh báo với Iran và đe dọa chiến tranh. Ông viết trên Twitter rằng Iran phải chịu trách nhiệm vì bắn rocket vào “Vùng Xanh” của Baghdad và Đại sứ quán Mỹ tại Iraq.

Về phần mình, Ngoại trưởng Iran Mohammad Javad Zarif bác bỏ khẳng định của ông Trump rằng Iran đứng sau vụ tấn công ở Vùng Xanh và nói rằng nhà lãnh đạo Mỹ sẽ phải "hoàn toàn chịu trách nhiệm cho bất kỳ hành động mạo hiểm nào của mình”.

Tóm lại, năm 2020 được đánh dấu bởi nỗi ám ảnh của Mỹ đối với Iran và trong một số thời điểm, tưởng như có thể dẫn đến một cuộc chiến tranh tàn khốc. Chiến thắng của ông Joe Biden trong cuộc bầu cử Mỹ đã làm giảm bớt những lo ngại đó nhưng khó có thể nói trước được điều gì.

Năm tồi tệ với Lebanon và Syria

Năm 2020 là một năm tồi tệ đối với thế giới do đại dịch viêm đường hô hấp cấp Covid-19, nhưng đối với Trung Đông, mọi thứ thậm chí còn tồi tệ hơn.

Năm qua bắt đầu với việc người dân Lebanon hy vọng vào một sự thay đổi trong hệ thống chính trị từ một hệ thống chia sẻ quyền lực dựa trên giáo phái sang một chính phủ kỹ trị có thể bảo vệ đất nước khỏi sự sụp đổ kinh tế. Tuy nhiên, kết quả cuối cùng là đồng nội tệ mất giá 80%, thất nghiệp quy mô lớn, người Lebanon trở thành thuyền nhân mới trên biển Địa Trung Hải tìm kiếm nơi ẩn náu ở châu Âu.

Ngày 4/8/2020, hàng nghìn tấn amoni nitrat được lưu trữ không an toàn đã phát nổ và “nuốt chửng” một số khu vực sôi động nhất của Beirut, gây ra sự tàn phá lớn. Vụ nổ khiến hơn 200 người chết và 200.000 người rơi vào cảnh vô gia cư.

Trước đó, Thủ tướng Lebanon Saad Hariri buộc phải từ chức vào tháng 10/2019 và trở lại nắm quyền vào năm 2020 nhưng vẫn chưa thể thành lập chính phủ.

Mặt khác, nền kinh tế Lebanon đã sụp đổ và tác động của nó cũng được cảm nhận ở nước láng giềng Syria. Nhiều doanh nghiệp Syria tuyên bố họ đã gửi tiền tiết kiệm vào các ngân hàng của Lebanon nhưng khi các ngân hàng này áp đặt quyền kiểm soát vốn, tiền của họ cũng bị phong tỏa, nếu không muốn nói là hoàn toàn không thể thu hồi được.

Bị tàn phá bởi 9 năm chiến tranh kéo dài, Syria đang rất cần xây dựng lại cơ sở hạ tầng thiết yếu. Tuy nhiên, Mỹ đã áp đặt các biện pháp trừng phạt đối với chính phủ của Tổng thống Bashar al-Assad, cấm bất kỳ quốc gia thứ ba nào, bao gồm cả các đồng minh của ông Assad là Nga, Trung Quốc và Ấn Độ, đầu tư vào Syria.

Mỹ và nhiều nước ở châu Âu cảm thấy quỹ tái thiết là đòn bẩy duy nhất mà họ có để gây áp lực đối với Tổng thống Assad, buộc ông phải thả hơn 100.000 tù nhân chính trị trong các nhà tù ở Syria và mở ra những cải cách chính trị có ý nghĩa.

