Sổ tay văn hóa Đông - Tây

Tác phẩm văn học Bồ Đào Nha tiêu biểu [Kỳ cuối]

HỮU NGỌC
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Văn học Bồ Đào Nha nói chung và văn học viết bằng tiếng Bồ Đào Nha được viết bởi công dân Bồ Đào Nha, những người sống ở Bồ Đào Nha, Brazil, Angola và Mozambique, cũng như các quốc gia nói tiếng Bồ Đào Nha khác.
Nhà thơ, nhà sử học Herculano Alejandro.
Nhà thơ, nhà sử học Herculano Alejandro.

Herculano Alejandro (1810-1877) là nhà thơ, nhà sử học theo khuynh hướng Lãng mạn chủ nghĩa. Tác phẩm nổi tiếng nhất của ông là Lịch sử Bồ Đào Nha (1846-1853).

Lịch sử Bồ Đào Nha là tác phẩm sử học gồm 4 tập, có in thêm ở phần trước 5 bức thư về lịch sử Bồ Đào Nha. Herculano áp dụng những nguyên tắc và phương pháp của nhà sử học Pháp A. Thierry (nêu trong Những thư về lịch sử Pháp) vào việc nghiên cứu thời kỳ Trung cổ Bồ Đào Nha.

Ông cho là những đặc điểm chủ yếu của lịch sử dân tộc Bồ Đào Nha xuất phát từ hai yếu tố: thiếu một nền quân chủ thừa kế vững chắc và một chế độ phong kiến thực sự. Herculano chỉ chú trọng đến nguồn gốc dân tộc (từ khởi thủy đến thế kỷ XIII) về mặt chính trị và xã hội.

Ông cho là tinh thần dân tộc Bồ Đào Nha hình thành trong thời kỳ Trung Cổ và quyết định tính cách nhân dân cùng hướng đi lịch sử. Tuy Herculano chưa phải là nhà sử học theo nghĩa hiện đại, song tác phẩm uyên bác của ông lần đầu tiên tách lịch sử ra khỏi truyền thuyết.

***

Pessoa Fernando (1888-1935) là nhà thơ mà các sáng tác (đa số được xuất bản sau khi ông mất) phản ánh một cá tính đa dạng trước một thế giới bất định. Cảm xúc được thể hiện trên bình diện trí tuệ (hơi giống nhà thơ Pháp Valéry). Tác phẩm chính: Cửa hàng thuốc lá (1933).

Cửa hàng thuốc lá là tập thơ, trong đó bài quan trọng nhất là Cửa hàng thuốc lá (viết năm 1928, xuất bản năm 1993). Nhà thơ bị ám ảnh bởi câu hỏi: “Mình là ai nhỉ?”. Câu trả lời là một sự tự phân bản thân thành ba nhà thơ mang ba tên khác nhau, có ba thân thể riêng, ba rung cảm riêng, ba văn phong riêng.

Ba nhân vật của nội tâm ấy là: Alberto Caeiro, Ricardo Reis và Alvaro de Campos. Nhân vật cuối cùng đại diện đầy đủ nhất cho bản thân tác giả. Theo hư cấu của ông, Alvaro de Campos sinh năm 1890 ở Bồ Đào Nha, học kỹ sư ở Anh, rồi đi Viễn Đông.

Chán nản, anh trở về. Cảm thấy thấm thía cái cao cả và cái phù du, cái trống rỗng, cái vô lý của cuộc đời. Nhận xét nội quan của ông là độc thoại cay đắng, lạnh lùng, có khi hài hước, đau khổ.

***

Ribeiro Bernadim (1482-1552) là nhà thơ đề xướng thể loại thơ điền dã Bồ Đào Nha. Tác phẩm chính: Em bé gái và thiếu nữ.

Em bé gái và thiếu nữ là tiểu thuyết điền dã và hiệp sĩ, được viết bằng văn xuôi xen lẫn những đoạn thơ. Tác phẩm chia làm 2 phần (58 chương ở phần sau không phải của tác giả). Theo truyền thuyết, sở dĩ tác phẩm u buồn vì nó phản ánh nỗi thất vọng của tác giả (ông yêu một quận chúa đi lấy người khác).

Người kể các câu chuyện và một cô gái, câu đầu là: “Khi em còn bé bỏng, em đã phải rời nhà bố em đi ở những chốn xa xôi”. Có người cho rằng, các nhân vật trong chuyện kể đều có thật, tên của họ chỉ bị thay đổi một chút. Phần thơ trong tác phẩm có nhiều rung cảm, phần văn xuôi viết rất đạt.

