Tiểu thuyết Bieguni và hành trình đưa văn học Ba Lan đến Việt Nam

AN BÌNH
Theo dõi TGVN trên
TGVN. Bieguni, những người không ngừng chuyển động - cuốn tiểu thuyết giúp nữ nhà văn Olga Tokarczuk trở thành chủ nhân của Giải thưởng Nobel Văn học 2018 vừa được ra mắt tại Việt Nam là một hạt mầm văn học mới mẻ với nhiều điều thú vị để khám phá.
Bìa tiểu thuyết Bieguni, những người không ngừng chuyển động. (Ảnh: An Bình)
Giao lưu ra mắt sách Bieguni, những người không ngừng chuyển động. (Ảnh: An Bình)

Olga Tokarczuk là một trong những nhà văn được đánh giá cao trên thế giới, cũng như nhận được nhiều giải thưởng ở trong nước và nước ngoài trong những năm gần đây. Tình đến tháng 10/2019, sách của bà đã được dịch ra 37 thứ tiếng.

Tại lễ trao giải Nobel Văn học năm 2018, Giáo sư Per Wastberg, Chủ tịch Ủy ban Nobel đã nói về Olga Tokarczuk: “Chúng ta có nhà văn tầm cỡ thế giới, người miêu tả thế giới bằng phong cách đầy chất thơ và khác thường”.

Một thế giới không ngừng chuyển động

Olga Tokarczuk được vinh danh với hai tác phẩm nổi tiếng nhất trong sự nghiệp văn chương của bà, là Bieguni, những người không ngừng chuyển động được xuất bản năm 2007 và Bộ sách lớn của Jakub được xuất bản năm 2014.

Với tác phẩm Bieguni, những người không ngừng chuyển động, Olga Tokarczuk được đánh giá cao vì trí tưởng tượng dựa trên các quan sát tinh tế, kết hợp với sự say mê của bộ óc bách khoa, bà chỉ ra cho chúng ta thấy việc vượt qua các ranh giới như là một dạng của cuộc sống.

Chủ tịch Ủy ban Nobel cũng nói rằng: “Bà chưa bao giờ xem hiện thực là thứ gì đó ổn định và tồn tại vĩnh hằng. Bà viết các tiểu thuyết của mình trong sự va đập tột đỉnh giữa các nền văn hóa đối lập, giữa tự nhiên và văn hóa, lý trí và điên rồ, nam và nữ, gia đình và cô lập”.

Là một cuốn tiểu thuyết phân mảnh, Bieguni, những người không ngừng chuyển động chính là một thách thức mới lạ cho người đọc vốn quen thể loại tiểu thuyết truyền thống.

Có lẽ, không dễ nắm bắt nó nhưng cũng rất đáng tò mò để trải nghiệm. Tên gọi Bieguni, như tác giả giải thích, xuất phát từ các từ bieg (chạy) và ucieczka (trốn) bao gồm nhiều câu chuyện nhỏ, dường như không liên quan đến nhau, nhưng rồi lại theo một thế giới quan thống nhất.

Tìm thấy cảm hứng từ những tấm bản đồ và góc nhìn từ trên cao, Olga Tokarczuk khiến vũ trụ thu nhỏ của bà trở thành tấm gương phản chiếu vũ trụ rộng lớn hơn.

Từ các cung điện xưa của vua một nước Hồi giáo nhỏ bé, qua các phòng trưng bày đồ cổ thế kỷ XVII, đến các nhà ga hiện đại ở sân bay, Olga Tokarczuk đưa độc giả vào cuộc hành trình hiếm thấy qua các địa điểm và thời gian khác nhau. Tác giả mời chúng ta cùng chế ngự thực tế mơ hồ, chắp vá, vứt bỏ những lối mòn quen thuộc để không ngừng huyển động.

Olga Tokarczuk cũng thường được nhắc đến với giọng điệu huyền bí trong các tác phẩm của mình. Bà đã mô tả thế giới quanh ta bằng phương pháp hết sức đặc biệt, thông minh và nhạy cảm. Mất tới ba năm để hoàn thành tác phẩm này, bà kể rằng phần lớn các ghi chép được bà thực hiện trong các chuyến đi.

Tuy nhiên, trong phần giới thiệu cuốn sách xuất bản lần thứ nhất, Olga Tokarczuk đã viết: “Đây không phải là cuốn sách về du lịch. Trong đó không miêu tả di tích và địa điểm. Đó không phải là nhật ký du lịch và cũng không phải là phóng sự. Tôi chỉ muốn nhìn kỹ cái được gọi là chuyển dịch, là thay đổi chỗ. Điều đó có ý nghĩa gì? Nó mang lại cho chúng ta cái gì?”.