Syria đã bị tàn phá trong cuộc chiến giữa chế độ ông Assad và phe nổi dậy, phần lớn đất nước đã bị nghiền nát bởi những đợt ném bom hạng nặng. Trong khi đó, người dân Syria đang phải vật lộn để đối phó với sự gia tăng theo cấp số nhân của các ca mắc Covid-19 và nạn đói.

Vụ nổ cảng Beirut. (Nguồn: Sun)
Vụ nổ cảng Beirut, Lebanon, gây tàn phá lớn. (Nguồn: Sun)

Chờ đợi những đổi thay trong năm 2021

Ngược lại với số đông, 2020 lại là một năm tốt lành đối với Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu. Khi Israel sẵn sàng tổ chức bầu cử Quốc hội trở lại vào đầu năm nay, ông Netanyahu có thể phô trương các thỏa thuận hòa bình mà ông đã giành được với các nước Arap như Các Tiểu vương quốc Arap Thống nhất (UAE), Bahrain, Sudan và Morocco.

Hàng chục nghìn khách du lịch Israel đã đổ xô vào các khu chợ và bãi biển ở Dubai trong khi người dân UAE có thể chụp ảnh ở thánh địa Jerusalem đang bị tranh chấp.

Những diễn biến này đã gây thất vọng cho người dân Palestine. Người Palestine hy vọng ông Biden có thể mở lại con đường cho giải pháp hai nhà nước và nới lỏng hầu bao để cung cấp viện trợ cho những người tị nạn sống rải rác khắp khu vực.

Năm 2021 dự kiến sẽ chứng kiến sự tan băng của quan hệ giữa Mỹ và Iran, nhưng bất kỳ thay đổi nào, nếu có, sẽ diễn ra rất từ từ. Bên cạnh đó, cuộc khủng hoảng kinh tế của Lebanon và Syria được dự đoán sẽ trở nên tồi tệ hơn; không có hy vọng các bên tham chiến ở Libya và ở Yemen chấm dứt xung đột.

Tương lai của khu vực trong năm tới dường như có phần ảm đạm. Và nó sẽ ngày càng được định hình bởi sự cạnh tranh giữa các vương quốc như UAE, Saudi Arabia và Thổ Nhĩ Kỳ, những quốc gia ủng hộ các nhóm Hồi giáo chính trị trong khu vực.

Ngoại giao Việt Nam 2020: Khi vai trò dẫn dắt 'gặp' quan tâm chung và sự thích ứng với tình hình thực tế

Ngoại giao Việt Nam 2020: Khi vai trò dẫn dắt 'gặp' quan tâm chung và sự thích ứng với tình hình thực tế

TGVN. Trao đổi với báo chí trong cuộc gặp thường niên vào cuối năm, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ ...

Niềm tự hào của 'bóng hồng mũ nồi xanh' gìn giữ hòa bình của Liên hợp quốc

Niềm tự hào của 'bóng hồng mũ nồi xanh' gìn giữ hòa bình của Liên hợp quốc

TGVN. Với những nữ sĩ quan làm nhiệm vụ gìn giữ hòa bình như Trung úy Sa Minh Ngọc, niềm tự hào đơn giản chỉ ...

Israel và những điều không thể dự liệu trong năm 2021

Israel và những điều không thể dự liệu trong năm 2021

TGVN. Năm qua, Israel đã thiết lập quan hệ với 4 quốc gia thông qua Hiệp ước Abraham. Những câu chuyện tương tự có thể ...

(theo ORF)

Bài viết cùng chủ đề

Châu Phi - Trung Đông

Đọc thêm

Chiến lược vaccine Covid-19: Những thách thức đang chờ

Chiến lược vaccine Covid-19: Những thách thức đang chờ

Baoquocte.vn. Chiến lược vaccine Covid-19 là phản ứng chính sách sáng suốt và kịp thời của Thủ tướng Chính phủ.
Kêu gọi cứng rắn và đề phòng Trung Quốc, NATO khẳng định 'chẳng có chiến tranh Lạnh nào cả'