***

Vincente Gil (1470-1537) là nhà viết kịch và nhà thơ, kết hợp truyền thống dân gian Trung cổ với tư tưởng nhân văn thời Phục hưng. Ông là người sáng lập ra sân khấu dân tộc Bồ Đào Nha. Kịch biểu tượng quan điểm người thợ thủ công, đả kích bọn giáo sĩ, quý tộc và nhà buôn.

Ông viết các loại kịch (tôn giáo, hài kịch...). Tác phẩm tiêu biểu: Bộ ba kịch tôn giáo về thuyền (1563), Inês Pereira (1523).

Bộ ba kịch tôn giáo về thuyền là tác phẩm kịch tôn giáo ngắn dựa vào những chuyện kể có trong Kinh thánh. Cả ba vở đều lấy chung một cảnh: tại một nhánh sông đổ ra biển có hai chiếc thuyền cắm neo, do một con quỷ lái.

Trong vở Chiếc thuyền Âm phủ, chỉ có bốn hiệp sĩ chết vì bảo vệ đạo và một người ăn mày ngu đần được xuống thuyền của thiên thần. Các người khác đều không được xuống (một nhà quý tộc ngạo mạn, một người cho vay lãi, một thợ giày, một tu sĩ và cô tình nhân, một mụ mối, một người Do Thái, một thẩm phán và một tên ăn cắp bị chết treo).

Trong vở Chiếc thuyền đến chốn ăn năn chuộc tội, trừ một em bé lên Thiên đàng và một tay cờ bạc xuống Âm phủ, còn những người khác (một bần nông chết vì lao lực, một bà bán rong khốn khổ, hai vợ chồng người chăn chiên) đều được đến chốn ăn năn chuộc tội.

Trong vở Chiếc thuyền vinh quang, các nhân vật đều thuộc tầng lớp thượng lưu, bá tước, hầu tước, vua, hoàng đế, tổng giám mục, hồng y giáo chủ, Giáo hoàng. Quỷ nói cho họ biết tội lỗi của họ, nhưng họ đều viện Ân Chúa và đều được cứu vớt. Chiếc thuyền nhổ neo, trên buồm có hình thập tự.

Inês Pereira là tác phẩm tiêu biểu cho thể loại kịch “cù” của Vicente. Mấy bà mối dùng đủ các mưu kế để gả chồng cho cô Inês. Sau khi đã từ chối nhiều đám, cô nhận một đám nọ: Cô vớ đúng một tên lính thô bạo, luôn luôn đánh đập, tống cô vào buồng và sau cùng bỏ đi, chết trận ở châu Phi.

Góa bụa, cô đành quay về với người đàn ông đã đính hôn đầu tiên, hơi ngu đần một chút, nhưng được cái khỏe mạnh. Thôi thì: “Sau khi bị con ngựa quật mình xuống đất thì mình cũng đành yên phận với con lừa lùi lũi chứ sao!”.

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Một thoáng văn học Bỉ (kỳ cuối)

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Một thoáng văn học Bỉ (kỳ cuối)

Ở Bỉ có hai dòng văn học: văn học viết bằng tiếng Pháp và văn học viết bằng tiếng Hà Lan.

Nhà hàng ở Bồ Đào Nha ‘vật lộn’ để đón khách mùa Covid-19

Nhà hàng ở Bồ Đào Nha ‘vật lộn’ để đón khách mùa Covid-19

Các chủ nhà hàn ở Bồ Đào Nha đã bày tỏ sự thất vọng trước quy định ngày 10/7, yêu cầu khách phải kiểm tra ...

Xem nhiều

Đọc thêm

XSMB 7/7, trực tiếp kết quả xổ số miền Bắc hôm nay thứ 5 ngày 7/7/2022. dự đoán XSMB

XSMB 7/7, trực tiếp kết quả xổ số miền Bắc hôm nay thứ 5 ngày 7/7/2022. dự đoán XSMB

Baoquocte.vn. XSMB 7/7. trực tiếp xổ số miền Bắc 7/7/2022. kết quả xổ số miền Bắc hôm nay. xổ số miền Bắc thứ 5. xổ số hôm nay 7/7. SXMB 7/7.
XSMT 7/7, trực tiếp kết quả xổ số miền Trung hôm nay thứ 5 ngày 7/7/2022. SXMT 7/7

XSMT 7/7, trực tiếp kết quả xổ số miền Trung hôm nay thứ 5 ngày 7/7/2022. SXMT 7/7

Baoquocte.vn. XSMT 7/7. kết quả xổ số miền Trung hôm nay. trực tiếp xổ số miền Trung 7/7/2022. xổ số hôm nay 23/6/2022. xổ số miền Trung thứ 5. SXMT 7/7
XSMN 7/7, trực tiếp kết quả xổ số miền Nam hôm nay 7/7/2022. xổ số hôm nay

