Trung Đông rối 'như mớ bòng bong', Mỹ không thể dễ dàng từ bỏ

Vy Anh
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Có vẻ như việc bỏ lại Trung Đông đầy rắc rối phía sau sẽ là điều 'nói dễ hơn làm' đối với chính quyền Tổng thống Mỹ Joe Biden.
Mỹ không dễ dàng từ bỏ Trung Đông
Mỹ có chiến lược giảm dần can dự tại khu vực Trung Đông. (Nguồn: CNBC)

Mỹ vẫn duy trì "lời hứa" ở lại?

Tại Đối thoại Manama 2021 do Viện Nghiên cứu Chiến lược quốc tế (IISS) tổ chức tại Bahrain ngày 20/11 vừa qua, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Lloyd Austin cố gắng thuyết phục các đồng minh Trung Đông rằng Mỹ vẫn duy trì cam kết đối với an ninh khu vực.

Ông Lloyd Austin tuyên bố: “Cam kết của Mỹ đối với an ninh ở Trung Đông được đảm bảo mạnh mẽ và chắc chắn”.

Trong bối cảnh cuộc rút lui hỗn loạn khỏi Afghanistan, việc cắt giảm quân số của quân đội Mỹ trong khu vực cũng như chiến lược “xoay trục sang châu Á” của Washington đã làm dấy lên nhiều lo ngại.

Farhad Alaaldin, Chủ tịch Hội đồng Cố vấn Iraq, một viện nghiên cứu có trụ sở tại Baghdad, bày tỏ: “Hiện có rất nhiều lo lắng. Các đối tác trong khu vực đang quan ngại và một vài trong số họ đang bắt đầu tìm kiếm giải pháp an toàn hơn”.

Nhiều quốc gia Trung Đông hoài nghi về cam kết của Mỹ rằng họ sẽ không rút khỏi các mối quan hệ an ninh bắt nguồn từ thời Chiến tranh Lạnh, trong lúc Washington đang tập trung vào các ưu tiên mới của thế kỷ XXI.

Tổng thống Joe Biden nhiều lần nhắc tới các ưu tiên đối ngoại hàng đầu của mình là đối phó với sự trỗi dậy của Trung Quốc ở Đông Á và quản lý mâu thuẫn với Nga trong vấn đề Ukraine.

Cụ thể, Lầu Năm Góc đã thực hiện các bước đi nhằm giảm bớt dấu chân quân sự của Mỹ ở Vịnh Persia và Trung Đông nhằm chuyển sự chú ý và nguồn lực sang châu Á.

Tuy nhiên, điều ngày càng trở nên rõ ràng là Mỹ, sau hai thập niên can thiệp vũ trang vào khu vực, đã để lại một loạt vấn đề dai dẳng, dẫn đến một tổn thất lớn về mặt địa chính trị, một khoảng trống để lại cho các đối thủ của Mỹ tìm cách lấp đầy.

Megan A. Stewart, Giáo sư tại Đại học American bình luận: “Nga đã có sự hiện diện quân sự mạnh mẽ ở Trung Đông và Trung Quốc đang tăng cường mở rộng ảnh hưởng kinh tế thông qua Sáng kiến Vành đai và Con đường. Cuối cùng, khoảng trống lòng tin do Mỹ để lại có thể tạo ra ảnh hưởng lớn hơn cho các cường quốc toàn cầu này”.

Đặc biệt, giải quyết các vấn đề vũ khí hạt nhân với Iran là một trong những mục tiêu lớn chưa hoàn thành của Mỹ.

Một cuộc họp đa quốc gia với Iran, bao gồm Trung Quốc, Nga, Pháp, Anh và Đức, dự kiến sẽ diễn ra vào ngày 29/11 tại Geneva. Sự kiện này nhằm hướng tới khôi phục một thỏa thuận năm 2015 nhằm hạn chế chương trình hạt nhân của Iran để đổi lấy việc dỡ bỏ các lệnh trừng phạt kinh tế.

Tổng thống Biden đang có chiến lược rằng nếu đạt được một thỏa thuận mới, Mỹ sẽ giữ nguyên cam kết của mình.