Và như bà nói: “Viết tiểu thuyết đối với tôi là kể chuyện cổ tích cho chính bản thân mình ở tuổi trưởng thành. Giống như trẻ con vẫn làm trước khi chúng đi ngủ. Ngôn ngữ được dùng nằm giữa mơ và thực”.

Bìa tiểu thuyết Bieguni, những người không ngừng chuyển động. (Ảnh: An Bình)
Bìa tiểu thuyết Bieguni, những người không ngừng chuyển động. (Ảnh: An Bình)

Chuyện những người gieo hạt

Bieguni, những người không ngừng chuyển động được ra mắt tại Việt Nam là do sự phối hợp tích cực giữa Nhà xuất bản Phụ nữ Việt Nam và Đại sứ quán Ba Lan tại Việt Nam.

Tuy nhiên, để tác phẩm giá trị này có thể đến tay độc giả Việt Nam bằng ngôn ngữ mẹ đẻ là nhờ công rất lớn của dịch giả Nguyễn Văn Thái, Tiến sĩ khoa học ngành trắc địa và bản đồ hiện đang sinh sống ở Ba Lan.

Là một dịch giả miệt mài nối nhịp cầu văn học Ba Lan – Việt Nam trong suốt nhiều năm qua, dịch giả Nguyễn Văn Thái cho biết Bieguni, những người không ngừng chuyển động là bản dịch trực tiếp từ tiếng Ba Lan đầy đủ và công phu nhất từ trước đến nay của tác phẩm.

Đây cũng là cuốn sách ông dành nhiều tâm huyết với nhiều thử thách và ấn tượng khó quên, đặc biệt trong thời kỳ dịch bệnh Covid-19.

“Olga Tokarczuk nói rằng văn học là phương cách an toàn nhất để vượt qua mọi ranh giới. Tác phẩm này không có biên giới, bởi nó chuyện xảy ra trên toàn thế giới và ở bất kỳ quốc gia nào. Giữa mùa dịch bệnh Covid-19, chúng ta không cần phải đi đâu xa, chỉ cần mở cuốn sách này là có thể thấy mình được chuyển động rồi. Cái tài của nữ nhà văn là ở đó”, dịch giả Nguyễn Văn Thái cho biết.

Bày tỏ niềm vui khi văn học Ba Lan luôn được đón nhận tại Việt Nam, Đại sứ Ba Lan tại Việt Nam Wojciech Gerwel cho biết tại đất nước của ông, nữ nhà văn Olga Tokarczuk được coi là “quốc bảo” với rất nhiều tác phẩm văn xuôi, thơ, kịch và lý luận phê bình.

Đặc biệt, trước khi trở thành chủ nhân của giải thưởng Nobel Văn học 2018, Olga Tokarczuk giành một số giải trong nước và quốc tế: Giải Nike cho văn học nghệ thuật ở Ba Lan vào năm 2008 và 2015, Giải Vilenica năm 2013, giải Man Booker International và Jan Michalski Prize for Literature năm 2018.

Đại sứ Wojciech Gerwel cũng đánh giá cao sự tận tâm và nhiệt tình của đội ngũ những dịch giả người Việt như ông Nguyễn Văn Thái đã góp phần gieo những hạt mầm văn học Ba Lan tại Việt Nam trong những năm qua.

Ông hy vọng, trong tương lai sẽ có thêm tác phẩm của Olga Tokarczuk cùng nhiều tác giả nổi tiếng khác đến với độc giả Việt Nam, làm phong phú đời sống giao lưu văn học giữa hai nước.

Mới đây, nữ nhà văn Olga Tokarczuk đã gửi lời cảm ơn đặc biệt tới dịch giả Nguyễn Văn Thái vì đã giúp đưa tiểu thuyết bà đến với một đất nước xa xôi như Việt Nam. “Dù chưa bao giờ đến Việt Nam, nhưng tuôn hy vọng khi sách của tôi được xuất bản tại Việt Nam, tôi sẽ có cơ hội đến đây. Tôi xin hứa với bản thân và các quý vị, khi hết dịch bệnh, khi thế giới trở lại bình thường, tôi sẽ gặp quý vị thật sự”, bà Olga Tokarczuk nói.

Việt Nam - Ba Lan: Đẩy mạnh hợp tác kinh tế - thương mại và đầu tư

Việt Nam - Ba Lan: Đẩy mạnh hợp tác kinh tế - thương mại và đầu tư

TGVN. Ngày 19/11, Thứ trưởng Ngoại giao Tô Anh Dũng và Phó Quốc vụ khanh Bộ Ngoại giao Ba Lan Marcin Przydacz đã đồng chủ ...