XSMN 7/7, trực tiếp kết quả xổ số miền Nam hôm nay 7/7/2022. xổ số hôm nay

Baoquocte.vn. XSMN 7/7. xổ số hôm nay 7/7. trực tiếp xổ số miền Nam 7/7/2022. kết quả xổ số hôm nay ngày 7 tháng 7. SXMN 7/7. KQSXMN. XSMN thứ 5
Chính thức ra mắt Hiệp hội doanh nghiệp Việt Nam-Kyushu

Chính thức ra mắt Hiệp hội doanh nghiệp Việt Nam-Kyushu

Baoquocte.vn. Hiệp hội doanh nghiệp Việt Nam-Kyushu long trọng tổ chức lễ ra mắt chính thức tại Hội quán Hà Nội Cafe ở trung tâm thành phố Fukuoka.
Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc tiếp các Đại sứ Vương quốc Anh và Bắc Ireland, Vương quốc Bỉ đến chào từ biệt kết thúc nhiệm kỳ

Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc tiếp các Đại sứ Vương quốc Anh và Bắc Ireland, Vương quốc Bỉ đến chào từ biệt kết thúc nhiệm kỳ

Baoquocte.vn. Chủ tịch nước mong muốn, dù trên cương vị nào khi trở về nước, Đại sứ Gareth Ward vẫn tiếp tục là cầu nối quan trọng thúc đẩy quan hệ ...
Kỳ thi tốt nghiệp THPT 2022: Hơn 1 triệu thí sinh đã làm thủ tục dự thi, dự kiến công bố điểm vào ngày 24/7

Kỳ thi tốt nghiệp THPT 2022: Hơn 1 triệu thí sinh đã làm thủ tục dự thi, dự kiến công bố điểm vào ngày 24/7

Baoquocte.vn. Chiều nay, hơn 1 triệu thí sinh đã đến trường làm thủ tục dự thi tốt nghiệp THPT 2022. Kỳ thi được tổ chức vào các ngày 7-8/7.
Thi tìm hiểu về biển, đảo Việt Nam và Triển lãm 'Tổ quốc bên bờ sóng': Cơ hội nâng cao hiểu biết về biển đảo và chủ quyền đất nước

Thi tìm hiểu về biển, đảo Việt Nam và Triển lãm 'Tổ quốc bên bờ sóng': Cơ hội nâng cao hiểu biết về biển đảo và chủ quyền đất nước

Baoquocte.vn. Cuộc thi 'Tổ quốc bên bờ sóng' là cơ hội để người dân hiểu về vị trí, vai trò của biển đảo trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ ...
TP. Hồ Chí Minh: Đồng bào theo đạo Hồi chung tay xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân

TP. Hồ Chí Minh: Đồng bào theo đạo Hồi chung tay xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân

Baoquocte.vn. Đồng bào theo đạo Hồi luôn kề vai, sát cánh cùng nhân dân vượt qua khó khăn, thử thách, tích cực tham gia phong trào đạt hiệu quả thiết thực.
Ngoại trưởng Mỹ tới Hội nghị G20: Kêu gọi chung tay vì việc lớn, nhắn nhủ Trung Quốc đừng 'hành động quá đà'

Ngoại trưởng Mỹ tới Hội nghị G20: Kêu gọi chung tay vì việc lớn, nhắn nhủ Trung Quốc đừng 'hành động quá đà'

Baoquocte.vn. Tìm lời giải cho khủng hoảng lương thực, cân bằng trong quan hệ với Trung Quốc là trọng tâm của Ngoại trưởng Mỹ tại Hội nghị Ngoại trưởng G20.
U19 Đông Nam Á 2022: U19 Việt Nam thắng đậm U19 Brunei, tạm dẫn đầu bảng A

U19 Đông Nam Á 2022: U19 Việt Nam thắng đậm U19 Brunei, tạm dẫn đầu bảng A

Baoquocte.vn. U19 Việt Nam thắng U19 Brunei với tỷ số 4-0 nhờ các pha ghi bàn của Châu Phi, Giản Tân, Đức Việt trong trận đấu Tùng Hân bị truất quyền ...
Hàng triệu tín đồ Hồi giáo tham gia Lễ hành hương Hajj về Thánh địa Mecca

Hàng triệu tín đồ Hồi giáo tham gia Lễ hành hương Hajj về Thánh địa Mecca

Baoquocte.vn. Hàng triệu tín đồ Hồi giáo sẽ đến Thánh địa Mecca ở Saudi Arabia để tham dự lễ hành hương lớn nhất kể từ khi đại dịch Covid-19 bùng phát.
Việt Nam: Nhiều điểm đến lọt top hàng đầu Đông Nam Á

Việt Nam: Nhiều điểm đến lọt top hàng đầu Đông Nam Á

Baoquocte.vn. Asia's Best Awards vinh danh 3 thành phố Việt Nam top 10 thành phố hàng đầu Đông Nam Á; Côn Đảo và Phú Quốc lọt top 10 hòn đảo hàng đầu khu vực.
Du lịch thế giới: Sức bật đã đủ mạnh?