Tuy nhiên, ông sẽ đảm bảo điều đó trên thực tiễn như thế nào vẫn còn là một ẩn số. Thỏa thuận năm 2015 chỉ đơn giản được ký bởi cựu Tổng thống Barack Obama và sau đó, người kế nhiệm-cựu Tổng thống Trump đã dễ dàng hủy bỏ.

Trừ phi Tổng thống Biden có thể khiến Thượng viện Mỹ thông qua thỏa thuận mới như một hiệp ước, nếu không, "số phận" của thỏa thuận cũng sẽ phụ thuộc vào hành động của tổng thống tiếp theo.

Mỹ không dễ dàng từ bỏ Trung Đông
Một tên lửa do Iran công bố được phóng ở một địa điểm không xác định ở Iran tháng 8/2020. (Nguồn: Reuters)

Những tranh chấp bỏ lại

Theo Colin Kahl, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng Mỹ phụ trách chính sách, chưa đầy ba tháng sau khi Mỹ rút quân khỏi Afghanistan, các nhóm khủng bố đang hồi sinh. Vào cuối tháng 10, ông nói với một ủy ban của Thượng viện Mỹ rằng Nhà nước Hồi giáo (IS) tự xưng, một mạng lưới khủng bố mà Mỹ đã cố gắng đánh bại không chỉ ở Afghanistan mà còn ở Syria và Iraq, có thể chuẩn bị tấn công Mỹ trong vòng 6 tháng.

Đối với Iraq, các quan chức Lầu Năm Góc cảnh báo rằng quân đội Iraq, giống như quân đội Afghanistan, vốn nhận được sự huấn luyện của Mỹ trong nhiều năm cũng không thể đối đầu với IS.

Tháng trước, Tổng Thanh tra Bộ Quốc phòng của Lầu Năm Góc Sean O’Donnell đã viết rằng quân đội Iraq đang cho thấy tình trạng bảo mật hoạt động kém, thiếu thông tin đáng tin cậy về các hoạt động chống lại IS, yếu kém trong kiểm soát chiến thuật và điều phối các vũ khí.

Cảnh báo được đưa ra ngay trước thông báo rằng các hoạt động quân sự của Mỹ ở Iraq sẽ kết thúc vào năm mới.

Về vấn đề Syria, tại hội nghị ở Manama, một người tham dự đã đặt câu hỏi về sự việc hồi tháng 10 vừa qua, các lực lượng dân quân do Iran hậu thuẫn đã tiến hành các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái nhằm vào quân đội Mỹ ở nước này, nhưng Mỹ đã không đáp trả.

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Austin chỉ trả lời đơn giản rằng: “Mỹ vẫn duy trì quyền tự vệ vào thời điểm và địa điểm chúng tôi lựa chọn”.

Thêm nữa, chính sách xoay trục sang châu Á của Washington đã bỏ lại phía sau cuộc tranh chấp mới chớm nở giữa chính quyền Tổng thống Biden và Israel, đồng minh lâu đời nhất của Mỹ ở Trung Đông.

Tại Manama, bất đồng giữa Cố vấn An ninh Quốc gia Israel Eval Hulata và cố vấn hàng đầu của Tổng thống Biden về Trung Đông Brett McGurk nổ ra xung quanh yêu cầu tối thiểu cần thiết để đạt được một thỏa thuận hạt nhân với Iran.

Israel muốn buộc Iran từ bỏ hoàn toàn năng lực chế tạo vũ khí hạt nhân. Ông Hulata đã nhấn mạnh quyết tâm cao độ của Israel để ngăn chặn điều này. Ông nói: “Israel sẽ tự vệ chống lại Iran nếu cần và chúng tôi đang chuẩn bị cho việc này”.

Trong khi đó, ông McGurk tập trung vào giải pháp ngoại giao, lưu ý rằng các biện pháp trừng phạt mà không đi kèm đàm phán đã không ngăn được Iran gia tăng khả năng hạt nhân.

Tựu chung lại, có vẻ như việc bỏ lại Trung Đông đầy rắc rối phía sau sẽ là điều “nói dễ hơn làm” đối với chính quyền ông Biden.

Lầu Năm Góc: Cam kết của Mỹ với các đồng minh Trung Đông là mạnh mẽ và chắc chắn

Lầu Năm Góc: Cam kết của Mỹ với các đồng minh Trung Đông là mạnh mẽ và chắc chắn

Trong bài phát biểu ngày 20/11 ở Bahrain trong khuôn khổ chuyến công du Vùng Vịnh, người đứng đầu Lầu Năm Góc cho biết: "Để ...