Kêu gọi cứng rắn và đề phòng Trung Quốc, NATO khẳng định 'chẳng có chiến tranh Lạnh nào cả'

Baoquocte.vn. Tổng Thư ký NATO tuyên bố, liên minh phương Tây cần có phản ứng trước sự trỗi dậy về mặt kinh tế, chính trị và quân sự của Trung Quốc.
Thị trường chứng khoán ngày 14/6 - Thu hẹp đà tăng vào cuối phiên

Thị trường chứng khoán ngày 14/6 - Thu hẹp đà tăng vào cuối phiên

Baoquocte.vn. Báo TG&VN liên tục cập nhật tin tức và nhận định của các chuyên gia về thị trường chứng khoán nóng nhất, mới nhất đầu và cuối phiên giao dịch ...
Hà Tĩnh phát hiện thêm 6 ca mắc Covid-19 tại 4 địa phương

Hà Tĩnh phát hiện thêm 6 ca mắc Covid-19 tại 4 địa phương

Baoquocte.vn. Theo CDC Hà Tĩnh, tỉnh này ghi nhận thêm 6 trường hợp dương tính với SARS-CoV-2, đưa tổng số ca mắc Covid-19 từ ngày 4/6 đến nay lên 62 ca.
Cẩn thận mất tiền oan với ứng dụng xử lý ảnh đang 'gây sốt' mạng xã hội

Cẩn thận mất tiền oan với ứng dụng xử lý ảnh đang 'gây sốt' mạng xã hội

Baoquocte.vn. Ứng dụng Voilà AI Artist có khả năng biến ảnh chân dung thành tranh vẽ, đang "gây sốt" mạng xã hội tại Việt Nam và thế giới.
Hàn Quốc gọi, Triều Tiên quyết lặng im

Hàn Quốc gọi, Triều Tiên quyết lặng im

Baoquocte.vn. Bộ Thống nhất Hàn Quốc kêu gọi Triều Tiên tôn trọng tinh thần hòa giải và đáp lại lời kêu gọi đối thoại của Seoul.
XSBL 15/6 - Kết quả xổ số Bạc Liêu hôm nay 15/6/2021 - SXBL 15/6 - KQXSBL thứ 3

XSBL 15/6 - Kết quả xổ số Bạc Liêu hôm nay 15/6/2021 - SXBL 15/6 - KQXSBL thứ 3

Baoquocte.vn. XSBL 15/6. KQXSBL 15/6. Xổ số Bạc Liêu hôm nay ngày 15 tháng 6 năm 2021. Xo so Bac Lieu. KQSXBL. SXBL 15/6.
Thượng đỉnh G7 và thông điệp về sự trở lại của nước Mỹ

Thượng đỉnh G7 và thông điệp về sự trở lại của nước Mỹ

Baoquocte.vn. Trong nhiều quyết định của Hội nghị thượng đỉnh G7 năm nay đều có bóng dáng, dấu ấn của Mỹ.
Lịch âm 15/6 - Xem âm lịch hôm nay thứ 3 ngày 15/6/2021 chính xác nhất - Lịch vạn niên 15/6/2021

Lịch âm 15/6 - Xem âm lịch hôm nay thứ 3 ngày 15/6/2021 chính xác nhất - Lịch vạn niên 15/6/2021

Baoquocte.vn. Lịch âm 15/6. Âm lịch hôm nay 15/6. Xem âm lịch hôm nay ngày 15/6/2021 chính xác nhất. Lịch vạn niên ngày 15 tháng 6 năm 2021 hôm nay.
Tử vi hôm nay - Xem tử vi 12 con giáp 15/6/2021: Tuổi Ngọ công việc gặp được quý nhân, tuổi Dậu tình duyên lận đận

Tử vi hôm nay - Xem tử vi 12 con giáp 15/6/2021: Tuổi Ngọ công việc gặp được quý nhân, tuổi Dậu tình duyên lận đận