Đưa văn hóa nghệ thuật Việt Nam lên nền tảng số

Đưa văn hóa nghệ thuật Việt Nam lên nền tảng số

TGVN. Những bước chập chững trên hành trình số hoá mảng văn hóa nghệ thuật Việt Nam sẽ mở ra thêm nhiều cơ hội cho ...

Đưa ‘Đình làng Việt’ đến nước Đức

Đưa ‘Đình làng Việt’ đến nước Đức

Triển lãm ảnh mang chủ đề 'Đình làng Việt' nhân dịp kỷ niệm 45 năm thiết lập quan hệ ngoại giao giữa hai nước (1975 ...

Có thể bạn quan tâm

Đọc thêm

Trương Tuấn Anh: Người lai tạo lan đột biến thành công

Trương Tuấn Anh: Người lai tạo lan đột biến thành công

Thành công của Trương Tuấn Anh có được nhờ việc chăm và tạo ra những giống lan từ cái tâm, sự cần mẫn khoa học của một người có nhiều ...
XSMN 4/3 - Kết quả xổ số miền Nam hôm nay thứ 5 ngày 4/3/2021 - SXMN 4/3 - dự đoán XSMN 5/3

XSMN 4/3 - Kết quả xổ số miền Nam hôm nay thứ 5 ngày 4/3/2021 - SXMN 4/3 - dự đoán XSMN 5/3

XSMN 4/3. Kết quả xổ số miền Nam hôm nay ngày 4 tháng 3 năm 2021. XSMN thứ 5. SXMN 4/3. KQSXMN. xo so mien nam.
XSAG 4/3 - Kết quả xổ số An Giang hôm nay 4/3/2021 - SXAG 4/3 - KQXSAG thứ 5

XSAG 4/3 - Kết quả xổ số An Giang hôm nay 4/3/2021 - SXAG 4/3 - KQXSAG thứ 5

XSAG 4/3. Trực tiếp kết quả xổ số An Giang nhanh nhất hôm nay ngày 4 tháng 3 năm 2021. KQXSAG 4/3. Xo so An Giang. KQXSAG.
Doanh nhân Lê Ngọc Thanh và câu chuyện đam mê... hàng hiệu

Doanh nhân Lê Ngọc Thanh và câu chuyện đam mê... hàng hiệu

Lê Ngọc Thanh sở hữu hàng loạt thời trang và phụ kiện xa xỉ của các nhãn hiệu: Dior, Louisvuitton, Thombrow, Saint Laurent, off-White và đặc biệt là thương hiệu ...
Kinh tế Mỹ đang bùng cháy?

Kinh tế Mỹ đang bùng cháy?

Nền kinh tế Mỹ đang hồi sinh trở lại vào năm 2021, với mức tăng trưởng quý I/2021 được dự đoán tăng tới 10%.
Những sự cố 'khó đỡ' khi họp trực tuyến

Những sự cố 'khó đỡ' khi họp trực tuyến

Khỏa thân khi thảo luận cùng Tổng thống, 'biến hình' thành củ khoai tây, hay 'mây mưa' với thư ký... đều là những sự cố khó đỡ khi họp trực ...
Tên lửa phòng không Buk-M3 tối tân của Nga có thể tiêu diệt UAV ở vùng núi

Tên lửa phòng không Buk-M3 tối tân của Nga có thể tiêu diệt UAV ở vùng núi

Hệ thống tên lửa phòng không Buk-M3 tối tân của Nga đã hoàn thành tốt đẹp đợt thử nghiệm tiêu diệt máy bay không người lái ở vùng núi.
Thái Lan lo ngại đội tuyển Việt Nam sẽ thành công ở vòng loại World Cup 2022

Thái Lan lo ngại đội tuyển Việt Nam sẽ thành công ở vòng loại World Cup 2022

Đội tuyển Việt Nam và Thái Lan không còn trực tiếp đối đầu tại vòng loại World Cup, nhưng Thái Lan vẫn lo đội bóng của thầy Park sẽ thành ...
Bán không khí trong lành với giá 100 USD/chai

Bán không khí trong lành với giá 100 USD/chai

Một công ty ở Anh đã gây tranh cãi về việc bán những chai thủy tinh chứa đầy không khí trong lành nhất ven biển với giá lên tới 105 ...
Phát hiện những trường hợp đầu tiên nhiễm virus corona 'chung thân'

Phát hiện những trường hợp đầu tiên nhiễm virus corona 'chung thân'