Sẽ có một Bộ tứ mới phiên bản Trung Đông?

Sẽ có một Bộ tứ mới phiên bản Trung Đông?

Ngoại trưởng các nước Ấn Độ, Mỹ, Israel và Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) đã tổ chức họp trực tuyến về việc ...

(theo Asia Times)

Đọc thêm

XSMB 5/12, kết quả xổ số miền Bắc 5/12/2021. dự đoán xổ số miền Bắc hôm nay

XSMB 5/12, kết quả xổ số miền Bắc 5/12/2021. dự đoán xổ số miền Bắc hôm nay

Baoquocte.vn. XSMB 5/12. trực tiếp xổ số miền Bắc 5/12/2021. kết quả xổ số miền Bắc hôm nay. xổ số miền Bắc chủ nhật. xổ số hôm nay 5/12/2021. KQXSMB.
XSTG 5/12, kết quả xổ số Tiền Giang hôm nay 5/12/2021. KQXSTG chủ nhật

XSTG 5/12, kết quả xổ số Tiền Giang hôm nay 5/12/2021. KQXSTG chủ nhật

Baoquocte.vn. XSTG 5/12. Trực tiếp kết quả xổ số Tiền Giang nhanh nhất hôm nay - XSTG 5/12/2021. KQXSTG. ket qua xo so Tien Giang.
XSMT 5/12, kết quả xổ số miền Trung 5/12/2021. xổ số miền Trung hôm nay

XSMT 5/12, kết quả xổ số miền Trung 5/12/2021. xổ số miền Trung hôm nay

Baoquocte.vn. XSMT 5/12. trực tiếp xổ số miền Trung 5/12/2021. kết quả xổ số miền Trung hôm nay. xổ số miền Trung chủ nhật. xổ số hôm nay 5/12/2021. KQXSMN
XSDL 5/12, kết quả xổ số Đà Lạt hôm nay 5/12/2021. KQXSDL chủ nhật

XSDL 5/12, kết quả xổ số Đà Lạt hôm nay 5/12/2021. KQXSDL chủ nhật

Baoquocte.vn. XSDL 5/12. Trực tiếp kết quả xổ số Đà Lạt nhanh nhất hôm nay - XSDL 5/12/2021. Ket qua xo so Da Lat. KQXSDL.
XSKG 5/12, kết quả xổ số Kiên Giang hôm nay 5/12/2021. KQXSKG chủ nhật

XSKG 5/12, kết quả xổ số Kiên Giang hôm nay 5/12/2021. KQXSKG chủ nhật

Baoquocte.vn. XSKG 5/12. Trực tiếp kết quả xổ số Kiên Giang nhanh nhất hôm nay - XSKG 5/12/2021. KQXSKG chủ Nhật. ket qua xo so Kien Giang
Tử vi 12 cung hoàng đạo Chủ nhật ngày 5/12/2021: Thiên Bình gặp được người thương

Tử vi 12 cung hoàng đạo Chủ nhật ngày 5/12/2021: Thiên Bình gặp được người thương

Baoquocte.vn. Tử vi hôm nay 5/12/2021 của 12 cung hoàng đạo - Ma Kết, Bảo Bình, Song Ngư, Bạch Dương, Kim Ngưu, Song Tử, Cự Giải, Sư Tử, Xử Nữ, Thiên ...
Hà Nội: Hướng dẫn mới nhất về cách xử trí khi phát hiện các ca F0, F1, F2 tại trường học

Hà Nội: Hướng dẫn mới nhất về cách xử trí khi phát hiện các ca F0, F1, F2 tại trường học

Baoquocte.vn. Theo Hướng dẫn, khi phát hiện F0 tại trường học thì nhà trường cần kích hoạt ngay các phương án phòng, chống dịch.
Covid-19 ở Hà Nội: Ngày thứ 7 liên tiếp số ca mắc cao kỷ lục, Đống Đa dẫn đầu với 92 ca

Covid-19 ở Hà Nội: Ngày thứ 7 liên tiếp số ca mắc cao kỷ lục, Đống Đa dẫn đầu với 92 ca