Baoquocte.vn. Tử vi hôm nay 15/6/2021, tử vi 12 con giáp - tuổi Tí, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, tài lộc...
Kêu gọi cứng rắn và đề phòng Trung Quốc, NATO khẳng định 'chẳng có chiến tranh Lạnh nào cả'

Kêu gọi cứng rắn và đề phòng Trung Quốc, NATO khẳng định 'chẳng có chiến tranh Lạnh nào cả'

Baoquocte.vn. Tổng Thư ký NATO tuyên bố, liên minh phương Tây cần có phản ứng trước sự trỗi dậy về mặt kinh tế, chính trị và quân sự của Trung Quốc.
Hàn Quốc gọi, Triều Tiên quyết lặng im

Hàn Quốc gọi, Triều Tiên quyết lặng im

Baoquocte.vn. Bộ Thống nhất Hàn Quốc kêu gọi Triều Tiên tôn trọng tinh thần hòa giải và đáp lại lời kêu gọi đối thoại của Seoul.
Hàn Quốc đem quân đến quần đảo tranh chấp, Nhật Bản đơn phương hủy bỏ cuộc gặp Moon-Suga

Hàn Quốc đem quân đến quần đảo tranh chấp, Nhật Bản đơn phương hủy bỏ cuộc gặp Moon-Suga

Baoquocte.vn. Hàn Quốc có kế hoạch đưa quân đến quần đảo Dokdo mà Nhật Bản cũng tuyên bố chủ quyền và gọi là Takeshima để tổ chức cuộc tập trận thường niên.
Trung Quốc giận dữ trước cáo buộc của G7

Trung Quốc giận dữ trước cáo buộc của G7

Baoquocte.vn. Trung Quốc đã lên tiếng về các chỉ trích của Nhóm G7 sau Hội nghị thượng đỉnh vừa diễn ra tại Anh.
NATO tập trận 'khủng' trên biển Baltic, Nga yêu cầu chấm dứt 'hành động khoe khoang vũ khí'

NATO tập trận 'khủng' trên biển Baltic, Nga yêu cầu chấm dứt 'hành động khoe khoang vũ khí'

Baoquocte.vn. NATO tổ chức kỷ niệm 50 năm ngày tập trận chung trên biển Baltic, vì vậy cuộc diễn tập Baltops -2021 có quy mô lớn nhất từ trước tới nay.
Thượng đỉnh G7: Tuyên bố chung có ‘vừa đấm vừa xoa’ Trung Quốc, nặng lời với Nga?

Thượng đỉnh G7: Tuyên bố chung có ‘vừa đấm vừa xoa’ Trung Quốc, nặng lời với Nga?

Baoquocte.vn. Tuyên bố chung ngày 13/6 của Thượng đỉnh G7 đã thể hiện thái độ rõ ràng của lãnh đạo các quốc gia thành viên trong quan hệ với Trung Quốc và Nga.
Mỹ-Trung Quốc: Đòn nặng mới

Mỹ-Trung Quốc: Đòn nặng mới

Baoquocte.vn. Quan hệ Mỹ-Trung Quốc tiếp tục nóng. Mỹ vừa ra cú đòn mới và không hề nhẹ đối với Trung Quốc. Chúng rất đáng được chú ý bởi ba lý do. Bình luận của TG&VN.
Thấy gì qua phát biểu của Tổng thống Mỹ về vaccine Covid-19?

Thấy gì qua phát biểu của Tổng thống Mỹ về vaccine Covid-19?