Các bác sĩ ở Mỹ đã phát hiện ra những trường hợp đầu tiên bị nhiễm virus corona 'chung thân'. Thông tin được đăng tải trên trang medRxiv.
Ngắm hoa ban nở trắng núi rừng Điện Biên

Ngắm hoa ban nở trắng núi rừng Điện Biên

Những ngày này, hoa ban nở trắng núi rừng Điện Biên, tạo nên khung cảnh tuyệt đẹp, làm say đắm lòng người bởi vẻ đẹp trong trắng, thuần khiết.
Quảng Ninh mở lại hoạt động du lịch từ 0h ngày 2/3, không đón khách ngoại tỉnh

Quảng Ninh mở lại hoạt động du lịch từ 0h ngày 2/3, không đón khách ngoại tỉnh

Tỉnh Quảng Ninh mở lại các hoạt động du lịch nội tỉnh phù hợp với các mức nguy cơ đối với từng khu vực, địa điểm và chỉ đón khách nội tỉnh.
Giới thiệu vẻ đẹp của hoa ban trong chuỗi hoạt động 'Mùa Xuân nho nhỏ'

Giới thiệu vẻ đẹp của hoa ban trong chuỗi hoạt động 'Mùa Xuân nho nhỏ'

Đặc biệt, trong tháng 3 này, hình ảnh hoa ban sẽ được tôn vinh thông qua nhiều hoạt động cụ thể.
Lượng khách quốc tế đến Việt Nam trong tháng 2 giảm 38%

Lượng khách quốc tế đến Việt Nam trong tháng 2 giảm 38%

Khách quốc tế đến Việt Nam trong tháng 2/2021 đạt gần 11.000 lượt người, giảm 38,3% so với tháng trước và giảm 99,1% so với cùng kỳ năm trước.
Thú chơi Xuân mùa Covid-19: Tìm về truyền thống hay chạy theo công nghệ?

Thú chơi Xuân mùa Covid-19: Tìm về truyền thống hay chạy theo công nghệ?

Covid-19 đã làm thay đổi suy nghĩ 'Tháng Giêng là tháng ăn chơi' và thú chơi Xuân của người dân cũng khác đi nhiều so với những năm trước đây.
Hướng dẫn nấu món phở gà sai cách, blogger nước ngoài bị phản ứng dữ dội

Hướng dẫn nấu món phở gà sai cách, blogger nước ngoài bị phản ứng dữ dội

Trên trang cá nhân, blogger ẩm thực nổi tiếng người Mỹ đã hướng dẫn cách nấu món phở gà kiểu Việt Nam nhưng lại dùng nước sốt mè với gà kho tàu.
Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Một thoáng văn học Italy (Kỳ 1)

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Một thoáng văn học Italy (Kỳ 1)

Alfieri Vittorio là nhà thơ, nhà viết kịch. Tác phẩm kịch tiêu biểu nhất của ông là Filippo. Ông là ông tổ của bi kịch cổ điển và ái quốc Italy.
Phần Lan: Ngày văn hóa quốc gia bắt nguồn từ một sử thi - Kalevala

Phần Lan: Ngày văn hóa quốc gia bắt nguồn từ một sử thi - Kalevala

Trên thế giới hiếm có nước như Phần Lan: Lấy ngày ra đời của một tác phẩm văn học làm ngày lễ lớn của dân tộc.
Ý nghĩa hình tượng con trâu ít người biết trong đời sống văn hóa đại chúng phương Đông

Ý nghĩa hình tượng con trâu ít người biết trong đời sống văn hóa đại chúng phương Đông

Trong văn hóa đại chúng phương Đông, hình tượng con trâu phổ biến và gắn bó với cuộc sống lao động của người dân.
Euripidés và các bi kịch cổ Hy Lạp

Euripidés và các bi kịch cổ Hy Lạp

Herakles mainomenos là bi kịch cổ Hy Lạp, có tính chất chính trị, được coi là nơi dung thân của những người khốn cùng và những kẻ lưu vong.
Sokrates - Bậc thầy của triết học cổ Hy Lạp

Sokrates - Bậc thầy của triết học cổ Hy Lạp

Sokrates (470-399 TCN) được coi là bậc thầy của triết học cổ Hy Lạp. Ông cũng là sư phụ của Platon.
Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Văn học Hy Lạp hiện đại (Kỳ 2)

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Văn học Hy Lạp hiện đại (Kỳ 2)

Seferis Giorgos, nhà thơ trào lưu mới; Solomos Dionysios, nhà thơ lớn đầu tiên của văn học Hy Lạp hiện đại; Varnalis Kostas, theo chính kiến phe tả.
Phiên bản di động