Baoquocte.vn. Sở Y tế Hà Nội tối 4/12 thông báo ghi nhận thêm 628 ca mắc Covid-19 mới trong 24 giờ, cao hơn số liệu hôm qua gần 80 trường hợp.
Ngoại trưởng Belarus tuyên bố sẵn sàng chấm dứt căng thẳng với EU

Ngoại trưởng Belarus tuyên bố sẵn sàng chấm dứt căng thẳng với EU

Baoquocte.vn. Trong cuộc phỏng vấn ngày 4/12, Ngoại trưởng Belarus Vladimir Makei khẳng định Minsk sẵn sàng chấm dứt đối đầu với các nước phương Tây.
Indonesia: Núi lửa Semeru phun trào gây cột khói khổng lồ, hàng nghìn dân sơ tán khẩn cấp

Indonesia: Núi lửa Semeru phun trào gây cột khói khổng lồ, hàng nghìn dân sơ tán khẩn cấp

Baoquocte.vn. Ngày 4/12, núi lửa Semeru ở Indonesia đã phun trào trở lại, gây ảnh hưởng tới khu vực xung quanh khiến hàng nghìn người dân phải sơ tán khẩn cấp.
Ngoại trưởng Belarus tuyên bố sẵn sàng chấm dứt căng thẳng với EU

Ngoại trưởng Belarus tuyên bố sẵn sàng chấm dứt căng thẳng với EU

Baoquocte.vn. Trong cuộc phỏng vấn ngày 4/12, Ngoại trưởng Belarus Vladimir Makei khẳng định Minsk sẵn sàng chấm dứt đối đầu với các nước phương Tây.
Indonesia: Núi lửa Semeru phun trào gây cột khói khổng lồ, hàng nghìn dân sơ tán khẩn cấp

Indonesia: Núi lửa Semeru phun trào gây cột khói khổng lồ, hàng nghìn dân sơ tán khẩn cấp

Baoquocte.vn. Ngày 4/12, núi lửa Semeru ở Indonesia đã phun trào trở lại, gây ảnh hưởng tới khu vực xung quanh khiến hàng nghìn người dân phải sơ tán khẩn cấp.
Người dân Indonesia sẽ không được tập trung đông người đón Giáng sinh và Năm mới 2022

Người dân Indonesia sẽ không được tập trung đông người đón Giáng sinh và Năm mới 2022

Baoquocte.vn. Theo hãng thông tấn Antara ngày 4/12, Indonesia sẽ cấm các hoạt động tập trung đông người trong dịp lễ Giáng sinh và Năm mới 2022 do Covid-19.
ASEAN, UNICEF hợp tác tài trợ ứng phó thảm họa thiên tai và các cú sốc

ASEAN, UNICEF hợp tác tài trợ ứng phó thảm họa thiên tai và các cú sốc

Baoquocte.vn. Nhu cầu tài chính giải quyết các thảm họa thiên tai quy mô lớn, nhỏ và việc các cú sốc xảy ra thường xuyên hơn là thách thức cấp bách nhất tại ASEAN.
Các nước châu Âu lập phái bộ ngoại giao chung, mở đường cho các đại sứ quay lại Afghanistan

Các nước châu Âu lập phái bộ ngoại giao chung, mở đường cho các đại sứ quay lại Afghanistan

Baoquocte.vn. Ngày 4/12, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron cho biết, một số quốc gia châu Âu đang thảo luận về việc mở một phái bộ ngoại giao chung ở Afghanistan.
Tổng thống Nga thăm Ấn Độ: Dự kiến nhiều thỏa thuận 'khủng' được ký kết

Tổng thống Nga thăm Ấn Độ: Dự kiến nhiều thỏa thuận 'khủng' được ký kết

Baoquocte.vn. Trong chuyến thăm Ấn Độ tới của Tổng thống Nga Vladimir Putin, dự kiến nhiều thỏa thuận quan trọng trong các lĩnh vực khác nhau sẽ được ký kết.
Thỏa thuận hạt nhân Iran: Thế kẹt của người cầm trịch

Thỏa thuận hạt nhân Iran: Thế kẹt của người cầm trịch

Baoquocte.vn. Dù coi mình là người cầm trịch trong các thỏa thuận hạt nhân với Iran nhưng xem ra Mỹ lại đang trong thế kẹt.
Biến thể Omicron: Bốn lý do để lạc quan

Biến thể Omicron: Bốn lý do để lạc quan

Baoquocte.vn. Còn quá sớm khi cho rằng sự xuất hiện và lây lan mạnh mẽ của Omicron, biến thể mới đáng lo ngại của SARS-CoV-2, sẽ để lại hậu quả nặng nề như biến thể Delta.
Biến thể Omicron: Liệu đóng cửa biên giới đã đủ?