Du lịch thế giới: Sức bật đã đủ mạnh?

Baoquocte.vn. Thời gian qua, du lịch thế giới có sự phục hồi mạnh mẽ. Tuy nhiên, ngành công nghiệp này vẫn đang đứng trước nhiều thách thức.
Chiêm ngưỡng nội thất đắt giá của căn penthouse trị giá hơn 3 triệu USD, ở ven kênh đào Venice

Chiêm ngưỡng nội thất đắt giá của căn penthouse trị giá hơn 3 triệu USD, ở ven kênh đào Venice

Baoquocte.vn. Căn penthouse rộng gần 403m2, nằm ven kênh đào Venice (Italy) được bán đấu giá với giá khởi điểm 2,9 triệu Euro (3,04 triệu USD).
Độc đáo món bánh khoái cá kình của làng Chuồn, Huế

Độc đáo món bánh khoái cá kình của làng Chuồn, Huế

Baoquocte.vn. Bánh khoái cá kình là một trong những đặc sản lạ chỉ có ở Huế, thực khách phải tự mua nguyên liệu và nhờ chế biến với giá ‘rẻ bèo’.
Thái Lan: 9 triệu lượt khách quốc tế 'trong tầm tay'?

Thái Lan: 9 triệu lượt khách quốc tế 'trong tầm tay'?

Lượng du khách quốc tế đến Thái Lan gia tăng đáng kể từ đầu năm nay, khi tình hình đại dịch Covid-19 bắt đầu lắng xuống.
Hội Sách Hà Nội năm 2022 sẽ được tổ chức vào tháng 10

Hội Sách Hà Nội năm 2022 sẽ được tổ chức vào tháng 10

Baoquocte.vn. UBND thành phố Hà Nội đã ban hành Kế hoạch về việc tổ chức Hội Sách Hà Nội năm 2022 với chủ đề 'Truyền thống và Hội nhập'.
Tác phẩm 'Hồ Chí Minh toàn tập' được giảng dạy và học tập tại Lào

Tác phẩm 'Hồ Chí Minh toàn tập' được giảng dạy và học tập tại Lào

Baoquocte.vn. Học viện Chính trị và Hành chính Quốc gia Lào đã công bố và hướng dẫn nghiên cứu tác phẩm ‘Hồ Chí Minh toàn tập’ trong công tác giảng dạy và học tập.
Quyển sách thư pháp về danh nhân Nguyễn Đình Chiểu nhận kỷ lục Việt Nam và kỷ lục thế giới

Quyển sách thư pháp về danh nhân Nguyễn Đình Chiểu nhận kỷ lục Việt Nam và kỷ lục thế giới

Baoquocte.vn. Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Bến Tre tổ chức trao kỷ lục Việt Nam, kỷ lục thế giới cho quyển sách thư pháp 'Nguyễn Đình Chiểu thi tuyển'.
Gợi ý thuyết phục từ cuốn sách 'Có lẽ bạn nên gặp bác sĩ tâm lý'?

Gợi ý thuyết phục từ cuốn sách 'Có lẽ bạn nên gặp bác sĩ tâm lý'?

Baoquocte.vn. Với hơn 1 triệu bản in được bán ra ở thời điểm hiện tại, cuốn sách 'Có lẽ bạn nên gặp bác sĩ tâm lý' đang nằm trong nhiều danh sách sách bán chạy uy ...
Cuốn sách kết tinh những lời dạy của Bác Hồ về rèn luyện thể thao

Cuốn sách kết tinh những lời dạy của Bác Hồ về rèn luyện thể thao

Baoquocte.vn. Cuốn sách song ngữ Việt-Anh mang tên 'Chủ tịch Hồ Chí Minh với thể dục thể thao' sẽ ra mắt nhân dân cả nước vào ngày 2/9 tới.
Thú vị cuốn sách về Hà Nội bằng ba ngôn ngữ

Thú vị cuốn sách về Hà Nội bằng ba ngôn ngữ

Baoquocte.vn. Cuốn sách ảnh Hanoi Hanoi của Minh Phạm và Paola Boncompagni vừa được phát hành, sử dụng ba ngôn ngữ: Tiếng Việt, tiếng Anh và tiếng Italy.
Phiên bản di động