Baoquocte.vn. Sáng ngày 3/6, Tổng thống Mỹ Joe Biden đã có bài phát biểu về phân phối vaccine Covid-19 trên toàn cầu, với một số điểm nhấn đáng chú ý.
Mỹ-châu Âu: Khi đồng minh chưa đủ tin cậy

Mỹ-châu Âu: Khi đồng minh chưa đủ tin cậy

Baoquocte.vn. Quan hệ Mỹ-châu Âu lại nóng. Vụ Mỹ nghe lén đồng minh bung ra vào thời điểm trước khi ông Joe Biden công du châu Âu khiến cho cả hai bên đều khó xử. Bình ...
Hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Nga: Ít kỳ vọng nhưng khó 'trắng tay'

Hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Nga: Ít kỳ vọng nhưng khó 'trắng tay' 1

Baoquocte.vn. Trong bộn bề của nhiều sự kiện đang và sắp diễn ra, thế giới vẫn dành nhiều quan tâm và trông chờ ở Hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Nga. Bình luận của TG&VN.
Cuộc gặp Thượng đỉnh Nga-Mỹ: Gạn đục, khơi trong

Cuộc gặp Thượng đỉnh Nga-Mỹ: Gạn đục, khơi trong

Baoquocte.vn. Cuộc gặp Thượng đỉnh Nga-Mỹ ở Geneva dự kiến vào ngày 16/6 tới được dư luận trên thế giới quan tâm đến nhiều nhất. TG&VN bình luận.
Căng thẳng EU-Belarus: Nhân tố mới trong câu chuyện cũ

Căng thẳng EU-Belarus: Nhân tố mới trong câu chuyện cũ

Baoquocte.vn. Nga đang trở thành nhân tố mới trong căng thẳng EU-Belarus. Phản ứng của các bên liên quan là minh chứng cho điều đó. Bình luận của Báo TG&VN.
Những ứng viên Thủ tướng Israel

Những ứng viên Thủ tướng Israel

Baoquocte.vn. Israel có thể sẽ chứng kiến một cuộc “thay máu” khi liên minh phe đối lập sắp “đánh bật” ông Benjamin Netanyahu khỏi vị trí Thủ tướng.
Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương: Địa bàn cạnh tranh tàu ngầm chiến lược thế hệ mới giữa Mỹ và Trung Quốc

Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương: Địa bàn cạnh tranh tàu ngầm chiến lược thế hệ mới giữa Mỹ và Trung Quốc

Baoquocte.vn. Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương sẽ trở thành địa bàn cạnh tranh tàu ngầm chiến lược giữa Mỹ, Trung Quốc và một số quốc gia khác.
Giải mã bí ẩn UFO - Người Mỹ đã biết được những sự thật gì?

Giải mã bí ẩn UFO - Người Mỹ đã biết được những sự thật gì?

Baoquocte.vn. Trong 20 năm qua, Mỹ đã ghi nhận ít nhất 120 cuộc chạm trán với UFO, nhưng đến nay vẫn chưa thể xác định được chính xác những vật thể bay đó là gì.
Bí ẩn quốc gia khai thác vàng lớn nhất châu Phi

Bí ẩn quốc gia khai thác vàng lớn nhất châu Phi

Baoquocte.vn. Với hơn 142 tấn vàng khai thác năm 2019, Ghana chính thức soán ngôi Nam Phi, trở thành quốc gia khai thác vàng lớn nhất lục địa đen.
Vaccine phòng Covid-19 cho toàn cầu: Chuyện không đơn giản!

Vaccine phòng Covid-19 cho toàn cầu: Chuyện không đơn giản!

Baoquocte.vn. 70% dân số toàn cầu cần được tiêm vaccine phòng Covid-19. Đó là con số ước tính để thế giới đạt được miễn dịch cộng đồng.
110 năm Ngày Bác Hồ ra đi tìm đường cứu nước - mở đầu hành trình vĩ đại của dân tộc Việt Nam

110 năm Ngày Bác Hồ ra đi tìm đường cứu nước - mở đầu hành trình vĩ đại của dân tộc Việt Nam

Baoquocte.vn. 110 năm Ngày Bác Hồ ra đi tìm đường cứu nước (5/6/1911 - 5/6/2021): Sự kiện mở đầu cho hành trình vĩ đại của dân tộc Việt Nam.
Phiên bản di động