Biến thể Omicron: Liệu đóng cửa biên giới đã đủ?

Baoquocte.vn. Sự xuất hiện của Omicron, biến thể mới của SARS-CoV-2 với tốc độ lây lan nhanh khiến nhiều quốc gia sớm đóng cửa biên giới. Song liệu chừng đó đã đủ?
Thách thức giăng lối Olympic mùa Đông 2022 tại Trung Quốc

Thách thức giăng lối Olympic mùa Đông 2022 tại Trung Quốc

Baoquocte.vn. Olympic mùa Đông 2022 tại Trung Quốc đang đối mặt với thách thức đáng kể từ sự lây lan của đại dịch Covid-19 và áp lực chính trị từ các nước phương Tây.
Cấp phép hoạt động Dòng chảy phương Bắc 2: Chính trị trong pháp lý

Cấp phép hoạt động Dòng chảy phương Bắc 2: Chính trị trong pháp lý

Baoquocte.vn. Dòng chảy phương Bắc 2 để đi vào hoạt động cần Đức cấp phép, diễn biến này không chỉ là chuyện pháp lý mà còn là chuyện chính trị. Báo TG&VN bình luận.
Khủng hoảng ở biên giới Belarus - Ba Lan: EU gặp khó

Khủng hoảng ở biên giới Belarus - Ba Lan: EU gặp khó

Baoquocte.vn. Những gì đang diễn ra ở biên giới Belarus - Ba Lan cho thấy câu chuyện người di cư đã và đang là vấn đề nhức nhối của Liên minh châu Âu (EU).
Biến thể Omicron đã được đặt tên như thế nào?

Biến thể Omicron đã được đặt tên như thế nào?

Baoquocte.vn. Các thị trường sụt giảm, hy vọng kiểm soát đại dịch Covid-19 mờ đi và một cái tên mới được đưa vào từ điển đại dịch: Omicron.
Thăng trầm Dòng chảy phương Bắc 2

Thăng trầm Dòng chảy phương Bắc 2

Baoquocte.vn. Dòng chảy phương Bắc 2 đã và đang thổi bùng lên những lo ngại, rằng đường ống dẫn khí có thể tạo cho Moscow quá nhiều lợi thế về địa chính trị.
Vấn đề di cư tại biên giới Ba Lan-Belarus và nguy cơ khủng hoảng nhân đạo hiện hữu

Vấn đề di cư tại biên giới Ba Lan-Belarus và nguy cơ khủng hoảng nhân đạo hiện hữu

Baoquocte.vn. Cuộc khủng hoảng người di cư không chỉ diễn ra ở biên giới Ba Lan mà còn xuất hiện ở biên giới nước láng giềng của Belarus, gồm Lithuania và Latvia.
Những điểm nhấn tại COP26 và dấu ấn của Việt Nam

Những điểm nhấn tại COP26 và dấu ấn của Việt Nam

Baoquocte.vn. Hội nghị thượng đỉnh lần thứ 26 các bên tham gia Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu (COP26) kết thúc với nhiều kết quả tích cực.
Vì một cộng đồng APEC năng động và thịnh vượng

Vì một cộng đồng APEC năng động và thịnh vượng

Baoquocte.vn. Nhân Tuần lễ Cấp cao APEC 28 đang diễn ra dưới sự chủ trì của New Zealand. Báo TG&VN giới thiệu một số nét về lịch sử và hoạt động của tổ chức này.
Cuộc đua chế tạo vũ khí siêu thanh

Cuộc đua chế tạo vũ khí siêu thanh

Baoquocte.vn. Vũ khí siêu thanh đang là tâm điểm của chương trình phát triển vũ khí của các quốc gia có tiềm lực quân sự dồi dào.
Phiên bản di động